IV SA/Wa 1158/12

WyrokWSA w Warszawie2012-09-25

Skład orzekający: Jakub Linkowski, Agnieszka Wójcik, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia powinna zawierać w swojej osnowie (rozstrzygnięciu) stanowisko organu w sprawie konieczności przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko, czy wystarczające jest zawarcie tego stanowiska jedynie w uzasadnieniu decyzji?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, jest zobowiązany do zawarcia w osnowie (rozstrzygnięciu) decyzji stanowiska w sprawie konieczności przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko. Umieszczenie tego stanowiska wyłącznie w uzasadnieniu decyzji stanowi naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 82 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. c ustawy o ocenach) oraz przepisów postępowania (art. 107 § 1 k.p.a.), co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska ustalającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na wydłużeniu i odbudowie kierownic w ujściu rzeki. Skarżące stowarzyszenie zarzuciło organom naruszenie przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, w szczególności brak stanowiska w sprawie konieczności przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko. Po wyroku NSA uchylającym wyrok WSA, sprawa wróciła do WSA w Warszawie, który miał ponownie rozpoznać sprawę, kierując się wykładnią NSA.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2010 r. Wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zasądza od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz Ogólnopolskiego [...] kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant ref. staż. Anna Dziosa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2012 r. sprawy ze skargi Ogólnopolskiego [...] na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz Ogólnopolskiego [...] kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IV SA/Wa 1158/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska [...] na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o ocenach", ustalił środowiskowe uwarunkowania zgody dla przedsięwzięcia pn.: [...] w zakresie: wydłużenie kierownicy wschodniej w ujściu rzeki W. o 200 m oraz odbudowa zniszczonej kierownicy wschodniej i zachodniej w ujściu rzeki". Odwołanie od powyższej decyzji wniosło O., dalej "O." podnosząc: * rażące naruszenie art. 82 ust. 1 pkt 4 ustawy o ocenach, polegające na nieprzedstawieniu w zaskarżonej decyzji stanowiska w sprawie konieczności przeprowadzenia tzw. ponownej oceny oddziaływania na środowisko, * naruszenie art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o ocenach, polegające na braku określenia w pkt 1.2 decyzji warunków wykorzystania terenu w fazie eksploatacji przedsięwzięcia, jak również nieuwzględnieniu w pkt 1.2 zaskarżonej decyzji konieczności ochrony zabytków, * naruszenie art. 7 kpa, poprzez błędne stwierdzenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że stała (30-50 dni w roku) praca pogłębiarki w okresie jesiennym — jako wariant alternatywny, będzie powodować istotną ingerencję w specjalny obszar ochrony Natura 2000 [...], - wydanie uzasadnienia zaskarżonej decyzji na podstawie nieaktualnej dokumentacji. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 tj. ze zm.) : - w pkt 1 uchylił pkt 1.2.7 decyzji organu pierwszej instancji w brzmieniu: "zaleca się transport materiałów budowlanych do portu [...] drogą wodną (barkami) ze względu na turystyczny charakter miejscowości zlokalizowanych na drodze dojazdowej do [...] i w tym zakresie orzekł: "transport elementów i materiałów budowlanych do portu rybackiego [...] należy prowadzić drogą wodną (barkami), w celu ograniczenia negatywnych oddziaływań transportu kołowego na zabytki, w szczególności historyczną zabudowę znajdującą się wzdłuż dróg dojazdowych do portu, oraz ze względu na turystyczny charakter miejscowości zlokalizowanych na drodze dojazdowej do [...]; - w pkt 2 uchylił treść pkt III decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska [...] w brzmieniu: "stwierdzić konieczność utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. Planowane przedsięwzięcie nie zalicza się do przedsięwzięć, dla których przepisy art. 135 ustawy Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.) przewidują możliwość utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania" i w tym zakresie orzekł: "nie stwierdzić konieczności utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. Planowane