IV SA/Wa 2382/12

WyrokWSA w Warszawie2012-12-28

Skład orzekający: Jakub Linkowski, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Gminy w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego narusza interes prawny współwłaścicieli nieruchomości, jeśli utrzymuje przeznaczenie ich działki pod drogę publiczną, które było już określone w poprzednim miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała Rady Gminy w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie narusza interesu prawnego skarżących, ponieważ utrzymuje przeznaczenie ich działki pod drogę publiczną, które było już określone w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Skoro skarżący kupili działkę, znając jej przeznaczenie, a studium nie wprowadza zmian pogarszających ich sytuację prawnoplanistyczną, nie można mówić o naruszeniu ich interesu prawnego.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę do WSA na uchwałę Rady Gminy w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, zarzucając m.in. naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, brak tytułu prawnego gminy do działki, przekroczenie uprawnień planistycznych oraz naruszenie zasady legalizmu. Skarżący upatrywali naruszenia swojego interesu prawnego w przeznaczeniu ich działki pod drogę publiczną. WSA oddalił skargę, uznając, że studium nie narusza interesu prawnego skarżących, ponieważ utrzymuje przeznaczenie działki pod drogę, które było już określone w poprzednim planie miejscowym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant ref. staż. Renata Lewandowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi M. D., R. L., W. L. i A. L. na uchwałę Rady Gminy N. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego - oddala skargę - Rada Gminy N.w dniu 9 czerwca 2011 r. podjęła uchwałę Nr [...]w sprawie Studium i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy N. W dniu [...] sierpnia 2011 r., po uprzednim wezwaniu na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, ze zm.) Rady Gminy N. do usunięcia naruszenia prawa powołaną uchwałą z dnia [...] czerwca 2011 r., M.D., R. i W. L. i A.L. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na tę uchwałę zarzucając: - rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, zawartych w ustawie z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z2012r. poz. 647), a w szczególności art. 6 ust.1, art. 9 ust.1 pkt4, art. 10 ust.1 pkt 8, art. 15 ust. 1 pkt10, art. 17 pkt 4, art. 20 ust. 1, powodujące w myśl art. 28.1 powyższej ustaw nieważność zaskarżonej uchwały wobec braku tytułu prawnego Gminy do działki nr [...], położonej w S., - rażące naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z uwagi na ewidentny brak celu publicznego co do budowy drogi na zaskarżonych działkach, co naruszyło interes prawny skarżących i w konsekwencji doprowadziło do nieważności zaskarżonej uchwały w myśl art. 28 powołanej ustawy, - przekroczenie uprawnień planistycznych Gminy z art. 4 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w odniesieniu do działki nr [...], stanowiącej współwłasność skarżących, która jest prywatnym lasem w rozumieniu art. 3 ustawy z 28 września 1991 r. o lasach, co doprowadziło do naruszenia prawa materialnego zawartego w ustawie o lasach, ustawie Prawo ochrony środowiska i ustawie o ochronie przyrody, - rażące naruszenie prawa budowlanego, w szczególności art. 32 ust. 4, przewidującego wymóg legitymowania się prawem do dysponowania nieruchomością (tytułem prawnym), - naruszenie zasady legalizmu wyrażonej w art. 16 ust. 2, art. 87 ust. 1, art. 171 ust. 1 Konstytucji RP, polegające na powoływaniu się przez Radę Gminy na akt prawa miejscowego - aktualnie obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego Gminy N. w części dotyczącej działki nr [...], który jest w tej części sprzeczny z ustawodawstwem obowiązującym na terenie całego kraju, gdyż Gmina nie posiada tytułu prawnego na przedmiotową działkę, W skardze postawiono również zarzuty uchwale Rady Gminy N. z dnia [...] lipca 2011 r. Nr [...] zawierającej stanowisko Rady wobec wezwania skierowanego przez skarżących o usunięcie naruszenia prawa uchwałą w sprawie studium i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy N., a także postawiono zarzuty uchwale Rady Gminy N. z dnia [...] lipca 2002 r. Nr [...] w sprawie Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru L., w gminie N. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy N. wniosła o jej oddalenie wskazując na okoliczności mające uzasadniać nietrafność postawionych zarzutów. Skarga na uchwałę Rady Gminy N.z dnia [...] lipca 2002 r. i z dnia [...] lipca 2011 r. wyłączona została do odrębnego postępowania sądowoadministracyjnego. Wyrokiem z dnia 17 stycznia 2011r. sygn. akt IV SA/Wa 1513/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, stwierdzając iż zaskarżona uchwała nie narusza interesu prawnego skarżących. W wyniku wniesionej przez skarżącego skargi kasacyjnej od powyższego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2012r. sygn. akt II OSK 935/12 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie podlega uwzględnieniu. Na wstępie podkreślić należy, iż stosownie do treści art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012r. poz. 270). Sąd, któremu sprawa została przekazana w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd sprawę zobowiązany był uwzględnić ocenę prawną zawartą w wydanym w sprawie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 2009r. Orzekający w niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia z dnia 31 sierpnia 2012 r. sygn. akt II OSK 935/12 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż skarżący wiążą swój interes prawny z prawem własności nieruchomości tj. działki gruntu o nr ewid. [...] wskazując na naruszenie przez studium ich interesu prawnego poprzez regulację odnoszącą się do nieruchomości będącej ich współwłasnością, a ponadto, poprzez uregulowania dotyczące działki o nr [...], które - według stanowiska skarżących - determinuje przeznaczenie działki będącej ich współwłasnością. Z kolei naruszenia interesu prawnego skarżący upatrują w tym, że postanowienia studium nie uwzględniają dotychczasowego przeznaczenia działki będącej lasem w rozumieniu art 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. Nr 12 z 2011r.poz.59), narzucają ustalenia dowolnie, arbitralnie, z naruszeniem przepisów regulujących granice władczej ingerencji w prawo własności, a poprzez wpływ na treść miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego skutkują ograniczeniami wykonywanie prawa własności, uniemożliwiając kontynuację dotychczasowego przeznaczenia działki nr ewid. [...]. Zdaniem NSA ocena legitymacji skargowej wymagała zatem zbadania czy skarżący, jako współwłaściciele nieruchomości o nr ewid. [...] dysponują interesem prawnym, a następnie, czy ten interes prawny został przez studium naruszony. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego dopiero odpowiedź na pytanie, czy zaskarżone studium dopuszcza dotychczasowy sposób wykonywania prawa własności pozwolić może na stwierdzenie, czy wskutek uchwalenia studium nastąpiła zmiana, która stosownie do okoliczności konkretnej sprawy, może być kwalifikowana w kategoriach pogorszenia sytuacji prawnej właściciela nieruchomości objętej studium, a w konsekwencji stanowić może o jego legitymacji skargowej. Jeżeli zatem Sąd pierwszej instancji twierdzi, iż w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi przesłanka naruszenia interesu prawnego skarżących, wykazać powinien, że w wyniku ustanowienia studium nie nastąpiło pogorszenie sytuacji prawnoplanistycznej będącej ich własnością nieruchomości. Wykazanie tego nie jest możliwe w oderwaniu od szczegółowej analizy rozwiązań przewidzianych dla konkretnego obszaru w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego oraz w zaskarżonym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, a także bez odniesienia tego do rzeczywistego sposobu użytkowania nieruchomości. W sytuacji natomiast uznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, że strona wykazała naruszenie jej interesu, a więc - w rozpatrywanej sprawie - istoty przysługującego jej prawa własności nieruchomości, Sąd dokona merytorycznej oceny zgodności zaskarżonego studium z przepisami prawa. Mając na uwadze powyższą ocenę Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekający ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w pierwszej kolejności stwierdził, iż skarżący jako właściciele działki [...] mają interes prawny w zaskarżeniu przedmiotowego studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania, albowiem studium określa sposób zagospodarowania ich nieruchomości. W świetle ugruntowanego orzecznictwa nie może budzić wątpliwości, iż własność jest prawem, które wskazuje na istnienie interesu prawnego po stronie skarżących. Skarżącym nie przysługuje natomiast jakikolwiek tytuł prawny do działki gruntu nr ew. [...] dlatego zaskarżona uchwała w odniesieniu do tej działki gruntu w żaden sposób nie wpływa na interes prawny skarżących, skoro taki interes prawny wobec tej działki gruntu im nie przysługuje. Źródła swojego interesu w ocenie Sądu skarżący nie mogą również upatrywać w fakcie przeznaczenia działki o nr ewid. [...] pod drogę publiczną. Jednocześnie zdaniem Sądu pierwszej instancji w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi przesłanka naruszenia interesu prawnego skarżących, albowiem w wyniku ustanowienia studium nie nastąpiło pogorszenie sytuacji prawnoplanistycznej będącej ich własnością nieruchomości. Na terenie działki nr [...] w dacie uchwalania zaskarżonego studium obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą Rady Gminy N. z dnia [...] lipca 2002 r. Stosownie do zapisów tego planu działka nr [...] oraz [...] położone w S. stanowią tereny ulicy lokalnej o symbolu 2KDL droga lokalna na K. W zaskarżonym studium dla wskazanych działek utrzymano przewidziane w ww. planie przeznaczenie tj. droga publiczna klasy lokalnej. Studium stanowi więc kontynuację dotychczasowego przeznaczenia zagospodarowania zarówno działki nr [...] jak i [...]. Skarżący kupując działkę nr [...] w 2006 r. znali, więc jej przeznaczenie w obowiązującym wówczas planie zagospodarowania przestrzennego. W ocenie Sądu stwierdzić zatem należy, iż wskutek uchwalenia studium nie nastąpiła zmiana, która stosownie do okoliczności konkretnej sprawy, może być kwalifikowana w kategoriach pogorszenia sytuacji prawnej właściciela nieruchomości objętej studium. Nie można bowiem mówić o pogorszeniu sytuacji skarżących. Nie można również mówić, iż sposób zagospodarowania działki nr [...] wpływa na sposób wykonywania przez nich prawa własności w stosunku do działki nr [...]. Jak podniesiono bowiem powyżej obydwie działki już w planie z 2002 r. przeznaczone były pod drogę. To właśnie działka nr [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. została wyodrębniona z działki nr [...] z przeznaczeniem pod drogę oznaczoną w planie 2 KDL. Inna rzeczą jest dotychczasowy sposób rzeczywistego użytkowania przedmiotowej nieruchomości. Skarżący na rozprawie wyjaśnił, iż na działce nr [...] posadził drzewa i zapisy studium doprowadzą do wycięcia drzew na jego działce. Mając jednak na uwadze zapisy obowiązującego planu oraz zaskarżonego studium stwierdzić należy, iż powyższy sposób zagospodarowania działki nr [...] nie był zgodny z jej przeznaczeniem określonym w aktach planistycznych. W ocenie Sądu zaskarżona uchwała na naruszyła interesu prawnego skarżących bowiem w żadnym zakresie nie zmieniła sytuacji prawnej właścicieli działki nr [...] i możliwości jej zagospodarowania. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło