VII SA/Wa 1593/12

WyrokWSA w Warszawie2012-11-27

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Bogusław Cieśla, Paweł Groński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy instytucja umorzenia opłaty legalizacyjnej, przewidziana w przepisach Ordynacji podatkowej, ma zastosowanie do opłaty legalizacyjnej, o której mowa w art. 49 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że instytucja umorzenia opłaty legalizacyjnej, przewidziana w przepisach Ordynacji podatkowej, nie ma zastosowania do opłaty legalizacyjnej, o której mowa w art. 49 Prawa budowlanego. Opłata legalizacyjna ma inny charakter niż zobowiązanie podatkowe, nie posiada cechy przymusowości i nie podlega egzekucji administracyjnej, a jej nieuiszczenie skutkuje nakazem rozbiórki, a nie wszczęciem postępowania egzekucyjnego. W związku z tym, organy wydały decyzje bez podstawy prawnej, co uzasadnia stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy umorzenia opłaty legalizacyjnej w wysokości 25.000,00 zł, nałożonej za samowolnie wybudowany budynek gospodarczo-garażowy. Po odmowie umorzenia przez Wojewodę, Minister Finansów utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący podnosili, że ich trudna sytuacja finansowa, w tym upadłość jednego ze wspólników, uzasadnia umorzenie opłaty. Sąd administracyjny uznał, że organy błędnie zastosowały przepisy Ordynacji podatkowej do opłaty legalizacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji; stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; zasądził od Ministra Finansów na rzecz A. G. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Paweł Groński (spr.), Protokolant ref. staż. Anna Dmowska - Paczuska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2012 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2012 r. znak [...] w przedmiocie odmowy umorzenia opłaty legalizacyjnej I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Ministra Finansów na rzecz A. G. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...] Minister Finansów, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego -tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. (dalej kpa) po rozpatrzeniu odwołania A. G. z dnia [...] lutego 2012 r. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy umorzenia opłaty legalizacyjnej nałożonej postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., znak: [...] w wysokości 25.000,00 zł utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008 r., znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] ustalił wobec A. i A. G. opłatę legalizacyjną w wysokości 25.000,00 zł z tytułu samowolnie wybudowanego budynku gospodarczo-garażowego. Od powyższego postanowienia inwestorzy złożyli zażalenie do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], który postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r. znak: [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Następnie postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2008 r., sygn. Akt II SA/Po 879/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę na postanowienie organu wojewódzkiego z dnia [...] lipca 2008 r. Pismem z dnia [...] maja 2009 r. skarżący wystąpili do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z wnioskiem o wznowienie postępowania oraz o ewentualne rozłożenie należności opłaty legalizacyjnej na 5 półrocznych rat. Wniosek stron w części dotyczącej udzielenia ulgi w spłacie opłaty legalizacyjnej został przekazany zgodnie z właściwością Wojewodzie [...]. Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r., znak: [...] Wojewoda [...] odroczył termin płatności ustalonej opłaty legalizacyjnej do dnia 30 marca 2010 r. oraz rozłożył jej płatność na dwie raty płatne do dnia 31 marca 2010 r. oraz do dnia 30 czerwca 2010 r. Pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. skarżący wystąpili do Wojewody [...] z wnioskiem o zmianę decyzji z dnia [...] listopada 2009 r. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r., znak: [...] Wojewoda [...] odmówił dokonania zmiany decyzji z dnia [...] listopada 2009 r. Od powyższej decyzji Wojewody [...] - pismem z dnia [...] września 2010 r. A. i A. G. odwołali się do Ministra Finansów. Minister Finansów decyzją z dnia [...] października 2010 r. znak: [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 marca 2011 r., sygn. Akt VII SA/Wa 1/11 oddalił skargę Państwa G. na ww. decyzję [...] października 2010 r. Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2011 r. skarżący ponownie wystąpili do Wojewody [...] o zmianę decyzji z dnia [...] listopada 2009 r., znak: [...] lub o ponowne rozpatrzenie wniosku. Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. znak: [...] Wojewoda [...] odmówił dokonania zmiany decyzji z dnia [...] listopada 2009 r. Następnie Minister Finansów po rozpatrzeniu odwołania skarżących, decyzją z dnia [...] września 2011 r. znak: [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W toku postępowania A. i A. G. wnioskiem z dnia [...] października 2011 r. zwrócili się do Wojewody [...] o umorzenie w całości opłaty legalizacyjnej. Decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. znak: [...] Wojewoda [...] odmówił umorzenia nałożonej opłaty legalizacyjnej w wysokości 25.000,00 zł. W dniu [...] stycznia 2012 r. Wojewoda [...] został poinformowany, postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] Wydział [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., sygn. akt [...], o ogłoszeniu upadłości A. G. wspólnika spółki jawnej "[...] " Przedsiębiorstwo Produkcyjno Handlowo Usługowego [...] Spółka Jawna z siedzibą w [...], celem likwidacji majątku upadłego. Sąd Rejonowy wyznaczył na Sędziego Komisarza - SRR J. D., a na Syndyka Masy Upadłości – G. M. Od decyzji Wojewody [...], pismem z dnia [...] lutego 2012 r., A. G. złożyła, w imieniu własnym i A. G., odwołanie do Ministra Finansów, wnosząc o "uchylenie bądź zmianę decyzji nr [...] z dnia [...].01.2012 r. Wojewody [...] (...)". W uzasadnieniu Strona wskazała, że "posiada ważny interes i istotne podstawy aby wystąpić o zmianę pierwotnej decyzji Wojewody [...] i wnosić o umorzenie istniejącego zobowiązania." A. G. wskazuje, że "Istota uzasadnienia odmownej decyzji jest niekonsekwentna a nawet przewrotna i zupełnie nieprzystająca do wymogu merytorycznego odniesienia się do opisanej tak szczegółowo sytuacji materialnej a także przyczyn jej powstania". Ponadto zarzuca, że organ I instancji nie przeprowadził dość wnikliwie postępowania wyjaśniającego oraz w sposób niewystarczający wskazał i wyjaśnił przesłanki podjętego rozstrzygnięcia. Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją Minister Finansów utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., znak: [...]. W uzasadnieniu decyzji Minister Finansów wskazał, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia sprawy stanowi przepis art. 67a § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa. Zgodnie bowiem z art. 59g ust. 5 w związku z art. 49 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623 ze zm.) do opłat legalizacyjnych stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z późn. zm.). Zgodnie z treścią art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego do opłaty legalizacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu. Z literalnego brzmienia art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego wynika, że do opłaty legalizacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1 Prawa budowlanego. Należy mieć na względzie, że przepisy dotyczące kar unormowane są nie tylko w art. 59f, lecz także w art. 59g Prawa budowlanego, zaś w art. 59f ustawy została uregulowana metoda wyliczania kar. Stosując normę zawartą w art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego przy wyliczeniu opłaty znajdą odpowiednio zastosowanie art. 59f ust. 1-4 z uwzględnieniem, że stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu. Natomiast w art. 59g w ust. 1 Prawa budowlanego uregulowana została m.in. forma, w której zostaje nałożona kara, tj. - postanowienia, na które służy zażalenie. Forma ta jest zbieżna z formą opłaty legalizacyjnej określonej w art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego. Ponadto w art. 59g ust. 1 zdanie drugie określono, że wpływ z kar stanowi dochód budżetu państwa. W ust. 2 wskazuje się, że wymierzoną karę wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia, o którym mowa w ust. 1, w kasie właściwego urzędu wojewódzkiego lub na rachunek bankowy tego urzędu. Wymienione wyżej unormowania zawarte w art. 59g ust. 1 i 2 mają odpowiednie zastosowanie do opłaty legalizacyjnej, o której mowa w art. 49 ust. 2, jednak z wyłączeniem formy, co do której zastosowanie ma art. 49 ust. 1. Kolejne dwa przepisy zawarte w art. 59g ust. 3 i 4 nie mają takiego zastosowania, ponieważ z nieuiszczeniem opłaty legalizacyjnej Prawo budowlane wiąże inny skutek, a mianowicie zgodnie z art. 49 ust. 3 wydaje się nakaz rozbiórki, a nie wszczyna się egzekucji. W art. 59g ust. 5 Prawa budowlanego zawarto ponadto odesłanie, że do kar, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organu podatkowego, z wyjątkiem określonego w ust. 1, przysługują wojewodzie. Przepis ten poprzez odesłanie zawarte w art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego ma również zastosowanie do opłaty legalizacyjnej. Jak wynika z przepisów Prawa budowlanego normy dotyczące nałożenia opłaty legalizacyjnej, poza art. 49 Prawa budowlanego, zostały uregulowane w art. 49b. W ust. 5 tego artykułu, w odróżnieniu jednak od opłaty legalizacyjnej ustalanej na podstawie art. 49, określono bez dokonywania odesłań wysokość ustalanej opłaty legalizacyjnej. Natomiast w przepisie tym znalazło się odesłanie, że do opłaty legalizacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 59g Prawa budowlanego. Mając więc na uwadze zasadę konstytucyjną równości wobec prawa oraz uwzględniając zasady wykładni systemowej należy stwierdzić, że art. 59g ust. 5 Prawa budowlanego ma odpowiednie zastosowanie do opłaty legalizacyjnej ustalanej na podstawie art. 49 Prawa budowlanego. W innym wypadku doszłoby do zróżnicowania praw inwestorów, co do których nakłada się opłaty legalizacyjne z art. 49 bądź z art. 49b. Opłata legalizacyjna jest dochodem budżetu państwa, stanowiąc nieopodatkową należność budżetową. Z tego też tytułu mają do niej odpowiednie zastosowanie przepisy działu