I SA/Łd 561/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Ewa Cisowska - Sakrajda Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Sędzia WSA Bartosz Wojciechowski Protokolant: Szymon Chrostek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi T. F. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu przywozu z innego państwa członkowskiego środka transportu oddala skargę. I SA/Łd 561/12 Uzasadnienie T. F. wniósł o wydanie zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu przywozu z Wielkiej Brytanii środka transportu – samochodu osobowego marki VOLVO S60, rok produkcji 2005. Do wniosku strona załączyła: - kserokopię faktury sprzedaży samochodu z 12 sierpnia 2009 r., zgodnie z którą sprzedawcą był J. B. zamieszkały w Wielkiej Brytanii, - kserokopię świadectwa eksportu na stałe, - kserokopię zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu, - kserokopię dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy na terytorium kraju od nabytego wewnątrzwspólnotowo samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju, - oświadczenie T. L. wraz z tłumaczeniem, - pokwitowanie opłaty skarbowej w wysokości 160 zł. Postanowieniem z [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. odmówił wydania wnioskowanego zaświadczenia. W uzasadnieniu organ podał, że z załączonej przez wnioskodawcę faktury wynika, że sprzedawcą samochodu była inna osoba (J. B.), niż osoba wymieniona na świadectwie eksportu jako właściciel. Zgodnie z tym ostatnim dokumentem, ostatnim właścicielem (od [...]r.) i zgłaszającym wywóz auta z Wielkiej Brytanii był T. L.. Z uwagi na powyższe rozbieżności organ stwierdził, że nie można rozstrzygać, czy istnieje po stronie wnioskodawcy obowiązek zapłaty VAT z tytułu przywozu z innego państwa członkowskiego środka transportu, czy nie. W zażaleniu na to postanowienie strona zarzuciła naruszenie: - art. 105 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity Dz. U. nr 177, poz. 1054 z 2011 r.; dalej "ustawa o VAT"), - błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu przez organ, że występuje niezgodność pomiędzy treścią złożonych dokumentów. W ocenie strony dostrzeżona przez organ sprzeczność ma jedynie pozorny charakter i została wyjaśniona poprzez złożenie przetłumaczonego oświadczenia T. L.. Zdaniem żalącego się ze świadectwa eksportu wynika, że zarejestrowanym właścicielem pojazdu na dzień eksportu był J. B., a T. L. był jedynie eksporterem auta. Podkreślił, że dowodem nabycia samochodu jest umowa (faktura) a nie świadectwo eksportu. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. nie podzielił powyższej argumentacji i postanowieniem z [...] r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Wskazał, że w świetle art. 105 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT oraz art. 306b § 1 i § 2 O.p. tryb w jakim wydane zostało postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Kutnie ma charakter szczególny. Zaznaczył, że istota postępowania zaświadczeniowego sprowadza się do badania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych pod kątem możliwości urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych, które pozostają w dyspozycji organu mającego wydać zaświadczenie. W konsekwencji tego czynione przez organ ustalenia są ograniczone. Wskazał, że zgodnie z art. 105 ust. 1 ustawy o VAT naczelnicy urzędów skarbowych dla celów związanych z rejestracją środków transportu są obowiązani do wydawania zaświadczeń potwierdzających: uiszczenie przez podatnika podatku - w przypadkach, o których mowa w art. 103 ust. 3 i 4, lub brak obowiązku uiszczenia podatku z tytułu przywozu nabywanych z terytorium państwa członkowskiego innego niż terytorium kraju pojazdów, które mają być dopuszczone do ruchu na terytorium kraju. W myśl art. 105 ust. 2 ustawy w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, zaświadczenie wydaje się na wniosek zainteresowanego. Wniosek zawiera w szczególności: dane identyfikujące pojazd; datę pierwszego dopuszczenia pojazdu do użytku; przebieg pojazdu; cenę nabycia pojazdu przez wnioskodawcę; dane dotyczące podmiotu dokonującego dostawy pojazdu na rzecz wnioskodawcy. Do wniosku załącza się umowę lub fakturę stwierdzającą nabycie pojazdu przez wnioskodawcę oraz inne dokumenty, z których jednoznacznie wynika, że nie zachodzi w tym przypadku wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów. Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, że zaświadczenie musi zawierać prawdziwe informacje, nie można tym aktem potwierdzać stanu faktycznego, w zakresie którego istnieją wątpliwości. W ocenie organu odwoławczego dokumenty, które przedstawił wnioskodawca nie odzwierciedlają faktycznego przebiegu transakcji. Na świadectwie eksportu zamieszczono adnotację, że właścicielem pojazdu jest T. L., data nabycia pojazdu przez tę osobę to [...] r., zaś data eksportu samochodu to 17 grudnia 2008 r. Z pisemnego oświadczenia T. L. wynikało, że nie był on nigdy właścicielem samochodu, a jedynie uczestniczył w procesie jego wywozu z terytorium Wielkiej Brytanii do Polski w grudniu 2008 r. Dyrektor Izby Skarbowej zwrócił też uwagę, że T. F. dwukrotnie ubiegał się o wydanie zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia VAT z tytułu nabycia pojazdu. Wcześniejsza odmowa również była motywowana niezgodnością pomiędzy danymi na fakturze a danymi na świadectwie eksportu. Organ podkreślił, że ze świadectwa eksportu i oświadczenia T. L. wynika, że samochód został sprowadzony do Polski w grudniu 2008 r., podczas gdy data zawarcia umowy sprzedaży to 12 sierpnia 2009 r. Zdaniem organu odwoławczego, w tej sytuacji zachodziła wątpliwość, czy transakcji sprzedaży towarzyszyło przemieszczenie środka transportu z Wielkiej Brytanii do Polski. Ponieważ postępowanie dotyczy wydania zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu przywozu z innego państwa członkowskiego środka transportu, to w przypadku gdy w oparciu o przedłożone dokumenty nie można ustalić, czy samochód został sprowadzony, należy odmówić wydania zaświadczenia. T. F. nie zgodził się z argumentacją organu odwoławczego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zarzucił naruszenie art. 105 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT oraz art. 306b § 1 w związku z art. 305a § 1 i § 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej "o.p.") poprzez odmowę wydania zaświadczenia. Podniósł ponadto, że organy błędnie przyjęły, iż występuje niezgodność pomiędzy treścią dokumentów złożonych przez stronę, uzasadniająca odmowę uwzględnienia wniosku. W uzasadnieniu skarżący powołał argumenty zbieżne z prezentowanymi wcześniej w zażaleniu. W konkluzji wniósł o uchylenie postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Podstawą prawną żądania wydania zaświadczenia przez skarżącego był art. 306a § 1 i 2 o.p. w związku z art. 105 ust. 1 punkt 2 ustawy o VAT. Zgodnie z powołanymi przepisami zaświadczenie jest aktem wiedzy organu podatkowego co do braku obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług z tytułu przywozu do Polski środka transportu z innego kraju członkowskiego Unii Europejskiej. Dotyczyć może w szczególności przypadku sprowadzenia używanego (innego niż nowy) środka transportu przez podmiot niebędący podatnikiem oraz sytuacji sprowadzenia pojazdu, którego dostawa została opodatkowana w państwie rozpoczęcia transportu na szczególnych zasadach (od marży). W takiej sytuacji nie ma miejsca wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, gdyż podmiot sprowadzający nie dokonuje wewnątrzwspólnotowego nabycia nowych środków transportu, gdyż sprowadzany środek transportu nie jest nowy (A. Bartosiewicz, R. Kubacki, VAT Komentarz 2012, opublik. Lex 2012, komentarz do art. 105, teza 4). Wówczas, tak jak w rozpoznawanej sprawie, przedmiotowe zaświadczenie staje się dokumentem niezbędnym dla rejestracji środka transportu w kraju. Również w takiej sytuacji postępowanie w przedmiocie wydania zaświadczenia toczy się w myśl reguł Działu VIIIA ordynacji podatkowej. Różnica w stosunku do postępowania uregulowanego wyłącznie w ordynacji podatkowej jest jedynie taka, że postępowanie dotyczące wydania zaświadczenia o braku obowiązku podatkowego w podatku VAT z tytułu przywozu do kraju środka transportu toczy się w oparciu o dane przedstawione przez wnioskodawcę, co wprost wynika z art. 105 ust. 2 ustawy podatkowej. Poza powyższym zastrzeżeniem zastosowanie znajduje więc stanowisko wyrażone w wyroku NSA z dnia 19 maja 2009 r. sygn. akt II FSK 143/08 co do tego, że postępowanie określone w art. 306b § 2 o.p. jest postępowaniem wyjaśniającym, nie jest natomiast sensu stricto postępowaniem dowodowym. Postępowanie to jest ograniczone do minimum niezbędnego do urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego. Jednak, aby fakty mogły być stwierdzone organy musi mieć możliwość stwierdzenia, czy przedstawione dane są wystarczające do wydania zaświadczenia wskazanej wyżej treści. Innymi słowy organ, może wydać zaświadczenie żądanej treści jedynie wówczas, gdy w toku postępowania ustali, iż zachodzi stan faktyczny i prawny adekwatny do stwierdzenia żądanej treści (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Gd 644/08). Jeśli zaś dane znajdujące się w posiadaniu organu nie są w tej materii wystarczające organ jest obowiązany odmówić wydania żądanego zaświadczenia. Świadczy o tym jednoznacznie treść art. 306c o.p. W rozpoznawanej sprawie organ, jak trafnie wskazano w odpowiedzi na skargę miał zasadnicze i uzasadnione zastrzeżenia co do tego, czy żądane zaświadczenie miało dotyczyć samochodu przedstawionego we wniosku. Trzeba bowiem zauważyć, że zgodnie z danymi przedstawionymi przez wnioskodawcę, sprowadzenie przedmiotowego samochodu do Polski nastąpiło w grudniu 2008 r., zaś jego nabycie 12 sierpnia 2009 r. Porównanie tych dat stawia pod znakiem zapytania możliwość przyjęcia, że żądane stwierdzenie za pomocą przedmiotowego zaświadczenia braku obowiązku podatkowego w podatku VAT z tytułu przywozu środka transportu dotyczy pojazdu przedstawionego we wniosku. Trudno bowiem sobie wręcz wyobrazić sytuację, w której samochód użytkowany i zarejestrowany na terytorium Wielkiej Brytanii znajduje się już w Polsce, w dyspozycji wnioskodawcy, zaś jego sprzedaż na jego rzecz następuje po około 9 miesiącach. Nie sposób bowiem stracić z pola widzenia tej istotnej okoliczności, że cytowany art. 105 ust. 2 punkt 1 ustawy podatkowej uzależnia wydanie przedmiotowego zaświadczenia od przedstawienia we wniosku danych dotyczących sprowadzonego samochodu a nie jakiegokolwiek samochodu, który znalazł się w Polsce. Jednocześnie zaś specyfika postępowania w przedmiocie zaświadczeń, jak wyżej wskazano, polega na tym, że organ nie prowadzi postępowania dowodowego, lecz opiera się na danych przedstawionych we wniosku. Nie ma zatem możliwości uzupełnienia, czy też poszukiwania dowodów, które mogłyby potwierdzić tezę, której zaświadczenia domaga się wnioskodawca. Dlatego za zasadną musi być uznana konstatacja organu, iż na podstawie przedłożonych danych nie można zaświadczyć, iż pojazd, o którym mowa we wniosku nie podlega obowiązkowi podatkowemu z tytułu sprowadzenia pojazdu z kraju członkowskiego Unii Europejskiej W tej sytuacji kolejna wątpliwość organu co do osoby właściciela pojazdu, który dokonywał sprzedaży auta na rzecz wnioskodawcy, choć uzasadniona w świetle przedstawionych danych (świadectwo eksportu pojazdu na stałe i oświadczenia T. L.) ma jedynie znaczenie drugorzędne. Rację ma strona skarżąca wywodząc, że dokumentem potwierdzającym nabycie pojazdu jest faktura zakupu, jednak, jak trafnie wywiódł organ, to sam wnioskodawca przedstawił inne dane, z których jako sprzedawca wynika inna osoba niż wskazana na fakturze. Z kolei argument strony skarżącej, iż w grudniu 2008 r. pojazd był jedynie przygotowany do wywozu, który nastąpił po wystawieniu auta na aukcję, w sierpniu 2009 r. jest sprzeczny z oświadczeniem T. L., który wprost wskazał, że "uczestniczył w procesie wywozu wspomnianego pojazdu z Wielkiej Brytanii do Polski w grudniu 2008 r." (k. 11-12 akt administracyjnych). Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności i nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami) należało orzec jak w sentencji. P.Z-C.