I SAB/Wa 66/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-04-02
Skład orzekający: Gabriela Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracyjnego w przedmiocie wydania decyzji administracyjnej jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie wyczerpał trybu zażalenia do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracyjnego w przedmiocie wydania decyzji jest niedopuszczalna, jeśli skarżący nie wyczerpał trybu zażalenia do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie, zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. i art. 52 § 1 P.p.s.a. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego bez wcześniejszego skorzystania z przewidzianych prawem środków zaskarżenia, takich jak zażalenie, czyni skargę niedopuszczalną.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta w przedmiocie wydania decyzji ustalającej wysokość odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości. Wcześniej dwukrotnie składali wnioski o wydanie takiej decyzji, uzyskując negatywne odpowiedzi. Skarżący nie wnosili zażalenia do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie, argumentując, że ich skarga nie dotyczy niezałatwienia sprawy w terminie, lecz niewydania decyzji, od której nie przysługuje środek odwoławczy. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną z uwagi na brak wyczerpania środków zaskarżenia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącym kwotę 100 zł tytułem wpisu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. R. i A. R. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie ustalenia wysokości odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącym solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem wpisu od skargi.
Pismem z dnia 6 września 2011 r. T. i A. R., powołując się na przepis art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012 r. poz. 270), powoływana dalej jako "P.p.s.a.", wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w sprawie wydania decyzji o ustaleniu wysokości odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości.
Zarządzeniem z dnia 27 października 2011 r. Sąd zwrócił się do organu oraz do pełnomocnika skarżących o wskazanie, czy przed wniesieniem skargi na bezczynność Prezydenta [...] skarżący wnosili zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia w trybie art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), powoływana dalej jako "kpa".
Pismem z dnia 9 listopada 2011 r. Prezydent [....] poinformował Sąd, że zażalenie takie nie było wnoszone. Również pełnomocnik skarżących pismem z dnia 15 listopada 2011 r. poinformował, że nie składał do organu wyższego stopnia zażalenia na niezałatwienie przez organ sprawy w terminie w trybie art. 37 § 1 kpa. Jednocześnie wskazał, że niniejsza skarga nie dotyczy niezałatwienia przez organ sprawy w terminie, ani przewlekłości postępowania prowadzonego przez organ, a niewydania przez organ decyzji administracyjnej w sytuacji, gdy zdaniem skarżących taka decyzja powinna zostać wydana. Skarżący dwukrotnie składali wniosek o wydanie decyzji w przedmiocie odsetek, na które uzyskiwali jedynie negatywne odpowiedzi. Skoro zatem od stanowiska organu nie przysługuje żaden środek odwoławczy, to pismem z dnia 22 lipca 2011 r. wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 § 3 P.p.s.a.
Postanowieniem z dnia 25 listopada 2011 r., sygn. akt I SAB/Wa 385/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę uznając ją za niedopuszczalną z uwagi na to, że roszczenie skarżących ma charakter cywilnoprawny, a tym samym nie powinno być dochodzone na drodze postępowania administracyjnego.
Na skutek skargi kasacyjnej T. i A. R., Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt I OSK 232/12 uchylił postanowienie z dnia 25 listopada 2011 r., uznając, że skoro obowiązek zapłaty odszkodowania powstał na tle stosunku administracyjnoprawnego, to również obowiązek zapłaty odsetek od tego odszkodowania zachowuje administracyjnoprawny charakter. Tym samym Prezydent [...] obowiązany był w niniejszej sprawie wydać decyzję administracyjną rozstrzygająca kwestie odsetek od odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.
Rozpatrując sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 52 § 1 P.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a.). W przypadku, gdy stronie przysługuje prawo wniesienia jednego z tych środków, wniesienie skargi do sądu administracyjnego jest niedopuszczalne. Z przepisów tych jednoznacznie wynika, że warunkiem prawidłowego wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu administracyjnym.
Przepis art. 37 § 1 kpa stanowi z kolei, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
Z wyjaśnień organu oraz treści pisma pełnomocnika skarżących – adw. P. M. z dnia 15 listopada 2011 r., jak również z nadesłanych do Sądu akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący, przed wniesieniem skargi do Sądu, nie wystąpili – w trybie art. 37 § 1 kpa – do organu wyższego stopnia z zażaleniem na niezałatwienie przez Prezydenta [...] sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa.
W powołanym piśmie procesowym z dnia 15 listopada 2011 r. adw. P. M. wskazał natomiast, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie dotyczy niezałatwienia przez organ sprawy w terminie, ani przewlekłości postępowania prowadzonego przez organ, ale niewydania przez organ decyzji administracyjnej w sytuacji, gdy zdaniem skarżących taka decyzja powinna zostać wydana. Takiego stanowiska nie można jednak podzielić. Przedmiotem skargi, jak wskazuje chociażby jej tytuł "Skarga na bezczynność organu administracyjnego", a złożonej przez profesjonalnego pełnomocnika, jest bowiem bezczynność organu powstała w związku z nierozpoznaniem wniosku strony. Również treść skargi wyraźnie określa żądania strony. Skarżący wnoszą bowiem, powołując się przy tym na art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., o zobowiązanie organu do wydania w terminie 14 dni decyzji o ustaleniu wysokości odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości. Treść skargi, jak również i tytuł przelewu, którym dokonano wpisu od tej skargi, nie pozostawiała zatem wątpliwości, jakie zaniechanie organu skarżący kwestionowali. Powyższe pełnomocnik skarżących potwierdził również w skardze kasacyjnej od postanowienia z dnia 25 listopada 2011 r., w której wskazał, że wobec absolutnie biernej i opieszałej postawy organu, skarżący zmuszeni byli do złożenia skargi na jego bezczynność do Sądu. Co do charakteru wniesionej w niniejszej sprawie skargi wątpliwości nie miał również Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający powyższą skargę kasacyjną, a który wskazał, że skarga dotyczy bezczynności Prezydenta [...] w przedmiocie wydania decyzji. Z kolei do takiej skargi stosuje się, jak już wcześniej wskazano, przepis art. 52 § 1 P.p.s.a., co oznacza, że w okolicznościach niniejszej sprawy skarżący nie wyczerpali koniecznego trybu określonego w art. 37 § 1 kpa, w związku z zaskarżeniem bezczynności organu I instancji.
Wskazać przy tym należy, że za zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie nie możne zostać uznane pismo z dnia 22 lipca 2011 r., w którym pełnomocnik skarżących powołując się na art. 52 § 3 P.p.s.a. wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa poprzez wydanie decyzji administracyjnej w przedmiocie ustalenia wysokości odsetek, a które to pismo skierowane zostało do Prezydenta [...], nie zaś do organu wyższego stopnia nad Prezydentem. Tym samym w niniejszej sprawie organ wyższego stopnia nie rozstrzygał w trybie art. 37 kpa kwestii bezczynności organu I instancji.
Z uwagi na to, że skarga została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z pominięciem administracyjnego toku instancji jest ona niedopuszczalna.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia. O kosztach orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło