I OSK 1893/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-07-02

Skład orzekający: Małgorzata Borowiec, Monika Nowicka, Jolanta Sikorska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierzowi zawodowemu skierowanemu do pełnienia służby wojskowej poza granicami państwa przysługuje dodatkowe wynagrodzenie lub uposażenie za czasowe pełnienie obowiązków na innym stanowisku służbowym, jeśli nie zostało ono formalnie powierzone rozkazem Szefa Sztabu Generalnego WP?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że żołnierzowi skierowanemu do służby poza granicami państwa przysługuje jedynie uposażenie zasadnicze z tytułu stanowiska zajmowanego przed skierowaniem oraz należność zagraniczna. Dodatkowe wynagrodzenie lub uposażenie za czasowe pełnienie obowiązków na innym stanowisku nie przysługuje, jeśli nie zostało ono formalnie powierzone rozkazem Szefa Sztabu Generalnego WP, który jest jedynym dokumentem mogącym kształtować sytuację prawną żołnierza w zakresie skierowania do służby zagranicznej i wypłaty należności z tego tytułu. Przepis dotyczący powierzania dodatkowych obowiązków (art. 25 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych) ma zastosowanie jedynie do służby w kraju.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy wypłaty należności zagranicznej oraz dodatkowego wynagrodzenia dla R. D., żołnierza zawodowego pełniącego służbę poza granicami państwa. Organ pierwszej instancji odmówił wypłaty, wskazując na brak podstaw prawnych w obowiązujących przepisach. Organ drugiej instancji utrzymał decyzję w mocy, podkreślając, że sprawy należy rozpatrywać na podstawie przepisów obowiązujących przed zmianami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że rozkaz Szefa Sztabu Generalnego WP kierujący do służby zagranicznej jest jedyną podstawą do wypłaty świadczeń, a rozkaz Dowódcy jednostki wojskowej miał charakter porządkowy. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów dotyczących uposażenia i dodatkowego wynagrodzenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną i zasądził od R. D. na rzecz Dowódcy Operacyjnego Sił Zbrojnych kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędziowie: Sędzia NSA Monika Nowicka Sędzia del. NSA Jolanta Sikorska (spr.) Protokolant st. inspektor sądowy Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1971/11 w sprawie ze skargi R. D. na decyzję Dowódcy Operacyjnego Sił Zbrojnych z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty należności zagranicznej oraz dodatkowego wynagrodzenia 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od R. D. na rzecz Dowódcy Operacyjnego Sił Zbrojnych kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 1971/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. D. na decyzję Dowódcy Operacyjnego Sił Zbrojnych z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty należności zagranicznej oraz dodatkowego wynagrodzenia. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Dowódca [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 104 § 1 k.p.a., art. 102 i art. 25 oraz art. 88 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych z dnia 11 września 2003 r. (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.) w związku z § 15 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 czerwca 2004 r. w sprawie należności pieniężnych żołnierzy zawodowych pełniących służbę poza granicami państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1698) w zw. z art. 8 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2009 r. Nr 79, poz. 669) oraz § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia (Dz. U. Nr 108, poz. 1141), po rozpatrzeniu wniosku [...] R. D. - pełniącego służbę w [...], odmówił ww.: 1) wypłaty należności zagranicznej w miesięcznej wysokości, określonej przy zastosowaniu mnożników najniższego uposażenia przewidzianego dla żołnierza zawodowego skierowanego do wykonywania zadań na stanowisku służbowym przewidzianym dla majora (komendanta podporucznika) za okres od [...] kwietnia 2009 r. do dnia [...] października 2009 r.; 2) wypłaty dodatkowego wynagrodzenia za czasowe pełnienia obowiązków służbowych za okres od dnia [...] kwietnia 2009 r. do [...] października 2009 r. W uzasadnieniu wskazał, że żołnierzowi zawodowemu w czasie wykonywania obowiązków służbowych poza granicami państwa przysługują należności pieniężne enumeratywnie wymienione w art. 102 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.) - zwanej dalej ustawą pragmatyczną oraz obowiązującym w dacie pełnienia przez stronę służby poza granicami państwa rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 czerwca 2004 r. w sprawie należności pieniężnych żołnierzy zawodowych pełniących służbę poza granicami państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1698 ze zm.). W ocenie tego organu, skoro ww. akty normatywne nie zawierały przepisu o możliwości wypłaty żołnierzowi zawodowemu wynagrodzenia za dodatkowe czasowe pełnienie obowiązków służbowych, to brak jest podstaw prawnych do wypłaty przedmiotowej należności pieniężnej. Organ ustalił, że strona została skierowana rozkazem Szefa Sztabu Generalnego WP nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. do wykonywania zadań na stanowisku [...]. Tym samym, przysługiwała jej należność zagraniczna z zastosowaniem mnożnika [...] przewidzianego dla stanowiska o stopniu etatowym [...]. Organ stwierdził, że nawet gdyby istniały podstawy prawne do wypłaty należności pieniężnej za dodatkowe czasowe pełnienie obowiązków, to w przypadku strony nie doszło w ogóle do czasowego powierzenia obowiązków służbowych. Na podstawie § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia, powierzenie żołnierzowi zawodowemu czasowego pełnienia obowiązków służbowych na określonym stanowisku służbowym oraz dzień objęcia i zwolnienia z tych obowiązków, a także wysokość dodatkowego wynagrodzenia określa, w rozkazie dziennym lub decyzji, dowódca jednostki wojskowej, o którym mowa w art. 104 ustawy pragmatycznej. W przypadku wnioskodawcy powyższy warunek nie został spełniony, gdyż zgodnie z pkt [...] rozkazu Dowódcy [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. nie został on wyznaczony na inne (dodatkowe) stanowisko służbowe, a jedynie został odpowiedzialny za prowadzenie gospodarki materialnej oraz magazynów branżowych w [...]. R. D. złożył odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w całości i przyznanie uposażenia za okres od [...] kwietnia 2009 r. do [...] października 2009 r., odpowiadającego uposażeniu na stanowisku o [...], względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przyznanie uposażenia dodatkowego z tytułu dodatkowego pełnienia obowiązków na stanowisku wskazanym wyżej, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania Dowódca Operacyjny Sił Zbrojnych, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 24, art. 25, art. 102 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Dowódcy [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że ze względu na datę złożenia przez [...] R. D. wniosku, tj. [...] grudnia 2009 r., sprawa powinna zostać rozpatrzona na podstawie art. 24 i art. 102 ustawy pragmatycznej w brzmieniu obowiązującym przed zmianą dokonaną ustawą z dnia 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 79, poz. 669 ze zm.), która weszła w życie w dniu 1 stycznia 2010 r., albowiem zgodnie z art. 8 ww. ustawy, sprawy wszczęte i niezakończone ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy prowadzi się na podstawie przepisów dotychczasowych. W związku z art. 9 ust. 2 powyższej ustawy należało również zastosować nieobowiązujące już rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 czerwca 2004 r. w sprawie należności pieniężnych żołnierzy zawodowych pełniących służbę poza granicami państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1698 ze zm.). Organ II instancji wyjaśnił, że biorąc pod uwagę kolejne przepisy przejściowe, tj. § 30 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 września 2010 r. w sprawie pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa (Dz. U. Nr 184, poz. 1237 ze zm.), sprawa powinna zostać rozstrzygnięta na podstawie przepisów poprzednio obowiązującego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 maja 2004 r. w sprawie pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa (Dz. U. Nr 140, poz. 1479 ze zm.). W ocenie Dowódcy Operacyjnego Sił Zbrojnych, organ I instancji, rozstrzygając wniosek strony, prawidłowo zastosował ww. akty normatywne. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy pragmatycznej, żołnierze zawodowi otrzymują uposażenie i inne należności pieniężne określone w ustawie. Natomiast w myśl art. 72 ust. 1 ww. ustawy, uposażenie żołnierzy zawodowych składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia. W art. 72 ust. 2 ww. ustawy określono zaś, że z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej żołnierz zawodowy otrzymuje tylko jedno uposażenie. Zgodnie z art. 24 ustawy pragmatycznej oraz § 5 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 maja 2004 r. w sprawie pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa (Dz. U. Nr 140, poz. 1479 z późn. zm.), do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa kieruje Szef Sztabu Generalnego WP i tylko rozkaz Szefa Sztabu Generalnego WP może być podstawą skierowania żołnierza do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa, a tym samym wypłaty należności finansowych z tego tytułu. Żołnierz zawodowy w czasie skierowania poza granice państwa pozostaje cały czas "wyznaczony" na stanowisko służbowe w kraju i z tego tytułu również otrzymuje uposażenie, zgodnie z art. 71 i 72 ustawy pragmatycznej. Organ II instancji wyjaśnił, że [...] R. D. został skierowany do pełnienia służby w [...] rozkazem Szefa Sztabu Generalnego WP nr [...] z [...] kwietnia 2009 r. do wykonywania zadań na stanowisku [...]. W związku z tym przysługiwała mu należność zagraniczna z zastosowaniem mnożnika [...] przewidzianego dla stanowiska o stopniu etatowym [...], zgodnie z § 15 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 czerwca 2004 r. w sprawie należności pieniężnych żołnierzy zawodowych pełniących służbę poza granicami państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1698 ze zm.). Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, nie jest możliwe przyznanie odwołującemu uposażenia według innego stanowiska niż zajmowane w kraju przed skierowaniem w rejon misji oraz według stanowiska wynikającego z rozkazu Szefa Sztabu Generalnego WP. Dowódca Operacyjny Sił Zbrojnych podkreślił, że rozkaz Dowódcy [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. (pkt [...]) jest rozkazem organizacyjno-porządkowym i nie może być podstawą wypłaty należności finansowych. Organ II instancji wskazał, że na podstawie przepisów wykonawczych - § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia (Dz. U. Nr 108, poz. 1141 ze zm.), powierzenie żołnierzowi zawodowemu czasowego pełnienia obowiązków służbowych na określonym stanowisku służbowym oraz dzień objęcia i zwolnienia z tych obowiązków, a także wysokość dodatkowego wynagrodzenia określa, w rozkazie dziennym lub decyzji, dowódca jednostki wojskowej, o której mowa w art. 104 ustawy pragmatycznej. Organ odwoławczy stwierdził, że powierzenie żołnierzowi zawodowemu czasowego pełnienia dodatkowych obowiązków jest możliwe tylko na terenie kraju, na co wyraźnie wskazuje przepis art. 25 ustawy pragmatycznej, albowiem czasowe pełnienie obowiązków służbowych może powierzyć dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz zawodowy jest wyznaczony na stanowisko służbowe. Ponadto sytuację finansową żołnierzy skierowanych do służby poza granicami kraju regulował § 13 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 czerwca 2004 r. w sprawie należności pieniężnych żołnierzy zawodowych pełniących służbę poza granicami państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1698 ze zm.), zgodnie z którym żołnierze skierowani do służby poza granicami kraju otrzymywali: jednorazową należność pieniężną; należność zagraniczną; dodatek wojenny; należności pieniężne z tytułu podróży służbowej odbywanej poza miejscowością, w której pełnią oni służbę. Organ odwoławczy podniósł, że ww. rozporządzenie nie przewidywało wypłacania dodatków za czasowe pełnienie obowiązków, ani za czynności powierzone, wykraczające poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego, a z racji tego, że są to przepisy szczególne w stosunku do przepisów ustawy pragmatycznej, mają pierwszeństwo zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Zgodnie z art. 102 ust. 2 i 3 ustawy pragmatycznej, żołnierzowi zawodowemu skierowanemu do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa przysługuje uposażenie zasadnicze z uwzględnieniem grupy uposażenia według stanowiska służbowego zajmowanego przed skierowaniem, natomiast w czasie wykonywania obowiązków służbowych poza granicami państwa przysługiwała należność zagraniczna oraz mogły być przyznane inne należności pieniężne, odpowiednio do warunków pełnienia zawodowej służby poza granicami państwa, określone w ww. rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 czerwca 2004r. Takimi należnościami byłyby np. dodatki za udział w oczyszczaniu rejonu działania z materiałów wybuchowych, unieszkodliwianie takich materiałów, za udział w akcjach bojowych, za pełnienie służby w warunkach zagrożenia utraty zdrowia lub życia. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na w/w decyzję Dowódcy Operacyjnego Sił Zbrojnych z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...], skarżący wniósł o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji w całości, a także zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 71 ust. 1 w zw. z art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t. j. Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 ze zm.) przez przyjęcie, że w związku z wyznaczeniem odwołującego, jako pełniącego obowiązki na stanowisku przeznaczonym etatowo dla [...] rozkazem nr [...]z dnia [...] czerwca 2009 r. w ramach [...], nie przysługuje mu uposażenie za okres od [...] kwietnia 2009 r. do [...] października 2009 r. odpowiadające uposażeniu na tym stanowisku; naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t. j. Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 ze zm.), a tym samym przyjęcie, że odwołującemu się nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie z tytułu wykonywania powierzonych funkcji pozaetatowych (tj. poza jednym głównym etatem) także za okres od dnia [...] kwietnia 2009 r. do [...] października 2009 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Wskazał, że istota sprawy sprowadza się do oceny, czy w realiach faktycznych sprawy istniała podstawa do wypłaty skarżącemu uposażenia lub dodatkowego wynagrodzenia z tytułu pełnienia obowiązków na stanowisku [...] (w stopniu [...]) za okres od [...] kwietnia 2009 r. do [...] października 2009 r. Koniecznym było więc ustalenie, na jakie stanowisko skarżący był wyznaczony w spornym okresie. Sąd I instancji wskazał, że w okresie oznaczonym we wniosku o wypłatę uposażenia, skarżący pełnił służbę wojskową poza granicami kraju. Jest to okoliczność istotna z uwagi na to, że w myśl art. 24 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.) oraz § 5 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 maja 2004 r. w sprawie pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa (Dz. U. Nr 140, poz. 1479 ze zm.), do pełnienia zagranicznej zawodowej służby wojskowej kieruje Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego. Tylko więc rozkaz tego organu może być podstawą skierowania żołnierza do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami kraju. Tak więc, aby strona mogła skutecznie wnioskować o przyznanie żądanego świadczenia musiałby istnieć w obrocie prawnym rozkaz Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego kierujący stronę do pełnienia obowiązków służbowych na stanowisku opisanym we wniosku. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że rozkaz spełniający przedmiotowe kryteria nie został wydany wobec skarżącego. W obrocie prawnym funkcjonuje jedynie rozkaz Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] kwietnia 2009r. kierujący skarżącego do pełnienia służby w [...] i wykonywania zadań na stanowisku [...] (stanowisko zaszeregowane do stopnia etatowego [...]). W świetle powyższego, żądanie strony zawarte w spornym wniosku, nie mogło zostać zdaniem Sądu I instancji uwzględnione z uwagi na fakt, że pozostawało w oderwaniu od stanu faktycznego niniejszej sprawy, wynikającego z akt administracyjnych. Bez wpływu na powyższą konkluzję pozostawała okoliczność wydania w dniu [...] czerwca 2009 r. przez Dowódcę [...] rozkazu nr [...] z uwagi na to, że sytuację faktyczną, dotyczącą pełnienia przez żołnierza zawodowej służby wojskowej poza granicami kraju, kształtować mogą jedynie rozkazy Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego. Rozkaz z dnia [...] czerwca 2009 r. nie pochodził zaś od tego organu. Stąd też traktowany być może jako rozkaz o charakterze porządkowym, określający jedynie zakres obowiązków żołnierza na stanowisku, na które został wyznaczony rozkazem Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] kwietnia 2009 r. Sąd I instancji wskazał, że nie każdy rozkaz nazywany rozkazem personalnym może być traktowany jako występujący na prawach decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 marca 2011 r. w sprawie sygn. akt I OSK 1683/10 stwierdził, iż mimo, że art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych stanowi, że ilekroć w ustawie użyte jest określenie "decyzja", to należy przez nie rozumieć także rozkaz personalny, to rozkaz personalny wydany dla celów ewidencyjnych, nie może być uznany za decyzję administracyjną w rozumieniu art. 104 i 107 k.p.a. Stąd również fakt wydania rozkazu w dniu [...] czerwca 2009 r. przez Dowódcę [...] nie jest równoznaczny, iż wobec strony zastała wydana decyzja kształtująca w sposób władczy jego sytuację faktyczną w zakresie określenia stanowiska służbowego. Rozpoznając skargę Sąd I instancji nie dopatrzył się także, aby organ, wydając zaskarżoną decyzję, naruszył art. 25 ustawy pragmatycznej. O tym, że przepis ten nie mógł zostać naruszony świadczy zdaniem tego Sądu stan faktyczny sprawy. Realia przedmiotowego postępowania dotyczą bowiem okresu pełnienia służby przez skarżącego poza granicami kraju. Powyższy przepis reguluje zaś jedynie kwestię powierzenia pełnienia dodatkowych obowiązków przez żołnierza podczas pełnienia tej służby w kraju. Świadczy o tym sformułowanie art. 25 ust. 1 ustawy pragmatycznej wskazujący na to, że organem, który może skierować żołnierza do pełnienia dodatkowych obowiązków jest dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz jest wyznaczony na stanowisko. Poza granicami kraju żołnierz nie podlegał zaś dowódcy swojej macierzystej jednostki, a Dowódcy [...]. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, że organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również, że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) oddalił skargę. Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył R. D., zaskarżając wyrok w całości. Wyrokowi temu zarzucił naruszenie "norm prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia" (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) i jako przepisy prawa, których zarzut naruszenia dotyczy, wskazał: - naruszenie norm prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 71 ust. 1 w związku z art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 ze zm.), a tym samym przyjęcie, że w związku z wyznaczeniem skarżącego jako pełniącego obowiązki na stanowisku przeznaczonym etatowo dla [...] rozkazem Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. w ramach [...], nie przysługuje mu uposażenie za okres od [...] kwietnia 2009 r. do dnia [...] października 2009 r. odpowiadające uposażeniu na tym stanowisku oraz - naruszenie norm prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 ze zm.), a tym samym przyjęcie, że skarżącemu nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie z tytułu wykonywania powierzonych funkcji pozaetatowych (to jest poza jednym głównym etatem) także za okres od [...] kwietnia 2009 r. do dnia [...] października 2009 r. Powołując się na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie wraz z rozstrzygnięciem o kosztach procesu w pierwszej instancji oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych. W uzasadnieniu podał, że nie zgadza się z wydanym w niniejszej sprawie wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podniósł, że w sprawie wyłania się istotne zagadnienie prawne, które w jego ocenie budzi poważne wątpliwości, mianowicie zachodzi konieczność oceny, czy art. 25 ust. 1 ustawy pragmatycznej ma zastosowanie jedynie do pełnienia przez żołnierza zawodowego służby wojskowej w kraju, czy także poza jego granicami. Podał, że w okresie od dnia [...] marca 2009 r. do dnia [...] października 2009 r. skarżący pełnił służbę w składzie [...] w rejonie uznanym przez Ministra Spraw Zagranicznych za strefę działań wojennych. Skarżący został wyznaczony na stanowisko służbowe [...] i wykonywał na tym stanowisku obowiązki służbowe. Jednocześnie na mocy rozkazu personalnego Dowódcy [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. został także wyznaczony na stanowisko [...]. Obowiązki faktycznie pełnił na tym stanowisku już wcześniej. Stanowisko to skarżący zajmował do czasu opuszczenia [...], kiedy przekazał obowiązki obejmującemu stanowisko – [...] P. Z. Faktycznie zatem zajmował dwa stanowiska służbowe. Ponosił też odpowiedzialność materialną na tym stanowisku za mienie mu powierzone. Skarżący otrzymywał jedynie uposażenie na stanowisku [...]. Nie otrzymywał ani dodatkowego wynagrodzenia za pełnienie funkcji pozaetatowych, ani uposażenia za zajmowanie stanowiska przeznaczonego faktycznie dla [...]. Ponadto podniósł, że [...] nie wolno jest powierzać obowiązków na stanowisku przeznaczonym dla [...]. Powołując się na powyższe stwierdził, że w tej sytuacji skarga kasacyjna jest uzasadniona. W odpowiedzi na skargę Dowódca Operacyjny Sił Zbrojnych wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie od skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki zostały określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Żadna z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzi w niniejszej sprawie. Zatem sprawa ta mogła być przez Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznana tylko w granicach zakreślonych skargą kasacyjną. Granice skargi kasacyjnej wyznaczają między innymi wymienione w art. 176 p.p.s.a. podstawy kasacyjne, które zgodnie z art. 174 tej ustawy mogą stanowić: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W podstawach kasacji wnoszący skargę kasacyjną musi wskazać konkretną normę prawa materialnego, czy procesowego, której naruszenie zarzuca zaskarżonemu orzeczeniu. W niniejszej sprawie skarżący w podstawach skargi kasacyjnej powołał się na pkt 2 art. 174 p.p.s.a., który dotyczy naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jednak zarzutów w powyższym przedmiocie nie sprecyzował w dalszej części skargi kasacyjnej, w której jako podstawę skargi kasacyjnej wskazał naruszenie wskazanych w niej przepisów prawa materialnego, to jest podstawę wymienioną w pkt 1 tego przepisu prawa. Wobec niesprecyzowania w skardze kasacyjnej wymienionej w niej podstawy określonej w pkt 2 art. 174 p.p.s.a., odniesienie się przez Sąd II instancji do tak sformułowanej podstawy skargi kasacyjnej było niemożliwe. Podniesiony natomiast w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia wskazanych w niej przepisów prawa materialnego uznać należy za niezasadny. Odnosząc się do zarzutu naruszenia norm prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 71 ust. 1 w zw. z art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.) przez przyjęcie, że skarżącemu nie przysługuje uposażenie za okres od [...] kwietnia 2009 r. do dnia [...] października 2009 r. odpowiadające uposażeniu na stanowisku [...], należy stwierdzić, że zarzut ten nie uzasadniony. Zgodnie z art. 71 ust. 1 w/w ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierze zawodowi otrzymują uposażenie i inne należności pieniężne określone w ustawie. Art. 72 ust. 1 tej ustawy stanowi natomiast, że uposażenie żołnierzy zawodowych składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia. Powołując się na powyższe przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, skarżący pomija przepis art. 72 ust. 2 tej ustawy, zgodnie z którym, z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej żołnierz zawodowy otrzymuje tylko jedno uposażenie. Treść skargi kasacyjnej, w szczególności twierdzenia zawarte w jej uzasadnieniu dotyczące stanu faktycznego sprawy prawidłowo ustalonego i niezakwestionowanego przez autora skargi kasacyjnej wskazuje, że skarżący myli użyte przez ustawodawcę w art. 25 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych pojęcie "wyznaczenie żołnierza zawodowego na stanowisko służbowe", ze "skierowaniem do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami kraju", twierdząc w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, że został wyznaczony na stanowisko służbowe [...]. Twierdzenia te pozostają w sprzeczności z prawidłowymi ustaleniami faktycznymi sprawy. Zgodnie z art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 5 ust. 2 mającego zastosowanie w sprawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 maja 2004 r. w sprawie pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa (Dz. U. Nr 140, poz. 1479 ze zm.), do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa kieruje Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego i tylko rozkaz Szefa Sztabu Generalnego WP może być podstawą skierowania żołnierza do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa, a tym samym wypłaty należności finansowych z tego tytułu. Żołnierz zawodowy w czasie skierowania poza granice państwa pozostaje cały czas "wyznaczony" na stanowisko służbowe w kraju i z tego tytułu również otrzymuje uposażenie, zgodnie z art. 71 i 72 ustawy. Trafnie w świetle powyższego zauważa w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji, że aby skarżący mógł skutecznie ubiegać się o przyznanie żądanego świadczenia, musiałby istnieć w obrocie prawnym rozkaz Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego kierujący skarżącego do pełnienia obowiązków służbowych na stanowisku opisanym we wniosku. Z niekwestionowanych okoliczności faktycznych sprawy wynika, że rozkaz spełniający powyższe kryteria nie został wobec skarżącego wydany. Z prawidłowych i niezakwestionowanych przez skarżącego ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie wynika, że skarżący został skierowany do pełnienia służby w [...] rozkazem Szefa Sztabu Generalnego WP Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. do wykonywania zadań na stanowisku [...], z jednoczesnym pozostawieniem na stanowisku służbowym ostatnio zajmowanym w kraju. Należy zauważyć, że skarżący nie kwestionuje, że otrzymywał podczas służby w [...] uposażenie w kraju, które było wypłacane zgodnie z art. 102 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, co zostało prawidłowo ustalone w sprawie. Zgodnie z owym przepisem prawa, żołnierzowi zawodowemu skierowanemu do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa przysługuje uposażenie zasadnicze ustalone z uwzględnieniem grupy uposażenia według stanowiska służbowego zajmowanego przed skierowaniem. Wbrew odmiennemu w tym względzie stanowisku skarżącego, prawidłowo Sąd I instancji uznał, że w tej sytuacji nie jest możliwe przyznanie skarżącemu uposażenia według innego stanowiska niż zajmowane w kraju przed skierowaniem w rejon misji oraz według stanowiska wynikającego z w/w rozkazu Szefa Sztabu Generalnego WP z dnia [...] kwietnia 2009 r. Trafnie w świetle powołanych wyżej przepisów prawa, w szczególności w świetle art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych Sąd I instancji uznał, że bez wpływu na sytuację prawną skarżącego w zakresie wnioskowanych świadczeń pozostawał rozkaz Nr [...] Dowódcy [...] z dnia [...] czerwca 2009 r., który jak to trafnie przyjął Sąd I instancji, był tylko rozkazem organizacyjno-porządkowym i nie może być podstawą wypłaty żądanych należności finansowych, skoro w świetle powołanego przepisu prawa, sytuację faktyczną dotyczącą pełnienia przez żołnierza zawodowej służby wojskowej poza granicami kraju kształtować mogą jedynie rozkazy Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego. Rozkaz z dnia [...] czerwca 2009 r., na który powołuje się skarżący, nie pochodził od tego organu, lecz od Dowódcy [...]. Rozkaz ten może być traktowany wyłącznie jako rozkaz o charakterze porządkowym, określającym jedynie zakres obowiązków żołnierza na stanowisku, na które został wyznaczony rozkazem Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] kwietnia 2009 r. Niezasadny jest także podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut błędnej wykładni art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przez przyjęcie, że skarżącemu nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie z tytułu wykonywania powierzonych funkcji pozaetatowych, to jest poza jednym głównym etatem także za okres od [...] kwietnia 2009 r. do dnia [...] października 2009 r. Zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz zawodowy jest wyznaczony na stanowisko służbowe, może dodatkowo powierzyć żołnierzowi czasowe pełnienie obowiązków służbowych w tej jednostce na stanowisku nieobsadzonym lub obsadzonym, na którym wyznaczony żołnierz czasowo nie wykonuje zadań służbowych. Z powyższego przepisu prawa wynika, że powierzenie żołnierzowi zawodowemu czasowego pełnienia dodatkowych obowiązków jest możliwe tylko na terenie kraju, na co wyraźnie wskazuje treść owego przepisu prawa. Czasowe bowiem pełnienie obowiązków służbowych może powierzyć dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz zawodowy jest wyznaczony na stanowisko służbowe. Natomiast, jak wskazano wyżej, żołnierz zawodowy pozostaje cały czas wyznaczony na stanowisko służbowe w kraju, podczas gdy do służby poza granicami kraju jest tylko czasowo skierowany. Poza granicami kraju żołnierz nie podlegał dowódcy swojej macierzystej jednostki, lecz Dowódcy [...]. Przepis ten zatem nie mógł być przez Sąd I instancji naruszony, skoro w stanie faktycznym sprawy nie ma on w ogóle w niej zastosowania. Stan faktyczny sprawy dotyczy okresu pełnienia przez skarżącego służby poza granicami kraju, a przepis art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych reguluje kwestie powierzenia pełnienia dodatkowych obowiązków przez żołnierza podczas pełnienia służby w kraju. Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że sytuację finansową żołnierzy skierowanych do służby poza granicami kraju regulował § 13 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 czerwca 2004 r. w sprawie należności pieniężnych żołnierzy zawodowych pełniących służbę poza granicami państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1698 ze zm.), zgodnie z którym żołnierze skierowani do służby poza granicami kraju otrzymywali: 1) jednorazową należność pieniężną, 2) należność zagraniczną, 3) dodatek wojenny, 4) należności pieniężne z tytułu podróży służbowej odbywanej poza miejscowością, w której pełnią oni służbę. Wyżej wymienione rozporządzenie nie przewidywało wypłacania dodatków za czasowe pełnienie obowiązków, ani za czynności powierzone, wykraczające poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego, a z racji tego, że są to przepisy szczególne, mają pierwszeństwo zastosowania w przedmiotowej sprawie. Zauważyć ponadto należy, że zgodnie z art. 102 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych żołnierzowi zawodowemu skierowanemu do pełnienia zawodowej służby wojskowej poza granicami państwa przysługiwało uposażenie zasadnicze ustalone z uwzględnieniem grupy uposażenia według stanowiska służbowego zajmowanego przed skierowaniem, natomiast w czasie wykonywania obowiązków służbowych poza granicami państwa przysługiwała należność zagraniczna oraz mogły być przyznane inne należności pieniężne, odpowiednio do warunków pełnienia zawodowej służby poza granicami państwa, określone w wyżej wymienionym rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 czerwca 2004 r. w sprawie należności pieniężnych żołnierzy zawodowych pełniących służbę poza granicami państwa. Takimi należnościami były np. dodatki za udział w oczyszczaniu rejonu działania z materiałów wybuchowych, unieszkodliwianie takich materiałów, za udział w akcjach bojowych, za pełnienie służby w warunkach zagrożenia utraty zdrowia lub życia. Skoro zatem skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, podlegała ona oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło