II SA/Op 563/12
WyrokWSA w Opolu2012-12-18
Skład orzekający: Krzysztof Bogusz, Ewa Janowska, Grażyna Jeżewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odrzucenie wniosku o dofinansowanie projektu z powodu niezgodności sumy kontrolnej między wersją papierową a elektroniczną wniosku, przy braku możliwości sprawdzenia poprawności wersji elektronicznej przez wnioskodawcę, narusza zasadę równego traktowania beneficjentów i proporcjonalności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odrzucenie wniosku o dofinansowanie z powodu niezgodności sumy kontrolnej między wersją papierową a elektroniczną, przy braku możliwości samodzielnego sprawdzenia poprawności wersji elektronicznej przez wnioskodawcę, stanowi naruszenie zasady równego traktowania beneficjentów i proporcjonalności. System realizacji programu, który nie przewiduje możliwości sprostowania takiej omyłki, jest niezgodny z Konstytucją RP.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżąca złożyła korektę, jednakże pracownik OCRG odmówił jej przyjęcia z powodu niezgodności sumy kontrolnej wersji elektronicznej z wersją papierową. W konsekwencji wniosek został odrzucony na etapie oceny formalnej, a protest skarżącej został rozpatrzony negatywnie. Skarżąca wniosła skargę do WSA, domagając się stwierdzenia naruszenia prawa i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę, stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Zarządowi Województwa Opolskiego. Zasądził od Zarządu Województwa Opolskiego na rzecz A. L. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi A. L. na negatywne rozstrzygnięcie protestu przez Zarząd Województwa Opolskiego z dnia 2 listopada 2012 r., nr [...] w przedmiocie dofinansowania projektu złożonego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego na lata 2007-2013 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Zarządowi Województwa Opolskiego, 2. zasądza od Zarządu Województwa Opolskiego na rzecz A. L. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi wniesionej przez A. L., prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą Ośrodek Turystyczno-Rekreacyjny w [...], ul. [...], było rozstrzygnięcie protestu wniesionego przez stronę a dokonane przez Zarząd Województwa Opolskiego dnia 2 listopada 2012 r., nr [...], którym tenże Zarząd jako Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Opolskiego na lata 2007 – 2013 (dalej nazwany Instytucją Zarządzającą) rozpatrzył negatywnie protest strony z dnia 2 października 2012 r., dotyczący odrzucenia wniosku o dofinansowanie projektu nr [...], pn. "Budowa Ośrodka Turystycznego w [...] kultywującego ludowe tradycje Śląska Opolskiego", złożonego w ramach naboru wniosków do Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego na lata 2007-2013, nr Osi Priorytetowej1, nr poddziałania 1.4.1, Wsparcie usług turystycznych i rekreacyjno-sportowych świadczonych przez przedsiębiorstwa.
Wydanie zaskarżonego aktu administracyjnego poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu.
W dniu 3 sierpnia 2012 r. skarżąca, w ramach naboru wniosków do Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego na lata 2007-2013, złożyła wniosek o dofinansowanie projektu pod nazwą "Budowa Ośrodka w [...] kultywującego ludowe tradycje Śląska Opolskiego", projekt przewidywał budowę ośrodka turystycznego.
Pismem nr [...], z dnia 21 sierpnia 2012 r., Opolskie Centrum Rozwoju Gospodarki wezwało wnioskodawczynię do uzupełnienia/poprawienia wniosku o dofinansowanie poprzez dołączenie "skorygowanego wniosku i brakujących załączników w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach (osobiście lub pocztą kurierską) w wersji papierowej oraz elektronicznej w ciągu pięciu dni roboczych od dnia otrzymania wezwania.
Wnioskodawczyni dokonała uzupełnienia wniosku, zgodnie z wytycznymi OCRG i w regulaminowym terminie stawiła się w sekretariacie Działu Przyjmowania Wniosków w siedzibie Opolskiego Centrum Rozwoju Gospodarki, przedstawiając korektę dwóch jednobrzmiących egzemplarzy wniosku o dofinansowanie w wersjach: papierowej i elektronicznej wraz z załącznikiem 3.1.5. Biznes Plan. Pracownik OCRG odmówił przyjęcia wniosku wraz z załącznikiem, uzasadniając swoją decyzję faktem, że w systemie jest już zarejestrowany wniosek z tą samą sumą kontrolną. Jednocześnie pracownik OCRG potwierdził, że przedstawiona do korekty papierowa wersja wniosku o numerze sumy kontrolnej [...] zawiera poprawny numer naboru oraz oznaczony został jako korekta. Papierowa wersja wniosku, uznana za prawidłową, została wygenerowana z systemu, a następnie zapisano jej wersję PDF oraz XML i dokonano wydruku wniosku z wersji PDF. Wnioskodawczyni otrzymała pisemny dokument stwierdzający powód nieprzyjęcia wniosku o dofinansowanie, wydrukowany przez pracownika OCRG z systemu SEZaM dnia 28 sierpnia 2012 r. o godzinie 15.25.
Kolejnym pismem, nr [...], z dnia 18 września 2012 r. wnioskodawczyni została poinformowana, że w związku z niedostarczeniem w wyznaczonym terminie tj. do dnia 28 sierpnia 2012 r., brakujących załączników, zgodnie z wersją 15 Vademecum dla beneficjentów RPO WO 2007-2013, wniosek został odrzucony na etapie oceny formalnej.
W proteście złożonym dnia 1 października 2012 r. skarżąca argumentowała, że ocena formalna wniosku została przeprowadzona przez OCRG wbrew zasadom określonym w Programie, dlatego zasadna jest ponowna ocena wniosku o dofinansowanie. Wywodziła, że papierowa wersja wniosku, uznana za prawidłową, została wygenerowana z systemu, a następnie dokonano wydruku wniosku z wersji PDF, co z kolei oznaczało, że wniosek został zarejestrowany w systemie, ponieważ niemożliwe byłoby jego późniejsze zapisanie oraz wydruk. Podkreśliła, że wnioskodawca nie ma możliwości sprawdzenia poprawności wersji XML z wersją PDF oraz papierową wersją wniosku, skoro odczytuje ją tylko specjalistyczny system OCRG. Zakwestionowała zapisy Vademecum nieuwzględniające sytuacji, w której beneficjent ma możliwość dostarczenia poprawnej korekty wniosku w przypadku, kiedy w systemie jest już zarejestrowany wniosek z tą samą sumą kontrolną, co nie pozwala na poprawną rejestrację korekty wniosku". Zdaniem wnioskodawczyni jest to sytuacja nierównego traktowania beneficjentów.
Z przedstawionymi wywodami nie zgodziła się Instytucja Zarządzająca RPO OP, dlatego pismem z dnia 2 listopada 2012 r., nr [...], rozpatrzyła negatywnie wniesiony protest.
W uzasadnieniu, na wstępie przedstawiono regulacje Vademecum dla beneficjentów RPO WO 2007-2013, zawarte w Tomie I Informacje ogólne (wersja 15 przyjęta uchwałą Zarządu Województwa Opolskiego nr 2064/2012 z dnia 3 kwietnia 2012 r.) i Tomie II – Przygotowanie i wybór projektów w ramach RPO WO 2007-2013.
Dowodzono, że z dokumentacji projektowej wynika, iż pismo z uwagami po ocenie formalnej zostało przesłane do wnioskodawczyni za pośrednictwem kanału szybkiej komunikacji – maila w dniu 21 sierpnia 2012 r. o godz. 13.28, na adres wskazany we wniosku o dofinansowanie, a okoliczność tę poświadcza wydruk potwierdzenia wysłania maila z dnia 21 sierpnia 2012 r., a także notatka służbowa z przeprowadzonej rozmowy telefonicznej, dotyczącej potwierdzenia wysłania do wnioskodawczyni ww. pisma. Wobec powyższego, uznano, że 5 dniowy termin (pięciu dni roboczych) na dostarczenie skorygowanego wniosku wraz z załącznikami, liczony od następnego dnia roboczego od dnia otrzymania pisma z uwagami, upłynął w dniu 28 sierpnia 2012 r.
Wnioskodawczyni, zgodnie z zapisami Vademecum zobowiązana była do wypełnienia formularza aplikacyjnego korekty wniosku i zapisania go do pliku XML i PDF. Tak zapisana w standardzie XML i PDF korekta wniosku powinna zostać nagrana na wybrany nośnik danych (DVD-R, CDR) i dostarczona wraz z płytą do OCRG. Przypomniano, że wnioskodawczyni zgodnie ze wskazanymi w piśmie z uwagami i pouczeniem, w dniu 28 sierpnia 2012 r. stawiła się w siedzibie OCRG w celu złożenia wersji papierowej i elektronicznej, jednakże przy wczytywaniu elektronicznej korekty wniosku przez pracownika OCRG do systemu SEZaM, okazało się, że nagrany na płycie CD-R/DVD-R wniosek nie może zostać "zaczytany", ponieważ w systemie jest już zarejestrowany wniosek z tą samą sumą kontrolną.
Następnie wskazano, że Instytucja Zarządzająca, w celu uzyskania wyjaśnień, czy w systemie SEZaM istnieje już wniosek o tej samej sumie kontrolnej, jak również, czy powstały komunikat o treści "w systemie jest już zarejestrowany wniosek z tą samą sumą kontrolną", jest wynikiem błędu (np. w strukturze pliku XML) uzyskano stanowisko administratora systemu, że dostarczona przez wnioskodawczynię płyta zawiera korektę wniosku o dofinansowanie utworzoną w dniu 28 sierpnia 2012 r. o godz. 11.00 i sumie kontrolnej [...]. Powyższe oznacza, że strona dysponuje właściwą korektą wniosku o dofinansowanie w postaci papierowej, jak i plików PDF i XML, które są zgodne. Jednakże protest nie zasługiwał na uwzględnienie, bowiem wnioskodawczyni musiała złożyć w OCRG wniosek o dofinansowanie w formie elektronicznej w postaci jego pierwotnej wersji (o czym świadczy komunikat systemu SEZaM informujący o istnieniu wniosku z tą samą sumą kontrolną – stąd prawdopodobnie dostarczono drugi raz ten sam wniosek). Instytucja Zarządzająca dodała, że gdyby wnioskodawczyni dostarczyła OCRG pliki wniosku, które przedstawiła w toku postępowania odwoławczego, to zostałyby one przyjęte i zarejestrowane, ponieważ są prawidłowe i zgodne.
Analizując powyższe, Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że dostarczona przez wnioskodawczynię korekta wniosku nie została złożona zgodnie z zapisami Vademecum. Wnioskodawczyni do wersji papierowej wniosku dołączyła płytę z nagranym plikiem XML, zawierającym sumę kontrolną pierwotnie złożonego wniosku. Zatem, OCRG nie mogło przyjąć korekty wniosku, niemożliwe bowiem było jego prawidłowe "zaczytanie" i następnie dalsze funkcjonowanie w systemie SEZaM. Suma kontrolna wersji papierowej wniosku nie była tożsama z sumą kontrolną wersji elektronicznej przedłożonej na nośniku elektronicznym, tym samym nie zostały spełnione wymogi rejestracyjne. Instytucja Zarządzająca podkreśliła, że w dniu składania przez wnioskodawczynię korekty wniosku system informacyjny działał prawidłowo. Zaznaczyła, że system realizacji programu dopuszcza możliwość sprostowania pomyłki tj, zgodnie z Vademecum, jeżeli podczas próby złożenia korekty wniosku zidentyfikowany zostanie błąd uniemożliwiający poprawną rejestrację korekty wniosku, beneficjent ma możliwość dostarczenia poprawnej korekty wniosku, pod warunkiem zachowania pierwotnego terminu wyznaczonego na jego złożenie, co w rozpatrywanym przypadku nie nastąpiło.
W konsekwencji, Instytucja Zarządzająca uznała, że na skutek niezłożenia wniosku o dofinansowanie nr [...] oraz brakujących załączników w wyznaczonym terminie, niemożliwe było przeprowadzenie ponownej oceny formalnej w zakresie wykazanych w piśmie OCRG z uwagami z dnia 21 sierpnia 2012 r. "uchybień/braków". Wobec powyższego, Instytucja Zarządzająca uznała zarzuty podniesione w proteście za nieuzasadnione, przychylając się do stanowiska OCRG, wyrażonego w piśmie nr [...] z dnia 18 września 2012 r. o odrzuceniu wniosku.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. L. wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Instytucję Zarządzającą RPO WO poprzez przywrócenie wniosku do oceny formalnej.
Według skarżącej nieprzyjęcie przez organ korekty wniosku stanowiło naruszenie zasady równego traktowania beneficjentów, gdyż nie umożliwiono dokonania kolejnej poprawki wniosku. Niezrozumiałe dla skarżącej jest powielenie przez Instytucję Zarządzającą błędu Instytucji Pośredniczącej II stopnia i nieuznanie argumentacji dotyczącej prawidłowości złożonej korekty. Zdaniem skarżącej, skoro płyta dostarczona do IZ w toku procedury odwoławczej zawierała tą samą sumę kontrolną co wersja papierowa, to znaczy, że nie zaistniała różnica tej sumy już w chwili składania korekty w dniu 28 sierpnia 2012 r. Tym samym, w ocenie skarżącej, musiało nastąpić błędne działanie systemu SEZaM, które doprowadziło do nieprzyjęcia prawidłowo złożonej korekty wniosku.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym akcie.
Rekapitulując, podniesiono, że w sprawie ma zastosowanie wersja 15 Vademecum dla beneficjentów, a jak wynika z informacji zawartych w pkt 1.7.1 Tomu I Vademecum, każdy wniosek o dofinansowanie jest oznaczony sumą kontrolną i suma ta musi być jednakowa w wersji papierowej i elektronicznej wniosku. Wywodzono, że
w Vademecum zawarte jest pouczenie, że nie jest dopuszczalne ponowne otwarcie wniosku po jego zapisaniu w systemie informatycznym, np. za pomocą edytora tekstu
i zapisanie go w tym programie, gdyż skutkuje to zmianą sumy kontrolnej. Zgodnie
z zapisem pkt 1.1 ppkt 6 Vademecum, Tom II, suma kontrolna widniejąca na wersji papierowej musi być tożsama z sumą kontrolną wersji elektronicznej wniosku. Zwrócono uwagę, że w pkt 1.2.3 ppkt 8 Vademecum znajduje się pouczenie, że
w przypadku niespełnienia przez wniosek wymogów rejestracyjnych beneficjent zostaje o tym powiadomiony, przyjęte wnioski są rejestrowane w systemie informatycznym SEZaM, a beneficjentowi wydawane jest potwierdzenie przyjęcia wniosku.
Podkreślono, że jeżeli podczas próby złożenia wniosku lub korekty stwierdzony zostanie błąd uniemożliwiający poprawną rejestrację, beneficjent ma prawo dostarczenia poprawionego wniosku pod warunkiem, że zachowany zostanie pierwotnie wyznaczony termin na jego złożenie. Tak więc w sytuacji, gdy wystąpiła rozbieżność pomiędzy sumą kontrolną papierowej wersji a jego sumą w wersji elektronicznej, IP II nie mogła przyjąć (zarejestrować) złożonej korekty. Zaakcentowano, że skarżąca miała prawo ponownie złożyć korektę wniosku z zachowaniem sumy kontrolnej w obu wersjach wniosku, lecz z tego prawa nie skorzystała. Zdaniem przeciwnika skargi, powyższe przesłanki zadecydowały, że wniosek skarżącej nie został zakwalifikowany do dalszej oceny.
Zaznaczono, że kwestie techniczne dotyczące niezgodności sumy kontrolnej w obu wersjach korekty wniosku zostały wyjaśnione z twórcą systemu SEZaM, firmą SYGNITY SA w Warszawie, która zapewniła, że nie ma możliwości, aby prawidłowo zapisany plik XML mógł mieć inną sumę kontrolną niż ten sam plik w wersji papierowej. Administrator systemu zapewnił dodatkowo, że plik XML (korekta wniosku) złożony
28 sierpnia 2012 r. przez skarżąca musiał być tym samym plikiem, który został pierwotnie złożony jako pierwszy wniosek (przed poprawkami). Bowiem tylko w takim przypadku system SEZaM mógł wygenerować komunikat, że w systemie jest już zarejestrowany wniosek z tą samą sumą kontrolną. Zdaniem organu, świadczyć to może o tym, że skarżąca składając korektę wniosku pomyliła płyty z elektroniczną wersją i zamiast płyty CD ze skorygowanym wnioskiem przedłożyła płytę z pierwotną wersją wniosku.
Na rozprawie przed Sądem skarżąca zakwestionowała przyjęty przez organ system naboru wniosków, który powoduje, że wnioskodawca nie ma możliwości sprawdzenia wersji elektronicznej pliku XML.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U.
z 2012 r. poz. 270), dalej jako P.p.s.a. - sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, co oznacza, że Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu zarówno pod względem jego zgodności z prawem materialnym jak i z prawem procesowym. Sądy administracyjne orzekają ponadto w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują kontrolę sądową i stosują środki określone w tych przepisach, co wynika z art. 3 § 3 P.p.s.a.
Taką szczególną regulację zawarto w art. 30c ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r.
o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 - powoływanej dalej jako u.z.p.p.r.)
W myśl wskazanego przepisu, po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, wnioskodawca może wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Nadto sąd dokonując oceny zgodności z prawem kontrolowanego rozstrzygnięcia odwoławczego powinien także mieć na uwadze treść art. 37 u.z.p.p.r., w którym prawodawca przesądził, że do postępowania w zakresie ubiegania się
o dofinansowanie na podstawie tejże ustawy - ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych - nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.
Dodatkowo wskazać należy, iż postępowanie w niniejszej sprawie toczyło się nie tylko w oparciu o przepisy powołanej ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, ale także na podstawie "Vademecum dla beneficjentów RPO WO 2007-2013" , wersji 15 przyjętej przez Zarząd Województwa Opolskiego uchwałą nr 2065/2012 z dnia 3 kwietnia 2012 r., dalej Vademecum.
Stąd na wstępie należy odnieść się do kwestii dotyczących umiejscowienia
w ramach obowiązujących przepisów prawa systemu realizacji programu, czyli zasad
i procedur obowiązujących podmioty uczestniczące w realizacji programu, w rozumieniu art. 5 pkt 11 i art. 26 ust. 1 pkt 8 u.z.p.p.r., którego częścią są wskazane wyżej przepisy i które nakładają na ubiegających się o dofinansowanie w ramach danego programu szereg obowiązków. System ten niewątpliwie nie mieści się w katalogu źródeł prawa powszechnie obowiązującego określonego w art. 87 Konstytucji RP. Ponadto nie jest on wydany przez konstytucyjnie upoważniony organ do wydawania przepisów prawa i nie jest publikowany w sposób przyjęty dla publikacji aktów normatywnych. Jednakże pomimo tych wad omawianemu systemowi realizacji programu przyznać należy walor źródła prawa, gdyż ocena projektów podlegających dofinansowaniu ze środków publicznych dokonywana przez instytucję zarządzającą jest kontrolowana przez sąd administracyjny, ma on umocowanie w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, ma generalny charakter i jest skierowany do indywidualnie nieokreślonego kręgu adresatów. Też, co do zasady, jako źródło prawa, system realizacji programu wiąże podmiot, który na jego podstawie zgłosił wniosek o dofinansowanie projektu (tak: wyrok NSA z dnia 4 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GSK 797/10).
Podkreślić przy tym należy, że przepisy systemu realizacji programu nie wiążą sądu administracyjnego, gdyż zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 178 ust. 1 Konstytucji RP, sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu podlegają jedynie Konstytucji oraz ustawom. Zatem, w sytuacji wniesienia przez wnioskodawcę skargi na rozstrzygnięcie dotyczące negatywnego wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu, sąd administracyjny jest uprawniony do kontroli jego zgodności z prawem powszechnie obowiązującym, a w szczególności z Konstytucją i ustawami.
Kompetencje instytucji zarządzającej na gruncie prawa krajowego uregulowano
w art. 26 ust. 1 u.z.p.p.r., wskazując między innymi w pkt 16, że do zadań instytucji zarządzającej należy wypełnianie obowiązków związanych z określeniem systemu realizacji programu operacyjnego i zapewnienie właściwej informacji i promocji programu operacyjnego.
Z kolei, w ust. 2 powołanego artykułu wskazano, iż instytucja zarządzająca wykonując zadania, o których mowa w ust. 1, powinna uwzględnić zasadę równego dostępu do pomocy beneficjentom wszystkich kategorii w ramach programu oraz zapewnić przejrzystość reguł stosowanych przy ocenie projektów.
Z powyższych uregulowań wynika, że instytucja zarządzająca otrzymała uprawnienia do określenia swoistej procedury postępowania przy dokonywaniu oceny projektów ubiegających się o dofinansowanie. Z tego właśnie względu postępowanie
w niniejszej sprawie toczyło się, jak wyżej powiedziano, również na podstawie zapisów przyjętych w Vademecum.
Z zapisów Vademecum dla beneficjentów RPO WO 2007-2013, zawartych w Tomie 1 - Informacje ogólne w rozdziale 1 ppkt 1.7.1 – Tworzenie i składanie wniosków
o dofinansowanie projektu wynika, że wnioskodawca sporządza wniosek
o dofinansowanie projektu w wersji elektronicznej poprzez wypełnienie on-line odpowiedniego formularza aplikacyjnego w generatorze wniosków.
Każdy wniosek o dofinansowanie oznaczony jest sumą kontrolną i suma ta musi być jednakowa w wersji papierowej, jak i elektronicznej wniosku. Nadto nie jest dopuszczalne ponowne otwarcie wniosku po jego zapisaniu (np. za pomocą edytora tekstu i zapisanie go w tym programie), gdyż skutkuje to utratą sumy kontrolnej.
W Tomie II - Przygotowanie i wybór projektów w ramach PRO WO 2007 -2013,
w rozdziale 1, pkt 1.1. przyjęto regulacje, że formularz wniosku dostępny jest wyłącznie w formie elektronicznej w systemie informatycznym SEZaM, który posiada funkcję generatora wniosku. Wypełniony formularz wniosku wraz z wymaganymi załącznikami należy przygotować w formie papierowej w dwóch egzemplarzach w formacie A4 oraz elektronicznej (na płycie CD/DVD R), wymóg ten dotyczy formularza wniosku
o dofinansowanie projektu, analizy finansowo-ekonomicznej do SWI oraz Biznes Planu. Suma kontrolna widniejąca na wersji papierowej wniosku musi być tożsama z sumą kontrolną wersji elektronicznej przedłożonej na nośniku elektronicznym (pkt 1.1.6).
Natomiast, jeżeli podczas próby złożenia wniosku lub korekty zostanie zidentyfikowany błąd uniemożliwiający poprawną rejestrację wniosku beneficjent ma możliwość dostarczenia poprawnego wniosku, pod warunkiem zachowania pierwotnego terminu wyznaczonego na jego złożenie. Zgodnie z pkt 1.1.10 rozdziału 1 Tomu II Vademecum wskazane uchybienia mogą dotyczyć jedynie wymogów rejestracyjnych (wniosek niepoprawnie zwalidowany – np. błędna struktura pliku XML, wniosek nie został złożony w ramach działania określonego w ogłoszeniu o naborze wniosków – np. w pkt 1 wniosku, wybrano błędny numer naboru wniosku, wersja elektroniczna wniosku niezgodna z wersja papierową – np. wniosek zawiera błędną sumę kontrolną, wniosek nie został złożony w dwóch egzemplarzach wraz z wersją elektroniczną – np. brak wersji elektronicznej wniosku, wniosek złożony w jednym egzemplarzu.
Podobne zasady dotyczą sytuacji składania korekty wniosku. Stosownie zatem do pkt. 1.2.4. ppkt 10 rozdziału 1, Tomu II Vademecum, jeżeli podczas próby złożenia korekty wniosku zidentyfikowany zostanie błąd uniemożliwiający poprawną rejestrację korekty wniosku beneficjent ma możliwość dostarczenia poprawnej korekty wniosku, pod warunkiem zachowania pierwotnego terminu wyznaczonego na jego złożenie. Wskazane uchybienia mogą dotyczyć jedynie wymogów rejestracyjnych (korekta wniosku niepoprawnie zwalidowana, błędna struktura pliku XML, korekta wniosku nie została zapisana z ostatniej strony generatora wniosku, nie zaznaczono pola "korekta", korekta wniosku nie została złożona w ramach działania określonego w ogłoszeniu
o naborze – np. w pkt 1.1 korekty wniosku wybrano błędny numer naboru wniosków, wersja elektroniczna wniosku niezgodna z wersją papierową – np. korekta wniosku zawiera błędną sumę kontrolną, korekta wniosku nie została złożona w dwóch egzemplarzach wraz z wersją elektroniczną, np. brak wersji elektronicznej korekty wniosku, korekta wniosku złożona w jednym egzemplarzu.
W przedmiotowej sprawie pozostaje poza sporem, że skarżąca starała się
o dofinansowanie projektu - budowa ośrodka turystycznego w [...], składając stosowny wniosek, który jednakże wymagał poprawienia i usunięcia uchybień. Niesporna również jest okoliczność, że wnioskodawczyni została wezwana do usunięcia stwierdzonych uchybień, pismem, które otrzymała w dniu 21sierpnia 2012 r. W odpowiedzi na wezwanie Instytucji Pośredniczącej II stopnia, skarżąca osobiście złożyła w wyznaczonym terminie (dnia 28 sierpnia 2012 r.) w siedzibie Opolskiego Centrum Rozwoju Gospodarki korektę wniosku, uwzględniającą żądane poprawki. Jednakże poprawiony wniosek nie został przyjęty i nie został poddany dalszej ocenie, wskutek braku spójności pomiędzy sumą kontrolną w wersji elektronicznej, a tą sumą w wersji papierowej wniosku, co spowodowało odrzucenie wniosku już na etapie oceny formalnej.
Zauważyć przyjdzie, że Instytucja Zarządzająca przyznała, że dostarczona później oryginalna wersja pliku XML została sprawdzona przez administratora systemu i suma kontrolna tego pliku jest identyczna z sumą kontrolną wniosku dostarczoną w dniu 28 sierpnia 2012 r. do OCRG w wersji PDF. Jednak OCRG nie może weryfikować prawidłowości tej wersji, gdyż protest jest rozpatrywany wyłącznie w oparciu
o dokumentację złożoną do konkursu oraz uzupełnioną w trakcie oceny wniosku
o dofinansowanie w ramach tego konkursu. Podczas rozpatrywania protestu nie są więc brane pod uwagę inne dokumenty, które wcześniej nie zostały dostarczone przez wnioskodawcę w ramach procedury naboru i oceny wniosku.
Na tle okoliczności niniejszej sprawy nasuwa się ogólne spostrzeżenie, że nieomal wszystkie dziedziny życia dotyka postęp w zakresie informatyki. Dostrzega to ustawodawca, który widzi również płynące stąd zagrożenia. Brak jest wprawdzie ustawy, która w sposób kompleksowy regulowałaby wszystkie istotne kwestie związane z korzystaniem z systemów informatycznych, niemniej w szeregu ustaw, które cząstkowo dotyczą powyższej kwestii, nakłada się na podmioty korzystające zawodowo z systemów informatycznych obowiązki ukierunkowane na uniknięcie zagrożeń pomyłek i błędów stąd wynikających. Można tutaj wskazać na przepis art. 66¹ § 2 k.c., w myśl którego przedsiębiorca składający ofertę w postaci elektronicznej jest obowiązany przed zawarciem umowy poinformować drugą stronę w sposób jednoznaczny i zrozumiały
o zasadach i sposobach utrwalania, zabezpieczania i udostępniania przez przedsiębiorcę drugiej stronie treści zawieranej umowy (pkt 3), jak i o metodach
i środkach technicznych służących wykrywaniu i korygowaniu błędów we wprowadzanych danych, które jest obowiązany udostępnić drugiej stronie (pkt 4). Zbliżone regulacje zawarte są również w ustawie z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204 ze zm.). I tak m.in., stosownie do art. 6 tej ustawy usługodawca jest obowiązany zapewnić usługobiorcy dostęp do aktualnej informacji o szczególnych zagrożeniach związanych z korzystaniem z usługi świadczonej drogą elektroniczną (pkt 1) oraz funkcji i celu oprogramowania lub danych niebędących składnikiem treści usługi, wprowadzanych przez usługodawcę do systemu teleinformatycznego, którym posługuje się usługobiorca (pkt 2). Ponadto, zgodnie z art. 8 ust. 3 pkt 2 lit. a) tej ustawy, regulamin świadczenia usług drogą elektroniczną, który określa usługodawca, powinien wskazywać warunki świadczenia usług drogą elektroniczną, w tym wymagania techniczne niezbędne do współpracy z systemem teleinformatycznym, którym posługuje się usługodawca. Wspomniane regulacje mają na celu uniknięcie potencjalnych zagrożeń będących następstwem przesyłania informacji drogą elektroniczną.
Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko zajęte w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 lutego 2007 r., sygn. akt P 25/06, że narusza konstytucyjną zasadę proporcjonalności (art. 2 Konstytucji RP) system realizacji programu, niedopuszczający możliwości sprostowania omyłki w treści dokumentu, która miała miejsce na etapie przesyłania przez wnioskodawcę danych drogą elektroniczną, co skutkowało odrzuceniem wniosku i negatywnym rozpatrzenie protestu. Reasumując, narusza przepis art. 5 pkt 11 i art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz art. 2 Konstytucji RP system realizacji programu, niezawierający regulacji ukierunkowanych na przeciwdziałanie zagrożeniom pomyłek i błędów wynikających z korzystania z systemów informatycznych przy przesyłaniu tą drogą plików w formie elektronicznej, tworzenia dokumentów w formie elektronicznej niedopuszczający możliwości sprostowania przez stronę zaistniałej pomyłki i skutkujący odrzuceniem z tego powodu wniosku strony o dofinansowanie jej projektu. Sytuacji tej nie zmienia regulacja przyjęta w Tomie II, ppkt 1.2.3.10 Vademecum, pozwalająca wprawdzie beneficjentowi na dostarczenie poprawionego wniosku pod warunkiem, że zachowany zostanie pierwotnie wyznaczony termin na jego złożenie, skoro
o poprawności wniosku w formie elektronicznej (pliku w standardzie XML) można przekonać się jedynie przy użyciu systemu informatycznego dostępnego Instytucji Pośredniczącej II stopnia (OCRG).
Zdaniem Sądu, odwołując się do przedstawionych wyżej ustawowych regulacji prawnych ukierunkowanych na uniknięcie zagrożeń pomyłek i błędów wynikających
z korzystania z systemów informatycznych przy przesyłaniu tą drogą plików w formie elektronicznej regulacje te, na zasadzie analogii iuris, powinny znaleźć zastosowanie
w systemie realizacji programu, o którym mowa w art. 5 pkt 11 i art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.
Odrzucenie wniosku o dofinansowanie projektu z powodu oczywistej omyłki polegającej na błędnym oznaczeniu numeru naboru w korekcie tego wniosku, stanowi niewspółmiernie rygorystyczny środek w stosunku do zamierzonego celu w zakresie ubiegania się o dofinansowanie wnioskowanego projektu, tym bardziej, że przy wykorzystywanym systemie informatycznym wnioskodawca nie jest w stanie sprawdzić poprawności pliku wymaganego w standardzie XML. W ocenie Sądu, stanowi naruszenie przepisu art. 29 ust. 2 u.z.p.p.r., dokonanie przez organ odmowy prawa usunięcia stwierdzonego mankamentu wniosku dotyczącego jedynie niespełnienia wymogu zgodności sumy kontrolnej na wersji papierowej wniosku z sumą kontrolną w jego wersji elektronicznej, który to wymóg był przewidziany w systemie realizacji projektu, co z kolei było równoznaczne z negatywnym rozpatrzeniem protestu, podobnie: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w wyroku z dnia 21 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Op 209/12.
W kontekście powyższego zwrócić uwagę przyjdzie na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane, między innymi w wyroku z dnia 17 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GSK 856/10, że nawet przy najbardziej sformalizowanej procedurze znaczenie jej poszczególnych postanowień musi być ustalane wszechstronnie
i racjonalnie, a nie mechanicznie, a wszelka ocena projektów konkursowych musi polegać na badaniu, czy spełnione zostały wymogi konkursu, nie zaś na badaniu, czy zostały wypełnione instrukcje – tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 listopada 2009 r., sygn. akt II GSK 907/09.
Z powyższych względów zasadnie wywodziła skarżąca, że nieuwzględnienie protestu w niniejszej sprawie nastąpiło z naruszeniem zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu, o której mowa w art. 26 ust. 2 powołanej ustawy.
Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju skargę uwzględnił i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, orzekając jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 30e tej ustawy w związku z art. 200 i 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło