II SAB/Wr 10/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (sprawozdawca) Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant: Asystent sędziego Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 listopada 2012 r. sprawy ze skargi J.W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę D. w przedmiocie odszkodowania z tytułu nabycia z mocy prawa przez Skarb Państwa nieruchomości oddala skargę. Skarżący w dniu 12 marca 2012 r. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę D. postępowania w sprawie odszkodowania za działki, których własność utracił na podstawie decyzji z dnia 27 sierpnia 2007 r. o ustaleniu lokalizacji drogi. Według skarżącego postępowanie to trwa już 4 lata i 7 miesięcy. Skarżący wskazał, że jego zażalenie na przewlekłość zostało złożone w dniu 11 kwietnia 2011 r. i uznane za nieuzasadnione postanowieniem z dnia 3 lutego 2012 r. Twierdził, że zgodnie z art. 35 k.p.a. sprawa powinna zostać załatwiona nie później niż w terminie 2 miesięcy, co w sposób oczywisty dowodzi przewlekłości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że w dniu 20 września 2011 r. skarżący złożył odwołanie od decyzji załatwiającej sprawę i od dnia 17 października 2011 r. do tej pory trwa postępowanie odwoławcze. Organ w dacie złożenia skargi i obecnie nie miał wpływu na czas trwania postępowania i jego przebieg. Sąd zwrócił się do organu odwoławczego o udostępnienie akt administracyjnych (k.22). Organ w piśmie procesowym (k.24-27) wywodził, że postępowanie sądowe było od początku bezprzedmiotowe, skoro sprawa została przez niego załatwiona decyzją z dnia 30 czerwca 2011 r. i dlatego powinno ulec umorzeniu (art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Organ wniósł ewentualnie o oddalenie skargi. Podkreślił, że według art. 12 ust. 4 b specustawy drogowej decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Organ nie podał, w którym dniu wszczął postępowanie w nin. sprawie, jednak wskazał na jego skomplikowany charakter związany z potrzebą uzyskania operatu szacunkowego. W sposób ogólny organ podał, że postępowanie to nie było prowadzone przewlekle. Organ nie jest podmiotem odpowiedzialnym za wypłatę odszkodowania. W dniu 12 lipca 2012 r. wpłynęły akta nadesłane przez organ odwoławczy z informacją, że decyzją z dnia 28 czerwca 2012 r. uchylił decyzję organu z dnia 30 czerwca 2011 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W dniu 10 sierpnia 2012 r. organ nadesłał odpis decyzji odwoławczej. W kolejnym piśmie procesowym (k. 60) organ podał, że decyzja odwoławcza wpłynęła do organu w dniu 9 lipca 2012 r. W dalszym postępowaniu organ zlecił opracowanie nowego operatu szacunkowego oraz zawiadomił skarżącego o nowym terminie załatwienia sprawy do dnia 31 grudnia 2012 r. Jak wynika z akt administracyjnych wniosek o ustalenie odszkodowania (art. 12 ust. 4 pkt 1 ustawy) wpłynął do organu w dniu 23 września 2010 r. Dołączona do wniosku dokumentacja nie zawierała aktualnego adresu skarżącego, o czym organ dowiedział się w dniu 1 grudnia 2010 r. W dniu 19 stycznia 2011 r. organ podjął starania o uzyskanie tego adresu. W dniu 7 kwietnia 2011 r. skarżący potwierdził odbiór zawiadomienia o wszczęciu postępowania. W dniu 28 lutego 2011 r. wpłynęły do organu operaty szacunkowe, o czym organ zawiadomił skarżącego po uzyskaniu jego adresu w marcu 2011 r., doręczając mu to zawiadomienie w dniu 11 kwietnia 2011 r. W dniu 27 kwietnia 2011 r. organ wystosował zawiadomienie na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. W dniu 2 maja 2011 r. wpłynęło do organu pismo organu wyższego stopnia o udzielenie wyjaśnienia w związku z zażaleniem na przewlekłe prowadzenie postępowania z dnia 11 kwietnia 2011 r. W dniu 5 maja 2011 r. skarżący zażądał doręczenia operatów szacunkowych. Operaty przesłane przy piśmie z dnia 10 maja 2011 r. zostały odebrane przez skarżącego w dniu 24 maja 2011 r. Organ wyznaczył kolejny termin załatwienia sprawy do dnia 30 czerwca 2011 r. i w dniu tym wydał decyzję. W postanowieniu z dnia 3 lutego 2012 r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej rozpatrzył negatywnie zażalenie skarżącego jak określił ten organ "na bezczynność". W uzasadnieniu opisano przebieg postępowania poczynając od dnia 17 września 2010 r. (poszukiwane adresu skarżącego, wyznaczanie kolejnych terminów załatwienia sprawy do dnia 31 marca, dalej 31 maja) zakończonego wydaniem decyzji w dniu 30 czerwca 2011 r. Wobec wydania decyzji organ nie pozostaje w bezczynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Przewlekłość postępowania charakteryzuje się jako taki jego przebieg, w którym podejmowane przez organ czynności nie zmierzają do należytego i szybkiego załatwienia sprawy, czynności te dokonywane są bez uzasadnionych przyczyn w dłuższych odstępach czasu, niekiedy są to czynności pozorne lub zbędne. Z przebiegu postępowania wynika więc wówczas brak należytego zaangażowania organu w załatwieniu sprawy. Nie bez znaczenia jest złożoność stanu prawnego sprawy, czasochłonność czynności dowodowych (przykładowo gdy zlecenie opracowania operatu szacunkowego wymaga przeprowadzenia procedury zamówień publicznych), korzystanie przez stronę z uprawnień procesowych prowadzących do przedłużenia okresu trwania postępowania z przyczyn niezależnych od organu (patrz wyrok II SAB/Ol 6/12 wraz z powołanym orzecznictwem i wypowiedziami doktryny, wyrok I SAB/Wa 446/11). Z opisanego na wstępie przebiegu postępowania wynika w szczególności, że skarżący złożył zażalenie na przewlekłość postępowania w 4 dni po jego wszczęciu, w dniu otrzymania zawiadomienia o możności zapoznania się z operatami szacunkowymi. W krótkim okresie poprzedzającym organ poszukiwał adresu skarżącego, podejmując w tym czasie celowe czynności w postępowaniu wyjaśniającym oraz niezwłocznie po umożliwieniu skarżącemu możności obrony jego praw, wydał decyzję. W dacie złożenia skargi na przewlekłość organ nie miał żadnych możliwości działania w sprawie, gdyż trwało postępowanie odwoławcze. Sama okoliczność zakończenia postępowania przed organem w dacie wniesienia skargi oznaczała niemożność stosowania art. 149 p.p.s.a. Nie była to bezprzedmiotowość postępowania sądowego, bowiem okoliczność ta nie powstała w czasie trwania tego postępowania. Sama jedynie długość trwania postępowania nie dowodzi oczywiście jego przewlekłości. W nin. sprawie skarżący błędnie liczy ten okres od dnia decyzji drogowej. Wyznaczony obecnie dodatkowy termin załatwienia sprawy nie budził zastrzeżeń. Nie miało znaczenia procesowego potraktowanie zażalenia skarżącego przez organ wyższego stopnia jako zażalenia na bezczynność. Dlatego i zgodnie z art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. H.B.21.12.2012.