I OZ 494/13
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-08-30
Skład orzekający: Irena Kamińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowego, która formalnie powołuje się na ustawowe podstawy wznowienia, ale w rzeczywistości opiera się na polemice ze stanowiskiem sądu i nie wykazuje rzeczywistego pozbawienia strony możności działania, jest oparta na ustawowej podstawie wznowienia?Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania, która formalnie powołuje się na ustawowe podstawy wznowienia, ale w rzeczywistości nie wykazuje zaistnienia tych podstaw, a jedynie stanowi polemikę ze stanowiskiem sądu, nie jest oparta na ustawowej podstawie wznowienia i podlega odrzuceniu. Samo sformułowanie podstawy wznowienia nie jest wystarczające, jeśli nie znajduje potwierdzenia w rzeczywistym pozbawieniu strony możności działania lub innym naruszeniu przepisów prawa skutkującym takie pozbawienie.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego, kwestionując postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z dnia 8 maja 2013 r., które oddaliło jej zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Łodzi odrzucające zażalenie na inne postanowienie WSA. Skarżący zarzucili nieważność postępowania z uwagi na naruszenie przepisów P.p.s.a., które miało skutkować pozbawieniem ich możności działania. Wskazali na nieuwzględnienie współuczestnictwa w sporze, pominięcie wyjaśnień pełnomocnika oraz nieuwzględnienie wyjaśnień dotyczących przepisów o kosztach sądowych.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi K.L. i P.L. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 maja 2013 r., sygn. akt I OZ 305/13 oddalającym zażalenie K.L. i P.L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 723/12 odrzucające zażalenie K.L. i P.L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 stycznia 2013 r. w sprawie ze skargi B.B., I.B., M.B., G.K., L.K., K.L. i P.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 11 czerwca 2012 r., nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 8 maja 2013 r., sygn. akt I OZ 305/13 oddalił zażalenie K.L. i P.L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 723/12 odrzucające zażalenie K.L. i P.L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 stycznia 2013 r. w sprawie ze skargi B.B., I.B., M.B., G.B., L.K., K.L. i P.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 11 czerwca 2012 r., nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej.
W postanowieniu tym Naczelny Sąd Administracyjny uznał za prawidłowe przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że brak uiszczenia przez skarżących wpisu od zażalenia na postanowienie z dnia 16 stycznia 2013 r., w świetle art. 220 § 3 i § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), skutkował odrzuceniem tego zażalenia.
W skardze o wznowienie postępowania zakończonego powyższym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wniesionej w dniu 25 maja 2013 r., K.L. i P.L., reprezentowani przez radcę prawnego, wskazali na nieważność postępowania przewidzianą w art. 271 pkt 2 w zw. z art. 183 § 2 pkt 5 P.p.s.a. stwierdzając, że wskutek naruszenia przepisów prawa skarżący zostali pozbawieni możności działania oraz możliwości obrony swych praw. Zdaniem pełnomocnika skarżących doszło do następujących naruszeń przepisów prawa:
1) nieuwzględnienia postanowienia art. 51 P.p.s.a. o współuczestnictwie w sporze wg którego czynności procesowe współuczestników działających są skuteczne wobec niedziałających. Tego prawa skarżący zostali pozbawieni mimo zarzutu zawartego w zażaleniu z dnia 20 grudnia 2012 r. na postanowienie z dnia 6 grudnia 2012 r. odrzucające skargę kasacyjną;
2) bez podania przyczyn pominięte zostały wyjaśnienia pełnomocnika skarżących zawarte w jego odpowiedzi z dnia 7 stycznia 2013 r. na otrzymane wezwanie z dnia 31 grudnia 2012 r. do usunięcia braków zażalenia. Odpowiedź została oparta na treści obowiązującego komentarza Jana Pawła Tarno do art. 175 P.p.s.a., wydanie 4 Lexis Nexis, Warszawa 2010 r.;
3) nieuwzględnione zostały wyjaśnienia do art. 220 § 3 i § 4 w zw. z art. 194 § 1 pkt 1-10 P.p.s.a. zawarte w zażaleniu skarżących z dnia 7 marca 2013 r., oparte na obowiązującej ich wykładni zawartej w ww. komentarzu.
Wskazując na powyższe wniesiono o uwzględnienie skargi o wznowienie postępowania, zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie zażalenia K. i P. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 grudnia 2012 r. Ponadto wniesiono o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 11 czerwca 2012 r. do czasu wydania przez Sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 280 § 1 P.p.s.a. sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę.
Skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczony jest od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia (art. 277 P.p.s.a.). Stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie termin ten został zachowany.
Przechodząc następnie do badania, czy twierdzenia skargi stanowią ustawową podstawę wznowienia postępowania wskazać należy, że badanie to nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem tego badania jest stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania. Podstawą tej oceny są w zasadzie twierdzenia zawarte w skardze. Uznać zatem należy, że na wstępnym etapie sąd administracyjny odrzuca skargę o wznowienie postępowania, która w ogóle nie opiera się na jednej z podstaw wznowienia opisanych w przepisie działu VII P.p.s.a., względnie, gdy powołana podstawa treściowo odpowiada powyższym przepisom, ale już tylko na podstawie oceny akt sprawy sąd władny jest ocenić, że powołane przez stronę przesłanki nie stanowią rzeczywistej podstawy wznowienia.
W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżących powołując się na przesłankę nieważności postępowania określoną w art. 271 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą wznowienie postępowania może mieć miejsce jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania, wskazał, że nie zostały uwzględnione w żadnym stopniu jego wyjaśnienia zawarte w złożonym zażaleniu na postanowienie z dnia 26 lutego 2013 r. oraz argumenty zawarte w innych pismach procesowych składanych w tej sprawie.
Wskazać zatem należy, że okoliczności podane przez pełnomocnika skarżących w uzasadnieniu skargi o wznowienie postępowania wykluczają całkowicie zaistnienie wskazanej podstawy. Powołana przesłanka wznowienia postępowania zachodzi tylko wtedy, gdy nie dano stronie w ogóle możliwości działania. Argumentacja zaś pełnomocnika skarżących ogranicza się do polemiki ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 8 maja 2013 r., sygn. akt I OZ 305/13 oraz wydanych w tej sprawie orzeczeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Wyjaśnić należy, że dokonana przez Sąd ocena zaistniałych w sprawie okoliczności odmienna od prezentowanej przez pełnomocnika skarżących, nie oznacza, iż doszło do naruszenia przepisów prawa skutkującego pozbawieniem skarżących możności działania.
W konsekwencji uznać należy, że wprawdzie skarżący w skardze o wznowienie postępowania sądowego formalnie powołali ustawowe podstawy wznowienia, to jednak w rzeczywistości podstawy te, także w świetle samego uzasadnienia skargi, nie występują. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego samo sformułowanie przez skarżących podstawy wznowienia przez powołanie się na art. 271 pkt 2 P.p.s.a. nie oznacza oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia. Taka skarga, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu na podstawie art. 280 § 1 P.p.s.a. Zaprezentowany pogląd znajduje swoje potwierdzenie w utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. postanowienie NSA z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 45/06 – niepubl., postanowienie NSA z dnia 25 września 2001 r., sygn. akt II Sa/Gd 970/01 – niepubl.) oraz w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. postanowienie SN z 28 października 1999 r., sygn. akt II UKN 174/99 i powołane tam orzecznictwo; postanowienie SN z dnia 29 stycznia 1968 r., sygn. akt I CZ 122/67 - OSNCP 1968 nr 8-9 poz. 154; uzasadnienie uchwały SN z dnia 28 października 1981 r., sygn. akt I CO 5/81 - OSNCP 1982 nr 5-6 poz. 77 oraz uzasadnienie postanowienia SN z dnia 30 maja 1996 r., sygn. akt I CRN 101/95 - OSNC 1996 nr 10 poz. 138).
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 280 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło