II GSK 1797/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-01-15
Skład orzekający: Anna Robotowska, Małgorzata Korycińska, Inga Gołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wyłączenia z urzędu pracownika, który brał udział w wydaniu decyzji uchylonej przez organ odwoławczy, na podstawie art. 24 § 3 k.p.a.? Czy decyzja administracyjna może być zmieniona po jej podpisaniu, a przed doręczeniem stronie?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że nie doszło do naruszenia przepisów k.p.a. ani rozporządzeń unijnych. Sąd stwierdził, że art. 24 § 3 k.p.a. nie nakazuje z urzędu wyłączenia pracownika, który brał udział w wydaniu uchylonej decyzji, chyba że istnieją konkretne okoliczności budzące wątpliwości co do jego bezstronności. Ponadto, sąd podkreślił, że decyzja administracyjna jest wydana z chwilą jej podpisania, a wszelkie zmiany lub korekty wniosku złożone po tej dacie nie mogą wpłynąć na jej treść.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich, który następnie wielokrotnie korygował. Organy ARiMR odmówiły przyznania płatności i nałożyły sankcje z uwagi na znaczące rozbieżności pomiędzy zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią działek rolnych oraz brak prawidłowej korekty wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od tego wyroku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono od J. F. na rzecz Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. kwotę 180 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Robotowska Sędzia NSA Małgorzata Korycińska (spr.) Sędzia del. WSA Inga Gołowska Protokolant Karol Sienkiewicz po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 12 czerwca 2012 r. sygn. akt V SA/Wa 588/12 w sprawie ze skargi J. F. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od J. F. na rzecz Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. kwotę 180 (sto osiemdziesiąt ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
I
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę J. F. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
Stan sprawy przyjęty przez Sąd I instancji, przedstawiał się następująco:
wnioskiem z dnia 14 maja 2009 r., skarżący zwrócił się o przyznanie płatności bezpośredniej oraz płatności uzupełniającej do powierzchni grupy upraw podstawowych. W dniu 19 czerwca 2009 r. skarżący wycofał część wniosku w zakresie siedmiu zgłoszonych działek, a następnie na wezwanie organu, trzykrotnie składał korekty wniosku, przy czym z pisma organu z 26 marca 2010 r. wynikało, że złożone do tej daty korekty dokonane zostały nieprawidłowo i w sposób niezgodny z obowiązującą instrukcją. Kolejną korektę wniosku skarżący złożył w dniu 16 kwietnia 2010 r.
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR W. Z. decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. umorzył postępowanie w sprawie przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni upraw podstawowych w części dotyczącej wycofanych przez skarżącego z wniosku działek oraz odmówił przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2009 i nałożył sankcje w wysokości 30.707,78 złotych na okres trzech lat. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w związku z niewyjaśnienie stwierdzonych rozbieżności oraz brakiem poprawnej korekty cześć zgłoszonych działek została wykluczona z płatności. Uwzględnione do płatności zostały cztery działki o łącznej powierzchni 29, 95 ha. Z uwagi na różnicę pomiędzy zadeklarowaną we wniosku powierzchnią działek, wynosząca 121, 14 ha, a powierzchnią stwierdzoną w trakcie kontroli administracyjnej, wynoszącą ponad 50%, odmówiono płatności i nałożono sankcje.
Objętą skargą decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w W. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy podkreślił, że skarżący na żadnym etapie postępowania nie złożył spójnej i niebudzącej wątpliwości korekty wniosku.
Sąd I instancji oddalając skargę przyjął, że w sprawie zastosowanie miały przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 35, poz. 217 ze zm., dalej: ustawa o płatnościach) oraz rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależność, modulacji zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2009 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasad współzależności przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz.U.UE.L.2004.141.18, dalej: rozporządzenie nr 796/2004). Powołując art. 18 ustawy o płatnościach, Sąd I instancji stwierdził, że wypełniając wniosek o przyznanie płatności wnioskodawca składa oświadczenie woli i wiedzy za które ponosi odpowiedzialność. Dane dotyczące powierzchni działek, które są podstawą przyznania płatności powinny być prawidłowe i zgodne we wszystkich odpowiednich rubrykach oraz kolumnach, które zostały ustalone w ściśle określonym celu, a ich wypełnienie jest złożeniem znaczącego prawnie oświadczenia. Sąd wskazał ponadto, że w postępowaniu o przyznanie płatności, oświadczenia woli wnioskodawcy i ewentualne korekty składane są na formularzu, którego treść jest ściśle określona przepisami prawa. Nie jest więc dopuszczalne uzupełnianie wniosku w innej formie.
Sąd I instancji zauważył, że organ I instancji wzywał skarżącego do weryfikacji wniosku jednak korekty jakie w odpowiedzi złożył skarżący nie pozwoliły na ustalenie zakresu wniosku odnośnie działek B, C, G, I, D oraz H. Pomimo podjętych przez organ czynności (wezwanie do korekt i wyjaśnień) nie mógł on samodzielnie ustalić właściwej i spójnej powierzchni odnośnie wymienionych działek rolnych. Prowadziło to do zasadnego wyłączenia ich z płatności. Sąd podkreślił, że nie należy do obowiązków organu podejmowanie z urzędu czynności zmierzających do konwalidacji, a tym bardziej zastępowania niezgodnego z prawdą oświadczenia wnioskodawcy oświadczeniem organu. Słusznie więc przyjęto, że stwierdzona powierzchnia wynosiła 29, 95 ha, a zatem przedeklarowanie powierzchni jakiego dokonał skarżący, wynosiło ponad 50%, co dawało podstawy do odmówienia płatności i zastosowania sankcji zgodnie z art. 51 ust. 1 i 71a rozporządzenia nr 796/2004. Sąd I instancji nie podzielił argumentacji skarżącego odnośnie niedopuszczalności obciążenia wnioskodawcy konsekwencjami błędów wniosku. Wskazał, że w wezwaniu opisano szczegółowo, na czym polegały niezgodności i zobowiązano skarżącego do ich usunięcia.
Za niezasadny Sąd I instancji uznał zarzut naruszenia w zaskarżonej decyzji art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 20123, poz. 267, dalej: k.p.a.). Sąd wskazał, że w ustawie o płatnościach ograniczono zastosowanie zasady informowania strony i innych uczestników postępowania przez organy administracji oraz zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. Zgodnie, bowiem z art. 3 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy o płatnościach, organ administracji ma obowiązek zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania na ich żądanie oraz na ich żądanie umożliwić stronom wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań oraz udzielić stronom, także na ich żądanie, niezbędnych pouczeń. Sąd I instancji stwierdził, że skarżący nie powoływał się na fakt zgłoszenia żądania umożliwienia mu, przed wydaniem decyzji, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, jak również brak było takiego żądania w aktach administracyjnych.
Sąd I instancji nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art.100 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie korekty przez organ odwoławczy, która wpłynęła do tego organu po wydaniu decyzji ale przez jej doręczeniem. Za nietrafny uznał pogląd, że w okresie pomiędzy datą sporządzenia decyzji a momentem jej zakomunikowania stronie sprawa administracyjna nie została zakończona. W postępowaniu administracyjnym załatwienie sprawy poprzedza moment, w którym strona ma możliwość zapoznania się z rozstrzygnięciem. Chwilą wydania decyzji jest wobec tego data jej sporządzenia a nie doręczenia stronie.
Sąd I instancji nie podzielił także zarzuty naruszenia art. 24 § 1 k.p.a.. Argumentacja, na którą powoływał się skarżący w świetle przyjętych w k.p.a. rozwiązań była w ocenie Sądu I instancji chybiona. Wskazał, że katalog wyłączeń pracownika określony w k.p.a. nie obejmuje wyłączenia z mocy prawa pracowników orzekających ponownie w sprawie w tej samej instancji – po uchyleniu decyzji.
W podstawie prawnej wyroku Sąd I instancji powołał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.).
II
Skargą kasacyjną J. F. zaskarżył wyrok Sądu I instancji w całości zarzucając mu naruszenie :
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR nie naruszył art. 7 Konstytucji RP, art. 6, art. 7, art. 8 w zw. z art. 110, art. 77, art. 138 § 2 k.p.a., a także art. 51 ust. 1 oraz art. 71a rozporządzenia nr 796/2004, mimo, że takie naruszenie miało miejsce;
- art. 151 p.p.s.a. polegające na jego zastosowaniu w sprawie i oddaleniu skargi w sytuacji, gdy skargę należało uwzględnić.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor zarzucił nadto naruszenie art. 24 § 3 k.p.a. wywodząc, że pracownik organu, który wydał uprzednio decyzję powinien być wyłączony w postępowaniu toczącym się na skutek uchylenie tej decyzji przez organ odwoławczy właśnie w oparciu o ten przepis.
Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.
III
Na rozprawie pełnomocnik skarżącego podtrzymał wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej a pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
IV
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionej podstawie.
Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela poglądu autora skargi kasacyjnej, że w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia art. 24 § 3 k.p.a.. Przepis ten stanowi, że bezpośredni przełożony pracownika jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności niewymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika. Nie jest sporne w tej sprawie, że ani skarżący ani też pracownik organu nie złożyli takiego żądania. Rozważenia wymaga, zatem, czy bezpośredni przełożony pracownika zobligowany był do wyłączenia go z udziału w postępowaniu z urzędu, mając na uwadze to, że uprzednio ten sam pracownik uczestniczył w wydaniu decyzji, która następnie została uchylona przez organ odwoławczy w trybie art. 138 § 2 k.p.a.. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji argumenty obejmujące upatrywanie wadliwości decyzji w naruszeniu art. 24 § 3 k.p.a. nie obejmują pracownika "personalnie" i nie wskazują, dlaczego właśnie on miałby być wyłączony od udziału w postępowaniu, lecz dotyczą "natury ogólnej, które mogą być podniesione w stosunku do każdego orzekającego ponownie w tej samej sprawie pracownika".
Inaczej rzecz ujmując skarżący w treści art. 24 § 3 k.p.a. upatruje dyrektywę ogólną nakazującą z urzędu wyłączyć z udziały w postępowaniu toczącym się na skutek przekazania do ponownego rozpatrzenia sprawy organowi I instancji przez organ odwoławczy, każdego pracownika, który brał udział w wydaniu decyzji następnie uchylonej w trybie art. 138 § 2 k.p.a..
Pogląd ten, w świetle regulacji zawartej w art. 24 § 1 k.p.a. i art. 24 § 3 k.p.a., jest nieuprawniony. Skoro bowiem ustawodawca nie objął pierwszym z tych przepisów pracowników, którzy brali udział w wydaniu uprzedniej decyzji w tej samej instancji, a w art. 24 § 3 k.p.a. wprowadził przesłankę uprawdopodobnienia okoliczności, która może wywoływać wątpliwości, co do bezstronności, to nie można przyjąć, że normą określoną w art. 24 § 3 k.p.a. objęto każdego pracownika, który uprzednio brał udział w wydaniu uchylonej przez organ odwoławczy decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny za nieusprawiedliwiony uznał także zarzut skargi kasacyjnej odnoszący się do możliwości zmiany decyzji w okresie pomiędzy jej wydaniem a doręczeniem stronie. Zarzut ten związany jest ze złożeniem przez skarżącego kolejnej korekty wniosku, która wpłynęła do organu II instancji po wydaniu przez ten organ decyzji, ale przed jej doręczeniem skarżącemu. Złożenie tej korekty według skarżącego obligowało organ odwoławczy do "dokonania zmiany decyzji", a w zaniechaniu tego upatruje naruszenie art. 8 k.p.a. w związku z art. 110 k.p.a. i art. 138 § 2 k.p.a.
W ocenie składu orzekającego pogląd prezentowany przez autora skargi kasacyjnej pozostaje w sprzeczności przede wszystkim z treścią art. 107 § 1 k.p.a.. Przepis ten wymaga od każdej decyzji opatrzenia jej danymi niezbędnymi dla identyfikacji elementów konkretnego stosunku administracyjnoprawnego. Jednym z takich koniecznych i stabilizujących załatwienie indywidualnej sprawy w formie pisemnego rozstrzygnięcia elementów jest data wydania decyzji, która zakreśla granicę czasową obowiązującego w danej sprawie stanu prawnego oraz istniejących okoliczności faktycznych stanowiących podstawę wydania decyzji, co znajduje odbicie w jej uzasadnieniu (podobnie: J. Borkowski (w) B. Adamiak, J. Borkowski, A. Skoczylas, System prawa administracyjnego, t. 9 Prawo procesowe administracyjne; C.H.Beck Instytut Nauk Prawnych PAN, W-wa 2010).
W literaturze przedmiotu utożsamia się wydanie decyzji z jej podpisaniem, bowiem tylko decyzja opatrzona datą w dniu jej podpisania identyfikuje w sposób jednoznaczny i niewątpliwy stan prawny, jaki obowiązywał organ w dacie rozstrzygania oraz zakreśla granicę dla okoliczności faktycznych i dowodów, jakie mogły mieć dla rozstrzygnięcia danej sprawy znaczenie. Umieszczona na decyzji data ma podstawowe znaczenie w razie podjęcia przez sąd administracyjny kontroli rozstrzygnięcia, ponieważ poza wspomnianą możliwością określenia obowiązującego na dzień rozstrzygania stanu faktycznego i prawnego, według tej daty badana będzie właściwość organu rozstrzygającego sprawę, jak też legitymowanie się przez osobę podpisującą decyzję ważnym upoważnieniem udzielonym przez organ. W uzasadnieniu wyroku z dnia 2 października 2002 (III RN 149/01, OSNP 2003, Nr 16, poz. 371) Sąd Najwyższy, dokonując rozróżnienia pojęcia wydania i doręczenia decyzji uznał, iż wydanie decyzji jest czynnością procesową organu administracji publicznej polegającą na podpisaniu decyzji zawierającej prawem wymagane elementy, wobec czego data podpisania decyzji przez upoważnioną osobę jest datą jej wydania. Powyższe stanowisko znalazło również potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz w doktrynie (wyrok z dnia 4 listopada 1998 r., sygn. akt I SA 660/98, wyrok z dnia 25 kwietnia 2006 r., sygn. akt II OSK 714/05, W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne, Zarys wykładu, Warszawa 1983, str. 201, M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, wyd. II, Zakamycze 2005, str. 645, pkt 7). Co wymaga podkreślenia, zaprezentowane rozumienie wydania decyzji nie tylko wynika wprost z treści art. 107 § 1 k.p.a., który z omówionych wyżej względów nie stwarza organowi możliwości na oznaczenie decyzji datą w innym, późniejszym niż jej podpisanie momencie, lecz logicznie współbrzmi z przepisem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. odnoszącym przesłankę wznowieniową ujawnienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności lub dowodów do stanu z dnia wydania decyzji, a więc takich, które istniały w dacie rozstrzygania, lecz których organ nie mógł uwzględnić w treści rozstrzygnięcia, z racji braku wiedzy o nich. Na wagę opatrzenia decyzji datą, ze względu na przewidzianą art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. podstawę wznowienia postępowania, zwracał uwagę zarówno Naczelny Sąd Administracyjny (powołany wyrok z dnia 25 kwietnia 2006 r.), jak też doktryna (G. Łaszczyca (w) G. Łaszczyca, Cz. Marzysz, A. Matan, Postępowanie administracyjne ogólne, C.H.Beck, W-wa 2003, str. 660-661). Z chwilą podpisania przez reprezentującą właściwy organ osobę (osobę piastującą stanowisko organu administracyjnego) decyzja administracyjna przestaje być tylko projektem rozstrzygnięcia w danej sprawie, a załatwia sprawę według stanu prawnego i stanu wiedzy organu na ten dzień (por. J. Borkowski, op. cit., str. 157).
Pogląd zaprezentowany w omawianym zarzucie skargi kasacyjnej pozostaje w sprzeczności nie tylko z treścią art. 107 § 1 k.p.a., lecz również z zasadą prawdy obiektywnej oraz z zasadą zaufania do organów państwa, bowiem data, którą oznaczone jest rozstrzygnięcie musi odpowiadać dacie jego faktycznego sporządzenia, a zawarte w nim treści nie mogą wykraczać poza stan sprawy ustalony na ten dzień. Mimo, że sporządzenie decyzji w określonej, umieszczonej na niej dacie nie oznacza, że decyzja weszła do obrotu prawnego, bo zgodnie z art. 110 k.p.a. ma to miejsce dopiero z datą doręczenia decyzji stronie, to jednak z chwilą podpisania następuje wydanie decyzji bez możliwości uwzględnienia przez organ jakichkolwiek okoliczności, które ujawniły się po tej dacie.
Naczelny Sąd Administracyjny w tym składzie z wyżej przedstawionych powodów nie podziela poglądu prezentowanego w piśmiennictwie, że "przed ogłoszeniem lub doręczeniem decyzja może być zmieniana, nawet kilkakrotnie, choćby była już zredagowana na piśmie i podpisana" (J. Jendrośka (w:) Komentarz, 1989, s. 211) jak i poglądu wyrażonego w powołanym w skardze kasacyjnej wyroku z dnia 20 stycznia 2011 r. sygn. akt II GSK 82/10.
Za nieusprawiedliwiony należało uznać także zarzut naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Ustawa o płatnościach w art. 3 ust. 2 ma regulacje odmienne od przepisów k.p.a. zawartych w rozdziale 2 działu I. Stanowiąc w art. 3 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, ustawodawca zdecydował się na odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konsekwencją odejścia od zasady prawdy obiektywnej jest również rezygnacja z zasady postępowania dowodowego, wyrażonej w art. 77 k.p.a. Stosownie do powyższego przepisu k.p.a., na organ administracji publicznej nałożony został obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, przy czym obowiązek ten należy rozumieć w ten sposób, że organ albo czyni to z własnej inicjatywy, jeżeli uważa za konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, albo gromadzi w aktach sprawy dowody wskazane lub dostarczone przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy. Zatem to organy administracji publicznej "podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy", aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W art. 3 ust. 2 pkt 2 obowiązek ten został ograniczony jedynie do rozpatrzenia materiału dowodowego (całego), wskazanego we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i innych uczestników postępowania. Na ARiMR nie ciąży natomiast obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności (por. J. Bieluk, D. Łobos-Kotowska, Komentarz, Oficyna 2008).
W rozpoznawanej sprawie nie sposób skutecznie zarzucić organom, że nie rozpatrzyły materiału dowodowego zebranego w sprawie. Godzi się także zauważyć, że to z inicjatywy organu I instancji materiał ten był wielokrotnie uzupełniany przez składanie kolejnych korekt wniosku czy też wyjaśnień.
Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut obejmujący naruszenie art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a.. Wbrew twierdzeniom skarżącego organy ARiMR działały w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, a wyłączenie z płatności określonych działek nie nastąpiło bez podstawy prawnej. Zgodnie bowiem z art. 51 ust. 1 rozporządzenie nr 796/2004, w zakresie istotnym dla rozważanego zagadnienia, jeśli dla danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej, przekracza obszar stwierdzony zgodnie z art. 50 ust. 3 i 5 niniejszego rozporządzenia, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego. Jeśli różnica ta przekracza 50 %, rolnik będzie również wyłączony z otrzymywania pomocy do wysokości równej kwocie odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym zgodnie z art. 50 ust. 3 i 5 niniejszego rozporządzenia.
Istniała zatem podstawa materialnoprawna zarówno do odmowy przyznania płatności jak i do nałożenia sankcji wynikająca wprost z zacytowanego przepisu prawa unijnego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego spełnione zostały także przesłanki do zastosowania tego przepisu. Podzielając w pełni wywód prawny zawarty w uzasadnieniu kontrolowanego wyroku a obejmujący obowiązującą przy płatnościach zasadę działania na wniosek producenta i jego odpowiedzialności za treść wniosku dodać należy, że skarżący w oderwaniu od materiału zgromadzonego w sprawie, odmowę przyznania płatności upatruje jedynie w błędach, czy też nieścisłościach zawartych we wniosku i kolejno składanych korektach. Tymczasem z akt sprawy wynika, że w toku postępowania prowadzone były wielokrotnie kontrole administracyjne obejmujące każdą ze zgłoszonych działek z dokładnym opisem nieścisłości, wykrytego błędu i jego kwalifikacją.
Dodać należy, że dla zastosowania art. 51 rozporządzenia nr 796/2004 nie ma znaczenia przyczyna powstania różnicy pomiędzy zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią, a nadto, że przepis ten obejmuje przekroczenie powierzchni niemające charakteru celowego. Wynika to wprost z art. 53 tego rozporządzenia nakładającego surowsze następstwa w przypadku celowego przekroczenie powierzchni wnioskowanej. Z treści obu przepisów wynika, że dla ich zastosowania niezbędne jest skonfrontowanie powierzchni wykazanej we wniosku (wnioskowanej) z powierzchnią stwierdzoną. Dlatego też, jak słusznie zauważył Sąd I instancji tak doniosłe znaczenie ma prawidłowe wypełnienie wniosku, a skutki błędów w tym zakresie obciążają, co do zasady wnioskującego. Wyjątki od tej zasady zostały określone w art. 68 omawianego rozporządzenie. W myśl ust. 1 tego przepisu obniżki i wyłączenia, przewidziane w rozdziale 1, nie mają zastosowania w przypadku gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłości. Zgodnie natomiast z ust. 2 obniżki i wyłączenia przewidziane w rozdziale 1 nie mają zastosowania w odniesieniu do tych części wniosku pomocowego, odnośnie których rolnik informował właściwy organ na piśmie, że wniosek pomocowy jest nieprawidłowy lub zdezaktualizował się od czasu złożenia, pod warunkiem że rolnik nie został powiadomiony o zamiarze właściwego organu co do przeprowadzenia kontroli na miejscu, oraz że ten organ nie poinformował rolnika o jakichkolwiek nieprawidłowościach we wniosku.
Z przyczyn powyżej wskazanych za nietrafny należało uznać zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a.. Ocena kontroli legalności decyzji dokonana przez Sąd I instancji skutkowała nieuwzględnieniem skargi, a w takiej sytuacji powołany przepis nakazuje skargę oddalić.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono nadto naruszenie art. 71 a rozporządzenia nr 796/2004 jednakże zarzut ten, wobec braku jego uzasadnienia i powiązania z określoną jednostką redakcyjną tego przepisu, nie poddaje się kontroli merytorycznej.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oraz art. 204 pkt 1 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z §14 ust. 2 pkt 2 c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013 r. poz. 490) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło