IV SA/Wa 1441/12

WyrokWSA w Warszawie2013-01-10

Skład orzekający: Anna Szymańska, Aneta Dąbrowska, Jakub Linkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza na cele nieleśne grunt leśny, jest nieważna z powodu braku uzyskania zgody marszałka województwa, mimo że na mapie planistycznej grunt ten był oznaczony jako zadrzewiony (Lz), podczas gdy w ewidencji gruntów figurował jako leśny (Ls)?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza na cele nieleśne grunt leśny, jest nieważna w tej części, jeśli organ sporządzający plan nie uzyskał wymaganej zgody marszałka województwa. Brak uzyskania tej zgody stanowi istotne naruszenie trybu sporządzania planu, które skutkuje nieważnością uchwały, nawet jeśli na mapie planistycznej grunt był błędnie oznaczony jako zadrzewiony, podczas gdy ewidencja gruntów wskazywała na jego leśny charakter. Ewidencja gruntów stanowi bowiem podstawowe źródło informacji dla planowania przestrzennego.
Stan faktyczny
Wojewoda złożył skargę na uchwałę Rady Gminy W. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów o ochronie gruntów leśnych i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez przeznaczenie na cele nieleśne części działki nr ewidencyjny [...] stanowiącej las, bez uzyskania wymaganej zgody marszałka województwa. Rada Gminy argumentowała, że na mapie planistycznej działka figurowała jako teren zadrzewiony (Lz), a nie leśny (Ls), co miało zwalniać z obowiązku uzyskania zgody. Sąd rozpoznał sprawę, biorąc pod uwagę stan prawny obowiązujący w dacie podejmowania uchwały.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie obejmującym działkę oznaczoną numerem ewidencyjnym [...] z obrębu K., jednostka ewidencyjna W. w części oznaczonej w ewidencji gruntów jako grunt leśny (Ls), oraz stwierdził, że uchwała w tym zakresie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się orzeczenia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Szymańska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Jakub Linkowski, Protokolant ref. staż. Renata Lewandowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Gminy W. z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie obejmującym działkę oznaczoną numerem ewidencyjnym [...] z obrębu K., jednostka ewidencyjna W. w części oznaczonej w ewidencji gruntów jako grunt leśny (Ls); 2. stwierdza, że zaskarżona uchwała w zakresie określonym w pkt 1 niniejszego wyroku nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia. Wojewoda [...] złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę nr [...] Rady Gminy W. z dnia [...] czerwca 2007r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy S. (obecnie W.) na obszarze wsi K. i wniósł o stwierdzenie nieważności tej uchwały w części tekstowej oraz graficznej w zakresie dotyczącym działki nr ewidencyjny [...] z obrębu K. w jej części stanowiącej las. Zaskarżonej uchwale zarzucono naruszenie art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tj. Dz. U. z 2004r, Nr 121, poz. 1266 ze zm.) w zw. z art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1 pkt 8, art. 18 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. z 1999r, nr 15, poz. 139 ze zm.) poprzez brak uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne w stosunku do działki nr ewidencyjny [...] w jej części stanowiącej las. W uzasadnieniu skargi Wojewoda wskazał, że przy podejmowaniu powyższej uchwały naruszony został przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o zagospodarowaniu oraz właściwość organów, o których mowa w art. 18 ust. 2 pkt 4 lit. a tej ustawy, co na mocy art. 27 ust. 1 winno skutkować nieważnością w zakresie wskazanym powyżej. Dalej wskazano, że w związku ze spełnieniem warunków, o których mowa w art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) zasady, tryb oraz właściwość organów przy uchwalaniu omawianego planu regulowała ustawa z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym organ sporządzający projekt planu uzgadnia go z organami właściwymi do uzgadniania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego na podstawie przepisów szczególnych. Biorąc po uwagę, że w stosunku do części działki nr [...] stwierdzono występowanie gruntów leśnych, w związku z dyspozycją art. 9 ust. 1 i art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, powinny mieć zastosowanie przepisy ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (w brzmieniu z dnia 12 czerwca 2007r.) przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych, nie stanowiących własności Skarbu Państwa wymaga uzyskania zgody marszałka województwa wyrażanej po uzyskaniu opinii izby rolniczej. Decyzja administracyjna wydana w tej sprawie stanowi podstawę do zmiany przeznaczenia w planie miejscowym. W toku procedury planistycznej organ sporządzający plan miejscowy nie uzyskał stosownej zgody na zmianę przeznaczenia, a zatem nie był uprawniony do dokonywania zmiany przeznaczenia w odniesieniu do fragmentu leśnego działki nr [...]. Również w tym stanie prawnym została naruszona właściwość organów, o których mowa w art. 18 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Z wnioskiem o wystąpienie do sądu o stwierdzenie nieważności omawianej uchwały zwrócił się do Wojewody Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w W. Organ nadzoru przeprowadził postępowanie wyjaśniające i ustalił, że działka oznaczona nr ewidencyjnym [...] z obrębu K. o łącznej powierzchni 1653 m² powstała w 2010r w wyniku podziału działki numer [...] o powierzchni 2,02 ha. W chwili obecnej w skład działki nr [...] wchodzi rola oraz las na gruntach klasy VI na powierzchni 638 m². W dacie podejmowania omawianej uchwały działka nr [...] (przed podziałem) posiadała m.in. użytki leśne na gruntach klasy VI (LsVI) na powierzchni 0,07ha. Podstawę planowania przestrzennego stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Skoro w dacie podejmowania uchwały dokonano w planie zmiany zagospodarowania gruntu leśnego i przeznaczono go pod zabudowę mieszkaniową, to organ sporządzający plan winien uzyskać zgodę właściwego marszałka województwa na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne. Wójt Gminy W. stwierdził, że powodem braku wystąpienia o zgodę na zmianę przeznaczenia była mapa, na której wykonano rysunek planu. Natomiast zdaniem organu powoływanie się na oznaczenia użytków na mapie nie zwalniało sporządzającego plan od stosowania zapisów zawartych w ewidencji gruntów. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy w W. wniosła o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu wskazano, że po podjęciu uchwały z dnia [...] listopada 1997r. w sprawie przystąpienia do zmiany miejscowego planu ogólnego rozpoczęto procedurę opracowywania projektu planu. Zakupiono mapę sytuacyjno-wysokościową z elementami ewidencji gruntów na potrzeby planowania przestrzennego w Państwowym Przedsiębiorstwie Geodezyjno-Kartograficznym. Zgodnie z tą mapą na terenie działki nr ewidencyjny [...] jako element pokrycia figuruje Lz. Wobec tego występując do marszałka o wyrażenie zgody na zmianę przeznaczenia terenów leśnych na nieleśne nie uwzględniono spornej działki, gdyż figurowała na mapie jako grunty zadrzewione, nie wymagające uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia. Mapa zasadnicza zakupiona na potrzeby planu winna odzwierciedlać zapisy zawarte w ewidencji gruntów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wchodzi więc tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 5) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012r., poz. 270), cytowanej dalej jako P.p.s.a kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Z art. 134 § 1 p.p.s.a., wynika, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną. Oznacza to, że sąd dokonuje oceny zaskarżonego aktu mając na uwadze wszelkie aspekty sprawy, nie zaś jedynie argumentację podniesioną przez stronę skarżącą. Skarga Wojewody [...] została wniesiona w oparciu o art. 93 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142. poz. 1591 ze zm.), dalej u.s.g. Mianowicie u.s.g. w art. 91 ust. 1 stanowi, że uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90. Organem nadzoru jest właściwy wojewoda. Termin 30 dni jest terminem, który nie podlega zawieszeniu ani przedłużeniu. Jeżeli wojewodzie nie uda się dokonać oceny przedłożonej uchwały w tymże terminie, a uzna, że dotknięta jest wadami, które skutkować winny stwierdzeniem jej nieważności, nie jest uprawniony do procedowania w tym przedmiocie. Stanowi o tym art. 93 ust. 1 u.s.g. Po upływie terminu wskazanego w art. 91 ust. 1 organ nadzoru nie może we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy. W tym przypadku organ nadzoru może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Ponieważ w niniejszej sprawie plan miejscowy został uchwalony w 2007r., należało przyjąć, że w tamtym przedziale czasowym został doręczony Wojewodzie celem zbadania zgodności uchwały z obowiązującymi przepisami. Organ nadzoru nie zrealizował wówczas swoich uprawnień i w terminie 30 dni od daty otrzymania uchwały nie stwierdził jej nieważności. Wobec powyższego był uprawniony – wojewody nie obowiązuje żaden termin w tym zakresie – do wystąpienie ze skargą do sądu administracyjnego. Zasadnie przyjęto w skardze, że wobec podjęcia w dniu [...] listopada 1997r. uchwały w sprawie przystąpienia do zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przedmiotowa zmiana planu winna zostać dokonana w oparciu o przepisy uchylonej ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. z 1999r, nr 15, poz. 139 ze zm.). Wynika to z normy intertemporalnej zawartej w art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717). Jednocześnie Sąd zwraca uwagę, że co prawda tytuł uchwały wskazywać mógłby, że przedmiotem procedury prawodawczej była zmiana planu, jednakże analiza treści tego aktu pozwala na stwierdzenie, że w istocie dotyczy on odrębnego planu dla wsi K. Uchwała ta zatem winna być traktowana nie jako zmiana planu miejscowego, lecz jako uchwalenie nowego planu. Stosownie do art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia lub zmiany planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu, stosuje się przepisy dotychczasowe. Te zaś nie mogą być rozumiane jako całokształt regulacji prawa materialnego obowiązujących przed wejściem w życie ww. ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Pod pojęciem przepisów dotychczasowych, o których mowa w art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, należy rozumieć przepisy poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (vide wyrok NSA z dnia 25 maja 2007r. sygn. akt II OSK 164/07). Jeżeli zatem zostały spełnione formalne warunki do zastosowania art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym tzn. została podjęta uchwała o przystąpieniu do sporządzenia lub zmiany planu oraz zostały dokonane zawiadomienia o terminie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu ([...] listopada 1999r. – k. 67 akt administracyjnych) wówczas organy gminy winny zastosować przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, co w niniejszej sprawie nastąpiło, pomimo, że uchwalenie samego planu nastąpiło już pod rządami obecnie obowiązującej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu. Nie mniej jednak z wyraźnej woli ustawodawcy skonkretyzowanej w cytowanym przepisie intertemporalnym priorytet przyznano poprzednim przepisom o planowaniu w sytuacji, gdy procedura planistyczna znalazła się na pewnym etapie zaawansowania. Ocena zatem zgodności zaskarżonej do sądu administracyjnego uchwały powinna zostać dokonana pod kątem przepisów zawartych w tej ustawie z jednoczesnym zastosowanie przepisów innych aktów prawnych, które obowiązywały w okresie przeprowadzania procedury sporządzania planu, jeżeli poprzednia ustawa do nich odsyłała. Konieczność stosowania przepisów odrębnych tj. innych od ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wynikała z art. 18 ust. 2 pkt 4lit. a tej ustawy. Mianowicie w toku procedury planistycznej wójt obowiązany był m.in. zawiadomić na piśmie o przystąpieniu do sporządzenia planu organy właściwe do uzgadniania projektu planu oraz zarząd województwa i powiatu (art. 18 ust. 2 pkt 2) jak również uzgodnić projekt planu, stosownie do jego zakresu, z właściwymi organami, na podstawie przepisów szczególnych (art. 18 ust. 2 pkt 4lit. a). Przepisy te zawarte w aktach prawa materialnego były różnorakie, nie mniej jednak generalną zasadą było ich stosowanie w brzmieniu obowiązującym na dzień uzgadniania. Jako równoznaczne z uzgodnieniem traktuje się uzyskanie decyzji właściwego organu o wyrażeniu zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne, a tryb i zasady udzielania tej zgody zostały określone w ustawie z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tj. Dz. U. z 2004r, Nr 121, poz. 1266 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym na dzień wydawania tej decyzji. W toku omawianej procedury planistycznej Wójt Gminy W. zwrócił się do Marszałka Województwa [...] o zgodę na zmianę przeznaczenia terenów leśnych na cele nieleśne, jednak ów wniosek nie uwzględnił działki nr [...]. Organ przyczyny pominięcia spornej działki przy zwracaniu się o zgodę na zmianę przeznaczenia upatruje w tym, że na mapie stanowiącej materiał planistyczny do opracowywania planu miejscowego figurowała ona jako teren zadrzewiony Lz (k. 28 akt sądowych). Jednocześnie w ewidencji gruntów omawiana działka w spornej części o powierzchni 638 m², obecnie, jak i w okresie prowadzenia procedury planistycznej widniała jako grunt leśny Ls. Ewidencja gruntów i budynków, w obowiązującym w dacie podejmowania badanej uchwały stanie prawnym, prowadzona była na podstawie rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). § 67 rozporządzenia stanowi, że użytki gruntowe wykazywane w ewidencji dzielą się na poszczególne grupy, tj. użytki rolne, grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione, grunty zabudowane i zurbanizowane, użytki ekologiczne, nieużytki, grunty pod wodami i tereny różne, natomiast § 68 dotyczy podziału poszczególnych użytków gruntowych, wyszczególnionych w § 67 na szczegółowe kategorie, oznaczone wskazanymi tam symbolami. Z § 68 ust. 2 pkt 1 tego rozporządzenia wynika, że lasy klasyfikowane są w ewidencji symbolem "Ls". Odrębnie natomiast zostały zakwalifikowane grunty zadrzewione jako Lz. Każdy zatem grunt oznaczony w ewidencji gruntów symbolem "Ls" powinien stanowić grunt leśny w rozumieniu ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Nie podlega natomiast tej ochronie grunt zakwalifikowany jako Lz. Trafnie zatem co do zasady organ przyjął, że gdyby odpowiadało stanowi faktycznemu zakwalifikowanie części działki nr [...] jako gruntu zadrzewionego wówczas nie byłoby konieczne uzyskanie zgody na zmianę jego przeznaczenia na inne cele. Założeniem wymienionej ustawy jest ochrona gruntów leśnych jako większych kompleksów drzew w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy o lasach, nie zaś jakichkolwiek terenów zadrzewionych, które z istoty mogą występować na terenach zabudowanych jako naturalne uzupełnienie tej zabudowy. W niniejszej sprawie problem polegał na tym, że działka [...] w części widniała w ewidencji gruntów jako działka leśna. Tym samym przeznaczenie jej na cele nieleśne wymagało uzyskania decyzji marszałka województwa wyrażanej po uzyskaniu opinii izby rolniczej (art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych), o którą organ nie zwrócił się. Rada Gminy oparła się na mapie sytuacyjno - wysokościowej zakupionej na potrzeby sporządzenia planu. Obowiązujące od dnia 22 stycznia 2002r. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 13 grudnia 2001r. w sprawie dokumentów stosowanych w pracach planistycznych oraz wymaganych przy ustalaniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu (Dz. U. z 2002r., Nr 1, poz. 12 ze zm.) stanowiło, że rysunek projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wykonuje się na mapie spełniającej następujące warunki: 1) poświadczonej za zgodność z oryginałem przechowywanym w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, 2) której treść zawiera dane sytuacyjno-wysokościowe oraz granice władania gruntami; w przypadku braku mapy łączącej te dane, dopuszcza się sporządzenie rysunku planu na mapie o niepełnej treści, z wykorzystaniem dodatkowych map zawierających pozostałe dane, 3) której skala odpowiada przedmiotowi i szczegółowości ustaleń projektu planu. Rozporządzenie to nie przesądza, że przyjęte oznaczenia na mapie przeznaczonej na rysunek planu "zastępują" informacje wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Natomiast przepis art. 21 prawa geodezyjnego i kartograficznego stanowi, że podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki państwowej i gospodarki gruntami powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Z przepisu tego wynika jednoznacznie, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu planistycznym. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy w toku procedury planistycznej mają obowiązek opierać się na danych wynikających z tej ewidencji, nie zaś danych wynikających z map sytuacyjnych. Mapy te bowiem nie uzyskały statusu urzędowego i oficjalnego źródła informacji co do rodzaju użytku gruntowego. Reasumując przy uchwalaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy S. (obecnie W.) na obszarze wsi K. doszło do naruszenia obowiązku uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne w omawianym zakresie, pomimo istnienia takiego obowiązku. Tymczasem art. 18 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, określający szczegółowo kolejne etapy postępowania poprzedzające podjęcie uchwały w sprawie planu zagospodarowania przestrzennego stanowi, że wójt w tym wypadku po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kolejno: 1) ogłasza w miejscowej prasie oraz przez obwieszczenie, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości, o przystąpieniu do sporządzania planu, określając formę, miejsce i termin, nie krótszy niż 21 dni, składania wniosków do planu, 2) zawiadamia na piśmie o przystąpieniu do sporządzania planu organy właściwe do uzgadniania projektu planu oraz zarząd województwa i powiatu, 2a) bada spójność rozwiązań projektu planu z polityką przestrzenną gminy określoną w studium, o którym mowa w art. 6, 3) występuje o opinie właściwych organów administracji rządowej, stosownie do przedmiotu planu, 4) uzgadnia projekt planu, stosownie do jego zakresu z organami właściwymi do uzgadniania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, na podstawie przepisów szczególnych. Naruszenie tak określonego trybu prac nad projektem i właściwości organów, zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym powoduje nieważność uchwały rady gminy podjętej w sprawie planu miejscowego. Wykładnia gramatyczna cytowanego zapisu prowadzi do wniosku, że każde naruszenie trybu postępowania (np. zmiana kolejności, skrócenie terminu, pominięcie którejś z czynności) oraz właściwości organów w procesie sporządzania i ustanawiania planu zagospodarowania przestrzennego powoduje sankcję w postaci nieważności uchwały. W orzecznictwie oraz doktrynie na tle ostatnio przywołanego przepisu ugruntowany został pogląd, że zapisy dotyczące procedury sporządzania planu są kategoryczne, a klauzula w nim zawarta ma na celu zapewnienie ich bezwzględnego przestrzegania przez organy samorządu lokalnego. Podkreślano, że skoro plan miejscowy jest przepisem gminnym, a więc prawem lokalnym powszechnie obowiązującym, to obowiązek ścisłego przestrzegania rygorów jego stanowienia jest jedną z gwarancji państwa prawnego w tworzeniu prawa lokalnego (vide wyrok WSA w Opolu z dnia 20 kwietnia 2009r. sygn. akt II SA/Op 575/08). Tak restrykcyjna sankcja przewidziana w cytowanym przepisie nie została recypowana do obecnie obowiązującej ustawy w zakresie planowania przestrzennego. Norma art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi, że jedynie istotne naruszenie trybu sporządzania planu powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części. Dla ustalenia istotności decydujące znaczenie będzie miał wpływ naruszenia na treść planu. Innymi słowy, czy stwierdzone naruszenie procedury planistycznej mogłoby mieć wpływ na treść zapisów planu. Poprzednio obowiązująca ustawa nie dawała możliwości gradacji wagi i charakteru uchybienia w procedurze stanowienia planu. Nie miało także znaczenia jaki obszar terytorialnie obejmuje część planu, co do której doszło do naruszenia trybu jego stanowienia. W niniejszej sprawie dodatkowo trzeba podnieść, że brak decyzji w sprawie zgody na zmianę przeznaczenia mógł mieć wpływ na treść planu w tej części. Gdyby bowiem marszałek odmówił wyrażenia zgody na zmianę przeznaczenia lasu pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną to wówczas część działki nr [...] miałaby nadal przeznaczenie leśne. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności należało stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały w opisanej w wyroku części na zasadzie art. 147 § 1 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło