II OSK 683/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-10-07

Skład orzekający: Jerzy Stelmasiak, Maria Czapska-Górnikiewicz, Czesława Nowak-Kolczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., prawidłowo zastosował ten przepis, jeśli organ pierwszej instancji nie naruszył art. 62 K.p.a. i nie zastosował błędnie przepisów prawa materialnego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie uchylił decyzję organu odwoławczego. Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo zinterpretował art. 62 K.p.a. i art. 138 § 2 K.p.a. Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, ponieważ zastosowanie różnych reżimów prawnych do poszczególnych wiat, ze względu na różne daty ich budowy, uniemożliwiało merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy w jednej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki siedmiu wiat służących do hodowli zwierząt futerkowych. Organ pierwszej instancji nakazał rozbiórkę, uznając wiaty za samowolę budowlaną. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na konieczność zastosowania różnych przepisów prawa budowlanego ze względu na daty budowy wiat. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając, że organ odwoławczy błędnie zastosował art. 138 § 2 K.p.a. i art. 62 K.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną organu odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz (spr.) sędzia del. WSA Czesława Nowak-Kolczyńska Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 7 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Po 851/12 w sprawie ze skargi D. G. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości i oddala skargę, 2. zasądza od D. G. na rzecz Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. II OSK 683 / 13 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 6 grudnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną przez D. G. decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r., uchylającą decyzję organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2012 r. i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym z 1974 r.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym z 1994 r.) oraz art. 104 K.p.a. nakazał D. G. rozbiórkę 7 wiat służących do hodowli zwierząt futerkowych na działce nr ewid. [...], położonej przy ul. S. w B., gm. T. Organ stwierdził, iż na podstawie oględzin przeprowadzonych w dniu 7 października 2011 r. ustalono, że na powyższej działce zlokalizowana jest ferma zwierząt futerkowych – norek. Działalność prowadzona jest od lat sześćdziesiątych ubiegłego wieku. W przedniej części działki zlokalizowane są budynki gospodarskie, w dalszej części prowadzona jest hodowla, w klatkach stalowych ustawionych w 7 wiatach o łącznej długości ok. 500 m. Wiaty są konstrukcji drewnianej (sześć), a jedna konstrukcji stalowej, kryte eternitem. Zostały zrealizowane w latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych ubiegłego wieku bez pozwolenia na budowę przez rodziców aktualnych właścicieli – T. i J. G. Zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Gminy Tarnowo Podgórne nr LXXVII/7764/2010 z dnia 7 września 2010 r., Dz. Urz. Woj. Wlkp. Nr 4, poz. 806 z dnia 28 lutego 2011 r.) działka nr [...] znajduje się na terenie oznaczonym symbolem MN/U - teren zabudowy jednorodzinnej z usługami. Z treści planu (§ 10) wynika, że dla terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z usługami ustala się dopuszczenie budowy na działce jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budynków usługowych i garażowych. Zastosowanie w sprawie z uwagi na termin realizacji obiektów znalazł art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Odwołanie od powyższej decyzji złożył D. G., zarzucając organowi I instancji naruszenie art. 6- 8 K.p.a. i art. 77 § 1 K.p.a. oraz naruszenie przepisów ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 7, poz. 46 ) w związku z art. 37 ust. 1 Prawo budowlane z 1974 r. poprzez ich niezastosowanie i naruszenie art. 37 ust. 1 Prawo budowlane z 1974 r. w związku z art. 103 § 2 Prawa budowlanego z 1994 r. poprzez jego błędną interpretację. Zdaniem skarżącego, ponieważ wiaty zostały pobudowane w latach 1961- 1970 to ich legalność należy oceniać na podstawie Prawa budowlanego z 1961 r. Natomiast nakaz rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. może być wydany dopiero po stwierdzeniu, że obiekt ten zrealizowano w warunkach samowoli budowlanej oraz na terenie, który nie był przeznaczony na ten cel w planie miejscowym obowiązującym w dacie budowy. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Po przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, organ II instancji stwierdził, że analiza dostępnych w internecie zdjęć zabudowy działki nr [...] pozwala na ustalenie, że w jej tylnej części istnieje 7 wiat zajmujących całą jej szerokość, w tym 6 wiat jest pokrytych dachem dwuspadowym, a jedna (usytuowana przy granicy z działką nr [...] – część dawnej działki nr [...]) pokryta jest dachem jednospadowym. Przedmiotowe wiaty są obiektami budowlanymi innymi niż budynki. Ich kwalifikacji należy przy tym dokonywać według obecnie obowiązujących przepisów. Następnie organ odwoławczy wyjaśnił, że budowa wiat tak przed dniem 1 stycznia 1995 r. (art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. w związku z § 19 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno- budowlanego, Dz. U. Nr 8, poz. 48 ze zm.), jak i aktualnie (art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. w związku z art. 29 ust. 1 pkt 2 tej ustawy) wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Przedmiotowe wiaty nie były jednak przedmiotem żadnej decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej pomiędzy 1960 a 1970 r., bowiem – co potwierdzają zdjęcia lotnicze z 26 czerwca 1976 r., z 30 lipca 1982 r. i 13 sierpnia 1995 r. – jeszcze w dniu 26 czerwca 1976 r. żadna ze wspomnianych wiat nie istniała. Dlatego też organ odwoławczy nie dał wiary oświadczeniom aktualnego właściciela działki i inwestorom tych wiat. Daty zakończenia budowy każdej z wiat z osobna wynikają ze zgromadzonych w sprawie dokumentów urzędowych, tj. uzyskanych z Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej materiałów fotogrametrycznych: 3 zdjęcia lotnicze obrazujące zabudowę działki nr [...], wykonane na przestrzeni kilkunastu lat. Na najstarszym z wykonanych zdjęć (z 26 czerwca 1976 r.) na terenie działki widnieją w miejscu obecnie istniejących wiat rzędy (najprawdopodobniej) klatek hodowlanych (co potwierdza wyjaśnienia strony o prowadzeniu na tym terenie od kilkudziesięciu lat hodowli zwierząt futerkowych). Na kolejnym zdjęciu (z 30 lipca 1982 r.) oprócz wspomnianych rzędów klatek hodowlanych widnieją dwie wiaty istniejące najbliżej granicy z ówczesną działką nr [...] (obecnie działka nr [...]), a mianowicie wiata z dachem jednospadowym ("połowa wiaty" zacieniona nieco przez korony pobliskich drzew) oraz tuż przy niej jedna wiata z dachem dwuspadowym. Istnienie kolejnej wiaty (wedle obecnego stanu zabudowy działki nr [...] – piątej wiaty licząc od granicy z działką nr [...]) zostało udokumentowane dopiero na zdjęciu z dnia 13 sierpnia 1995 r., co w porównaniu ze zdjęciem obrazującym obecną zabudowę działki wskazuje, że została ona po dniu 13 sierpnia 1995 r. jeszcze rozbudowana w stronę ul. S. Pozostałe wiaty powstały po dacie wykonania ostatniego z opisanych zdjęć lotniczych, tj. po dniu 13 sierpnia 1995 r. Wskazując na powyższe, w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. i brakiem pozwolenia na budowę, organ odwoławczy II instancji stwierdził, iż postępowanie co do wiaty z dachem jednospadowym przy granicy z obecną działką nr [...] i co do położonej obok wiaty z dachem dwuspadowym, jako powstałych najpóźniej w dniu 30 lipca 1982 r., należało prowadzić w oparciu o przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. Przepisy te nie mogły być jednak zastosowane w stosunku do pozostałych 5 wiat. Choć jedna z nich uwidoczniona jest na zdjęciu lotniczym z 13 sierpnia 1995 r., to jej budowa została ukończona wraz z zakończeniem rozbudowy w stronę ul. S., po wykonaniu przedmiotowego zdjęcia. Zdaniem organu odwoławczego niedopuszczalne było z uwagi na art. 62 i art. 104 § 1 K.p.a. załatwienie przez organ I instancji sprawy legalności budowy wszystkich 7 wiat jedną decyzją wydaną na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Organ I instancji powinien bowiem był wydzielić odrębne postępowanie dotyczące tych wiat na działce nr [...], których budowa została zakończona po dniu 31 grudnia 1994 r. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji powinien zbadać zgodność wszystkich wiat z aktualnie obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Pozostałe zarzuty odwołania organ II instancji uznał za nieuzasadnione. Skargę na powyższą decyzję złożył D. G., wnosząc o jej uchylenie i zarzucając jej naruszenie art. 138 § 2 K.p.a. poprzez błędne zastosowanie, bowiem organ odwoławczy zebrał niezbędny dla rozstrzygnięcia sprawy materiał dowodowy, a konieczny do wyjaśnienia zakres nie miał istotnego wpływu na jej rozstrzygnięcie. Mógł on, zatem merytorycznie rozpatrzeć sprawę. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie. Rozpoznając powyższą sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd stwierdził, że przedmiotowe konstrukcje są obiektami budowlanymi (art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego z 1994 r.) innymi niż budynki (art. 3 pkt 2 tej ustawy) i mają cechy konstrukcyjne wiat – zadaszone konstrukcje drewniane oraz jedna stalowa na słupach (pozbawione ścian). Co prawda, przepisy ww. ustawy nie zawierają definicji legalnej wiaty, jednak jest ona zawarta w pkt 2 załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB)- Dz. U. Nr 112, poz. 1316. Wskazując na jej brzmienie oraz znaczenie słownikowe, Sąd uznał, że wiata, nie będąc budynkiem, nie powinna posiadać wszystkich cech z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r. Sąd zaakceptował pozyskanie przez organ II instancji materiałów fotogrametrycznych (zdjęcia lotnicze wykonane na przestrzeni kilkunastu lat), dzięki którym ustalono przybliżone okresy, w których pobudowano przedmiotowe wiaty. Sąd pierwszej instancji podzielił również stanowisko organu odwoławczego co do tego, że jeżeli obiekty powstały w różnym czasie, to należało stosować różne reżimy prawne. Niemniej jednak Sąd nie podzielił poglądu organu odwoławczego, że stanowiło to podstawę do zastosowania art. 138 § 2 K.p.a. Organ II instancji nie ma racji, że organ I instancji w sposób błędny zastosował art. 62 K.p.a. Przepis ten dotyczy łącznego prowadzenia jednego postępowania w (więcej niż jednej) sprawach, w których występuje więcej stron (współuczestnictwo formalne). Taka sytuacja jednakże w niniejszej sprawie nie zachodzi i organ I instancji tego przepisu nie stosował, bowiem w ogóle nie dotyczy on rozpatrywanej sytuacji. Nie budziło żadnej wątpliwości Sądu, że w tym wypadku istnieje jedna sprawa administracyjna, a postępowanie dotyczy jednego konkretnego podmiotu – praw i obowiązków skarżącego (właściciela nieruchomości), co jednoznacznie wynika ze stanu faktycznego. Kwestia zastosowania różnych reżimów prawnych, co do poszczególnych wiat nie oznacza, że występuje kilka spraw administracyjnych, które organ I instancji połączył i rozpatrywał w jednym postępowaniu administracyjnym. Art. 62 K.p.a. nie ma zastosowania w razie wielości stron w jednej sprawie administracyjnej, reguluje on bowiem połączenie do rozpoznania w jednym postępowaniu kilku odrębnych spraw administracyjnych. W tym stanie sprawy, Sąd uznał, że organ II instancji obowiązany był na nowo rozpatrzyć sprawę w jej całokształcie, z uwzględnieniem ustaleń faktycznych, które poczynił w ramach uzupełniającego postępowania wyjaśniającego (art. 136 K.p.a.), stosując właściwe przepisy prawa materialnego. Dopiero w sytuacji, gdyby uznał, że na podstawie różnych przepisów, co do części obiektów należy orzec nakaz rozbiórki, a część obiektów nadaje się do legalizacji, po spełnieniu określonych warunków, mógłby decyzję organu I instancji uchylić (w całości lub w części) i przekazać organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Wobec naruszenia przez organ II instancji art. 138 § 2 i art. 62 K.p.a. należało zdaniem Sądu uchylić zaskarżoną decyzję, bowiem naruszenie przepisów postępowania niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skoro w sprawie organ zaniechał wszechstronnego, wnikliwego rozważenia, czy możliwe jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy poprzez wydanie decyzji reformatoryjnej. Wskazując na konieczność zastosowanie się przez organ do powyższych rozważań, Sąd pierwszej instancji stwierdził, że organ w pierwszej kolejności winien rozpatrzyć cały zgromadzony materiał procesowy i poddać go ocenie prawnej, stosując do określonych obiektów budowlanych, w zależności od daty ich pobudowania, przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. albo przepisy Prawa budowlanego z 1994 r. Następnie należy rozważyć, czy może zostać wydana decyzja merytoryczna załatwiająca sprawę, a uwzględniająca wskazania wynikające z treści niniejszego wyroku. W razie ustalenia przesłanek do podjęcia różnych rozstrzygnięć, co do niektórych z tych obiektów organ winien rozważyć zastosowanie decyzji kasacyjnej z art. 138 § 2 K.p.a. połączone ze wskazaniem zakresu konkretnych okoliczności faktycznych mających znaczenie prawne dla rozstrzygnięcia sprawy, które organ I instancji obowiązany byłby uwzględnić. Z przedstawionych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270- zwanej dalej P.p.s.a.) orzekł jak na wstępie. Pozostałe rozstrzygnięcia podjęto na mocy art. 152, art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, przy czym uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy: 1. art. 174 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działania administracji publicznej wyrażającą się w bezpodstawnym zarzucie naruszenia przez II instancję art. 138 § 2 i art. 62 K.p.a., 2. art. 174 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i art. 138 § 2 K.p.a. poprzez bezpodstawne wskazanie organowi odwoławczemu, że w jednej decyzji administracyjnej jest możliwe wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego i jednocześnie przekazanie sprawy organowi I instancji sprawy do ponownego rozpatrzenia, czyli wskazanie organowi rodzaju rozstrzygnięcia nieprzewidzianego ani przepisem art. 138 § 1 K.p.a., ani przepisem art. 138 § 2 K.p.a. Wskazując na powyższe zarzuty kasacji, organ odwoławczy wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego, wg norm przepisanych. W uzasadnieniu wniesionej kasacji Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że mając na uwadze zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, nie ograniczył się on do działań kontrolnych, lecz podjął samodzielne działania zmierzające do ustalenia stanu faktycznego i doszedł do uzasadnionego przekonania, że do części obiektów budowlanych - wiat należy zastosować przepisy Prawa budowlanego z 1974 r., a do części przepisy Prawa budowlanego z 1994 r. Jego ustalenia były więc odmienne od poczynionych przez organ I instancji. Nadto organ odwoławczy stwierdził, że co do zasady oba organy prawidłowo stosowały art. 62 K.p.a., gdyż zaistniały przesłanki do łącznego rozpoznania i wydania jednej decyzji administracyjnej: identyczności stanu faktycznego, identyczności podstawy prawnej oraz właściwości jednego organu administracji publicznej. Organ odwoławczy jedynie z uwagi na własne ustalenia faktyczne zwrócił uwagę organowi I instancji, że sprawy siedmiu wiat należy podzielić na dwa postępowania według przepisów prawa materialnego – Prawa budowlanego z 1994 r. i 1974 r. Nawiązując do zaproponowanego przez Sąd pierwszej instancji rozstrzygnięcia, organ odwoławczy uznał, iż nie mieści się ono w katalogu rozstrzygnięć wymienionych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlega uwzględnieniu. Podkreślić trzeba, iż w przedmiotowej sprawie nie były przedmiotem sporu ustalenia stanu faktycznego odnoszące się do momentu wybudowania przedmiotowych wiat. To, iż część wiat została zrealizowana przed 1 stycznia 1995 r. a część po, a w związku z tym zastosowanie do nich znajdą różne reżimy prawne zostało zaakceptowane przez Sąd pierwszej instancji i nie było to kwestionowane wniesioną skargą kasacyjną. Z tych też przyczyn, wyrażony przez Sąd pierwszej instancji pogląd, iż skutki stwierdzonej w sprawie samowoli budowlanej należy likwidować w odniesieniu do poszczególnych wiat, używając środków prawnych przewidzianych w ustawie Prawo budowlane z 1994 r., bądź z 1974 r. pozostawał wiążący również dla Sądu rozpoznającego niniejszą kasację. Zasadniczy spór na tle niniejszej sprawy sprowadzał się natomiast do ustalenia, czy uprawnionym było wydanie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej w sytuacji zakwestionowania ustaleń organu I instancji o jednolitym zastosowaniu przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. do wszystkich obiektów budowlanych objętych niniejszym postępowaniem. Odnosząc się do tak przedstawionego problemu, za zasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 138 § 2 i art. 62 K.p.a. Stwierdzić trzeba, iż zgodnie z treścią art. 62 K.p.a. "w sprawach, w których prawa lub obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej i w których właściwy jest ten sam organ administracji publicznej, można wszcząć i prowadzić jedno postępowanie dotyczące więcej niż jednej strony". Przepis ten, regulujący kwestię tzw. współuczestnictwa formalnego, nawiązuje do zagadnienia wielości spraw administracyjnych prowadzonych łącznie w jednym postępowaniu. Jak podkreśla się w literaturze, istotą współuczestnictwa formalnego jest połączenie do prowadzenia w jednym postępowaniu administracyjnym odrębnych spraw administracyjnych, które łączy tylko tożsamość zewnętrzna, czyli że są to po względem materialnoprawnym sprawy administracyjne jednego rodzaju. Dopuszczalność rozpatrzenia kilku spraw administracyjnych w jednym postępowaniu uzależnia art. 62 K.p.a. od łącznego wystąpienia trzech przesłanek: 1. identyczności stanu faktycznego, 2. identyczności podstawy prawnej oraz 3. właściwości jednego organu administracji publicznej (B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wydanie 11. Warszawa 2011 r., str. 302- 303). W orzecznictwie przyjmuje się przy tym, iż o ile analizowany przepis odnosi się do sytuacji, gdy sprawy dotyczą więcej niż jednego podmiotu, to jednak nie jest niedopuszczalne prowadzenie jednego postępowania dotyczącego tej samej strony (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2010 r. sygn. akt I OSK 1155/10, LEX nr 744940). Pogląd ten koresponduje z ww. przesłankami zastosowania art. 62 K.p.a., wyraźnie kładąc nacisk na elementy przedmiotowe pojęcia sprawy administracyjnej i przede wszystkim zachowania ich tożsamości. W tym też zakresie nie można podzielić twierdzeń Sądu pierwszej instancji, iż w rozpoznawanym przypadku istnieje jedna sprawa administracyjna. Przedmiotem postępowania nie jest, bowiem nieruchomość, ale poszczególne wiaty (siedem), których zresztą samodzielność jako obiektów budowlanych nie była w sprawie kwestionowana. Załatwienie sprawy administracyjnej, sprowadzać się będzie, zatem do określenia wzajemnej sytuacji prawnej podmiotu i przedmiotu sprawy, a więc określenia treści łączącego ich stosunku administracyjnoprawnego. Stąd też rację ma organ odwoławczy, że z uwagi na konieczność zastosowania wobec przedmiotowych wiat dwóch, odmiennych regulacji prawnych, nie było możliwe załatwienie wszystkich spraw przez organ I instancji jedną decyzją. Przechodząc z kolei do analizy rozstrzygnięcia organu odwoławczego, zwrócić trzeba uwagę, iż kluczowa w tym zakresie pozostaje regulacja art. 138 § 2 K.p.a., którą Sąd pierwszej instancji całkowicie pomija, formułując sprzeczne z jej literalnym brzmieniem wskazania co do dalszego postępowania dla organu odwoławczego. Mianowicie, przepis art. 138 § 2 K.p.a. przewiduje jedynie możliwość uchylenia zaskarżonej decyzji w całości ("Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy (...)". W warunkach przedmiotowej sprawy organ odwoławczy nie miał możliwości podzielenia zaskarżonej decyzji i dokonania jej częściowego, merytorycznego badania, przy jednoczesnym częściowym zwrocie sprawy organowi I instancji. W takiej sytuacji organ orzeka na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. Z przyczyn powyżej wskazanych uwzględnieniu podlegał również przedstawiony we wniesionej kasacji zarzut dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 138 § 1 K.p.a. W tym stanie sprawy, wskazując na powyższą wadliwość wniosków wyprowadzonych przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku z niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, uchylając skarżony wyrok, za zasadną uznał również konieczność rozpoznania wniesionej skargi. Jak wskazuje się bowiem w orzecznictwie, a co Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela, wyprowadzenie wadliwych wniosków z przyjętego stanu faktycznego sprawy przez Sąd pierwszej instancji, jest naruszeniem przepisów innym niż naruszenie przepisów postępowania, o którym mowa w art. 188 P.p.s.a. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 marca 2004 r. sygn. akt OSK 81/04 z glosą aprobującą B. Adamiak, OSP 2004 r., z. 11, poz. 135 oraz z dnia 16 lutego 2009 r. sygn. akt II OSK 193/08, niepubl.). Z tych też przyczyn, jak również w odniesieniu do powyżej zaprezentowanej oceny kontroli przeprowadzonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, w której całkowicie podzielono pogląd wyrażony przez organ odwoławczy odnośnie błędów w ustaleniach faktycznych poczynionych przez organ I instancji, ale nie wykazano błędu przy stosowaniu przez organ odwoławczy art. 138 § 2 K.p.a. skargę na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. oddalono. Mając powyższe względy na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w związku z art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na mocy art. 203 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło