I SA/Łd 1182/12
WyrokWSA w Łodzi2012-12-18
Skład orzekający: Bartosz Wojciechowski, Bogusław Klimowicz, Paweł Kowalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odszkodowania wypłacane przez przedsiębiorstwo przesyłowe właścicielom gruntów rolnych z tytułu szkód w uprawach rolnych i drzewostanie, powstałych w wyniku budowy, przebudowy, remontów lub eksploatacji urządzeń infrastruktury technicznej, podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną interpretację Ministra Finansów, uznając, że organ nieprawidłowo ograniczył stosowanie zwolnienia podatkowego z art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c) ustawy o PDOF wyłącznie do szkód powstałych w wyniku budowy urządzeń infrastruktury technicznej. Sąd wskazał, że nieprecyzyjne przedstawienie stanu faktycznego we wniosku o interpretację uniemożliwiło merytoryczną ocenę stanowiska wnioskodawcy, co stanowiło podstawę do uchylenia interpretacji.Stan faktyczny
Spółka Budownictwo A S.A. zwróciła się o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania odszkodowań wypłacanych właścicielom gruntów rolnych z tytułu szkód powstałych w związku z budową i eksploatacją linii elektroenergetycznej. Spółka uważała, że odszkodowania te są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c) ustawy o PDOF. Dyrektor Izby Skarbowej uznał stanowisko spółki za prawidłowe jedynie w zakresie szkód powstałych w wyniku budowy, a za nieprawidłowe w zakresie szkód powstałych w wyniku przebudowy, remontów czy eksploatacji.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji oraz zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz Budownictwa A Spółki Akcyjnej zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartosz Wojciechowski Sędziowie: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Sędzia WSA Paweł Kowalski Protokolant: Szymon Chrostek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi Budownictwa A Spółki Akcyjnej z siedzibą w Ł. na interpretację Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1. uchyla zaskarżoną interpretację; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. działającego z upoważnienia Ministra Finansów na rzecz Budownictwa A Spółki Akcyjnej z siedzibą w Ł. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I SA/Łd 1182/12
Uzasadnienie
We wniosku z dnia [...] uzupełnionym pismem z dnia [...] A. S.A. z siedzibą w Ł. zwróciło się o udzielenie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczących podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika w związku z wypłatą odszkodowania za szkody wynikające bezpośrednio z wykonywania robót związanych z budową, eksploatacją, konserwacją, remontami, naprawami i usuwaniem awarii napowietrznej linii energetycznej powstałych przy wykonywaniu czynności w ramach służebności przesyłu.
Wnioskodawca wskazał, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej realizuje zadanie polegające m. in. na pozyskaniu terenów, zaprojektowaniu i wybudowaniu napowietrznej linii elektroenergetycznej. Działając w imieniu inwestora, na podstawie udzielonego pełnomocnictwa Wnioskodawca zawiera z właścicielami nieruchomości umowy o ustanowienie na tych nieruchomościach odpłatnej służebności przesyłu obejmującej swoim zakresem posadowienie i utrzymanie na nieruchomości obciążonej lub nad tą nieruchomością urządzeń przesyłowych napowietrznej linii elektroenergetycznej 400kV i prowadzenie eksploatacji tej linii w zakresie określonym treścią służebności (na podstawie art. 305¹ Kodeksu cywilnego). Umowa ustanowienia służebności obejmuje prowadzenie robót budowlanych związanych z budową nowej linii napowietrznej 400kV, jak również wykonywanie robót budowlanych związanych z przebudową, remontami i rozbudową istniejącej linii elektroenergetycznej oraz wykonywanie na tym obiekcie innych robót budowlanych i eksploatacyjnych. Odszkodowania są wypłacane bezpośrednio przez Wnioskodawcę, który w związku z tym jest obowiązany do wystawienia informacji o wypłaconym stypendium o przychodach z innych źródeł oraz niektórych dochodach z kapitałów pieniężnych PIT-8C.
Nieruchomości na których zostaje ustanowiona służebność przesyłu stanowią:
a) grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, niezajęte naprowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza, przy czym łączna powierzchnia tych gruntów w posiadaniu właściciela przekraczapowierzchnię1hektaralub 1 hektara przeliczeniowego,
b) grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, niezajęte naprowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza, przy czym łączna powierzchnia tych gruntów w posiadaniu właściciela przekraczapowierzchnię1hektaralub l hektara przeliczeniowego, które zostały oddane przez właściciela w posiadanie
zależne osobie posiadającej i prowadzącej gospodarstwo rolne w rozumieniu art.2 ust.1ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym,
c) grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, niezajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza, przy czym łączna powierzchnia tych gruntów w posiadaniu właścicielanieprzekraczapowierzchni1hektaralub1hektara przeliczeniowego, którezostałyoddaneprzezwłaścicielawposiadaniezależneosobieposiadającej i prowadzącej gospodarstwo, rolne w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym,
d) grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, niezajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza, przy czym łączna powierzchnia tych gruntów w posiadaniu właściciela nie przekracza powierzchni 1 hektara lub 1 hektara przeliczeniowego,
e) grunty niesklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, przy czym właściciel tych nieruchomości posiada i prowadzi gospodarstwo rolne w rozumieniu art.2ust.1ustawy o podatku rolnym,
f) grunty niesklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, przy czym właściciel tych nieruchomości nie posiada i nie prowadzi gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym.
W ramach zawartej umowy odpłatnego ustanowienia służebności przesyłu wnioskodawca zobowiązuje się do zapłaty na rzecz właściciela danej nieruchomości:
1) odszkodowania za szkody (zniszczenia) wynikłe bezpośrednio z wykonywania robót na nieruchomości obciążonej, związanych z budową, eksploatacją, konserwacją, remontami, naprawami i usuwaniem awarii linii elektroenergetycznej 400kV, powstałych przy wykonywaniu czynności w ramach służebności przesyłu.
2) uzgodnionego przez strony w umowie wynagrodzenia pieniężnego za ustanowienie służebności,
3) odszkodowania za szkody w pożytkach rolnych (zasiewach, uprawach i zbiorach) wynikłe z wykonania robót związanych z budową napowietrznej linii elektroenergetycznej 400kV.
Przy tak przedstawionym stanie faktycznym wnioskodawca zadał m.in. następujące pytania (nr 1 i 2):
1. Czy przychody uzyskane przez właściciela nieruchomości od Wnioskodawcy z tytułu odszkodowania za szkody (zniszczenia) wynikłe bezpośrednio z wykonywania robót na nieruchomości obciążonej, związanych z budową, przebudową, wykonaniem innych robót budowlanych, eksploatacją, konserwacją, remontami, naprawami i usuwaniem awarii linii elektroenergetycznej 400kV na nieruchomości stanowiącej grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, niezajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza, przy czym łączna powierzchnia tych gruntów w posiadaniu właściciela przekracza powierzchnię 1 hektara lub 1 hektara przeliczeniowego podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i czy w związku z tym Wnioskodawca jest obowiązany do sporządzenia i przekazania podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu informacji, o której mowa w art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
2.Czy przychody uzyskane przez właściciela nieruchomości od Wnioskodawcy z tytułu odszkodowania za szkody (zniszczenia) wynikłe bezpośrednio z wykonywania robót na nieruchomości obciążanej, związanych z budową, przebudową, wykonaniem innych robót budowlanych, eksploatacją, konserwacją, remontami, naprawami i usuwaniem awarii linii elektroenergetycznej 400kV, powstałych przy wykonywaniu czynności w ramach służebności przesyłu na nieruchomości stanowiącej grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, niezajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza, przy czym łączna powierzchnia tych gruntów w posiadaniu właściciela przekracza powierzchnią 1 hektara lub 1 hektara przeliczeniowego, które zostały oddane przez właściciela w posiadanie zależne osobie posiadającej i prowadzącej gospodarstwo rolne w rozumieniu art.2 ust.1 ustawy z dnia 25 listopada 1984 r. o podatku rolnym, podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i czy w związku z tym Wnioskodawca jest obowiązany do sporządzenia i przekazania podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu informacji, o której mowa w art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Zdaniem wnioskodawcy, odnośnie pytania 1, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego są odszkodowania wypłacone, na podstawie wyroków sądowych i zawartych umów (ugód), posiadaczom gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, z tytułu szkód powstałych w uprawach rolnych i drzewostanie w wyniku prowadzenia na tych gruntach, przez podmioty uprawnione na podstawie odrębnych przepisów inwestycji dotyczących budowy urządzeń infrastruktury technicznej, o których mowa w art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. W zakres urządzeń wskazanych w art. 143 ust. 2 ww. ustawy, wchodzą zlokalizowane pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewody lub urządzenia elektryczne. Tym samym wskazany przepis obejmuje swym zakresem napowietrzne linie elektroenergetyczne 400kV.
Z uwagi na charakter nieruchomości - grunty użytkowane rolniczo, jedyne szkody jakie mogą powstać w toku wykonywania robót budowlanych i eksploatacji linii stanowią szkody w uprawach rolnych i drzewostanie. Pod pojęciem szkód w uprawach należy rozumieć wszelkie szkody, które spowodują dla posiadacza nieruchomości zmniejszenie przychodu pozyskiwanego z upraw, w szczególności:
- szkody polegające na zniszczeniu zasiewów powstałe na każdym etapie produkcji, - szkody polegające na obniżeniu efektywności produkcji z powodu uszkodzenia warstwy próchniczej gruntu,
- szkody powstałe w wyniku opóźnienia w wykonaniu danych zabiegów agrotechnicznych spowodowane okresowym zajęciem gruntu przez przedsiębiorstwo przesyłowe powodujące w konsekwencji spadek efektywności produkcjj w danym okresie. – szkody powstałe w wyniku opóźnienia zbioru w płodach rolnych z powodu zajęcia gruntu przez przedsiębiorstwo przesyłowe.
Wobec powyższego, Wnioskodawca uważa, iż przychody wskazane w zapytaniu Nr 1, spełniają warunki określone w art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i tym samym są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych. Zatem, Wnioskodawca nie jest obowiązany do sporządzenia i przekazania podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu informacji, o której mowa w art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W kwestii pytania nr 2 wnioskodawca przedstawił takie samo stanowisko wskazując, że grunty oddane w posiadanie zależne osobie posiadającej i prowadzącej gospodarstwo rolne wchodzą w skład gospodarstwa rolnego. Oddanie gruntów w posiadanie zależne przez właściciela nie pozbawia go posiadania samoistnego, zgodnie z art. 337 k.c. Wobec powyższego przychody wskazane w zapytaniu Nr 2 spełniają warunki określone w art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i tym samym są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych. Zatem, wnioskodawca nie jest obowiązany do sporządzenia i przekazania podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu informacji, o której mowa w art. 42a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., działając z upoważnienia Ministra Finansów w zaskarżonej interpretacji dnia [...] uznał stanowisko przedstawione przez spółkę w sprawie oceny prawnej przedstawionych zdarzeń przyszłych w zakresie obowiązków płatnika w związku z wypłatą odszkodowania osobom fizycznym posiadającym gospodarstwo rolne za szkody (zniszczenia) powstałe w wyniku:
* budowy linii elektroenergetycznej ) — za prawidłowe,
* przebudowy, wykonywania innych robót budowlanych, eksploatacji, konserwacji, remontów, napraw i usuwania awarii linii elektroenergetycznej - za nieprawidłowe.
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. stwierdził, iż w przypadku wypłaty odszkodowań osobom fizycznym posiadającym gospodarstwo rolne, za szkody powstałe w wyniku wykonywania robót związanych z budową linii elektroenergetycznej zasadnym będzie zastosowanie zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W wypadku wypłaty odszkodowań za szkody powstałe w wyniku wykonywania robót związanych z przebudową, wykonaniem innych robót budowlanych, eksploatacją, konserwacją, remontami, naprawami i usuwaniem awarii linii elektroenergetycznej nie zostanie spełniony warunek określony w powyższym przepisie. Przebudowa, wykonanie innych robót budowlanych, eksploatacja, konserwacja, remonty, naprawa i usuwanie awarii sieci elektroenergetycznej nie zostały wymienione w treści art. 143 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami ani też w treści przepisu regulującego zwolnienie. W związku z tym wnioskodawca będzie zobowiązany sporządzić i przekazać właścicielom gruntów, którym zostanie przyznane ww. odszkodowanie za szkody oraz urzędowi skarbowemu, informację PIT-8C, w terminie do końca lutego roku następującego po roku podatkowym, w którym wynagrodzenie zostanie wypłacone.
W skardze do sądu administracyjnego na powyższą interpretację w części uznającej stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe A. S.A. w Ł. wniosła o jej uchylenie. Strona skarżąca podniosła zarzut rażącego naruszenia prawa materialnego tj: art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c) z zw. z art. 42a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych i w zw. z art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że zwolnienie podatkowe przewidziane w art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c) u.p.d.o.f. dotyczące odszkodowań wypłacanych na podstawie wyroków sądowych i zawartych umów (ugód), posiadaczom gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, z tytułu szkód powstałych w uprawach rolnych i drzewostanie dotyczy wyłącznie odszkodowań wypłaconych za szkody powstałe w wyniku budowy "sensu stricto" urządzeń infrastruktury technicznej.
Strona skarżąca podnosi, że w zaskarżonej interpretacji organ całkowicie pominął definicje zawarte w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane. Zgodnie z art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego pod pojęciem budowy należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego, natomiast w art. 3 pkt 7 Prawa budowlanej ustawodawca zdefiniował dodatkowo pojęcie robót budowlanych, przez które nalej to rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Zestawienie powyższych definicji z treścią art. 143 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami wskazującym, że "przez budowę urządzeń infrastruktury technicznej rozumie się budowę drogi oraz wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych i telekomunikacyjnych" doprowadza do przekonania, że w świetle wykładni funkcjonalnej pojęcie budowy wskazane w art. 143 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest szersze od definicji budowy z art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego obejmuje bowiem wszelkie roboty budowlane, tj.: budowę, odbudowę, rozbudowę, nadbudowę przebudowę, montaż, remont oraz rozbiórkę obiektów budowlanych.
Jednocześnie według pełnomocnika strony skarżącej, powyższe wynika z faktu, iż art. 143 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczy partycypacji właścicieli nieruchomości w koszta budowy urządzeń infrastruktury technicznej poprzez obowiązek zapłaty opłaty adiacenckiej Zgodnie z przyjmowanym w orzecznictwie stanowiskiem, obowiązek zapłaty opla adiacenckiej, powstaje nie tylko w wyniku wybudowania nowych urządzeń infrastruktury (budowy "sensu stricto"), ale także na skutek wykonania innych robót budowlanych dotyczący tych urządzeń. "Możliwość ustalenia w drodze decyzji opłaty adiacenckiej po stworzeniu warunków do korzystania z wybudowanej drogi w rozumieniu art. 145 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może zachodzić w razie wykazania przez organy administracji, iż dokonano rozbudowy drogi. Pojęcie rozbudowy drogi wchodzi bowiem w zakres pojęcia
budowy drogi (art. 4 pkt 7 u.d.p.). Wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, w drodze decyzji, ustalić opłatę adiacencką każdorazowo po urządzeniu lub modernizacji drogi albo po stworzeniu warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej." Nie budzi, zatem wątpliwości, że prawidłowa wykładnia pojęcia budowy określonego w art. 143 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami doprowadza do przekonania, że obejmuje ono zarówno budowę zdefiniowaną w art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego, jak również inne roboty budowlane określone w art.3 pkt 7 Prawa budowlanego.
Co więcej, zgodnie z utrwalonym stanowiskiem orzecznictwa, zwolnienie z opodatkowania przewidziane w art. 120 ust. 1 pkt 120 lit. c) ustawy o podatku dochodowym odszkodowania wypłaconego posiadaczowi gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego ma funkcję kompensacyjną, jego celem jest wyrównanie posiadacze gruntów wszelkich szkód spowodowanych przez operatora sieci przesyłowej powstałych w wyniku prowadzenia robót budowlanych przy urządzeniach infrastruktury technicznej zlokalizowanych na gruntach prywatnych. "Należy tu przypomnieć, iż omawiane zwolnienie podatkowe dotyczy właśnie tylko gruntów, wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, a więc ustawodawca miał na względzie fakt, iż grunty takie stanowią dla ich posiadacza środki produkcji służące (przynajmniej potencjalnie) do produkcji rolnej, a więc uzyskiwał przychodu. Obniżenie tego przyszłego przychodu oznacza więc "utracenie spodziewany korzyści", stanowiących (obok "straty") element ogólnego cywilistycznego pojęcia szkody. Jak wskazuje, za objęciem zwolnieniem z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 120 lit. c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych odszkodowań wypłaconych za szkody spowodowane w wyniku wykonania jakichkolwiek robót budowlanych przy urządzeniach infrastruktury technicznej (powodujących szkodę na gruntach określony wart. 21 ust. 1 pkt 120 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) przemawia tak wykładnia systemowa analizowanego przepisu. Należy bowiem wskazać, iż posiada ww. gruntów nie może się sprzeciwić wejściu na teren przez przedsiębiorcę przesyłowego i tym samym spowodowaniu przez niego szkody na gruntach posiadacza.
Pełnomocnik Strony zauważył, iż zgodnie bowiem z art. 124b ust. l ustawy o gospodarce nieruchomościami "Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w drodze decyzji zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności wiązanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów, jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. Decyzja o zobowiązaniu do udostępniania nieruchomości może być także wydana w celu zapewnienia dojazdu umożliwiającego wykonanie czynności."
Dodatkowo zaznaczył, iż objęcie opodatkowaniem odszkodowania uzyskanego przez posiadacza gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, za szkody spowodowane przez przedsiębiorstwo przesyłowe, w sytuacji gdy obowiązek udostępnienia nieruchomości może być przymusowo egzekwowany przez organy państwa, byłoby nie do pogodzenia z zasadą demokratycznego państwa prawnego. Posiadacz gruntów, nie miałby bowiem możliwości otrzymania pełnej (nie opodatkowanej) rekompensaty za powstałe szkody, w sytuacji gdy w świetle obowiązującego stanu prawnego, nie ma możliwości skutecznego zapobieżenia jej powstaniu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarżący wystąpił z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej na podstawie art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749, dalej O.p.). W myśl art. 14b § 1 O.p. minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną).
Interpretacja indywidualna, w przeciwieństwie do interpretacji ogólnej (art. 14 a O.p) ma charakter jednostkowy i konkretny w odniesieniu do podmiotu, który wystąpił o jej udzielenie. Na podstawie art. 14b § 3 O.p. składający wniosek obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Wyczerpująco przedstawiony stan faktyczny to taki, na podstawie którego można w sposób pewny udzielić informacji o zakresie możliwości zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie. Stan faktyczny powinien być przedstawiony we wniosku w sposób umożliwiający jednoznaczne stwierdzenie, w jakim konkretnie zakresie wnioskodawca domaga się udzielenia informacji o możliwości zastosowania i prawidłowej wykładni prawa podatkowego. Sformułowane pytania muszą odnosić się do jasnego i jednoznacznie przedstawionego stanu faktycznego.
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie przedstawiony stan faktyczny nie odnosi się do jednego, konkretnego zdarzenia, ale obejmuje szereg różnych zdarzeń. Zgodnie z przedstawionym we wniosku stanem faktycznym wnioskodawca bowiem wykonuje różnego rodzaju prace; (budowa linii elektroenergetycznej, przebudowa, remont, rozbudowa, inne roboty budowlane i eksploatacyjne), prace te wykonywane są na różnych nieruchomościach (będących w posiadaniu właściciela bądź oddanych w posiadanie zależne), a z ich wykonywaniem związane są różnego rodzaju świadczenia; (odszkodowania za szkody wynikłe bezpośrednio z wykonywania robót, wynagrodzenie za ustanowienie służebności, odszkodowania za szkody w pożytkach rolnych).
Ponadto przedstawione zdarzenia przyszłe nie są określone w sposób precyzyjny i jednoznaczny. W szczególności nie wiadomo, jakie czynności należy rozumieć pod pojęciem "inne roboty budowlane i eksploatacyjne". W przedstawionym stanie faktycznym wnioskodawca nie wskazał też dokładnie, jakiego rodzaju szkód dotyczą przedstawione pytania (szkody wynikłe bezpośrednio z wykonywania robót na nieruchomości obciążanej związanych z budową, eksploatacją, konserwacją, remontami, naprawami i usuwaniem awarii powstałych przy wykonywaniu czynności w ramach służebności przesyłu). Wskazano więc raczej na rodzaj wykonywanych prac a nie charakter związanych z tym szkód. Wprawdzie w swoim stanowisku wnioskodawca bliżej określił rodzaje szkód (szkody polegające na zniszczeniu zasiewów, obniżeniu efektywności produkcji z powodu uszkodzenia warstwy próchniczej, szkody powstałe w wyniku opóźnienia wykonania zabiegów agrotechnicznych i zbioru płodów rolnych), jednakże powinno to mieć miejsce przy przedstawieniu zdarzeń przyszłych, a nie na etapie przedstawiania własnego stanowiska. W istocie też opisane rodzaje szkód odnoszą się do strat i utraconych korzyści w pożytkach rolnych, natomiast w przedmiocie szkód w pożytkach rolnych (zasiewach, uprawach i zbiorach) wnioskodawca wystąpił z wnioskiem o wydanie odrębnej interpretacji (sprawa I SA/Łd 1142/12 WSA w Łodzi). Należy więc bliżej wyjaśnić, czym mają się różnić szkody wynikłe bezpośrednio z wykonywania robót od szkód w pożytkach rolnych (zasiewach, zbiorach, uprawach) i czy wnioskodawca nie uzyskał już interpretacji w tym samym przedmiocie. W przypadku uzyskania wcześniej interpretacji odnoszącej się do tego samego stanu faktycznego należy rozważyć, czy wnioskodawca posiada nadal status osoby zainteresowanej w rozumieniu art. 14 b O.p.
Należy też zauważyć, że w rozpoznawanej sprawie przedstawiony stan faktyczny i postawione pytanie (nr 2) pozostają w wewnętrznej sprzeczności. Według przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego właściciel nieruchomości na podstawie umowy odpłatnego ustanowienia służebności przesyłu ma otrzymywać odszkodowanie za szkody wynikłe bezpośrednio z wykonania robót związanych z budową, eksploatacją, konserwacją, remontami, naprawami i usuwaniem awarii napowietrznej linii elektroenergetycznej. Jak już wyżej wskazano szkody te odnoszą się do strat i utraconych korzyści w pożytkach rolnych. Jednocześnie jednak właściciel nieruchomości oddaje swoje grunty w posiadanie zależne osobie prowadzącej gospodarstwo rolne. Odszkodowanie jest związane z wyrządzeniem szkody i ma prowadzić do jej naprawienia np. poprzez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej (art. 361, art. 363 k.c.). Z przedstawionego stanu faktycznego zdaje się wynikać, że szkodę wynikającą z wykonywania robót przez wnioskodawcę ponosi nie właściciel nieruchomości a osoba trzecia (posiadacz zależny). Przykładowo, to dzierżawca jest uprawniony do używania rzeczy i pobierania pożytków ( art. 693 k.c.). Przed oceną stanowiska wnioskodawcy należało więc najpierw sprecyzować, w jaki rodzaj posiadania zależnego zostały oddane grunty właściciela nieruchomości i jaki jest zakres praw i obowiązków właściciela i posiadacza zależnego nieruchomości. Wnioskodawca powinien też wyjaśnić, na jakiej podstawie dokonuje wypłaty świadczenia nazwanego odszkodowaniem na rzecz właściciela nieruchomości za szkody w pożytkach rolnych na gruntach, które są użytkowane przez posiadacza zależnego.
Z uwagi na nieprecyzyjne przedstawienie stanu faktycznego i wskazane sprzeczności przed wydaniem interpretacji indywidualnej należało na podstawie art. 169 § 1 w związku z art. 14h O.p. wezwać wnioskodawcę do sprecyzowania wniosku we wskazanym zakresie i usunięcia sprzeczności pomiędzy przedstawionym stanem faktycznym a sformułowanym pytaniem. W pierwszej kolejności należy ocenić, czy wnioskodawca już nie uzyskał interpretacji w tym samym zakresie ( interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] ). Dopiero wówczas będzie możliwa merytoryczna ocena stanowiska wnioskodawcy. Należy jednoznacznie wyjaśnić, ile stanów faktycznych, czy zdarzeń przyszłych jest objętych wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej. .Pozwoli to na określenie prawidłowej wysokości opłat od wniosku (art. 14f § 2 O.p.).O wysokości opłat od wniosku nie decyduje ilość sformułowanych pytań ale ilość odrębnych stanów faktycznych lub zdarzeń przyszłych.
Z powyższych przyczyn, wobec naruszenia powołanych przepisów regulujących zasady wydawania interpretacji indywidualnych, na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U z 2012 r., poz. 270 ze zm.) należało uchylić zaskarżoną interpretację. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
E.B.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło