I GSK 741/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Małgorzata Rysz po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt III SA/Lu 924/12 w sprawie ze skargi K. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie określenia niezaksięgowanej kwoty należności wynikających z długu celnego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Pismem z dnia [...] listopada 2012 r. K. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] października 2012 r. nr [...]. Zarządzeniem z dnia [...] grudnia 2012 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez nadesłanie odpisu skargi poświadczonego za zgodność z oryginałem w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało skarżącemu doręczone w dniu 21 stycznia 2013 r., (przesyłka została odebrana w tym dniu przez dorosłego domownika, W. G. – ojca skarżącego). Termin 7-dniowy do uzupełnienia braków formalnych skargi upłynął z dniem 28 stycznia 2013 r. Natomiast skarżący wykonał zarządzenie poprzez nadanie przesyłki zawierającej poświadczony za zgodność odpis skargi w dniu 29 stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] postanowieniem z dnia 13 lutego 2013 r., na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), odrzucił skargę K. G. W uzasadnieniu postanowienia podkreślono, że sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Powołano też przepis art. 47 § 1 p.p.s.a., z którego wynika, że do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom. Ponadto zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. w sytuacji, gdy skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu, wskutek niezachowania wymogów formalnych, wzywa się do ich uzupełnienia. Sąd podkreślił także, że wezwanie wraz z pouczeniem o skutkach nieusunięcia wskazanych braków skargi, stosownie do treści art. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. zostało skarżącemu doręczone w sposób prawem przewidziany w dniu 21 stycznia 2013 r. K. G. w dniu [...] kwietnia 2013 r. wniósł skargę kasacyjną od tego postanowienia WSA w L., zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy – art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz art. 49 § 1 p.p.s.a. – poprzez niewłaściwe ich zastosowanie, to jest odrzucenie skargi z powodu nieusunięcia braków w postaci niezłożenia odpisu skargi w ciągu 7 dni od wezwania, co nie stanowi braku istotnego, uniemożliwiającego nadanie biegu sprawie, a tym samym naruszenie przez sąd I instancji zasad zapisanych w art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 i art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a także naruszenie art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.) Wnoszący skargę kasacyjną wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz rozpoznania skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym w myśl art. 182 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Ta jednakże w niniejszej sprawie nie miała miejsca. Stosownie do treści art. 47 § 1 p.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika, zaś z art. 49§1 p.p.s.a. wynika, iż w wypadku gdy pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba, że ustawa stanowi inaczej (tak chociażby stanowią art. 58 § 3 i 178 ustawy p.p.s.a., które przewidują odrzucenie środka zaskarżenia w razie nieuzupełnienia jego braków). Wyraźnego podkreślenia wymaga, iż obowiązek określony w art. 47§1, polegający na dołączeniu do pisma odpisów, obciąża składającego pismo, ze skutkami o których stanowi art. 49 § 2 oraz art. 58 § 3 p.p.s.a., jeżeli brak w tym zakresie uniemożliwi nadanie pismu procesowemu właściwego biegu. Odmienna interpretacja jest w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zbyt rygorystyczna. Nie można bowiem uznać, że każde nieuzupełnienie braków formalnych pisma będzie prowadziło do pozostawienia go bez rozpoznania, bądź odrzucenia. Podstawą takiego rozstrzygnięcia może być jedynie brak istotny, tzn. taki którego nieusunięcie uniemożliwia nadanie pismu dalszego biegu. Na gruncie niniejszej sprawy braku jednego odpisu skargi nie można, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zakwalifikować jako braku istotnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wezwanie skarżącego do nadesłania odpisu było uzasadnione, jednakże jego niewykonanie w terminie, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie, nie może zamykać stronie prawa do sądu. Stanowiłoby to rażące naruszenie zasady wyrażonej w art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 i art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz wiążących Rzeczpospolitą Polską aktach prawa międzynarodowego, które to przepisy gwarantują każdemu prawo do rozpoznania jego sprawy przez niezawisły sąd i zakazują zamykanie drogi sądowej. Nadmiernie rygorystyczne stanowisko jakie zajął Sąd I instancji, stanowiłoby właśnie takie zamknięcie, a co za tym idzie, naruszałoby podstawowe zasady i swobody obywatelskie (por. postanowienia NSA z dnia 5 grudnia 2012 r. II OSK 2852/12, z dnia 8 stycznia 2013 r. II OSK 3050/12). W takim stanie rzeczy zarzuty skargi uznać należy za usprawiedliwione. W świetle powyższego zaistniała konieczność uchylenia, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., zaskarżonego postanowienia w całości.