IV SA/Wa 212/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędzia WSA Marian Wolanin, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę - Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpoznaniu wniosku J. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2011 r. [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy M. nr [...] z dnia [...] października 2008 r., ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu jednorodzinnych budynków mieszkalnych wolnostojących i w zabudowie bliźniaczej z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...] i[...], położonych w obrębie wsi N., gm. M., przy ul. [...] i [...], działając na postawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a w zw. z art. 157 § 3 k.p.a utrzymało w mocy w/w postanowienie. W uzasadnieniu organ przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy wskazał, iż decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2008 r. Wójt Gminy [...] ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu jednorodzinnych budynków mieszkalnych wolnostojących i w zabudowie bliźniaczej z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], położonych w obrębie wsi N., gm. M., przy ul. [...] i [...]. Wnioskiem z dnia 18 sierpnia 2011 r. J. K. wystąpił o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. [...] odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy M. nr [...] z dnia [...] października 2008 r..W uzasadnieniu wskazano, że wnioskodawca nie ma legitymacji do wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie. Pismem z dnia 22.11.2011 r. P. J. K. zwrócił się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Rozpoznając ponownie sprawę SKO wskazało, iż w postępowaniu z zakresu stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej biorą udział te strony (następcy prawni stron), które brały udział w postępowaniu instancyjnym zakończonym decyzją analizowaną w trybie nadzorczym. Zgodnie z dyspozycją art. 157§ 2 k.p.a. - postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W myśl art. 28 k.p.a. - stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Oznacza to, że stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. będzie osoba fizyczna lub też inna jednostka organizacyjna, która na podstawie prawa obowiązującego może czy powinna uzyskać konkretne korzyści albo też może być (powinna być) obarczona powinnością określonego zachowania wyznaczonego nakazem lub zakazem, jednakże dopiero po skonkretyzowaniu ich w decyzji administracyjnej przez organ administracji publicznej, działający w granicach jego właściwości i kompetencji. Za stronę postępowania administracyjnego może być uznany jedynie podmiot, który - zgodnie z własną oceną stanu faktycznego i prawnego sprawy — posiada interes prawny lub obowiązek, o których należy rozstrzygnąć przez wydanie decyzji administracyjnej. Żądanie wszczęcia postępowania, wniesione przez ten podmiot, będzie jednak skuteczne tylko wtedy, gdy można wskazać przepis prawa materialnego, który dopuszcza istnienie takiego właśnie interesu prawnego lub obowiązku. Treścią pojęcia "interesu prawnego" jest publiczne prawo podmiotowe rozumiane jako przyznanie przez przepis prawa jednostce konkretnej korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym, bo orzeka się o nich przez wydanie decyzji administracyjnej. Cechami tego interesu będzie to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego (za: Borkowski w: Adamiak/Borkowski, KPA Komentarz, Warszawa 1998, Art. 27, Nb. 7). Istotne zatem znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy miało ustalenie, kogo w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy uznać można za stronę w rozumieniu art. 28 k.p.a. W wyroku z dnia 28 września 2006 r. (sygn. akt II OSK 726/06, Lex nr 203457) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyjaśniono, kto jest stroną w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu na podstawie ustawy z 7 lipca 1994 r o zagospodarowaniu przestrzennym. W uchwałach składów pięciu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 1995 r, sygn. akt VI SA 13/95 (publ. w ONSA 1995 i, z. 4, poz. 154) i z dnia 4 grudnia 1995 i, sygn. akt VISA 20/95 (pubi. w ONSA 1996 i, z. 2, poz. 54) stwierdzono, iż stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek. Z motywów tych uchwał wynika, iż z zasady stroną takiego postępowania jest właściciel lub wieczysty użytkownik nieruchomości której dotyczy postępowanie. Natomiast właściciele lub wieczyści użytkownicy działek sąsiadujących z nieruchomością, której dotyczy postępowanie, mogą być jego stroną po wykazaniu w konkretnej sprawie i w konkretnych okolicznościach tej sprawy przesłanek z art. 28 kp. a., a więc wpływu wyniku tego postępowania na własny interes prawny lub obowiązek z omówionych wyżej uchwał NSA nie wynika też, że właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości dalej położonych nigdy nie mogą być uznani za stronę postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania. Uznanie ich za stronę wymaga jednak wykazania, że wynik postępowania dotyczy ich interesu prawnego lub obowiązku. Jak trafnie stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku interes prawny jest oparty na przepisach prawa materialnego. Tylko więc wykazanie, że osoba żądająca uznania jej za stronę powołuje się na swój interes oparty na konkretnej normie prawa materialnego pozwala na przyjęcie, iż ma ona interes prawny w toczącym się postępowaniu. Pan J. K. nie był i nie jest nadal — stroną (w rozumieniu art. 28 k.p.a.) postępowania o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu jednorodzinnych budynków mieszkalnych wolnostojących i w zabudowie bliźniaczej z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], położonych w obrębie wsi N., gm. M., przy ul. [...]. Ponadto brak jest w ocenie organu podstaw do uznania, że posiada on interes prawny w żądaniu stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji ostatecznej. Jak wynika bowiem z dokonanych przez Kolegium ustaleń, J. K. jest współwłaścicielem dwóch niezabudowanych działek (nr ew. [...] i [...]), nie graniczących z terenem planowanej inwestycji, oddzielonych od owego terenu pasem gruntu utworzonym przez działki o nr ew. [...],[...],[...] oraz [...]. W skład obu działek stanowiących współwłasność wnioskodawcy wchodzą grunty rolne (R, Ps). Brak jest podstaw do uznania, że realizacja inwestycji, której dotyczy przedmiotowa decyzja, w jakikolwiek sposób wpłynie na zakres posiadanych obecnie praw lub obowiązków wnioskodawcy. Podnoszona przezeń obawa, że realizacja owej inwestycji, polegającej na budowie stosunkowo niskich, bo nie przekraczających w kalenicy wysokości 10 m, niepodpiwniczonych budynków spowoduje obniżenie poziomu wód gruntowych, do uznania za stronę postępowania nie wystarcza, sama bowiem wyartykułowanie takiej obawy, bez choćby uprawdopodobnienia, że jej spełnienie jest realne, nie może decydować o przyznaniu takiego statusu. Odnosząc się do zarzutów wskazanych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, należy wskazać, że są one niesłuszne. P. J. K. nie był strona postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu jednorodzinnych budynków mieszkalnych wolnostojących i w zabudowie bliźniaczej z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], położonych w obrębie wsi N., gm. M., przy ul. [...]. Powyższa decyzja nie była także do niego kierowana. Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. K., wskazując, iż w postępowaniu administracyjnym dotyczącym warunków zabudowy niewłaściwie ustalono strony postępowania, bowiem działki [...] i [...] należą do terenu planowanej inwestycji. Co z kolei czyni go strona tegoż postępowania. Wskazał także iż SKO nie odniosło się do uchybień decyzji z [...] października 2008r. tj. brak analizy urbanistycznej analizowanego obszaru sporządzonej przez uprawnioną osobę oraz brak zgody na zmianę przeznaczenia terenu na cele nierolnicze. Dodatkowo skarżący dołączył do akt sprawy kopię pisma Starosty P. z dnia 20 października 2008r. adresowaną do Wójta Gminy M. dot. sprawy [...] w sprawie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących i w zabudowie bliźniaczej z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], położonych przy ul. [...] i [...] we wsi N., gm. M. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. zwanej w dalszej części P.p.s.a. ), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. W ocenie Sądu słusznie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., powołując się na art. 157§ 2 k.p.a., zgodnie z którym postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, uznało, iż skarżący nie jest stroną postępowania zakończonego decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2008 r., którą Wójt Gminy M. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu jednorodzinnych budynków mieszkalnych wolnostojących i w zabudowie bliźniaczej z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], położonych w obrębie wsi N., gm. M., przy ul. [...] i [...] a tym samym nie może skutecznie żądać stwierdzenia nieważności tej decyzji. W myśl art. 28 k.p.a. - stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Oznacza to, że stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. będzie osoba fizyczna lub też inna jednostka organizacyjna, która na podstawie prawa obowiązującego może czy powinna uzyskać konkretne korzyści albo też może być (powinna być) obarczona powinnością określonego zachowania wyznaczonego nakazem lub zakazem, jednakże dopiero po skonkretyzowaniu ich w decyzji administracyjnej przez organ administracji publicznej, działający w granicach jego właściwości i kompetencji. Właściwie orzekający w niniejszej sprawie organ powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, iż w stroną postępowania o ustalenie warunków zabudowy jest właściciel lub wieczysty użytkownik nieruchomości której dotyczy postępowanie. W orzecznictwie przyjęło się także, iż za stronę postępowania uznaje się właścicieli lub wieczystych użytkowników działek bezpośrednio sąsiadujących z nieruchomością, której dotyczy postępowanie, w przypadku zaś nieruchomości położonych dalej jej właściciel, wieczyści użytkownicy mogą być jego stroną po wykazaniu w konkretnej sprawie i w konkretnych okolicznościach tej sprawy przesłanek z art. 28 k. p. a., a więc wpływu wyniku tego postępowania na własny interes prawny lub obowiązek. Jak wynika z dokonanych przez Kolegium ustaleń, skarżący współwłaścicielem dwóch niezabudowanych działek (nr ew. [...] i [...]). Z treści decyzji Wójta Gminy M. nr [...] z dnia [...] października 2008 r., której stwierdzenia nieważności domaga się skarżący wynika, iż planowana inwestycja ma zostać zlokalizowana na działkach o nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], położonych w obrębie wsi N., gm. M., przy ul. [...] i [...]. Analiza załączonych do akt sprawy map wskazuje zaś, iż należące do skarżącego działki nie graniczą z terenem planowanej inwestycji, oddzielone są one od owego terenu pasem gruntu utworzonym przez działki o nr ew. [...],[...],[...] oraz [...]. W skład obu działek stanowiących współwłasność wnioskodawcy wchodzą grunty rolne (R, Ps). W ocenie zatem Sądu, mając na uwadze rodzaj planowanej inwestycji (zabudowa mieszkaniowa- jednorodzinna i bliźniacza), słusznie orzekający organ uznał, iż realizacja tej inwestycji nie wpływa na zakres posiadanych obecnie praw lub obowiązków skarżącego. Co z kolei stanowiło podstawę do odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy M. nr [...] z dnia [...] października 2008 r. Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez skarżącego w skardze w pierwszej kolejności należy wskazać, iż nie mają one wpływu na kwestionowane rozstrzygnięcie SKO. Przedłożona przez skarżącego kopia pisma Starosty P. z dnia 20 października 2008r. adresowana do Wójta Gminy M. dotyczy innej sprawy o czym świadczy jej numer. Sprawa o ustalenie warunków zabudowy, którą kwestionuje skarżący toczyła się pod nr [...], tymczasem pismo to dotyczy sprawy o nr [...] Okoliczność, iż jest to sprawa przedmiotowo zbliżona, dotyczy bowiem także decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących i w zabudowie bliźniaczej z niezbędną infrastrukturą techniczną różnica odnosi się zaś do części działek na których ma ona być zlokalizowana tj. na działkach o nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], położonych przy ul. [...] i [...] we wsi N., gm. M., nie ma wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy . Odnosząc się zaś do zarzutów merytorycznych sformułowanych przez skarżącego w odniesieniu do decyzji Wójta Gminy M. nr [...] z dnia [...] października 2008 r., wskazać należy, iż wobec odmowy wszczęcia przez SKO postępowania w przedmiocie stwierdzenia jej nieważności, organ te nie miał podstaw prawnych do badania zasadności i poprawności wydania tej decyzji. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działają na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.