I OSK 101/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Janina Antosiewicz (spr.), Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska, Sędzia del. NSA Roman Ciąglewicz, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Krakowiecka, po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 27 października 2011 r. sygn. akt II SA/Ol 847/11 w sprawie ze skargi J.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 27 października 2011 r. sygn. akt II SA/Ol 847/11 oddalił skargę J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z dnia [...] września 2011 r. nr Rep. [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujący stan sprawy. Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. , działający z upoważnienia Burmistrza S. i na wniosek J. M. decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. odmówił jej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym ojcem J. S. Organ stwierdził, że J. S. jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności. Jego syn z uwagi na znaczną odległość miejsca zamieszkania i pracę zawodową nie może sprawować nad nim opieki. Jedyną osobą, która może tym się zająć jest wnioskodawczyni. J. M. od dnia 22 kwietnia 2009 r. nie figuruje w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna i nie pobiera innych świadczeń. Pracowała zawodowo w okresie od dnia 11 października 1993 r. do dnia 11 kwietnia 1994 r. i od tego czasu nie podejmowała innego zatrudnienia. Organ pierwszej instancji uznał, że w stanie faktycznym sprawy nie można przyznać świadczenia, gdyż byłoby to niezgodne z art. 17 ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który wyłącza możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, w przypadku gdy osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim. W odwołaniu od powyższej decyzji J. M. wywiodła, że jest jedyną osobą, która może sprawować opiekę nad ojcem. Matka jest również osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności i nie może opiekować się mężem. Wskazała, że z uwagi na stan zdrowia ojca, który wymaga stałej opieki, nie może oddalić się od domu. Z tego względu odwołująca się nie może podjąć pracy. Decyzją z dnia [...] września 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Elblągu utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium stwierdziło, że w sprawie nie została spełniona przesłanka określona w art. 17 ust. 1 ustawy, przewidującym konieczność rezygnacji wnioskodawcy z zatrudnienia lub niepodejmowanie przez niego zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Celem świadczenia pielęgnacyjnego jest zapewnienie dochodu osobie, która sama nie może sobie tego zapewnić, gdyż musi opiekować się osobą niepełnosprawną w takim stopniu, który uniemożliwia jej zadbanie o środki finansowe pochodzące z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Świadczenie to przysługuje więc tylko, w przypadku gdy osoba ubiegająca się o nie faktycznie rezygnuje z wykonywanej dotychczas pracy, albo gdy osoba ta w ogóle nie może podjąć zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Kolegium podkreśliło, że rezygnacja lub niepodejmowanie zatrudnienia musi być powiązane z określonym celem, tzn. sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną. Natomiast w stanie faktycznym sprawy, z orzeczenia Powiatowego Zespołu do spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Elblągu wynika, że J. S. ma ustalony stopień niepełnosprawności od 19 lutego 2004 r., natomiast jego żona posiada orzeczony stopień niepełnosprawności od 14 marca 2000 r. Zdaniem organu odwoławczego, odwołująca się bezspornie nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w rozumieniu art. 3 pkt 22 ustawy, gdyż pracowała tylko w okresie od dnia 11 października 1993 r. do dnia 11 kwietnia 1994 r., czyli nie pracowała przez 10 lat przed uzyskaniem stopnia niepełnosprawności przez ojca. Osoba uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego powinna pozostawać "osobą rezygnującą z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", zatem dotyczy to pracy, której już nie będzie wykonywać. Kolegium wyjaśniło, że można zrezygnować z pracy zarobkowej powstrzymując się od jej podjęcia przez podjęciem zatrudnienia, lub przez działania w celu rozwiązania stosunku pracy lub powstrzymywanie się od aktywności skutkującej kontynuacją zatrudnienia. Kolegium stwierdziło, że z urzędu dysponuje wiedzą, iż w okresie od 1 stycznia 2010 r., fakt niepodejmowania zatrudnienia osób składających wnioski o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wynika najczęściej z braku możliwości podjęcia pracy z uwagi na wysoki wskaźnik bezrobocia i brak kwalifikacji poszukiwanych na rynku pracy, lub z konieczności podjęcia leczenia, a zakres sprawowanej opieki odpowiada zwyczajnemu postępowaniu członków rodziny wspierających niepełnosprawnego rodzica lub dziecko. W konsekwencji uznało, że odwołująca się nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, co jest warunkiem koniecznym przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Ponadto zaznaczyło, że nie badało przesłanki negatywnej z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a/ ustawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na powyższą decyzję J. M. podniosła, że jej ojciec od 20 lat jest niepełnosprawny i od tego też okresu wymaga stałej opieki. Orzeczenie o stopniu niepełnosprawności nie było mu jednak potrzebne, więc wcześniej nie ubiegał się o wydanie takiego orzeczenia, gdyż posiadał grupę inwalidzką ZUS. Matka jest natomiast niepełnosprawna od urodzenia, ale dopiero w 2000 r. uzyskała orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, gdyż wcześniej nie zgłaszała się po takie orzeczenie. Skarżąca stwierdziła, że nigdy nie mogła podjąć pracy zarobkowej, bo od najmłodszych lat opiekuje się rodzicami. Uważa, że jest to forma rezygnacji z zatrudnienia, gdyż całą dobę musi być do dyspozycji rodziców. Skarżąca wywiodła ponadto, że pomimo treści art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a/ ustawy o świadczeniach rodzinnych, skoro wywiązuje się ze swoich obowiązków prawnych i moralnych wobec ojca, co wymaga rezygnacji z zarobkowania, to powinna otrzymać od Państwa odpowiednie wsparcie. Spełnia bowiem kryteria uzasadniające przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, mimo iż ojciec pozostaje w związku małżeńskim. Zdaniem skarżącej, fakt, że nie jest zatrudniona i nie jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba poszukująca pracy, dowodzi konieczności sprawowania przez nią opieki nad niepełnosprawnymi rodzicami i rezygnacji z zarobkowania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Oddalając skargę WSA w Olsztynie powołał się na przepis art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), w myśl którego świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje innym osobom, na których, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm.), ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W świetle cytowanego przepisu istotne jest zatem, aby niepodejmowanie lub rezygnacja z pracy zarobkowej służyło opiece nad osobą niepełnosprawną. Celem tego przepisu jest udzielenie pomocy państwa osobie, która podejmuje się sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną i tym samym na czas tej opieki dobrowolnie pozbawia się możliwości uzyskiwania dochodów z tytułu pracy zarobkowej. Świadczenie pielęgnacyjne ma zatem zrekompensować tej osobie utratę dotychczas uzyskiwanego lub potencjalnego dochodu. Rezygnacja z zatrudnienia musi być wyłącznie spowodowana koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym, nie zaś przyczynami leżącymi po stronie osoby, która tę opiekę ma sprawować. Można bowiem mówić o rezygnacji z zatrudnienia tylko wtedy, gdy przynajmniej potencjalnie możliwość wykonywania pracy istnieje (zob. wyroki NSA z dnia 5 czerwca 2007 r. sygn. akt I OSK 1411/06 i z dnia 27 lipca 2011 r. sygn. akt I OSK 558/11). Jeżeli więc sprawowanie opieki nad osobą niepełnosprawną nie koliduje z wykonywaniem pracy lub potencjalnym podjęciem zatrudnienia, a także w sytuacji gdy rezygnacja z zatrudnienia nie ma faktycznego związku ze sprawowaniem opieki, bądź osoba sprawująca opiekę nie podejmowała zatrudnienia z innych przyczyn, jak np. brak pracy czy swój stan zdrowia, to świadczenie takie nie będzie przysługiwało. Nie każda bowiem rezygnacja z zatrudnienia lub zaniechanie podjęcia pracy będzie podstawą do przyznania świadczenia, lecz wyłącznie takie, których celem jest sprawowanie opieki. Sąd powołał się na stanowisko Trybunału Konstytucyjnego, który w swoich rozważaniach dotyczących art. 17 ust. 1 pkt 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych również wskazywał, że osobą uprawnioną do świadczenia jest "osoba sprawująca długotrwałą opiekę lub niosąca długotrwałą pomoc dziecku niepełnosprawnemu, przez tę niepełnosprawność zmuszona do rezygnacji z pracy zarobkowej, mimo istniejących na rynku miejsc pracy i zdolności oraz gotowości podjęcia zatrudnienia" (wyrok z dnia 22 lipca 2008 r. sygn. akt P 41/07, LEX nr 402811). Wobec powyższego, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje temu, kto nie pozostaje w zatrudnieniu tylko z tego powodu, aby sprawować opiekę nad osoba niepełnosprawną i faktycznie tę opiekę sprawuje. Sąd stwierdził, że ustawodawca w art. 17 ust. 1 uregulował dwa niezależne od siebie stany faktyczne, z którymi powiązał prawo do świadczenia pielęgnacyjnego: osoba legitymowana nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, oraz osoba legitymowana rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym. W niniejszej sprawie nie ma wątpliwości, że skarżąca nie może być uznana ani za osobę, która zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem, ani za osobę, która nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w takim celu. Zasadnie Kolegium oceniło, że skarżąca nie zrezygnowała z zatrudnienia, skoro nie pracuje od wielu lat. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca w okresie ostatnich 18 lat pracowała tylko przez kilka miesięcy (od dnia 11 października 1993 r. do dnia 11 kwietnia 1994 r.). Zauważyć również należy, że nie pracowała już 10 lat przed datą orzeczenia o stopniu niepełnosprawności ojca. Powyższe dowodzi braku związku między zaniechaniem podjęcia pracy zarobkowej przez skarżącą, a sprawowaniem opieki nad ojcem. W sprawie brak jest dowodu, że rzeczywiście tylko skarżąca od 20 lat opiekuje się niepełnosprawnym ojcem i wyłącznie z tego powodu nie podejmuje zatrudnienia. Wobec tego, nie ma znaczenia w sprawie okoliczność (która nie była kwestionowana przez organy obu instancji), że skarżąca faktycznie opiekuje się ojcem, gdyż nie spełnia ona przesłanki określonej ust. 1 art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Należy podzielić stanowisko Kolegium, że świadczenie pielęgnacyjne nie może stanowić źródła zarobkowania w przypadku braku możliwości uzyskania dochodów z tytułu pracy. Należy bowiem zauważyć, że obowiązek opieki nad rodzicami wynika z przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego i obciąża wszystkie dzieci osoby niepełnosprawnej w równym stopniu. W pierwszej kolejności obowiązek ten polega na dostarczaniu środków utrzymania (art. 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), a w przypadku osoby niepełnosprawnej – na osobistych staraniach o utrzymanie uprawnionego (art. 135 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Wypełnianie tego ustawowego obowiązku nie łączy się z uzyskaniem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Sąd wyjaśnił nadto, że pozostawanie ojca skarżącej w związku małżeńskim nie było przyczyną odmowy przyznania skarżącej przedmiotowego świadczenia. Wprawdzie tę przesłankę wskazał w swojej decyzji organ pierwszej instancji, jednakże organ odwoławczy wyraźnie stwierdził, że nie badał przesłanki negatywnej z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a/ ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdyż przyczyną odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia był brak przesłanki pozytywnej, tj. rezygnacji z zatrudnienia. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zw. dalej P.p.s.a. oddalił skargę. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła J. M., prawidłowo reprezentowana i zaskarżając wyrok w całości oparła ją o obie podstawy z art. 174 P.p.s.a. zarzucając: 1) naruszenie prawa materialnego – art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przez błędne przyjęcie, wbrew okolicznościom sprawy, iż niepodejmowanie zatrudnienia przez skarżącą nie było spowodowane koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem i matką, 2) naruszenie przepisów postępowania – 77 K.p.a przez przyjęcie, iż organ administracji II instancji w sposób wyczerpujący i niebudzący wątpliwości wyjaśnił wszystkie okoliczności sprawy oraz zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy oraz przez oparcie rozstrzygnięcia Sądu na błędnych i niepełnych ustaleniach faktycznych. Skarga kasacyjna wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywodzi się, iż treść art. 17 ust. 1 ustawy dopuszcza sytuację, że uprawnienia do świadczenia nabywa osoba, która w ogóle nie podejmowała aktywności zawodowej w celu sprawowania opieki. W niniejszej sprawie zarówno SKO jak i Sąd pierwszej instancji nie uwzględniły powyższej sytuacji stwierdzając, iż brak jest przesłanki w postaci rezygnacji skarżącej z zatrudnienia spowodowanej koniecznością sprawowania opieki. Uszło uwadze organów administracji oraz Sądu orzekającego w sprawie, iż skarżąca z uwagi na niepełnosprawność matki orzeczoną od urodzenia od początku nie mogła rozwinąć działalności zarobkowej. Orzeczenie o niepełnosprawności matki zapadło w 2000 r., potwierdzając z datą wsteczną stan niepełnosprawności od urodzenia. Okoliczności te dobitnie potwierdzają, że skarżąca z góry była "skazana" na sprawowanie opieki nad niepełnosprawnymi rodzicami. Wprawdzie dopiero w 2004 r. zapadło orzeczenie o niepełnosprawności ojca, jednakże już od 1991 r. orzeczeniem Komisji ds. Inwalidztwa ojciec skarżącej był uznany za całkowicie niezdolnego do pracy. Ojciec skarżącej nie ubiegał się wcześniej o potwierdzenie niepełnosprawności, ponieważ miał przyznane świadczenia rentowe. Nie wyklucza to wszakże konieczności sprawowania nad nim opieki jako nad osobą w istocie niepełnosprawną. Zgodnie z art. 77 K.p.a organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stwierdził, iż w sprawie brak jest dowodu, że rzeczywiście skarżąca od 20 lat opiekuje się niepełnosprawnym ojcem i wyłącznie z tego powodu nie podejmuje zatrudnienia. W postępowaniu administracyjnym obowiązek wyjaśnienia wszelkich okoliczności sprawy obciąża organ administracji a nie stronę, wobec tego czynienie zarzutu skarżącej, iż nie wykazała, że niepodejmowanie aktywności zawodowej spowodowane było koniecznością sprawowania opieki jest nieuzasadnione. Organ administracji, a w ślad za nim Sąd pierwszej instancji nie przeprowadził żadnych ustaleń dotyczących możliwości sprawowania opieki przez inne osoby zobowiązane do alimentacji poza skarżącą. W rzeczywistości tylko skarżąca miała możliwość sprawowania opieki nad rodzicami, ponieważ drugie z rodzeństwa – brat zamieszkuje w Gdańsku i pozostaje w stosunku pracy i choćby z tego względu nie ma możliwości wykonywać bezpośredniej pieczy nad rodzicami. Zarówno Sąd pierwszej instancji jak i organ pierwszej instancji nie zbadały dokładnie przesłanek orzeczenia niepełnosprawności u każdego z rodziców skarżącej. Jeżeli chodzi o ojca od 1991 r. ma orzeczoną całkowitą niezdolność do pracy. Badania psychiatryczne wykazują upośledzenie umysłowe stopnia umiarkowanego od urodzenia. Podopieczny jest analfabetą nieporadnym w załatwianiu spraw życia codziennego, choruje na cukrzycę, wymaga ciągłej pieczy i monitorowania poziomu cukru i podawania leków. Tak więc orzeczenie o niepełnosprawności wydane w 2004 r. było jedynie potwierdzeniem stanu rzeczy jaki występował wiele lat wcześniej, a w niektórych aspektach od urodzenia. Co do matki, jak już stwierdzono, niepełnosprawność występuje od urodzenia. Skarżąca z uwagi na niepełnosprawność rodziców i konieczność sprawowania opieki musiała nie tylko zaniechać zatrudnienia, ale miała w sposób oczywisty ograniczone możliwości zdobycia kwalifikacji, których i tak nie byłaby w stanie wykorzystać w związku z sytuacją rodzinną. Wbrew ustaleniom Sądu pierwszej instancji w niniejszej sprawie istnieje ewidentny związek przyczynowy pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą, a sprawowaniem opieki nad obojgiem rodziców. Tylko powierzchowna i wybiórcza analiza niepełnego materiału dowodowego mogła prowadzić do wniosków przeciwnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Sąd odwoławczy stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej nie uznał za zasadne zarzutów naruszenia przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego. Zarzut naruszenia przepisów postępowania może okazać się skuteczny tylko wówczas, gdy naruszenie to miało miejsce i mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co powinno być wykazane nie tylko w zarzucie, lecz także w uzasadnieniu środka zaskarżenia. Przy zarzucie naruszenia przepisu art. 77 K.p.a. należy zwrócić uwagę, iż zakres postępowania wyjaśniającego wyznaczają normy prawa materialnego, na podstawie których została wydana zaskarżona decyzja. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), w myśl którego świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje m.in. osobom, na których zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, ciąży obowiązek alimentacyjny jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji czyniąc zadość wymaganiom z art. 77 § 1 K.p.a. wyjaśniono istotne dla zastosowania przepisu art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych okoliczności związane z przejawami aktywności zawodowej skarżącej, przyczynami niepodejmowania pracy jak i stanem zdrowia i niepełnosprawnością jej ojca. Prawidłowo za niesporne zarówno Kolegium jak i Sąd pierwszej instancji uznały, że skarżąca, jako osoba pełnoletnia wykonywała pracę zarobkową tylko w okresie od października 1993 r. do kwietnia 1994 r. W pozostałym okresie była zarejestrowana jako osoba bezrobotna, poszukująca pracy (co przyznaje w swoich wyjaśnieniach), bądź na swój wniosek została skreślona z rejestru osób bezrobotnych i poszukujących pracy z uwagi na brak ofert pracy i niedogodności związane z cyklicznym stawiennictwem w Powiatowym Urzędzie Pracy (co także wynika z jej wyjaśnień). Zasadnie także organy administracji i Sąd uznały, iż stan niepełnosprawności ojca skarżącej J. S. może być uwzględniony dopiero od daty ustalonej w orzeczeniu Powiatowego Zespołu do spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Elblągu, tj. od dnia 19 lutego 2004 r., nie zaś jak wskazuje się w skardze kasacyjnej od 1991 r. kiedy to J. S. został uznany za niezdolnego do pracy. Czym innym jest bowiem stan niezdolności do pracy, a innym stan – znaczny stopień niepełnosprawności. Nie kwestionując ustalonego znacznego stopnia niepełnosprawności ojca skarżącej od lutego 2004 r. zasadnie w tym postępowaniu przyjęto, iż w ustalonym stanie faktycznym nie można było przyjąć, iż przyczyną dla której J. M. nie podejmowała zatrudnienia była konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem. Od daty orzeczenia o niepełnosprawności przez okres ponad 5 lat skarżąca pozostając w rejestrze PUP osób bezrobotnych i poszukujących pracy spełniała warunki do uznania jej za osobę zdolną do pracy i wyrażającą gotowość jej podjęcia. W tym okresie zatem nie można przyjąć, iż niepodejmowała ona zatrudnienia wyłącznie w celu sprawowania opieki nad ojcem. Należy przy tym zważyć, że w myśl art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) za bezrobotną uznaje się osobę, o której mowa w art. 1 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. a/-g/ lub lit. i/, j/ i l/ niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie, albo innej pracy zarobkowej. Pozostawanie w rejestrze osób bezrobotnych oznaczało, iż skarżąca była osobą poszukującą pracy i gotową do jej podjęcia. Wykreślenie skarżącej z rejestru bezrobotnych wynikało z innych przyczyn, niż konieczność sprawowania opieki nad ojcem i matką, co potwierdziła sama skarżąca w wywiadzie załączonym do akt sprawy, o czym było wyżej. W opisanej sytuacji nie można więc skutecznie postawić zarzutu zarówno organowi odwoławczemu jak i Sądowi niewyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych, a w następstwie tego wadliwego przyjęcia, iż niepodejmowanie zatrudnienia przez skarżąca nie było spowodowane koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem. Zarzuty skargi kasacyjnej tak w zakresie naruszenia przepisów postępowania jak i prawa materialnego okazały się więc nietrafne, zaś zaskarżony wyrok Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zgodny z prawem. Z tych względów na podstawie art. 184 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.