III Ordynacji podatkowej (patrz: Prawo budowlane - Komentarz pod redakcją prof. Z. Niewiadomskiego, Wydawnictwo C.H. BECK, Warszawa 2006, s. 515). Z tych względów do opłaty legalizacyjnej ustalonej na podstawie art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego mają odpowiednio zastosowanie przepisy określone w art. 59f oraz 59g Prawa budowlanego, które dotyczą kar, o których mowa w art. 59f ust. 1 tej ustawy. Zgodnie więc z art. 59g ust. 5 w zw. z art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego do opłat legalizacyjnych stosuje się odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej, tj. przepisy, które dotyczą zobowiązań podatkowych, i tylko w takim zakresie w jakim uwzględnia się różnice zobowiązania, o których mówi Ordynacja podatkowa - i opłaty legalizacyjnej, o której mowa w Prawie budowlanym. Zgodnie z art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może: 1) odroczyć termin płatności podatku lub rozłożyć zapłatę podatku na raty; 2) odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji, o której mowa w art. 53a; 3) umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Możliwość udzielenia ulg w spłacie należności publicznoprawnej przewidziana w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej uzależniona jest od zaistnienia przesłanek w postaci ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. W orzecznictwie sądowo administracyjnym ukształtował się pogląd, iż do sytuacji uzasadniających zastosowanie ww. ulgi, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem strony, zalicza się m.in.: klęski żywiołowe powodujące utratę majątku, trwałą niezdolność zarobkowania wywołaną chorobą, kalectwo, czy też inne nadzwyczajne względy, które wiązałyby się z koniecznością korzystania z pomocy społecznej. Przyjmuje się, że skoro umorzenie jest instytucją nadzwyczajną, to tym samym ważny interes strony musi posiadać tę samą cechę, a co za tym idzie musi charakteryzować się nieprzewidywalnością i niezależnością od sposobu postępowania strony. Ponadto "interes podatnika należy widzieć mając na uwadze nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale także normalną sytuację ekonomiczną, w tym wysokość uzyskiwanych przez stronę dochodów, jak również konieczność ponoszenia wydatków, np. związanych z kosztami leczenia członków najbliższej rodziny" (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 6 czerwca 2008 r., sygn. akt I SA/Wr 1868/07, LEX nr 481300, oraz wyrok NSA z 2 września 1999 r., sygn. akt SA/Sz 1753/98, niepubl.) Minister Finansów wskazał, że z kolei pod pojęciem interesu publicznego rozumie się takie sytuacje, gdy zapłata lub przymusowe wykonanie obowiązku doprowadzą do skutków niekorzystnych z punktu widzenia zbiorowości, których nie zbilansują uzyskane w ten sposób korzyści, np. gdy zapłata nałożonej należności spowoduje konieczność sięgania przez stronę do środków pomocy państwa, gdyż nie będzie ona w stanie zaspokajać swoich potrzeb materialnych. Decyzja w przedmiocie ulgi ma charakter uznaniowy, tzn. pozostawia organowi stosującemu prawo pewien zakres luzu decyzyjnego, co nie oznacza, że organ wydając rozstrzygnięcie może zachowywać się w sposób dowolny. Organ odwoławczy podkreślił, że aby swobodna ocena dowodów nie przerodziła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem reguł tej oceny. Z akt sprawy wynika, że gospodarstwo domowe wnioskodawców składa się z 4 osób, tj. A. i A. G., córki P. G. - studentki Wyższej Szkoły Bankowej w [...] oraz syna – O. G. - również studenta. Z przedstawionych przez wnioskodawców dokumentów nie wynika, czy w gospodarstwie tym pozostaje również ubezwłasnowolniona siostra A. G. – J. G. A. i A. G. prowadzą różne rodzaje działalności gospodarczej, związane z branżą kotłów grzewczych. A. G. jest współwłaścicielką przedsiębiorstwa [...] S.C. oraz właścicielką Zakładu [...]. Zgodnie z przedstawionym zaświadczeniem z dnia [...] kwietnia 2011 r. o zawieszeniu wykonywania działalności gospodarczej z dniem [...] kwietnia 2011 r. obydwie działalności zostały zawieszone na okres 12 m-cy. Według złożonego przez A, G, oświadczenia z dnia [...] października 2011 r. działalność została zawieszona nie tylko z uwagi na zły stan zdrowia męża ale również fakt, iż obie działalności były prowadzone w siedzibie firmy męża, która jest w stanie upadłości likwidacyjnej. A. G. jest współwłaścicielem przedsiębiorstwa P.P.H.U. [...] Spółka Jawna [...], dla którego postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r. Sąd Rejonowy w [...][...] postanowił zmienić sposób prowadzenia postępowania z możliwością zawarcia układu na postępowanie obejmujące likwidację majątku upadłego. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. Sąd Rejonowy w [...] Wydział [...] ogłosił upadłość A. G. wspólnika spółki jawnej [...] Przedsiębiorstwo Produkcyjno Handlowo Usługowe [...] spółka jawna z siedzibą w [...] celem likwidacji majątku upadłego. Z przedstawionych dokumentów wynika, że również córka Państwa G. – P. G., zgodnie z zaświadczeniem Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., prowadzi od dnia [...] września 2011 r. działalność gospodarczą pod nazwą "[...]". Według złożonego przez Stronę oświadczenia o stanie finansowym i majątkowym z dnia [...] października 2011 r. średnie miesięczne wydatki rodziny wnioskodawców kształtują się na poziomie ok. 3.600,00 zł. Ponadto jak wynika ze złożonego oświadczenia wnioskodawcy posiadają do spłacenia kredyt hipoteczny zaciągnięty w Banku Spółdzielczym w [...], którego kwota pozostała do spłaty wynosi 50.400,00 zł. Miesięczna rata kredytu wynosi ok. 1.000,00 zł. Ze znajdujących się w aktach sprawy zeznań podatkowych o wysokości osiągniętego dochodu (straty) w roku podatkowym 2009, wynika, że Państwo G. osiągnęli łączne przychody z działalności firm w kwocie 7.628.927,14 zł, natomiast dochody w łącznej kwocie 99.037,24 zł. Z kolei, w roku 2010 wnioskodawcy osiągnęli łączny przychód na poziomie 1.290.336,93 zł, natomiast nie osiągnęli dochodu. Zatem w porównaniu do 2009 roku przychody uległy zmniejszeniu. Zgodnie ze złożonym przez wnioskodawców oświadczeniem jedynym źródłem utrzymania jest otrzymywane przez A. G. świadczenie rehabilitacyjne w wysokości 749,05 zł, z którego dokonywane są potrącenia na rzecz Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...]. Ponadto według oświadczenia A. i A. G. korzystają z pomocy finansowej rodziców. Z oświadczenia majątkowego sporządzonego w dniu 14 października 2011 r. wynika, że Państwo G. posiadają dom jednorodzinny w [...] o powierzchni 200 m2 oraz działkę o powierzchni 0,1125 ha i cały majątek prywatny jest obciążony hipoteką na rzecz Banku Spółdzielczego w [...] jako zabezpieczenie kredytów przedsiębiorstwa P.P.H.U. [...] Spółka jawna [...]. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że o ile wnioskodawcy szczegółowo przedstawiły informacje dotyczące ponoszonych kosztów oraz zobowiązań, to w stosunku do źródeł dochodów wyjaśnienia te nie są już tak szczegółowe. Z załączonego do akt sprawy aktu notarialnego wynika, że w dniu [...] sierpnia 2010 r. została zawarta umowa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością pomiędzy L. J. i K. W. działającymi w imieniu i na rzecz spółki akcyjnej z siedzibą w [...], a W. P. i A. G. Spółka działa pod nazwą [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością a jej siedzibą jest [...], gmina [...]. Z Listu Intencyjnego [...] S.A. z dnia [...] lipca 2010 r. wynika, iż "(...) Warunkami progowymi udziału kapitałowego spółki [...] S.A. w przedsięwzięciu jest zapewnienie przez spółkę P.P.H.U. [...] Spółka Jawna [...] odpowiedniego potencjału produkcyjnego w zakresie prowadzonej dotychczas działalności". Z załączonego do akt sprawy bilansu za 2010 r. przedsiębiorstwa P.P.H.U. [...] Sp. j. [...] wynika, że bilans otwarcia na 1 stycznia 2010 roku w pozycji "urządzenia techniczne i maszyny" wynosił 1.865.767,44 zł, natomiast stan na 31 grudnia 2010 roku w tej samej pozycji zmniejszył się do kwoty 369.418,81 zł. W spółce tej Pan A. G. jest Prezesem Zarządu i posiada 10 % udziałów. Poza otrzymywanym przez A. G. świadczeniem rehabilitacyjnym i pomocą finansową ze strony rodziców brak jest informacji co do osiąganych dochodów z posiadanych udziałów w ww. firmie [...] Sp. z o.o. Brak jest również informacji odnośnie dochodów osiąganych z prowadzonej działalności gospodarczej przez córkę P. G. Minister Finansów podkreślił, że nie sposób nie zgodzić się z organem I instancji co do wiarygodności informacji złożonej przez A. G. odnośnie pozbawienia miejsca wykonywania działalności z uwagi na likwidację przedsiębiorstwa męża, skoro ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że w tej samej lokalizacji ma siedzibę spółka [...] Sp. z o.o.. Wnioskodawcy oświadczyli również, że z powodu tragicznej sytuacji finansowej, w jakiej się znajdują są zmuszeni korzystać z pomocy finansowej rodziców. W opinii Ministra Finansów takie ogólne wyjaśnienie, bez udokumentowania wysokości otrzymywanej od rodziców pomocy, stanowiło podstawę dla Wojewody [...] do uznania tego wyjaśnienia za niewiarygodne, zwłaszcza że pomoc ta nie miała charakteru jednorazowego lecz miesięczne wydatki skarżących nadal pokrywane są regularnie przez rodziców. Minister Finansów podkreślił, że z całokształtu zebranego materiału dowodowego wynika, że w sprawie brak jest ustawowych przesłanek do zastosowania ulgi zgodnie z wnioskiem skarżących. Niepowodzenia finansowe działalności gospodarczej firm nie mogą skutkować obowiązkiem udzielenia ulgi, ponieważ to zawsze przedsiębiorcy ponoszą ryzyko związane z tą działalnością i to oni powinni szukać możliwości rozwiązania swojej trudnej sytuacji bez udziału państwa, ponieważ niepowodzenia wynikające z prowadzonej działalności gospodarczej są udziałem wielu polskich przedsiębiorstw. Ulgi nie mogą mieć charakteru powtarzającego się czynnika pozwalającego na osiągnięcie pozytywnego wyniku gospodarczego (wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2001 r., sygn. akt III SA 1037/00, LEX nr 46588). Ponadto nie można przychylić się do stwierdzenia, że okoliczność taka, jak nieregulowanie przez kontrahentów należności należy do kręgu okoliczności szczególnych czy wyjątkowych, uzasadniających udzielenie ulgi w zakresie wskazanym we wniosku. Wręcz przeciwnie, mając na uwadze warunki prowadzenia działalności gospodarczej, stwierdzić należy, iż przedsiębiorca winien kalkulować w obszarze ryzyka również zagrożenie wynikające z potencjalnej nieterminowości bądź braku zapłaty ze strony nierzetelnego kontrahenta. Odpowiedzialność ta spoczywa zatem tylko i wyłącznie na podatniku i nie mieści się w ustawowych przesłankach umorzenia zaległości podatkowych. Powyższa decyzja Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...] została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A. G. Skarżąca w treści skargi wskazała, że decyzji Ministra Finansów zarzuca przekroczenie granic swobodnej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów i ich dowolną, zaprzeczającą tezom zawartym w uzasadnieniu decyzji, formalną interpretację i w konsekwencji wydanie krzywdzącej i wadliwej decyzji. Podniosła, że deklarowane przez organ ramy "luzu decyzyjnego" polegającego na rozważenia skutków decyzji kiedy zapłata bądź przymusowe wykonanie obowiązku doprowadzą do skutków niekorzystnych z punktu widzenia zbiorowości i których nie zbilansują uzyskanych w ten sposób korzyści np. gdy zapłata nałożonej należności spowoduje konieczność sięgania przez stronę do środków pomocy państwa, w ocenie skarżącej zostały pominięte. Formalistyczne podejście do analizy stanu majątkowego wnioskodawców, oparcie się na oczywistości ryzyka w prowadzeniu działalności gospodarczej i w związku z tym odżegnywaniu się Państwa od oceny skutków upadłości firmy, nawet w kontekście załamania się zdrowia głównego żywiciela rodziny oraz braku perspektyw na jego szybką i widoczną poprawę świadczą o typowym urzędniczym podejście do dramatycznej sytuacji w jakiej znalazł się obywatel. Utrzymywanie obowiązku uregulowania nałożonej opłaty legalizacyjnej jest typową bezduszną fikcją obudowaną wielostronicową pozornie spójną argumentacją. Jest to tym bardziej szkodliwe, że zamiast odważnej decyzji stanowiącej o zerowym przychodzie dla budżetu tworzy się fikcyjną należność, które w opisanej sytuacji nie będzie zrealizowana. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r., poz. 270 (dalej: ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W związku z tym sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego także wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 2 ppsa Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych powodów niż w niej przytoczone. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że zaskarżoną decyzję Minister Finansów wydał po rozpatrzeniu odwołania A. G. z dnia [...] lutego 2012 r. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy umorzenia opłaty legalizacyjnej nałożonej postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., znak: [...] w wysokości 25.000,00 zł Podstawą odmowy umorzenia opłaty legalizacyjnej były przepisy art. 67 a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu, wydając zaskarżoną decyzję organ błędnie uznał, że instytucja umorzenia przewidziana w przepisach działu III Ordynacji podatkowej ma zastosowanie do opłaty legalizacyjnej, o której mowa w art. 49 Prawa budowlanego. Wydając zaskarżoną decyzję organ przyjął, że odesłania zawarte w art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego, dotyczące zastosowania w odniesieniu do opłaty legalizacyjnej przepisów dotyczących kar przewidzianych za nieprawidłowości stwierdzone w trakcie obowiązkowej kontroli obiektów budowlanych, mają pełne zastosowanie i obejmują nie tylko ustalenie ich wysokości ale i zastosowania mechanizmów przewidzianych w dziale III Ordynacji podatkowej. W tym miejscu Sąd zauważa, iż opłata legalizacyjna przewidziana w przepisach art. 49 ust. 1 i ust. 2 Prawa budowlanego stanowi warunek legalizacji obiektu budowlanego wybudowanego bez pozwolenia na budowę. Spełnienie wymogów określonych w art. 49 ust. 1 ww. ustawy otwiera możliwość legalizacji, ale do legalizacji może dojść dopiero po uiszczeniu stosownej opłaty legalizacyjnej, którą organ określa w postanowieniu podlegającym zaskarżeniu (art. 49 ust. 1). Stosownie do ust. 2 art. 49, do opłaty legalizacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu. W myśl z kolei art. 59g ust. 5 Prawa budowlanego, do kar, o których mowa w ust. 1 (tj. do kar, o których mowa w art. 59f ust. 1), stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organu podatkowego, z wyjątkiem określonego w ust. 1, przysługują wojewodzie. Na podstawie odesłania zawartego w art. 59g ust. 5 Prawa budowlanego Minister Finansów uznał w niniejszej sprawie, że wniosek skarżących o umorzenie opłaty legalizacyjnej podlega załatwieniu w oparciu o art. 67a Ordynacji podatkowej przewidziany w dziale III tej ustawy (a tym samym potwierdził także swoją właściwość w tej sprawie). Z takim stanowiskiem nie sposób się zgodzić, zarówno przyjmując wykładnię literalną powołanych przepisów, jak i w szczególności celowościową oraz systemową. Na wstępie podkreślić należy, że ustawodawca -odstępując w nowelizacji Prawa budowlanego z 2003 r. od bezwzględnego stosowania rozbiórki samowolnie wzniesionych obiektów- postawił sprawcę samowoli budowlanej wobec alternatywy, obejmującej skutek wcześniejszego nierespektowania przez taki podmiot przepisów Prawa budowlanego. Może on bowiem podporządkować się wynikom postępowania legalizacyjnego, wnieść opłatę i zachować oraz użytkować wybudowany obiekt jako odpowiadający wymaganiom prawa albo też zakwestionować wynik takiego postępowania przez złożenie zażalenia na postanowienie ustalające wysokość opłaty legalizacyjnej, przy czym zażalenie może kwestionować nie tylko ustaloną wysokość opłaty, lecz również może dotyczyć materialnoprawnych ustaleń organu odnoszących się do przedmiotu postępowania w sprawie samowoli. Wynika to ze swoistego trybu przewidzianego w omawianych przepisach. Postanowienie nakładające opłatę legalizacyjną jest bowiem pierwszym ze środków zaskarżenia przewidzianych w toku postępowania legalizacyjnego toczącego się w oparciu o art. 48 i 49 Prawa budowlanego. Skutkiem takiego rozwiązania proceduralnego jest to, że dopiero wydanie postanowienia ustalającego wysokość opłaty legalizacyjnej stwarza pierwszą procesową możliwość kwestionowania zarówno wcześniej dokonanych ustaleń prowadzących do nałożenia tej opłaty, jak i zgłaszania zastrzeżeń co do jej wysokości. Skorzystanie z tej drogi zaskarżenia postanowienia prowadzić zatem może zarówno do wyjaśnienia podstaw nałożenia opłaty, jak też ustalenia, czy jej wysokość została ustalona zgodnie z prawem. Postanowienie o ustaleniu opłaty legalizacyjnej doprowadza więc postępowanie legalizacyjne do stadium, w którym adresat uzyskuje możliwość wyboru co do jego dalszego biegu. W przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej po ustaleniu, że doszło do samowolnego wzniesienia obiektu, organ winien wydać decyzję nakazującą jego rozbiórkę na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Uwolnić się od tego sposobu przywrócenia porządku prawnego adresat postanowienia może tylko w przypadku zapłaty opłaty legalizacyjnej. Opłata ta wiąże się więc z uzyskaniem pewnego uprawnienia, a realizacja tego uprawnienia zależy od dobrowolnego jej wniesienia. Zatem, powyższe wskazuje na to, iż ustalenie opłaty legalizacyjnej nie jest środkiem represyjnym, ani też nie ma charakteru kary administracyjnej, opłata legalizacyjna nie ma bowiem cech przymusowości. To adresat postanowienia ustalającego wysokość opłaty decyduje, czy chce skorzystać z możliwości legalizacji samowolnie wykonanego obiektu, czy też nie. W przypadku odstąpienia od legalizacji i nie uiszczenia opłaty legalizacyjnej, opłata ta nie podlega egzekucji w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 129, poz. 1954 ze zm.). Prawo budowlane przewiduje w tym przypadku sankcję w postaci nakazu rozbiórki. Zupełnie odmienny charakter ma kara uregulowana w przepisach art. 59a - art. 59g Prawa budowlanego, które to wprowadzają obowiązek przeprowadzenia przez organy nadzoru budowlanego kontroli obiektów budowlanych, po zakończeniu budowy. Kontrola, o której mowa w art. 59a, obejmuje sprawdzenie zgodności obiektu budowlanego z projektem zagospodarowania działki lub terenu (ust. 2 pkt 1) oraz zgodność obiektu budowlanego z projektem architektoniczno-budowlanym w zakresie określonym w ust. 2 pkt 2 lit. a-f. Jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli organ stwierdzi nieprawidłowości w ww. zakresie, jest zobligowany na podstawie art. 59f ust. 1 wymierzyć karę (stanowiącą sankcję pieniężną), której podstawową funkcją jest represja. Z literalnego i jednoznacznego brzmienia art. 59f ust. 1 Prawa budowlanego wynika, iż organy nadzoru budowlanego zobowiązane są do wymierzenia kary w każdym przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie spraw wymienionych enumeratywnie w art. 59a ust. 2 cytowanej ustawy, bez potrzeby ustalenia, czy stanowią one istotne odstępstwo od warunków pozwolenia na budowę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 712/08). Karę przewidzianą w omawianym przepisie cechuje zatem (w odróżnieniu od opłaty legalizacyjnej) przymusowość jej uiszczenia. W przypadku jej nie uiszczenia podlega ona ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 59g ust. 3). W tym miejscu warto też odwołać się do uzasadnienia uchwały z dnia 16 listopada 2009 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt I FPS 2/09 w której wyrażono pogląd określający charakter kar administracyjnych w świetle przepisów Ordynacji podatkowej, stwierdzając, że niepodatkowe należności budżetowe to przede wszystkim sankcje administracyjne (kary pieniężne), których podstawową funkcją jest represja. Pełnią one zatem w systemie prawa administracyjnego inną funkcję niż opłaty, w tym opłata legalizacyjna. Istotą opłaty jest bowiem to, że wiąże się ona z uzyskaniem pewnego uprawnienia, którego realizacja zależy od dobrowolnego wniesienia takiej opłaty. Jak wyjaśnił Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 10 grudnia 2002 r., sygn. akt P6/02, opłatą jest danina publicznoprawna charakteryzująca się cechami podobnymi do podatku i cła, z tym że w przeciwieństwie do podatków i ceł, opłata jest świadczeniem odpłatnym. Opłaty pobierane są bowiem w związku z wyraźnie wskazanymi usługami i czynnościami organów państwowych lub samorządowych, dokonywane w interesie konkretnych podmiotów. Stanowią zatem swoistą zapłatę za uzyskanie zindywidualizowanego świadczenia oferowanego przez podmiot prawa publicznego. W klasycznej postaci opłaty odznaczają się pełną ekwiwalentnością, co oznacza że wartość świadczenia administracyjnego odpowiada wysokości pobranej opłaty (zob. Zarys finansów publicznych i prawa finansowego red. W. Wójtowicz, Warszawa 2002, s. 257-258). Jednakże w przypadku opłaty legalizacyjnej trudno jest mówić o ekwiwalentności polegającej na jakimkolwiek świadczeniu ze strony organu administracji. Można natomiast rozważać, czy opłata legalizacyjna jest prawnie usankcjonowanym świadczeniem (zapłatą) za odstąpienie od wykonania czynności administracyjnej tj. rozbiórki. Umacnia to w przekonaniu, że pomiędzy funkcjami kary administracyjnej i opłaty legalizacyjnej istnieje różnica o charakterze zasadniczym. Z tym zastrzeżeniem można przejść do analizy odpowiedniego zastosowania przepisów dotyczących ustalania i uiszczenia opłaty legalizacyjnej. W literaturze wskazuje się, iż odpowiednie stosowanie przepisów prawa nie jest czynnością o jednolitym charakterze i ze względu na rezultat tego zabiegu wyróżnia się następujące sytuacje: stosowanie pełne, gdy odpowiednie przepisy prawa są stosowane bez żadnych zmian, stosowanie ze zmianami oraz niestosowanie ze względu na bezprzedmiotowość lub całkowitą sprzeczność z przepisami, do których miałyby być stosowane odpowiednio (J. Nowacki: Odpowiednie stosowanie przepisów prawa, "Państwo i Prawo" 1964, nr 3, s. 367 i nast.; A. Skoczylas Odesłania w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Warszawa 2001, s. 6-7; A. Błachnio-Parzych Przepisy odsyłające systemowo, "Państwo i Prawo" 2003, nr 1, s. 43). Innymi słowy, odpowiednie stosowanie przepisów prawa pozwala na stosowanie ich wprost, na dokonywanie modyfikacji stosownie do wymagań innego zakresu stosowania, jak również na odrzucenie tych przepisów jako nieprzystosowanych do nowego zakresu stosowania. Por. uzasadnienie uchwały z dnia 14 stycznia 2009 r. Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt II GPS 6/08. Z powyższego w ocenie Sądu jednoznacznie wynika, iż wskazane przepisy prawa budowlanego (art. 49 i art. 49b oraz art. 59a – 59g) przewidują dwie całkowicie odrębne instytucje prawne, pełniące zupełnie odmienne cele i funkcje w prawie budowlanym. Odpowiednie odesłanie z regulacji dotyczących jednej instytucji prawnej do drugiej, wymaga zatem przede wszystkim szczególnie wnikliwej oceny co do zakresu możliwego odesłania z art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego. Analizując zakres odesłania zawartego w art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego, Sąd stwierdza, że przepis ten, dotyczący opłaty legalizacyjnej (pozbawionej charakteru przymusowości) odsyła do przepisów dotyczących kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, przy czym przepis ten wskazuje, iż przepisy dotyczące ww. kar mają odpowiednie (a nie dosłowne) zastosowanie do opłaty legalizacyjnej. Nie wszystkie tym samym regulacje przewidziane w przepisach dotyczących kar będą więc miały zastosowanie na podstawie art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego do opłaty legalizacyjnej. Taką regulacją jest chociażby art. 59g ust. 3 Prawa budowlanego przewidujący, iż w przypadku nie uiszczenia kary w terminie podlega ona ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przepis ten nie znajduje zastosowania do opłaty legalizacyjnej. Ustawodawca przewidział bowiem zupełnie inną sankcję (tj. nakaz rozbiórki) w przypadku jej nie uiszczenia, a nie do przyjęcia jest sytuacja, by racjonalny ustawodawca przewidział dwie różne sankcje z tego samego tytułu. Sąd podkreśla, że uwzględniając materialnoprawną odmienność regulacji dotyczących kar i opłaty legalizacyjnej, odpowiedniość tego odesłania należy zatem ograniczyć do tych tylko jednostek redakcyjnych przepisów, które muszą zostać zastosowane, aby możliwe było zrealizowanie hipotezy normy prawnej, w której zawarto odesłanie. Ponieważ hipoteza art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego wymaga ustalenia wysokości opłaty, nie może zostać zrealizowana bez pomocniczego zastosowania art. 59f ust. 1 tej ustawy, zauważyć przy tym trzeba, że jest to odesłanie do odpowiedniego zastosowania przepisów dotyczących kar, o których mowa w ust. 1 art. 59f Prawa budowlanego. Odesłanie to jest zaś konieczne ze względu na sposób obliczenia wysokości opłaty legalizacyjnej. W ust. 1 art. 59f Prawa budowlanego mowa jest o iloczynie stawki opłaty (s), współczynniku kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynniku wielkości tego obiektu (w). W ust. 2 tego przepisu została określona wysokość stawki na 500 zł, a zatem uwzględniając wskazaną wyżej regułę określającą zakres odesłania w celu realizacji hipotezy normy, z której następuje odesłanie i ten przepis musi mieć zastosowanie. Zastosowanie będzie miał również załącznik do ustawy, w którym określono kategorie obiektów (ust. 3), a także ust. 4 dotyczący sytuacji zróżnicowania różnych kategorii w jednym obiekcie. Nie będzie miał natomiast zastosowania ust. 5 i 6 art. 59f, jako że odnosi się do materialnoprawnej treści przepisów przewidujących ustalanie kar, a także skutków wymierzenia kary. Zważyć przy tym należy, że z ust. 5, art. 59g Prawa budowlanego, wynika tylko tyle, że do kar, o których mowa w ust. 1 stosuje się przepisy Działu III Ordynacji. W ust. 1 art. 59g mowa zaś jest o karze wymierzanej w drodze postanowienia wydawanego przez właściwy organ. Opłatę legalizacyjną ustala się również w postanowieniu, jednakże na innej podstawie prawnej. Literalnie zatem wykładając przepis art. 49g ust. 5 w zw. z treścią ust. 1 tego przepisu, należy dojść do wniosku, że Ordynację można stosować jedynie w odniesieniu do kar wymierzanych na podstawie art. 59g ust. 1 Prawa budowlanego. Zasadą rządzącą stosowaniem przepisów Ordynacji podatkowej w odniesieniu do należności publicznoprawnych jest to, że ustawę tę stosuje się wprost w stosunku do dochodów publicznych, które są ustalane lub określane przez organy podatkowe. Nie ulega wątpliwości, że opłata legalizacyjna nie odpowiada żadnej z cech podatku, a obowiązek jej wniesienia nie jest tożsamy z obowiązkiem podatkowym ze względu na brak cechy przymusowości. Obowiązkiem podatkowym jest wynikająca z ustaw podatkowych nieskonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach (art. 4 Ordynacji podatkowej). Nie może zatem zostać uznany za zobowiązanie podatkowe, którym jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu albo gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego (art. 5 Ordynacji podatkowej). Inaczej jest natomiast wtedy, gdy ustalanie lub określanie wysokości opłat i niepodatkowych należności budżetowych nie należy do organów podatkowych, lecz spoczywa w gestii innych organów. Przepisy Ordynacji podatkowej mają wówczas zastosowanie tylko wtedy, gdy odrębne ustawy nie stanowią inaczej. Ponieważ opłaty legalizacyjnej nie ustala organ podatkowy istotne jest zatem wskazanie przepisu Prawa budowlanego, z którego miałoby wynikać, iż przepisy Ordynacji podatkowej mają do opłat legalizacyjnych zastosowanie. Jest też oczywiste, że przepis taki musiałby wprost wskazywać na zastosowanie tego aktu, a także wskazywać organ, gdyż ani właściwości ani kompetencji organu nie można domniemywać. Wskazania takiego w Prawie budowlanym brak, gdyż przepis art. 59g odnosi się do kar administracyjnych, a nie opłat, a odesłanie z art. 49 ust. 2 zawiera odesłanie do art. 49f, a nie art. 49g, w którego pkt 5 mowa jest o odpowiednim odesłaniu do przepisów działu III Ordynacji podatkowej, przy czym wyraźnie odesłanie to odnosi się do kar, a nie opłaty legalizacyjnej. Z powyższego wynika, że w odniesieniu do dobrowolnej opłaty legalizacyjnej nie można przyjąć, że opłata taka stanowi zobowiązanie podatkowe w rozumieniu Ordynacji podatkowej, a co za tym idzie nie ma możliwości zastosowania przepisów dotyczących ulg i zwolnień. Za takim rozwiązaniem przemawia również poniższy argument, a mianowicie jeśli stosować do opłaty legalizacyjnej Dział III Ordynacji podatkowej, to również możliwe byłoby rozłożenie tej opłaty na raty, a to z kolei zgodnie z ustawą powoduje nałożenie na zobowiązanego konieczność uiszczenia opłaty prolongacyjnej. Taki stan bez wątpienia wprowadza zaburzenia w zakresie celu i wysokości opłaty legalizacyjnej, której rozmiar przecież powinien być powiązany ściśle z rozmiarami popełnionej samowoli budowlanej, a nie z faktem rozłożenia na raty. Z uwagi na powyższe opłata prolongacyjna, która – nota bene – może również zostać umorzona lub rozłożona na raty w odrębnym postępowaniu prowadzonym w oparciu o przepisy Ordynacji podatkowej nie jest w jakikolwiek sposób funkcjonalnie powiązana ze wskazanym wyżej celem. Z tych też przyczyn, po rozważaniu zakresu odesłania przewidzianego w art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego (biorąc przy tym pod uwagę charakter obu ww. instytucji, tj. ich materialno prawną odmienność) oraz ustaleniu, że w sprawie nie będą miały zastosowania przepisy działu III Ordynacji podatkowej, gdyż w Prawie budowlanym brak jest takiego odesłania, Sąd uznał, iż w niniejszej sprawie, instytucja umorzenia nie znajduje zastosowania do opłat legalizacyjnych. W związku z powyższym, przyjmując, że zarówno Wojewoda [...], jak i Minister Finansów wydali decyzje w niniejszej sprawie bez podstawy prawnej uznać należy, że wystąpiła przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, a to z kolei wyczerpuje przesłankę, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 2 ppsa. Należy także podnieść, że analogiczne stanowisko występuje w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. W wyroku z dnia 7 października 2010 r., sygn. akt II GSK 1000/09 Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że -rozpoznając sprawę w granicach określonych skargą kasacyjną- nie miał wprawdzie możliwości oceny zaskarżonego wyroku w aspekcie podstawowego problemu występującego w sprawie, to jest możliwości odpowiedniego stosowania przepisów o umorzeniu zaległości podatkowych do opłaty legalizacyjnej, jednakże uznał na marginesie swoich wywodów, że opłata legalizacyjna ze swej istoty nie staje się zaległością podatkową, nie podlega bowiem egzekucji, a nieuiszczenie jej w terminie prowadzi do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego wzniesionego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 152 ppsa oraz 200 ppsa orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło