II SA/Ke 194/12

WyrokWSA w Kielcach2012-04-26

Skład orzekający: Anna Żak, Renata Detka, Jacek Kuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie wypłaty zaległej renty socjalnej, jeśli nie istnieje ostateczna decyzja przyznająca prawo do tego świadczenia za dany okres?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie wypłaty zaległej renty socjalnej, ponieważ brak jest ostatecznej decyzji przyznającej prawo do tego świadczenia za wskazany okres. Wypłata świadczenia nie może być rozstrzygana w formie decyzji administracyjnej, a samo postępowanie stało się bezprzedmiotowe z uwagi na brak konstytutywnego elementu sprawy administracyjnej, jakim jest decyzja przyznająca świadczenie.
Stan faktyczny
Skarżąca B.W. wniosła o wypłatę zaległej renty socjalnej za okres od listopada 2001r. do lipca 2002r., wskazując, że płatnikiem za ten okres był Ośrodek Pomocy Społecznej. Organ I instancji umorzył postępowanie, stwierdzając brak ostatecznej decyzji przyznającej rentę socjalną za ten okres. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, podkreślając, że wypłata świadczeń nie jest rozstrzygana decyzją administracyjną. Skarżąca wniosła skargę do WSA, domagając się wypłaty zaległych świadczeń.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2012r. sprawy ze skargi B.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wypłaty renty socjalnej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] znak: [...] Samorządowe kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy S. decyzję Zastępcy Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] znak: [...] umarzającą postępowanie w sprawie wypłaty B. W. renty socjalnej za okres od listopada 2001r. do lipca 2002r. Z akt sprawy wynika, że B. W. pismami z dnia 23 i 26.08.2011r. wystąpiła do organu I instancji z wnioskiem o wypłatę renty socjalnej za ww. okres. Wyjaśniła, że od 2003r. rentę socjalną wypłaca jej ZUS, natomiast płatnikiem za okres od listopada 2001r. do lipca 2002r. był Ośrodek Pomocy Społecznej (OPS) w S. W piśmie z dnia 28.09.2011r. sprecyzowała, że nie składa wniosku o przyznanie renty socjalnej lecz domaga się wypłaty zaległej renty socjalnej. Organ I instancji ustalił, że B. W. nie posiada ostatecznej decyzji w o przyznaniu jej renty socjalnej, w związku z czym uznał postępowanie za bezprzedmiotowe i wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia [...] wskazując w podstawie prawnej art. 105 § 1 k.p.a. W odwołaniu od powyższej decyzji B. W. wniosła o wypłatę zaległych świadczeń. Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustaliło, że organ I instancji nigdy nie wydawał decyzji przyznającej B. W. rentę socjalną za okres od listopada 2001r. do lipca 2002r. Zwrócił ponadto uwagę, że wypłata świadczeń, jako czynność materialno-techniczna, nie może być rozstrzygana w formie decyzji administracyjnej. Z uwagi na powyższe organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji zasadnie umorzył postępowanie w niniejszej sprawie jako bezprzedmiotowe. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego , B. W. wyjaśniła, że OPS w S. zalega jej z wypłatą renty socjalnej za okres od listopada 2001r. do lipca 2002r. na kwotę 3.800 zł. Podniosła, że KRUS w Opatowie wyrównał jej zasiłek pielęgnacyjny za ww. okres. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej p.p.s.a.). Podstawą procesową rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie był art. 105 § 1 k.p.a, zgodnie z którym gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość w rozumieniu tego przepisu oznacza brak któregoś z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 k.p.a. Postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji, albo nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed datą wszczęcia postępowania, albo utraciła charakter sprawy administracyjnej w toku postępowania administracyjnego. Sąd z urzędu w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a dopuścił dowód z dokumentacji zawartej w aktach spraw tut. Sądu - sygn.akt II SA/Ke 195/12, II SA/Ke 200/12 oraz II SA/Ke 721/11 dot. przyznania i wypłaty renty socjalnej dla skarżącej. Z uzasadnienia prawomocnego wyroku w sprawie 721/11 tut. Sądu wynika, że skarżąca pobierała rentę socjalną do października 2001r. na podstawie orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, określającego, że niepełnosprawność powstała przed 18-stym rokiem życia, ważnym do dnia 31 października 2001r. Następnie w wyniku rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 28 sierpnia 2002r. decyzją z dnia 9 września 2002r Kierownika OPS w S. przyznano B. W. rentę socjalną począwszy od miesiąca sierpnia 2002r. Skarżąca wystąpiła o stwierdzenie nieważności w/w decyzji uważając, że renta powinna jej zostać wypłacona od listopada 2001 do sierpnia 2002r. Prawomocnym wyrokiem z dnia 17 listopada 2011r. WSA uchylił decyzje SKO odmawiające stwierdzenia nieważności tej decyzji podnosząc, że sprawa wymaga wyjaśnienia i ustalenia uprawnienia skarżącej do renty socjalnej określonej decyzją z dnia 9.09.2002r, w zakresie dotyczącym daty powstania tego świadczenia w aspekcie wystąpienia kontynuacji niepełnosprawności bądź jej braku. W tych okolicznościach, jak wynika za akt rozpoznawanej sprawy, skarżąca złożyła do Ośrodka Pomocy Społecznej w S. w dniu 23 sierpnia i 26 sierpnia 2011r. o wypłacenie jej - jak to skonkretyzowała na żądanie organu – zaległej renty socjalnej za okres od listopada 2001r. do lipca 2002r. Należy przypomnieć, że w związku z wejściem w życie z dniem 1 października 2003r. ustawy z dnia 27 czerwca 2003r. o rencie socjalnej (Dz.U.2003.135.1268) regulującej tryb przyznawania i wypłaty renty socjalnej, organem uprawnionym do przyznania i wypłaty tego świadczenia stał się Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Jak wynika z akt sprawy II SA/Ke 200/12 organ ten "przejął" wypłatę renty socjalnej na rzecz skarżącej od 1 października 2003r. (k.4 akt adm tej sprawy). W niniejszej sprawie skarżąca domaga się we wnioskach złożonych w sierpniu 2011r. wypłaty renty socjalnej za od okres od listopada 2001r. do lipca 2002r a więc za okres poprzedzający wejście w życie ustawy o rencie socjalnej. W tej sytuacji istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy mają przepisy przejściowe zamieszczone w w/w ustawie o rencie socjalnej. Zgodnie z art. 27 ustawy o rencie socjalnej do spraw o przyznanie renty socjalnej wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. W razie ustalenia po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy prawa do renty socjalnej na podstawie dotychczasowych przepisów ośrodki pomocy społecznej po dokonaniu wypłaty renty socjalnej za okres do dnia 30 września 2003 r. niezwłocznie przekażą jednostkom organizacyjnym Zakładu dokumentację, o której mowa w art. 26 ust. 5 pkt 2 i 3. Powyższy przepis zezwala organom orzekającym do tej pory o rencie socjalnej nadal wydawać decyzję w tym zakresie, na co wyraźnie wskazuje brzmienie zd. 2 art. 27 ustawy o rencie socjalnej, ale gdy postępowanie o jej przyznanie zostało wszczęte przed 1 października 2003r. Tymczasem organ I instancji dotychczas nie wydał decyzji przyznającej skarżącej rentę socjalną za okres od listopada 2001r. do lipca 2002r. Śladu takiej decyzji nie ma w aktach sprawy ani materiale spraw, z których sąd na rozprawie z urzędu dopuścił dowód. W tej sytuacji brak było podstaw prawnych do merytorycznego załatwienia niniejszej sprawy, czy to w postaci czynności materialno-technicznej wypłaty renty socjalnej, czy też w postaci decyzji odmawiającej wypłaty świadczenia. Organ po wszczęciu postępowania i ustaleniu powyższych okoliczności trafnie uznał, że w tej sytuacji bezprzedmiotowe jest prowadzenie tego postępowania, co uzasadnia zastosowanie art. 105 § 1 k.p.a. W świetle powyższego ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło