I OZ 655/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Borowiec po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt III SA/Kr 499/12 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 499/12 wydanego w sprawie ze skargi M.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania postanawia oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 22 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 499/12 oddalił skargę M.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania. W dniu 28 stycznia 2013 r. (data stempla pocztowego) M.W. zwróciła się do Sądu o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia w/w wyroku. Podała, iż zapomniała złożyć wniosek o sporządzenie uzasadnienia oraz stwierdziła, że ma zaniki pamięci powstałe w wyniku działania na nią "broni komputerowej". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt III SA/Kr 499/12 odmówił M.W. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 22 listopada 2012 r. W uzasadnieniu wskazał, iż skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nastąpiło bez jej winy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Ponadto, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, zaś przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności przedmiotowej sprawy, Sąd pierwszej instancji uznał, iż skarżąca nie dochowała odpowiedniej staranności w postępowaniu dotyczącym złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, a w konsekwencji ponosi winę za uchybienie terminu. W dniu 5 października 2012 r. została zawiadomiona o tym, że jej skarga zostanie rozpoznana na rozprawie w dniu 22 listopada 2012 r. Zawiadomienie zawierało pouczenie, że uzasadnienie wyroku oddalającego skargę jest doręczane na wniosek strony złożony w terminie siedmiu dni od daty ogłoszenia wyroku, zaś złożenie wniosku po upływie tego terminu jest bezskuteczne. Skarżąca wiedziała zatem, jakie czynności należy podjąć w celu uzyskania uzasadnienia wyroku wydanego na rozprawie oraz zdawała sobie sprawę z konsekwencji niedokonania tych czynności w terminie. Mimo tego nie złożyła wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w terminie i nie dokonała tego z własnej winy, ponieważ po prostu zapomniała złożyć taki wniosek. Powyższe postanowienie stało się przedmiotem zażalenia M.W. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA w Krakowie z dnia 22 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 499/12. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej w skrócie P.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W świetle art. 87 § 1 i § 2 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto strona, równocześnie z wnioskiem, powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). Oznacza to, że sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony oraz uprawdopodobnieniem przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu. Wyjaśnić należy, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy oraz przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć zatem miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2008 r. sygn. akt. II OZ 712/08, https://cbois.nsa.gov.pl). Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny – wymagający od strony staranności (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 lutego 2000 r. I CKN 1261/99, publ. Biuletyn SN 2000/5/12). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji zasadnie odmówił skarżącej przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA w Krakowie z dnia 22 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 499/12. Skarżąca nie uprawdopodobniła bowiem, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia nastąpiło bez jej winy. Powołane przez nią okoliczności nie są równoznaczne z uprawdopodobnieniem, że uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przy ocenie winy, należy bowiem brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez nią działań mających na celu dotrzymanie terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 października 1998 r. sygn. akt II CKN 8/98, LEX nr 50679). Zapomnienie przez skarżącą złożenia wniosku, bez jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia tego faktu, nie uzasadnia braku winy w uchybieniu przez nią terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Ponadto podkreślić należy, iż Sąd pierwszej instancji wywiązał się z obowiązku wynikającego z art. 6 P.p.s.a. Z akt sprawy wynika, że zawiadomienie o terminie rozprawy, które zostało skarżącej prawidłowo doręczone, zawierało pouczenie, iż jej obecność na rozprawie nie jest obowiązkowa, oraz że w przypadku oddalenia skargi, uzasadnienie wyroku zostanie sporządzone wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku. Dodatkowo na zawiadomieniu umieszczono dwa numery telefonów do Sądu. W związku z powyższym skarżąca, wiedząc o terminie rozprawy, mogła chociażby telefonicznie dowiedzieć się o treści orzeczenia kończącego sprawę i sposobie dalszego postępowania, a na podstawie uzyskanych informacji podjąć decyzję co do dalszych czynności procesowych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2012 r. o sygn. I OZ 665/12, publ. https://cbois.nsa.gov.pl). Ponieważ skarżąca tego nie uczyniła, nie może powoływać się na brak winy w uchybieniu terminu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 z związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.