III SA/Po 641/12

Dnia 30 października 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska ( spr.) WSA Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2012 roku przy udziale sprawy ze skargi K. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2012r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] z dnia [...] listopada 2011r., nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. W dniu [...] do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. wpłynął wniosek K. S. o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracza okres od stycznia 1999r do czerwca 1999r. Wnioskodawczyni uzasadniając wniosek wskazała, że jest osobą samotną od 23 lat. Od 10 lat jest bezrobotna i nie posiada żadnego majątku, co stwierdził komornik. Przedstawiając zaświadczenia lekarskie wskazała, że od 10 lat choruje na przewlekłe choroby. Wnioskodawczyni wskazała na swoją trudną sytuację materialną. W dniu 27 października 2009 r. wnioskodawczyni uzupełniła wniosek przedkładając: - zaświadczenie o stanie zdrowiał z dnia 23 października 2009r.z którego wynika, że rokowania co do wyleczenia są złe, chora jest niezdolna do pracy fizycznej, - zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy G. z dnia [...]. , z którego wynika, że od 26 sierpnia 2000r. pozostaje bez prawa do zasiłku, - oświadczenie o stanie majątkowym. Postanowieniem z dnia [...] wydanym na podstawie art. 97§ 1 pkt 4 k.p.a. Zakład Ubezpieczeń Społecznych zawiesił z urzędu postępowanie w przedmiotowej sprawie do czasu ustalenia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w G., w jakim okresie wnioskodawczyni prowadziła działalność gospodarczą. W dniu 13 maja 2010r.Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. wydał wobec K. S. decyzję o podleganiu obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu oraz wypadkowemu w okresie od 1 stycznia 1999r. do 11 czerwca 1999r. Sąd Apelacyjny w P. wyrokiem z [...]., wydanym w sprawie o podleganie ubezpieczeniu społecznemu, po rozpoznaniu odwołania K. S. od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia [...]., oddalił apelację. Postanowieniem z dnia [...]. Zakład Ubezpieczeń Społecznych podjął zawieszone z urzędu postępowanie. Decyzją z dnia [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych – działając na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 oraz art. 28 ust. 1 i ust. 3a i 3b oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.) odmówił K. S. umorzenia należności z tytułu składek na: 1) ubezpieczenie społeczne za okres 03/1999 – 06/1999 w kwocie 946,51 zł.; 2) fundusz Pracy za okres 03/1999 – 05/1999 w kwocie 59,31 zł. oraz 3) odmówił umorzenia odsetek naliczonych na dzień 23.07.2009 r. w kwocie 2 166,00 zł. i kosztów upomnienia w kwocie 105,60zł. K. S. wnioskiem z dnia 9 grudnia 2011r. zwróciła się o ponowne rozpatrzenie sprawy, przedkładając organowi: - zaświadczenie Spółdzielni Mieszkaniowej w T. z dnia [...]. z którego wynika , że na dzień [...] posiada zadłużenie czynszowe w wysokości 1.722,09zł. - zaświadczenie Ośrodka Pomocy Społecznej w T. z dnia [...], z którego wynika, że korzysta z pomocy Ośrodka - decyzję Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] o przyznaniu od dnia [...] zasiłku stałego w kwocie 444,00zł. - orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności z dnia 10 marca 2010r., z którego wynika, że może podjąć zatrudnienie w warunkach pracy chronionej. Decyzją z dnia [...], Zakład Ubezpieczeń Społecznych – działając na podstawie art. 83 ust. 4 ustawy systemie dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.) w związku z art. 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego – po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zaległości figurujące na koncie zobowiązanej nie uległy przedawnieniu, ponieważ zostały wcześniej zabezpieczone poprzez wpis hipoteki do księgi wieczystej. Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ przyjął, że zobowiązana w okresie od 31.12.1998r. do 12. 06.1000r. prowadziła działalność gospodarczą. Z tego tytułu powstało zadłużenie w ZUS, wyliczone na dzień [...] na kwotę 3.358,80zł. Zobowiązana prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Mieszka w mieszkaniu spółdzielczym o powierzchni 32,4m². Nie pracuje. Utrzymuje się z zasiłku od 1 czerwca 2010r. w wysokości 444,00zł, który otrzymuje z Ośrodka Pomocy Społecznej. Stałe wydatki związane z miesięcznym utrzymaniem określiła na kwotę 494,41zł. miesięcznie. Według oświadczenia leki kupują jej dzieci, które są pełnoletnie. Organ wskazał, że K. S. nie figuruje jako osoba bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy, co wskazuje na bierne nastawienie do pozyskania zatrudnienia. Powinna zarejestrować się w urzędzie pracy i skorzystać z różnorodnych form pomocy przeznaczonych dla ludzi szukających zatrudnienia, takich jak szkolenia czy kursy, które bez wątpienia pomogą zobowiązanej odnaleźć się na rynku pracy i znaleźć stałe miejsce zatrudnienia umożliwiające spłatę zadłużenia. Powołując art. 28 ust. 1 28 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.) zwanej dalej u.s.u.s organ stwierdził, że w przypadku K. S. punkt 1, 2 i 3 ustawy nie ma zastosowania. Płatniczka posiada nieruchomość, z której Zakład może dochodzić swoich należności. Zaznaczył, że w trakcie postępowania ustalono członków rodziny, na których w przypadku zaistnienia okoliczności o których mowa w powołanym wyżej przepisie będzie można przenieść odpowiedzialność za zobowiązania. Nie ma zastosowania również przesłanka wskazana w pkt. 4, z uwagi na fakt, że nie prowadzono postępowania likwidacyjnego. Ponadto jest oczywistym, że wysokość nieopłaconej składki przekracza znacząco kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. W prowadzonym wobec K. S. przez Urząd Skarbowy w G. postępowaniu egzekucyjnym wykazano brak składników majątkowych umożliwiających skuteczną egzekucję. Organ wskazując jednakże na posiadany przez K. S. lokal mieszkalny uznał, że nie zachodzi przesłanka wskazana w pkt 5 powołanego wyżej przepisu, gdyż jest oczywistym, że w postępowaniu uzyska się kwoty przekraczające wydatki egzekucyjne. W ocenie organu, wobec K. S. nie mają również zastosowania przesłanki umorzenia należności wskazane w art. 28 ust 3 a u.s.u.s Organ wskazał bowiem, że trudna sytuacja materialna zobowiązanej nie jest wystarczającym argumentem wydania pozytywnej decyzji, gdyż zobowiązana powinna wykazać się odpowiednią zaradnością oraz zapobiegliwością i w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej regulować zobowiązania publicznoprawne, jakimi są składki ubezpieczeniowe. Zakład stoi na stanowisku, że umorzenie zaległych składek jest możliwe w sytuacji szczególnie drastycznej. Gdy ze względu na wiek, stan zdrowia oraz inne względy społeczne nie jest realnie możliwe wywiązanie się ze zobowiązań wobec ZUS. K. S., w ocenie Zakładu, nie wykazała, by poniosła straty materialne w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodującego, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązaną możliwości dalszego egzystowania. K. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 29 marca 2012r., wskazując, że mieszka sama i od dłuższego czasu choruje na kręgosłup i ma zawroty głowy. W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na rozprawie w dniu 30 października 2012r. K. S., w uzupełnieniu skargi, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] Wyjaśniła, że przez około 12 lat do 2007r. była zarejestrowana urzędzie pracy, jako bezrobotna. Obecnie otrzymuje zasiłek stały z opieki społecznej, który jest jej jedynym źródłem utrzymania, zaś w czerwcu 2013r. nabędzie prawo do emerytury. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.), zwanej dalej u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. Umorzenie składek powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty (art. 28 ust. 4). Stosownie do art. 28 ust. 3 u. s.u.s. całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy: 1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie; 2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze; 3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa; 4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym 4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym; 5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję; 6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Jednakże w myśl art. 28 ust. 3a u. s.u.s. należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Szczegółowe warunki umorzenia należności z tytułu składek zostały określone w wydanym na podstawie art. 3b u. s.u.s. rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365). Stosownie do § 3 ust. 1 tego rozporządzenia Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Postępowanie wyjaśniające w celu dokonania ustaleń istotnych z punktu widzenia powyższych przesłanek winno być przeprowadzone przez organ administracyjny zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 kpa, która wymaga, by organ administracji publicznej dokonał ustaleń zgodnych z rzeczywistym stanem rzeczy. Organ administracji jako gospodarz postępowania administracyjnego określa zakres postępowania wyjaśniającego oraz dobór środków dowodowych potrzebnych do należytego ustalenia stanu sprawy. Stąd też obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, co wynika z art. 77 § 1 kpa. Dokonane ustalenia istotnych okoliczności sprawy i ich ocena z punktu widzenia przesłanek umorzenia należności winna przy tym znajdować pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji administracyjnej (art. 107 § 3 kpa). Należy również podkreślić, że decyzja organu administracji publicznej w przedmiocie umorzenia należności z tytułu zaległych składek posiada charakter uznaniowy, co jednak nie przekreśla zasady, że uznanie jest ograniczone dyrektywami ustawowymi, nakazującymi organom rozważenie każdej sprawy z punktu widzenia występowania bądź braku w konkretnym przypadku względów gospodarczych lub społecznych, które uzasadniałyby umorzenie zaległości składkowych lub odsetek. Właściwa ocena występowania bądź braku rzeczowych przesłanek w konkretnej sprawie może być dokonana tylko po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego, poprzedzonym wyczerpującym zebraniem materiału dowodowego oraz dokładnym wyjaśnieniem wszystkich okoliczności faktycznych. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że wskazanym wyżej wymogom nie czyni zadość zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 25 listopada 2011r. W pierwszej kolejności jednakże, z uwagi na to, że wniosek K. S. dotyczył umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy za okres od stycznia do czerwca 1999r, należało rozważyć, czy nie doszło do przedawnienia zobowiązań których umorzenia domaga się skarżąca. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w sprawie dotyczącej umorzenia zaległości z tytułu składek organ administracyjny może rozważać taką możliwość jedynie odnośnie składek istniejących, wymagalnych, a więc takich, które nie uległy przedawnieniu z powodu upływu odpowiednich terminów ustawowych. Wygaśnięcie należności sprawia, że nie mogą być one skutecznie dochodzone przez podmiot uprawniony. Zgodnie z art. 24 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych należności z tytułu składek ulegały przedawnieniu z upływem 5 lat, a w przypadku przerwania biegu przedawnienia, po upływie 10 lat licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Po znowelizowaniu ustawy z dniem 1 stycznia 2003 r. termin przedawnienia należności z tytułu składek wynosił 10 lat. W ugruntowanym orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się zgodnie, że znowelizowany przepis art. 24 ust. 4 ustawy miał zastosowanie jedynie do tych należności z tytułu składek, które nie przedawniły się przed wejściem w życie tej nowelizacji, czyli przed dniem 1 stycznia 2003 r. (zob. m. in. wyrok NSA z 18 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FSK 466/08, lex nr 549018; wyrok SN z 23 stycznia 2009 r., sygn. akt I UK 204/08, M.P. Pr. 2009/7/375; wyrok WSA z 14 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Po 1481/08, lex nr 506627). Od dnia 1 stycznia 2012 r. termin przedawnienia należności wynosi wprawdzie znowu 5 lat (od daty ich wymagalności), jednak nowelizacja ta nie ma zastosowania do spornych składek. W decyzji z dnia [...] Zakład wskazał wprawdzie, że wobec skarżącej było prowadzone postępowanie egzekucyjne, które wykazało w 2009r. brak składników majątkowych umożliwiających skuteczna egzekucję, nie wyjaśnił jednak w żaden sposób, jakich konkretnie składek (na które Fundusze i przede wszystkim za jaki okres) dotyczyło to postępowanie egzekucyjne. W uzasadnieniu decyzji Zakład nie wskazał na żadne dokumenty umożliwiające stwierdzenie, czy wobec strony rzeczywiście prowadzone było postępowanie egzekucyjne i w jakim zakresie. Z kolei w decyzji z dnia [...] Zakład wskazał, że zaległości figurujące na koncie zobowiązanej nie uległy przedawnieniu, ponieważ zostały wcześniej zabezpieczone poprzez wpis hipoteki do księgi wieczystej, jednakże ponownie w uzasadnieniu decyzji nie wyjaśniono, w jakiej dacie i w jakim zakresie nastąpiło zabezpieczenie zaległości. Wątpliwości Sądu, we wskazanym wyżej zakresie, wynikają również z tego, że wniosek K. S. dotyczył umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy za okres od stycznia do czerwca 1999r. Z decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że odmową umorzenia składek na ubezpieczenie społeczne objęto okres 03/1999 – 06/1999, na Fundusz Pracy 03/1999 – 05/1999. W uzasadnieniu decyzji brak natomiast wyjaśnień dotyczących pozostałych okresów, za które skarżąca domagała się umorzenia zaległości. Wskazane wyżej braki uniemożliwiają Sądowi dokonanie kontroli i oceny przedmiotowej sprawy w świetle przepisów dotyczących przedawnienia należności z tytułu składek. Ponadto, w obu decyzjach Zakład stwierdził, że w przypadku skarżącej nie zachodzi żaden z przypadków całkowitej nieściągalności, o których mowa w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Zakład wskazał wprawdzie, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. umorzył postępowanie egzekucyjne uznając, że w postępowaniu tym nie uzyska się środków przewyższających wydatki, jednakże zobowiązana jest właścicielem lokalu mieszkalnego o powierzchni 32,4m² w T., na którym Zakład ustanowił zabezpieczenie hipoteczne. Zdaniem Sądu jednak, z samego faktu posiadania przez skarżącą ww. lokalu mieszkalnego nie można wywodzić, że nie została spełniona przesłanka określona w pkt 3, 5 i 6 art. 28 u.s.u.s. Zwłaszcza w sytuacji, gdy organ w żaden sposób nie wyjaśnił, dlaczego nie została dotychczas wszczęta egzekucja z zabezpieczonej nieruchomości, tak aby wykluczyć nasuwające się wątpliwości co do jej skuteczności. Nie znajdują również żadnego uzasadnienia w materiale zgromadzonym w przedmiotowej sprawie twierdzenia organu, że w trakcie postępowania ustalono członków rodziny, na których w przypadku zaistnienia okoliczności, o których mowa w pkt 3. art. 28 u.s.u.s., będzie można przenieść odpowiedzialność za zobowiązania. Zakład uznał również, że wobec K. S. nie mają zastosowania przesłanki umorzenia należności wskazane w art. 28 ust 3 a u.s.u.s. Stwierdzenie, że przesłanki wskazane w powołanym wyżej przepisie nie zachodzą w danym przypadku, winno być, jak wskazano wyżej, poprzedzone dokonaniem szczegółowych ustaleń faktycznych w zakresie sytuacji osobistej i materialnej osoby zobowiązanej, na podstawie których dokonuje się oceny, czy w istocie sytuacja materialna i życiowa pozwala i w jakim zakresie na zapłatę należności. K. S. w toku postępowania wskazywała, że jest osobą bezrobotną, niepełnosprawną z możliwością podjęcia zatrudnienia jedynie w warunkach pracy chronionej, że korzysta z pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej otrzymując zasiłek stały, który stanowi jej jedyne źródło dochodów, że korzysta z pomocy dzieci, które kupują jej lekarstwa, że posiada zadłużenie czynszowe w spółdzielni mieszkaniowej, przedkładając: - zaświadczenie o stanie zdrowiał z dnia 23 października 2009r.z którego wynika, że rokowania co do wyleczenia są złe, chora jest niezdolna do pracy fizycznej, - zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy w G. z dnia 27 października 2009r. , z którego wynika, że od 26 sierpnia 200r. pozostaje bez prawa do zasiłku, - oświadczenie o stanie majątkowym, - zaświadczenie Spółdzielni Mieszkaniowej w T. z dnia 15 marca 2012r. z którego wynika , że na dzień 15 marca 2012r. posiada zadłużenie czynszowe w wysokości 1.722,09 zł., - zaświadczenie Ośrodka Pomocy Społecznej w T. z dnia 2 marca 2010r., z którego wynika, że korzysta z pomocy Ośrodka, - decyzję Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] o przyznaniu od dnia 1 czerwca 2010r. zasiłku stałego w kwocie 444,00zł., - orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności z dnia 10 marca 2010r., z którego wynika, że może podjąć zatrudnienie w warunkach pracy chronionej, nawiązując w ten sposób do przesłanki umorzenia przewidzianej w § 3 ust. 1 pkt 1 powołanego wyżej rozporządzenia. Analiza uzasadnień zaskarżonych decyzji prowadzi do wniosku, że w istocie organ w zakresie wynikającym z brzmienia art. 28 ust. 3a u.s.u.s. oraz przepisów rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, nie dokonał żadnej oceny w przedmiotowej sprawie. Nie wzięto bowiem pod uwagę tego, że skarżąca ma 59 lat, że jest osobą niepełnosprawną i że może podjąć zatrudnienie jedynie w warunkach pracy chronionej, co w warunkach miejscowości, w której skarżąca zamieszkuje wydaje się być szczególnie trudne. Ponadto organ tej okoliczności w ogóle nie zbadał i nie ocenił. Organ nie odniósł się również do tego, że skarżąca jest osobą bezrobotną i nie posiada majątku, który umożliwia jej opłacenie należności w sposób, który nie pociągnąłby zbyt ciężkich dla niej skutków, jakim niewątpliwie byłoby dla osoby mieszkającej samotnie wyzbycie się lokalu mieszkalnego, na co zdaje się wskazywać organ, według którego jest oczywistym, że w postępowaniu egzekucyjnym uzyska się kwoty przekraczające wydatki. Zakład w żaden sposób nie odniósł się również do tego, że jedynym źródłem dochodu skarżącej jest pomoc społeczna udzielana przez Ośrodek Pomocy Społecznej w T. w postaci zasiłku stałego. Ponadto, poczynione przez organ założenie, że udział w kursach i szkoleniach organizowanych przez Powiatowy Urząd Pracy w T. bez wątpienia pomogą skarżącej odnaleźć się na rynku pracy i znaleźć stałe miejsce zatrudnienia umożliwiające spłatę zadłużenia, jako okoliczność przemawiająca za brakiem podstaw do umorzenia należności, nie znajdują żadnego uzasadnienia w zgromadzonym w przedmiotowej sprawie materiale dowodowym. Nie budzi wątpliwości, jak podnosi organ, że skarżąca powinna wykazać się odpowiednią zaradnością oraz zapobiegliwością i w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej regulować zobowiązania publicznoprawne, jakimi są składki ubezpieczeniowe, powyższe jednak w żaden sposób nie zwalnia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od dokonania rzetelnych ustaleń i wnikliwej oceny aktualnej trudnej sytuacji materialnej skarżącej w świetle przesłanek określonych we wskazanym wyżej art. 28 ust.3 a u.s.u.s. W świetle powyższego Sąd stwierdził, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych naruszył przepisy procesowe - art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., gdyż nie uwzględnił i nie ocenił wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okoliczności i dowodów, czym przekroczył granice uznania administracyjnego, które to naruszenie niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni poczynione wyżej rozważania, które stanowią jednocześnie wskazania do dalszego postępowania. W szczególności, w kwestii przedawnienia organ ustali i wyjaśni w uzasadnieniu decyzji, wszystkie okoliczności istotne dla oceny, czy nie doszło do przedawnienia zobowiązań których umorzenia domaga się skarżąca, w tym, czy i w jakim zakresie należności z tytułu składek mogą być aktualnie dochodzone przez Zakład, uzupełniając w tym zakresie materiał dowodowy. Nadto, przy ocenie stanu zdrowotnego i majątkowego skarżącej, organ uwzględni wszystkie okoliczności faktyczne istniejące w dacie podejmowania decyzji, w tym dokona szczegółowego zastawienia dochodów i wydatków skarżącej, uwzględniając koszty żywności, środków czystości, odzieży, leczenia i ewentualnie inne wykazane przez zobowiązaną. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c, art. 135 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.