przedsięwzięcie nie zalicza się do przedsięwzięć, dla których przepisy art. 135 ustawy Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.) przewidują możliwość utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania"; - w pkt 3 w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu centralnego wskazano, że postępowanie w niniejszej sprawie prowadzone było na wniosek Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...] (dalej "RZGW") z dnia 4 marca 2009 r., w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Przedsięwzięcie, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 64 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.), oraz na podstawie art. 173 ust. 2 pkt 2 ustawy o ocenach, zalicza się do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko i podlega kwalifikacji prawnej jako: "wały ochronne, nabrzeża, pirsy lub inne konstrukcje ochronne lub zmieniające linię wybrzeża morskiego, z wyłączeniem ich konserwacji lub rekonstrukcji". Realizacja przedsięwzięcia wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a także, w związku z postanowieniem Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska [...] z dnia [...] września 2010 r., stwierdzającym obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, przeprowadzenia takiej oceny. Wskazano również, że postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397), a zatem w świetle § 4 tego aktu w sprawie znajdują zastosowanie regulacje wynikające z przepisów dotychczasowych. Odnosząc się do zarzutów odwołania stwierdzono, że: a) treść art. 82 ust. 1 pkt 4 ustawy o ocenach należy odczytywać w taki sposób, że obliguje on organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach do przedstawienia w uzasadnieniu tej decyzji stanowiska w powyższej sprawie, bez względu na fakt, czy organ ten uzna zasadność nałożenia ww. obowiązku czy nie; wskazano, że z niezrozumiałych przyczyn organ pierwszej I instancji zastosował się do przepisów art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. d i e ustawy o ocenach, odnosząc się w punktach 1.4 i 1.5 zaskarżonej decyzji do wymogów w zakresie przeciwdziałania skutkom poważnych awarii przemysłowych oraz w zakresie ograniczania transgranicznego oddziaływania na środowisko, mimo że w przypadku realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia nakładanie takich wymogów nie było zasadne; natomiast brak stanowiska w zakresie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w sprawie wydania decyzji "budowlanej" nie wpłynął w żaden sposób na wydane rozstrzygnięcie, gdyż realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia nie wymaga nakładania obowiązku takiej oceny; powyższe ustalono w oparciu o następujące ustalenia: - dane na temat inwestycji, posiadane na etapie wydawania zaskarżonej decyzji, pozwalały wystarczająco ocenić jej oddziaływanie na środowisko, - nie istnieje możliwość powiązania przedmiotowej inwestycji z innymi przedsięwzięciami i tym samym kumulowania się oddziaływań, - możliwość oddziaływania przedsięwzięcia na obszary wymagające specjalnej ochrony ze względu na występowanie gatunków roślin i zwierząt lub ich siedlisk lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, w tym obszary Natura 2000 oraz pozostałe formy ochrony przyrody, została dogłębnie przeanalizowana i wykluczono możliwość znacząco negatywnego oddziaływania na cele ochrony obszarów Natura 2000; b) jak wynika z raportu o oddziaływaniu na środowisko, w szczególności zapisu na s. 34 tego dokumentu, planowane przedsięwzięcie nie będzie powodowało wprowadzania żądnych zanieczyszczeń do środowiska; skoro emisje zanieczyszczeń będą miały miejsce na etapie realizacji nie zaś na etapie funkcjonowania przedsięwzięcia, określanie w decyzji warunków wykorzystania terenu w fazie eksploatacji nie było konieczne; zarzut nieuwzględnienia w pkt 1.2 decyzji konieczności ochrony zabytków uznano za zasadny, gdyż inwentaryzacja zabytków dokonana w raporcie (s. 87) wykazała obiekty zabytkowe w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia; autorzy raportu wskazują na negatywne oddziaływania wibracji spowodowanych transportem kołowym sprzętu i materiałów budowlanych na położone w pobliżu dróg dojazdowych do portu [...] budynki (s. 117 raportu) i zalecają maksymalnie ograniczyć transport drogami kołowymi, na rzecz transportu barkami; podzielając obawy raportu organ odwoławczy uchylił treść pkt 1.2.7 decyzji i orzekł w tym zakresie o nałożeniu na inwestora obowiązku transportu elementów i materiałów budowlanych do portu [...] drogą wodną; w ocenie organu przyczyni się to do ochrony zabytków; organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania dla wariantu przedsięwzięcia zaproponowanego przez wnioskodawcę, a obowiązek zawarcia w raporcie opisu przewidywanych skutków dla środowiska w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia (art. 66 ust. 1 pkt 4 ustawy o ocenach) stanowi punkt odniesienia dla oceny oddziaływania na środowisko zaproponowanych wariantów; organ nie mógł wskazać w decyzji opcji niezrealizowania przedsięwzięcia, mógł wyłącznie w sytuacji gdy żaden z wariantów zaproponowanych w raporcie nie może być zrealizowany, odmówić ustalenia środowiskowych uwarunkowań inwestycji; w niniejszym postępowaniu jednak uznano przedstawiony przez inwestora wariant za dopuszczalny i ustalono warunki jego realizacji; Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. stwierdził brak znaczącego oddziaływania robót czerpalno-refulacyjnych w ujściowym odcinku W. na cele ochrony obszarów Natura 2000, zatem bagrowanie [...] planowane w 2010 r. nie będzie powodować znacząco negatywnego oddziaływania na cele obszaru Natura 2000 (w rozumieniu art. 33 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220 ze zm., zwanej dalej "ustawą o ochronie przyrody"); e) organ pierwszej instancji odniósł się do wniosku O. dotyczącego uzupełnienia raportu w zakresie symulacji oddziaływania skumulowanego, poprzez powołanie się na raport dla innego przedsięwzięcia ("[...]") i konkluzje, że budowa stopnia w N. lub C. znacząco nie zmieni sytuacji w ujściu W., co w ocenie organu odwoławczego było niewystarczające; po analizie zakresu raportu dot. stopnia wodnego W. organ odwoławczy stwierdził, że projektowany obecnie stopień wodny ma zostać wybudowany powyżej wcześniej planowanych stopni w N. i C. (20 km poniżej zbiornika we W.), dlatego ewentualne negatywne oddziaływanie planowanego aktualnie stopnia wodnego na zasilanie rumowiskiem Przekopu W. (km [...] rzeki) może być wyłącznie mniejsze od tych, analizowanych w raporcie dla przedsięwzięcia pn. "[...]"; wynika to z faktu, że posadowienie stopnia wodnego w wyższym punkcie biegu rzeki powoduje "wydłużenie" odcinka między zaporą i ujściem, co z kolei wpływa na możliwość wyerodowania z koryta większej ilości materiału, który jako rumowisko zostanie przetransportowany z wodami do ujścia, jak również uzupełnienie rumowiska na drodze zasilania przez większą ilość dopływów; w związku z powyższym, podzielając zasadność podniesionego zarzutu, organ odwoławczy nie uznał dokonywania analizy w przedmiotowym przypadku za niezbędnej; skoro bowiem z analizy oddziaływania na środowisko stopni wodnych planowanych w N. i C. wynika, że wpływ budowy tych stopni na dopływ rumowiska do ujścia W. nie wystąpi, można uznać, iż tym bardziej nie wystąpi taki wpływ w przypadku realizacji podobnej inwestycji powyżej ww. lokalizacji, Organ odwoławczy wskazał także, że ze względu na błędny zapis pkt III decyzji organu pierwszej instancji, mogący sugerować stwierdzenie konieczności utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania, organ odwoławczy uchylił treść tego punku i orzekł w tym zakresie o niestwierdzeniu takiej konieczności. Uzasadnienie zaś rozstrzygnięcia w tym zakresie znajduje się w treści pkt III. W skardze na powyższą decyzję O. wniosło o stwierdzenie nieważności decyzji Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2011 r. wraz z orzeczeniem o nieważności decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji zarzucono naruszenie art. 82 ust. 1 pkt 4, art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. c ustawy o ocenach w zw. z art. 11 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.), zwanej dalej "poś". W uzasadnieniu skargi wskazano, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach powinna zawierać stanowisko organu w sprawie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o której mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 ustawy o ocenach, czyli o konieczności przeprowadzenia tzw. ponownej oceny oddziaływania na środowisko. Decyzja środowiskowa powinna zawierać nadto stosowne uzasadnienie w tym zakresie. O konieczności przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko wypowiedział się również organ odwoławczy. Jednakże Skarżący nie zgodził się z argumentacją Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, iż naruszenie powyższemu obowiązkowi nie wpłynęło w żaden sposób na wydane rozstrzygnięcie. Wskazano na rażącą sprzeczność decyzji z przepisami ochrony środowiska w sytuacji przyjęcie przez organ, źe nie ma potrzeby przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko skoro, O. nie kwestionował w toku sprawy, iż realizacja przedsięwzięcia wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w postępowaniu w sprawie wydania decyzji budowlanej. Podkreślono, że stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 11 poś jest obligatoryjne w przypadku wszystkich naruszeń przepisów ochrony środowiska zaistniałych przy wydawaniu decyzji administracyjnej. Ponadto dla stwierdzenia nieważności w trybie art. 11 poś nie jest wymagane by naruszenie przepisów miało charakter rażący. W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wniósł o oddalenie skargi. Pismem procesowym z dnia 17 sierpnia 2011 r. skarżący zmodyfikował zarzuty skargi w ten sposób, iż wniósł o uchylenie w całości zarówno zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Wskazano, że Skarżący przyznaje rację organowi, że art. 11 poś został z dniem 15 listopada 2008 r. wyeliminowany z obrotu prawnego, jednakże podtrzymuje argumentację dotyczącą konieczności przeprowadzenia w sprawie ponownej oceny oddziaływania na środowisko. Dodatkowo podniesiono, że uchylenie przez Sąd obu kwestionowanych decyzji pozwoli także na wyeliminowanie z obrotu postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska [...] z dnia [...] października 2010 r., na które nie służyło zażalenie. Wskazane postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy o ocenach, a wskazana wada postanowienia (wiążącego organ w ustalaniu środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia) wyklucza możliwość "samodzielnego" rozpatrzenia kwestii przez organ odwoławczy. Wskazano, że inwestor wciąż nie dysponuje wymaganą prawem ochrony przyrody zgodą na odstępstwo od zakazów o ograniczeń obowiązujących w rezerwacie ornitologicznym "[...]", oraz nie posiada derogacji od zakazów obowiązujących w ochronie dziko występujących gatunków zwierząt (art. 56 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody), o których mowa w pkt l.h postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska [...] z dnia [...] października 2010 r. W piśmie procesowym z dnia 29 września 2011 r. uczestnik postępowania Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej [...] wniósł o oddalenie skargi. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 1051/11 oddalono skargę O. z siedzibą w G. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2011 r. w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Oddalając skargę WSA wskazał, że rozstrzygniecie organu I instancji wydano z uchybieniem art. 82 ust. 1 pkt 4 ustawy. Uwzględniając treść art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. c/ ustawy WSA doszedł do przekonania, że wolą prawodawcy było w każdym przypadku orzekanie w sentencji, czy jest konieczne ponowne przeprowadzenie procedury oceny oddziaływania na środowisko, gdy w postępowaniu będą wydawane jeszcze decyzje wskazane w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 ustawy. Pogląd ten podzielił również organ odwoławczy. Jednocześnie jednak w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia wskazano, przyczyny, dla których ponowne przeprowadzenie procedury oceny, gdy chodzi o przedmiotowe przedsięwzięcie nie będzie konieczne, czyniąc zadość wskazanemu wymaganiu. W ocenie Sądu I instancji, ponowne przytaczanie argumentacji organu nie byłoby zasadne. Jest ona spójna i logiczna oraz, co do istoty nie została zakwestionowana na etapie wniesienia skargi. Skoro rozstrzygnięcie w przedmiocie potrzeby przeprowadzenia ponownej oceny powinno znaleźć się w sentencji orzeczenia, dostrzeżoną wadę powinien wyeliminować organ odwoławczy poprzez wydanie decyzji reformatoryjnej także w tym zakresie. Nie czyniąc temu zadość uchybiono przepisowi postępowania - art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd I instancji podkreślił przy tym, że w postępowaniu administracyjnym zasada formalizmu ma ograniczoną wagę, a przy tym przyjmuje się, że nie ma pierwszorzędnego znaczenia okoliczność, czy określone stanowisko organu zostało zawarte w części wyodrębnionej jako sentencja orzeczenia czy też w jego uzasadnieniu. Rozstrzygnięcie wraz z jego uzasadnieniem jest bowiem traktowane jako niepodzielna całość. Kluczowe znaczenie ma odkodowanie jego treści w danej sprawie w ramach kompetencji organu, natomiast nie ma przesądzającego znaczenia, czy stanowisko organu znalazło wyraz stricte w części orzeczenia wyodrębnionej jako jego sentencja. Wobec powyższych uwarunkowań formalnych, mając na uwadze zajęcie przez organ odwoławczy stanowiska w kwestii potrzeby przeprowadzenia ponownej procedury oceny i to, że w jego świetle nie było to konieczne, w ocenie WSA uchybienie przepisom prawa materialnego (w zakresie niezbędnych elementów decyzji) nie miało wpływu na wynik sprawy. Pominięcie elementu decyzji skutkowało brakiem nałożenia odnośnego obowiązku a jednocześnie było to merytorycznie uzasadnione. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie jest trafny zarzut, jakoby organ administracji tezę o braku potrzeby przeprowadzenia ponownej procedury oceny wywiódł wyłącznie z tego, że stowarzyszenie nie zakwestionowało takiego stanowiska. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło O. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2012r. sygn. akt II OSK 286/12 - uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku NSA wskazano, że organ I instancji wydając decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia nie zawarł w osnowie tej decyzji ustawowego elementu decyzji środowiskowej, który nakłada art. 82 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. c/ cyt. ustawy z dnia 3 października 2008 r. Także organ odwoławczy nie stwierdził uchybienia w tym zakresie w świetle dyspozycji art. 107 § 1 k.p.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Powyższe stanowisko poparł Sąd I instancji, stwierdzając, że uchybienie powyższemu obowiązkowi nie nastąpiło w stopniu, w którym naruszenie tych przepisów prawa materialnego miałoby wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy p.p.s.a.), gdyż z uzasadnienia decyzji organu I instancji jak i stanowiska organu odwoławczego zawartego w uzasadnieniu jego decyzji ostatecznej jednoznacznie wynika, że brak jest potrzeby przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że jest to błędne stanowisko ponieważ osnowa (rozstrzygnięcie) decyzji powinno być zawsze spójne z jej uzasadnieniem prawnym i faktycznym, a nie tylko z powołaną podstawą prawną. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przepis art. 82 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 82 ust. 2 cyt. ustawy z dnia 3 października 2008 r. jednoznacznie stanowi, że właściwy organ przedstawia stanowisko w sprawie konieczności przeprowadzenia w istocie ponownej oceny oddziaływania danego przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa wart. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 cyt. ustawy z dnia 3 października 2008 r. Dlatego też przedstawienie powyższego stanowiska w tym zakresie tylko w uzasadnieniu prawnym i faktycznym bez zawarcia tego stanowiska w osnowie decyzji narusza nie tylko art. 82 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r., lecz także art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. c/ tejże ustawy. Ten ostatni przepis jednoznacznie bowiem stanowi, że uzasadnienie decyzji środowiskowej, niezależnie od wymagań wynikających z przepisów k.p.a. musi także zawierać uzasadnienie stanowiska, o którym mowa w art. 82 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r., którego jednak w tej sprawie brak jest w osnowie (rozstrzygnięciu) decyzji środowiskowej. Oznacza to więc, że uzasadnienie prawne i faktyczne tej decyzji środowiskowej zawiera m.in. odniesienie do treści elementu rozstrzygnięcia tej decyzji, którego w istocie jest brak. Natomiast rozstrzygnięcie decyzji w świetle art. 107 § 1 k.p.a. musi być sformułowane tak żeby wynikało z niego w sposób, który nie budzi żadnych wątpliwości, jakie uprawnienia zostały przyznane lub jakie obowiązki zostały na stronę nałożone. Ponadto rozstrzygnięcia decyzji nie można domniemywać czy też wyprowadzać z treści uzasadnienia, ponieważ powinno być wyrażone expressis verbis w osnowie decyzji (wyrok NSA z dnia 15 maja 1996 r. sygn. akt III SA 663/95) czy też wyrok NSA OZ w Łodzi z dnia 30 czerwca 1998 r. sygn. akt I SA/Łd 1478/96). Jest to także istotne w przypadku rozbieżności między rozstrzygnięciem (osnową) a uzasadnieniem decyzji, co wystąpiło w przedmiotowej decyzji środowiskowej. Dlatego też naruszające dyspozycję art. 141 § 4 p.p.s.a. jest uzasadnienie wyroku WSA, że obowiązek z art. 82 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 3 października 2008 r. w przedmiocie przedstawienia stanowiska co do konieczności ponownego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, można w istocie "odkodować" z treści stanowiska organu zawartego w decyzji środowiskowej jako całości (sentencja + uzasadnienie). NSA podkreślił też, że ta część elementu rozstrzygnięcia decyzji musi być także prawidłowo z jednej strony wyodrębniona, a z drugiej strony powiązana z pozostałymi elementami rozstrzygnięcia decyzji środowiskowej tak żeby strona mogła zaskarżyć tę decyzję tylko np. w tej części, a nie tylko w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając sprawę ponownie, po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego i kierując się wskazaniami tego Sądu - zważył, co następuje; Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W rozpoznawanej sprawie zapadł już wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym stwierdzono, że przepis art. 82 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 82 ust. 2 cyt. ustawy z dnia 3 października 2008 r. jednoznacznie stanowi, że właściwy organ przedstawia stanowisko w sprawie konieczności przeprowadzenia w istocie ponownej oceny oddziaływania danego przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa wart. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 cyt. ustawy z dnia 3 października 2008 r. Przedstawienie powyższego stanowiska w tym zakresie tylko w uzasadnieniu prawnym i faktycznym bez zawarcia tego stanowiska w osnowie decyzji narusza nie tylko art. 82 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r., lecz także art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. c/ tejże ustawy. Ten ostatni przepis stanowi, że uzasadnienie decyzji środowiskowej, niezależnie od wymagań wynikających z przepisów k.p.a. musi także zawierać uzasadnienie stanowiska, o którym mowa w art. 82 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r., którego jednak niniejszej sprawie nie zawarto w osnowie (rozstrzygnięciu) decyzji środowiskowej. Oznacza to, że uzasadnienie prawne i faktyczne decyzji środowiskowej zawiera m.in. odniesienie do treści elementu rozstrzygnięcia tej decyzji, którego w istocie jest brak. Natomiast rozstrzygnięcie decyzji w świetle art. 107 § 1 k.p.a. musi być sformułowane tak żeby wynikało z niego w sposób, który nie budzi żadnych wątpliwości, jakie uprawnienia zostały przyznane lub jakie obowiązki zostały nałożone na stronę postępowania. Rozstrzygnięcia decyzji nie można domniemywać czy też wyprowadzać z treści uzasadnienia, ponieważ powinno być wyrażone expressis verbis w osnowie decyzji (wyrok NSA z dnia 15 maja 1996 r. sygn. akt III SA 663/95) czy też wyrok NSA OZ w Łodzi z dnia 30 czerwca 1998 r. sygn. akt I SA/Łd 1478/96). Jest to także istotne w przypadku rozbieżności między rozstrzygnięciem (osnową) a uzasadnieniem decyzji, co wystąpiło w przedmiotowej decyzji środowiskowej. Sąd rozpoznający obecnie niniejszą sprawę w całości zgadza się z zaprezentowanym w wyroku NSA stanowiskiem. W świetle powyższego za błędne należy uznać stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, z którego wynika, że wystarczające było wypowiedzenie się w uzasadnieniu decyzji, co do kwestii czy konieczne jest ponowne przeprowadzenie procedury oceny oddziaływania na środowisko, gdy w postępowaniu będą wydawane jeszcze decyzje wskazane w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 ustawy. Zdaniem Sądu wolą prawodawcy było w każdym przypadku orzekanie w sentencji, czy jest konieczne ponowne przeprowadzenie procedury oceny oddziaływania na środowisko, gdy w postępowaniu będą wydawane jeszcze decyzje wskazane w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 ustawy. Pogląd ten sygnalizował również organ odwoławczy w swojej decyzji. Jednocześnie jednak tylko w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia wskazano, przyczyny, dla których ponowne przeprowadzenie procedury oceny, gdy chodzi o przedmiotowe przedsięwzięcie nie będzie konieczne. Prowadząc postępowanie ponownie po wyroku Sądu organ odwoławczy działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. może skorygować swój błąd i wydać decyzję zgodną z wymogami ustawowymi. Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy - na podstawie art. 145 §1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach zostało oparte o treść art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło