II SA/Op 38/13
WyrokWSA w Opolu2013-02-14
Skład orzekający: Elżbieta Naumowicz, Grażyna Jeżewska, Daria Sachanbińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odrzucenie wniosku o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego z powodu niespełnienia kryteriów formalnych, w tym braku spójności danych we wniosku i załącznikach dotyczących kwalifikowalności wydatków, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że odrzucenie wniosku o dofinansowanie było uzasadnione. Wniosek nie spełniał kryteriów formalnych, ponieważ dane dotyczące kwalifikowalności wydatków (np. pomieszczenia socjalne) były niespójne między wnioskiem a załącznikami. Skarżący nie dokonał wymaganych korekt, co skutkowało jego odrzuceniem zgodnie z regulaminem konkursu.Stan faktyczny
J. T. złożył wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego. Instytucja Pośrednicząca II stopnia (OCRG) odrzuciła wniosek z powodu braków formalnych, wskazując na niespójności we wskaźnikach produktu i kosztach kwalifikowanych dotyczących pomieszczeń socjalnych. Zarząd Województwa Opolskiego (Instytucja Zarządzająca - IZ) rozpatrzył protest J. T. negatywnie, podtrzymując decyzję o odrzuceniu wniosku. J. T. wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa i przejrzystości reguł oceny.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Sędzia WSA Daria Sachanbińska – spr. Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 lutego 2013 r. sprawy ze skargi J. T. na rozstrzygnięcie protestu przez Zarząd Województwa Opolskiego z dnia 31 grudnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie dofinansowania projektu złożonego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego na lata 2007-2013 oddala skargę.
W dniu 3 sierpnia 2012 r. J. T., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą J. T. Firma Usługowo-Handlowa "[...]", złożył w Instytucji Pośredniczącej II stopnia - Opolskim Centrum Rozwoju Gospodarki, dalej zwanej OCRG, wniosek o dofinansowanie projektu pod tytułem: "Utworzenie innowacyjnego ośrodka turystycznego "[...]" na terenach zabytkowego kompleksu folwarcznego w [...]". Wniosek został złożony w ramach III naboru wniosków do Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego (dalej RPO WO) na lata 2007-2013, nr Osi priorytetowej 1 "Wzmocnienie atrakcyjności gospodarczej regionu", nr poddziałania 1.4.1 "Wsparcie usług turystycznych i rekreacyjno-sportowych świadczonych przez przedsiębiorstwa".
W wyniku przeprowadzonej oceny formalnej wniosku, w związku ze stwierdzeniem uchybień i braków, OCRG pismem z 14 września 2012 r. poinformowało wnioskodawcę o konieczności dostarczenia skorygowanego wniosku i brakujących załączników w ciągu pięciu dni roboczych od dnia otrzymania pisma. W przedmiotowym piśmie szczegółowo wskazano na stwierdzone uchybienia/braki.
W wykonaniu powyższego wezwania J. T. w dniu 21 września 2012 r. złożył skorygowany wniosek wraz z załącznikami.
W wyniku powtórnie przeprowadzonej oceny formalnej wniosku, OCRG pismem z 23 października 2012 r., nr [...], poinformowało J. T., że jego wniosek został odrzucony i nie będzie podlegał dalszej ocenie z powodu stwierdzonych uchybień i braków formalnych. Odnośnie kryterium - "Wniosek wypełniony poprawnie, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej", OCRG stwierdziło:
- w pkt 3.8 wniosku w zakresie wskaźnika produktu "Powierzchnia wybudowanych, przebudowanych, wyremontowanych obiektów" brak zgodności z zapisami zał. 14, gdzie wpisano 630 m² powierzchni, natomiast w projekcie budowlanym wskazano, że powierzchnia użytkowa wynosi 970 m². Ponadto od podanej powierzchni nie odjęto części socjalnej, o której mowa w projekcie budowlanym (5,67 m²);
- w pkt 3.8 wniosku we wskaźniku "Liczba pozostałego sprzętu i wyposażenia" podano błędną wartość, ponieważ wliczono okna, drzwi i grzejniki, które powinny zawierać się w pracach budowlanych;
- w pkt 3.11 wniosku koszty kwalifikowane projektu błędnie zawierają koszt budowy pomieszczenia socjalnego (5,67 m²).
Odnośnie kryterium - "Załączniki do wniosku są poprawne, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej" OCRG wskazało, że:
- w załączniku nr 1 w sekcji C.8 do kategorii wydatków "Zakup środków trwałych i wyposażenia" błędnie zaliczono zakup okien, drzwi i grzejników, które należało wliczyć do prac budowlanych;
- w załączniku nr 14 metryka projektu nie została podpisana przez osoby sporządzające;
- w załączniku nr 14 nie podano metodologii wyliczeń kosztów socjalnych, mimo że zgodnie z projektem budowlanym występują;
- w załączniku nr 14.2 do kosztu prac budowlanych błędnie wliczono także budowę pomieszczenia socjalnego.
OCRG wyjaśniło również, że ocena została dokonana w oparciu o zapisy "Szczegółowego opisu osi priorytetowych RPO WO 2007-2013", wersja nr 40, przyjęta przez Zarząd Województwa Opolskiego uchwałą nr 1324/2008 z dnia 3 stycznia 2008 r. z późniejszymi zmianami i "Vademecum dla beneficjentów RPO WO 2007-2013", wersja nr 15, Tom I, przyjęta przez Zarząd Województwa Opolskiego uchwałą nr 2064/2012 z dnia 3 kwietnia 2012 r. oraz Tom II przyjęty przez Zarząd Województwa Opolskiego uchwałą nr 2065/2012 z dnia 3 kwietnia 2012 r., dalej zwane w skrócie: Vademecum.
Nie zgadzając się z powyższym stanowiskiem OCRG, J. T. wniósł protest, domagając się przywrócenia wniosku do oceny formalnej.
Zarząd Województwa Opolskiego - Instytucja Zarządzająca (dalej zwana również IZ), rozstrzygnięciem z 31 grudnia 2012 r., nr [...], działając w oparciu o przepisy art. 30b ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.), zwanej dalej ustawą, w zw. z art. 6 ustawy z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności (Dz. U. Nr 216, poz. 1370) oraz na podstawie Wytycznych Instytucji Zarządzającej w zakresie procedury odwoławczej w ramach RPO WO 2007-2013 przyjętych uchwałą Zarządu Województwa Opolskiego nr 3162/2009 z dnia 7 kwietnia 2009 r. ze zm., rozpatrzyła protest negatywnie. Uzasadniając swoje stanowisko organ przedstawił stan faktyczny sprawy i stwierdził, że w skorygowanym pkt 3.8 wniosku wartość wskaźnika produktu pn. "Powierzchnia wybudowanych, przebudowanych, wyremontowanych obiektów" w roku 2013 oraz w wartości docelowej nie została zmieniona i nadal wynosi 630.0000 m². Zdaniem IZ nie można podzielić zarzutu OCRG, że wartość wskaźnika nie jest zgodna z zapisami załącznika nr 14, z którego wynika, iż powierzchnia użytkowa wynosi 970 m². Uwzględniając bowiem uwagę sformułowaną w piśmie z 14 września 2012 r., w której wskazano wnioskodawcy, aby w omawianym wskaźniku ujął kwalifikowaną powierzchnią użytkową, należy stwierdzić, że nie jest ona zgodna z definicją wskaźnika, która do powierzchni odnosi się w sposób ogólny. W związku z tym, że Definicja wskaźników produktów i rezultatów na poziomie projektu w ramach RPO WO na lata 2007-2013 (...) nie wskazuje jednoznacznie, o jaką powierzchnię chodzi, wnioskodawca we wskaźniku produktu dotyczącym powierzchni obiektów miał prawo wpisać powierzchnię zabudowy, która jest zgodna z danymi wynikającymi z metryki projektu. Wobec tego stanowisko OCRG w omawianym zakresie jest nieuzasadnione. Natomiast za prawidłowe Instytucja Zarządzająca uznała uwagi OCRG dotyczące nieskorygowania przez wnioskodawcę wartości wskaźnika o powierzchnię niekwalifikowaną. Organ stwierdził, że oświadczenie wnioskodawcy zawarte w piśmie przewodnim do złożonej korekty, zgodnie z którym w budynku nie będą się znajdowały żadne pomieszczenia socjalne, biurowe, magazynowe, techniczne, ani inne podobne, nie znajduje potwierdzenia w dostarczonych do załącznika nr 14 dokumentach. W pkt 1.2 ppkt 1.2.1 metryki projektu wskazano na pomieszczenia techniczne, a w zestawieniu powierzchni widniejącym na rzucie poddasza pod poz. 1/8 znajduje się pomieszczenie socjalne (określone w piśmie odrzucającym jako niekwalifikowane) oraz pod poz. 1/9 wc personelu. Pomieszczenia te, zdaniem organu, z pewnością nie będą wykorzystywane przez gości hotelowych. Natomiast zgodnie z zapisami załącznika nr 5 (powinno być nr 6 - dop. Sądu) do Szczegółowego opisu osi (...), Część druga - Szczegółowe zasady kwalifikowania poszczególnych rodzajów wydatków, pkt 26.1 lit. k do współfinansowania nie kwalifikują się wydatki na finansowanie obiektów, pomieszczeń lub elementów ich wyposażenia o charakterze administracyjnym, biurowym bądź socjalnym. Wydatki przeznaczone na finansowanie obiektów, pomieszczeń lub elementów ich wyposażenia o charakterze administracyjnym, biurowym bądź socjalnym, które nie są ogólnodostępne i wykorzystuje się je wyłącznie na potrzeby beneficjenta, np. w zakresie administrowania i/lub zarządzania infrastrukturą projektu oraz związane z funkcjonowaniem siedziby beneficjenta i prowadzeniem przez niego działalności, są niekwalifikowane w ramach RPO WO 2007-2013, gdyż nie wpływają bezpośrednio na osiągnięcie celów Programu. Tym samym, zidentyfikowane np. w rzucie poddasza wydatki niekwalifikowane w postaci pomieszczenia socjalnego o pow. 5,67 m² oraz wc personelu o pow. 2,81 m² powinny zostać wykazane we wniosku o dofinansowanie, czego wnioskodawca nie uczynił. Dalej, za nieuzasadnione IZ uznała stanowisko OCRG odnośnie wskaźnika produktu pn. "Liczba pozostałego sprzętu i wyposażenia". W tym zakresie stwierdziła, że dokonana przez wnioskodawcę zmiana wartości tego wskaźnika z 723 szt. na 712 szt. znajduje potwierdzenie w Zestawieniu zakupywanego sprzętu, gdzie w części 2 wnioskodawca wskazuje, co składa się na pozostały sprzęt i wyposażenie. Wskazane dane liczbowe są również zgodne z pkt C.8 Biznesplanu, w którym pozostały sprzęt i wyposażenie zakwalifikowano (jak wynika z pkt C.7) do kategorii wydatków pn. "Zakup środków trwałych i wyposażenia", a zatem wszystkie dane są ze sobą spójne. Ponadto w gestii wnioskodawcy, który biorąc pod uwagę zapisy m.in. ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), a także rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów, sam podejmuje decyzję w jaki sposób będzie ewidencjonował dany składnik majątku. Odnośnie pkt 3.11 wniosku Instytucja Zarządzająca zgodziła się ze stanowiskiem OCRG wyjaśniając, że zgodnie z zapisami Vademecum wnioskodawca powinien określić rodzaje kosztów/kategorie wydatków niekwalifikujących się do wsparcia z EFRR i finansowanych w całości ze środków własnych beneficjenta. Tymczasem w dokumentacji dołączonej do załącznika nr 14, w rzucie poddasza wskazano pomieszczenia socjalne oraz wc personelu, które stanowią koszt budowy pomieszczeń o charakterze socjalnym i dlatego powinny zostać wykazane w Tabeli 1.2.B - "Koszty niekwalifikowane projektu" pkt 3.11. wniosku o dofinansowanie. Jednocześnie Instytucja Zarządzająca zwróciła uwagę, że OCRG w piśmie odrzucającym nieprawidłowo powołało się na zapisy projektu budowlanego, gdyż wnioskodawca przedstawił metrykę projektu. W jej ocenie, nie zmienia to jednak faktu, że w dostarczonej dokumentacji występują pomieszczenia, które powinny zostać uznane za niekwalifikowane. W odniesieniu do kryterium - "Załączniki do wniosku są poprawne, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej" organ uznał za nieuzasadnione stanowisko OCRG w zakresie Załącznika 1 - "Biznesplan" pkt C.8, wywodząc, że na etapie oceny formalnej oceniający nie posiada informacji, czy zakup okien, drzwi i grzejników wnioskodawca zleci jednej firmie, jako usługę budowlaną (zakup i montaż), czy też montaż będzie stanowił odrębną usługę. Natomiast z danych zawartych we wniosku wynika, że np. ulga stolarska stanowi odrębną kategorię, co sugeruje, że zakup okien nie będzie powiązany z ich montażem. Instytucja Zarządzająca podzieliła natomiast ocenę OCRG w zakresie załącznika nr 14 i niepodpisania metryki projektu. W tej mierze, odwołując się do zapisów Vademecum oraz treści art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623) oraz rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Wodnej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego stwierdziła, że powyższe przepisy jasno określają, iż metryka projektu powinna zawierać również datę i podpis. Ponadto podkreśliła, że nie kwestionuje formy sporządzenia metryki projektu budowlanego, lecz zarzuca, iż nie zawiera ona jednego z wymaganych zapisami ww. rozporządzenia elementów, a mianowicie podpisów. Odnośnie braku podania metodologii wyliczeń kosztów socjalnych IZ uznała stanowisko OCRG za prawidłowe. W skorygowanym wniosku nie przedstawiono bowiem sposobu/metodologii dokonania obliczeń wydatków niekwalifikowanych, gdyż wnioskodawca uznał, iż wydatków takich nie posiada. Tymczasem wydatki takie w przedmiotowym projekcie występują. IZ podzieliła również wywody OCRG w zakresie załącznika nr 14.2, ponieważ wnioskodawca dostarczył co prawda "Specyfikację zakupywanych usług", ale uwzględnił w niej wszystkie usługi i nie pomniejszył ich o wydatki niekwalifikowane, błędnie uznając, że w budynku nie będą znajdowały się pomieszczenia socjalne, a tym samym wydatki niekwalifikowane dotyczące budowy tych pomieszczeń. W oparciu o powyższe organ stwierdził, że wniosek o dofinansowanie nie spełnia formalnego kryterium względnego pn. "Wniosek wypełniony poprawnie, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej" oraz "Załączniki do wniosku są poprawne, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej" i dlatego podlega odrzuceniu. Tym samym nie zasługują na uwzględnienie zarzuty podniesione w proteście w tym zakresie, w jakim IZ podzieliła przeprowadzoną przez OCRG ocenę wniosku o dofinansowanie.
W skardze na powyższe negatywne rozstrzygnięcie protestu J. T., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i domagał się przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Instytucję Pośredniczącą RPO WO oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie przepisów ustawy, w tym: art. 26 ust. 2 w zw. z art. 30b ust. 1 i 4 przez ich niewłaściwe zastosowanie i naruszenie przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów wskutek nieprawidłowej oceny merytorycznej dokumentacji sporządzonej przez skarżącego; art. 5 pkt 11 i art. 26 ust. 1 pkt 8 przez ich niezastosowanie, polegające na nieuwzględnieniu sytuacji, w których wnioskodawcy nie mają możliwości złożenia ponownego protestu od negatywnej oceny merytorycznej II stopnia do Instytucji Zarządzającej. Skarżący podniósł także zarzut naruszenia pkt 1.2.4.2 ppkt 10 Vademecum, Tom II - Przygotowanie i wybór projektów w ramach RPO WO 2007-2013 - formy i zasady składania korekty, przez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że przy ponownej ocenie merytorycznej II stopnia dokonano bezstronnej i rzetelnej oceny wniosku. Jako ostatni skarżący postawił zarzut naruszenia pkt 2.10 - Wniesienie protestu, ppkt 10 w związku z pkt 2.12 ppkt 3 Wytycznych Instytucji Zarządzającej w zakresie procedury odwoławczej (...), przez ich niezastosowanie, a polegające na nieuznaniu dodatkowych wyjaśnień wnioskodawcy i w konsekwencji nieprawidłową ocenę merytoryczną wniosku. W uzasadnieniu stawianych zarzutów wskazano, że Instytucja Zarządzająca podtrzymała stanowisko OCRG, iż w programie funkcjonalno-użytkowym dołączonym do wniosku zostały uwzględnione dwa pomieszczenia socjalne, co skutkowało późniejszym błędnym ich ujęciem we wskaźniku pkt a.1, wyliczeniem kosztów kwalifikowanych pkt b) wniosku oraz załącznikach w pkt b 2 - "Metodologia wyliczenia kosztów kwalifikowanych" oraz pkt c - "Specyfikacja zakupywanych usług". Odnosząc się do tego zarzutu stwierdzono, że sporne dwa pomieszczenia zostały nazwane błędnie. Tymczasem są to odpowiednio: pomieszczenie oraz wc, nie zaś pomieszczenia socjalne. Podkreślono, że oświadczenie skarżącego złożone przy korekcie wniosku ma nadrzędne znaczenie dla późniejszego projektu budowlanego, dlatego też należy przyjąć, iż w wybudowanym obiekcie nie będzie pomieszczeń o charakterze socjalnym, biurowym, magazynowym, technicznym ani innym podobnym, a wszystkie pomieszczenia w stu procentach będą dostępne do użytkowania przez gości hotelowych. Natomiast błędna nazwa użyta przez autora opracowania w odniesieniu do pomieszczenia socjalnego i wc dla personelu nie determinuje przeznaczenia pomieszczeń w projekcie budowlanym, który jest opracowywany i zostanie przedłożony do Wydziału Budownictwa. Pomieszczenie socjalne nazywa się w nim pomieszczeniem 1/8, a wc dla personelu jest ujęte jako wc 1/9. Ponadto stanowisko IZ jest błędne, ponieważ do metryki nie dołączono dokumentacji technicznej, a jedynie program funkcjonalno-użytkowy, zgodnie z zapisami Vademecum Rozdział 3, pkt 14 - Wyciąg z dokumentacji technicznej lub program funkcjonalno-użytkowy. Dalej wskazano, że załączony w ramach projektu wyciąg z dokumentacji technicznej nie jest projektem budowlanym, lecz wstępem do jego opracowania i ma on kształt koncepcji przedstawianej inwestorowi, na podstawie której opracowany zostanie późniejszy projekt budowlany. Ponadto podniesiono, że przepisy prawne nie precyzują, jaki podmiot powinien podpisać metrykę projektu, a więc należy uznać, że podpis skarżącego na tym dokumencie jest wystarczający i spełnia wymogi Vademecum. W uzasadnieniu zarzutu naruszenia przez organ art. 26 ust. 2 w zw. z art. 27 ust. 1 ustawy, odwołując się do orzecznictwa sądowoadministracyjnego, stwierdzono, że IZ nie dokonała wszechstronnej analizy zebranego materiału w sprawie, w tym zwłaszcza uzupełnienia korekty wniosku o dofinansowanie na etapie procedury odwoławczej. Nadto zasada zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie wniosków wynikająca z powyższych przepisów, jak również treść art. 30b ust. 1 i 4 ustawy nakładają na instytucje dokonujące oceny obowiązek należytego uzasadnienia podjętych rozstrzygnięć. Tymczasem zaskarżone rozstrzygnięcie nie odpowiada też wymogom prawidłowego i pełnego uzasadnienia. Reasumując stwierdzono, że dokonując negatywnej oceny formalnej wniosku o dofinansowanie IZ w sposób nieuprawniony pozbawiła wnioskodawcę możliwości dalszej jego oceny i przyznania dofinansowania zamierzonej inwestycji, czym dopuściła się naruszenia zasad dokonywania oceny formalnej projektu w oparciu o kryteria wyboru projektów oraz naruszenia procedury, które wystąpiło w trakcie oceny i miało wpływ na jej wynik.
W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa Opolskiego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko i argumentację zaprezentowane w zaskarżonym akcie.
Na rozprawie sądowej pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę oraz argumentację w niej zawartą. Podkreślił, że skarżący - w swojej ocenie - naprawił błąd wskazany przez organ. Natomiast pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę, akcentując, że dokumentem pozwalającym zweryfikować stanowisko wnioskodawcy jest dokument w postaci projektu budowlanego i dopiero zmiana tego projektu pozwala organowi na uwzględnienie żądania w tym zakresie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, która w myśl przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), jest dokonywana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. Sądy administracyjne orzekają ponadto w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują kontrolę sądową i stosują środki określone w tych przepisach, co wynika z art. 3 § 3 P.p.s.a.
Taką regulację szczególną stanowi przepis art. 30c cyt. wyżej ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, zwanej dalej również ustawą. Zgodnie z tym przepisem, po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Odnotowania również wymaga, że ustawa nie określa innego kryterium sprawowania kontroli sądowej niż przewidziane w art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
Przechodząc już do merytorycznej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia, wskazać trzeba, że stosownie do art. 30c ust. 3 ustawy, w wyniku rozpatrzenia skargi sąd administracyjny może:
1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą;
2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;
3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli z jakichkolwiek względów jest ono bezprzedmiotowe.
Dokonując kontroli sądowej zaskarżonego rozstrzygnięcia w tak zakreślonych granicach, Sąd nie stwierdził, aby ocena projektu przedstawionego przez skarżącego przeprowadzona została w sposób naruszający prawo.
Przedstawiając przyczyny, które zadecydowały o powyższej ocenie Sądu, odnotować należy, że postępowanie w przedmiotowej sprawie toczyło się w oparciu o przepisy ustawy oraz akty wydane przez Instytucję Zarządzającą, składające się na system realizacji programu operacyjnego, w tym m.in. Vademecum dla beneficjentów RPO WO 2007-2013, Tom II, wersja nr 15, przyjęta uchwałą Zarządu Województwa Opolskiego z dnia 3 kwietnia 2012 r., nr 2065/2012, zwane w dalszym ciągu Vademecum, oraz Szczegółowy opis osi priorytetowych RPO WO na lata 2007-2013, wersja nr 39 ze zm., przyjęta uchwałą Zarządu Woj. Opolskiego z dnia 3 stycznia 2008 r., nr 1324/2008.
Rozważenia wymaga zatem ustalenie charakteru systemu realizacji programu, czyli zasad i procedur obowiązujących podmioty uczestniczące w realizacji programu, w rozumieniu art. 5 pkt 11 i art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy, którego częścią jest Vademecum i które nakłada na ubiegających się o dofinansowanie w ramach danego programu szereg obowiązków. System ten niewątpliwie nie mieści się w katalogu źródeł prawa powszechnie obowiązującego, określonym w art. 87 Konstytucji RP. Ponadto nie jest on wydany przez konstytucyjnie upoważniony organ do wydawania przepisów prawa i nie jest publikowany w sposób przyjęty dla publikacji aktów normatywnych. Jednakże pomimo tych wad, omawianemu systemowi realizacji programu przyznać należy walor źródła prawa, gdyż ocena projektów podlegających dofinansowaniu ze środków publicznych dokonywana przez instytucję zarządzającą jest kontrolowana przez sąd administracyjny, ma on umocowanie w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, ma generalny charakter i jest skierowany do indywidualnie nieokreślonego kręgu adresatów. Też, co do zasady, jako źródło prawa, system realizacji programu wiąże podmiot, który na jego podstawie zgłosił wniosek o dofinansowanie projektu (por. wyrok NSA z dnia 4 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GSK 797/10, zamieszczony na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Podkreślić również trzeba, że przepisy systemu realizacji programu nie wiążą sądu administracyjnego, gdyż zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 178 ust. 1 Konstytucji RP, sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu podlegają jedynie Konstytucji oraz ustawom. Zatem, w sytuacji wniesienia przez wnioskodawcę skargi na rozstrzygnięcie dotyczące negatywnego wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu, sąd administracyjny jest uprawniony do kontroli jego zgodności z prawem powszechnie obowiązującym, a w szczególności z Konstytucją i ustawami. Kompetencje instytucji zarządzającej na gruncie prawa krajowego uregulowano w art. 26 ust. 1 ustawy, w którym postanowiono między innymi w pkt 8 i 16, że do zadań instytucji zarządzającej należy wypełnianie obowiązków związanych z określeniem systemu realizacji programu operacyjnego i zapewnienie właściwej informacji i promocji programu operacyjnego. Z kolei, zgodnie z ust. 2 powołanego przepisu instytucja zarządzająca wykonując zadania, o których mowa w ust. 1, powinna uwzględnić zasadę równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz zapewnić przejrzystość reguł stosowanych przy ocenie projektów.
Z powyższych uregulowań wynika, że instytucja zarządzająca otrzymała uprawnienia do określenia swoistej procedury postępowania przy dokonywaniu oceny projektów ubiegających się o dofinansowanie.
Zauważyć także przyjdzie, że realizując program, instytucja zarządzająca zobowiązana jest, m.in. do: szczegółowego opisania priorytetów programu oraz jego zmian (art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy), wyboru zgłoszonych w ramach programu projektów do dofinansowania na podstawie kryteriów zatwierdzonych przez Komitet Monitorujący (art. 26 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy) oraz określenia systemu realizacji programu operacyjnego, na który składają się zasady i procedury obowiązujące w trakcie realizacji strategii rozwoju, a także środki odwoławcze przysługujące wnioskodawcom w trakcie naboru projektów (art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy). Wykonywanie powyższych zadań musi uwzględniać zasadę równości i przejrzystości, zaś jak wynika z charakteru tych zadań, dotyczą one zarówno etapu wstępnego realizowania programu, jakim jest opis priorytetów wskazujący na podmioty uprawnione do składania wniosków, jak też etapów dalszych, tj. ustalenia kryteriów i wyboru projektów w oparciu o zatwierdzone kryteria. Dlatego też, zarzut naruszenia przez instytucję zarządzającą zasady równego dostępu do pomocy wszystkich wnioskodawców lub zasady przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów musi znajdować faktyczne oparcie w określonym, wadliwym działaniu (Instytucji) podejmowanym w ramach wymienionych zadań. W cenie Sądu, akty składające się na system realizacji programu operacyjnego, według których był oceniany złożony przez skarżącego wniosek o dofinansowanie ustanawiają czytelne i precyzyjne zasady, które zachowują wymogi określone w art. 26 ust. 2 ustawy. W Vademecum w sposób wyczerpujący określono wymogi dotyczące wypełniania wniosku o dofinansowanie oraz załączników. Natomiast przyjęte Kryteria oceny formalnej zostały w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości przedstawione w Szczegółowym opisie osi priorytetowych RPO WO na lata 2007-2013. Ponadto podkreślić trzeba, że wszystkie dokumenty składające się na system realizacji programu zostały opublikowane i były dostępne dla wszystkich beneficjentów w taki sam sposób. Tym samym nie zasługuje na uwzględnienie stawiany w skardze zarzut naruszenia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektu skarżącego. Wobec powyższego, ogłoszone dokumenty, określające m.in. cele danego działania w ramach osi priorytetowej, zasady i kryteria ocen projektów, a także wytyczne dla wnioskodawców, mogą w rozpoznawanej sprawie stanowić podstawę sądowej kontroli zgodności z prawem dokonanej oceny projektu przez Instytucję Zarządzającą.
Odnosząc się już do postanowień Vademecum, w tym Rozdziału 1. "Przygotowanie i wybór projektów w ramach RPO WO 2007-2013" pkt 1.2 "Proces wyboru projektów w trybie konkursowym", wskazać należy, że wybór projektu uzależniony jest od spełnienia kryteriów zatwierdzonych przez KM zgodnie z art. 65 lit. a Rozporządzenia Rady 1083/2006 oraz od podjęcia przez Instytucję Zarządzającą decyzji o jego dofinansowaniu. Kryteria formalne oraz merytoryczne I i II stopnia są jednakowe dla wszystkich potencjalnych beneficjentów projektów dotyczących danej kategorii operacji RPO WO 2007-2013. Wykaz kryteriów formalnych i merytorycznych (uniwersalnych/szczegółowych, bezwzględnych/względnych) stanowi załącznik nr 5 do Uszczegółowienia.
Ponadto w Vademecum (Rozdział 1 pkt 1.2.4 Etapy oceny projektów) określono, że procedura rozpatrywania wniosków o dofinansowanie projektów przez IZ/IP II obejmuje następujące etapy: a) ocena formalna dokonywana w oparciu o kryteria formalne uniwersalne (tj. zgodności formalnej w zakresie poprawności złożonej dokumentacji projektowej), b) ocena merytoryczna I i II stopnia, c) wybór projektów do dofinansowania przez ZWO.
W niniejszej sprawie wniosek został odrzucony na etapie oceny formalnej z uwagi na niespełnienie kryteriów formalnych względnych pn. "Wniosek wypełniony poprawnie, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej" oraz "Załączniki do wniosku są poprawne, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej":
W Vademecum (Rozdział 1 ppkt 1.2.4.1 Ocena formalna [obligatoryjna]) wyjaśniono również, że ocena formalna pozwala sprawdzić poprawność złożonej dokumentacji projektowej pod względem formalnym, bez konieczności analizy merytorycznej warstwy projektu. Oceny formalnej wniosku o dofinansowanie projektu w oparciu o kryteria formalne uniwersalne ("Szczegółowy opis osi priorytetowych RPO WO 2007-2013" - załącznik nr 5) dokonuje zawsze dwóch pracowników IZ/IP II zgodnie z zasadą dwóch par oczu, na podstawie listy sprawdzającej do oceny formalnej w systemie TAK/NIE. Nadto, w przypadku stwierdzenia braków lub błędów formalnych odnośnie względnych kryteriów formalnych beneficjent ma możliwość dokonania stosownych poprawek i uzupełnień we wniosku oraz załączonej dokumentacji w terminie wskazanym przez IZ/IP II w piśmie z uwagami, nie krótszym niż 3 dni robocze, licząc od następnego dnia po dniu doręczenia przedmiotowego pisma. Konkretne uchybienia wykryte we wniosku można poprawiać tylko raz na danym etapie oceny. W sytuacji, gdy beneficjent nie dokona w danym terminie stosownych poprawek/uzupełnień bądź nie udzieli dodatkowych wyjaśnień, o które został poproszony w dokumentacji projektowej, wniosek zostaje odrzucony, a beneficjent pisemnie o tym fakcie powiadomiony.
Powyższą procedurę zastosowano w przypadku skarżącego, gdyż wobec stwierdzenia braków i uchybień w ramach dokonywanej oceny formalnej wniosku, pismem z dnia 14 września 2012 r. wezwano go do uzupełnienia/poprawienia wniosku o dofinansowanie. Powtórnie przeprowadzona ocena formalna wniosku skarżącego przeprowadzona przez Instytucję Pośredniczącą II stopnia, po dokonanej przez niego korekcie, skutkowała odrzuceniem wniosku na tym etapie. Również Instytucja Zarządzająca negatywnie rozpatrzyła protest wniesiony przez skarżącego od powyższej oceny OCRG, stwierdzając, że wniosek o dofinansowanie nie spełnia formalnego kryterium względnego pn. "Wniosek wypełniony poprawnie, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej" oraz "Załączniki do wniosku są poprawne, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej" i podlega odrzuceniu.
Dokonując kontroli wniosku skarżącego pod kątem wypełnienia powyższych kryteriów wskazać należy, że zgodnie z kryteriami oceny wniosków o dofinansowanie zawartymi w załączniku nr 5 do Szczegółowego opisu osi priorytetowych (załącznik nr 5 pn. Kryteria formalne - uniwersalne dla wszystkich działań i poddziałań RPO WO 2007-2013), pod poz. 5 wskazano: nazwa kryterium - "Wniosek wypełniony poprawnie, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej"; źródło informacji - wniosek; kryterium to ma charakter względny; komentarz/uzasadnienie do tego kryterium precyzuje, że jego badanie następuje zgodnie z Instrukcją wypełniania wniosku oraz treścią ogłoszenia o naborze wniosku. Odwołując się więc do Instrukcji wypełniania wniosku (Vademecum Tom II, Rozdział 2 pkt 2.2.) należy zauważyć, że w zakresie zasad wypełniania pkt 3.8 wniosku pn. Planowane efekty rzeczowe (produkty) uzyskane w wyniku realizacji projektu postanowiono, iż w punkcie tym beneficjent zobowiązany jest do wykazania rzeczowego postępu realizacji projektu. Obowiązek ten wynika z konieczności oceny efektywności projektu, ale także monitorowania realizacji celów RPO WO na lata 2007-2013. IZ RPO WO ma obowiązek sprawozdawania przed Komisją Europejską realizacji celów założonych w ramach projektów poprzez wskaźniki produktu i rezultatu. Przy czym wyjaśniono również, że wskaźniki produktu są to bezpośrednie, rzeczowe efekty podjętych działań mierzonych konkretnymi wielkościami. Opisują wszystkie te produkty, które powstają w trakcie realizacji projektu na skutek wydatkowania środków, tj. kosztów kwalifikowanych. Beneficjent wskazuje wartości wskaźników w zestawieniu tabelarycznym. Z kolei w Załączniku nr 6 (błędnie określony przez organ jako Załącznik nr 5) do Szczegółowego opisu osi priorytetowych RPO WO na lata 2007-2013, w części drugiej "Szczegółowe zasady kwalifikowania poszczególnych rodzajów wydatków", w pkt B. "Wydatki związane z realizacją projektu" ppkt 26.1 lit. k postanowiono, że do współfinansowania nie kwalifikują się wydatki na finansowanie obiektów, pomieszczeń lub elementów ich wyposażenia o charakterze administracyjnym, biurowym bądź socjalnym. Wydatki przeznaczone na finansowanie obiektów, pomieszczeń lub elementów ich wyposażenia o charakterze administracyjnym, biurowym bądź socjalnym, nieogólnodostępnych i wykorzystywanych wyłącznie na potrzeby beneficjenta, np. w zakresie administrowania i/lub zarządzania infrastrukturą projektu oraz związane z funkcjonowaniem siedziby beneficjenta i prowadzeniem przez niego działalności są niekwalifikowane w ramach RPO WO 2007-2013, gdyż nie wpływają bezpośrednio na osiągnięcie celów Programu. Do takich obiektów, pomieszczeń lub elementów ich wyposażenia o charakterze administracyjnym, biurowym bądź socjalnym zaliczyć można m.in.: gabinety i biura osób zarządzających np. dyrektora, pomieszczenia dla pracowników zatrudnionych przez beneficjenta np. biura, toalety wyłącznie dla personelu, pomieszczenia przeznaczone do obsługi administracyjnej, księgowej, zaplecza socjalne wykorzystywane wyłącznie przez pracowników beneficjenta. Poza powyższym stwierdzono, że w celu jednolitego podejścia do problemu związanego z kwalifikowalnością wydatków związanych z finansowaniem obiektów, pomieszczeń lub elementów ich wyposażenia o charakterze administracyjnym, biurowym bądź socjalnym w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego na lata 2007-2013 oraz kierując się dążeniem do osiągnięcia celów Programu oraz dobrem beneficjentów, Instytucja Zarządzająca RPO WO 2007-2013 stosuje od uruchomienia Programu opisany wyżej sposób postępowania dla wszystkich wniosków o dofinansowanie projektów, w których zostały wskazane tego typu koszty. Podejście to będzie stosowane również w ramach planowanych do przeprowadzenia naborów w ramach RPO WO 2007-2013.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy niewątpliwe należy stwierdzić brak wewnętrznej spójności pomiędzy pkt 3.8 wniosku w zakresie wskaźnika pn. Powierzchnia wybudowanych, przebudowanych, wyremontowanych obiektów a dołączoną do Załącznika Nr 14 dokumentacją w postaci metryki projektu. W ostatnio wymienionym dokumencie wyraźnie wskazano na pomieszczenia techniczne, zaś w zestawieniu powierzchni ujętych na rzucie poddasza pod poz. 1/8 wskazano na pomieszczenia socjalne oraz pod poz. 1/9 wc dla personelu. Tymczasem w pkt 3.8 wniosku skarżący nie dokonał korekty wartości ww. wskaźnika o powierzchnię niekwalifikowaną tych dwóch pomieszczeń. Powyższego faktu nie zmienia - wbrew twierdzeniom skarżącego - złożone przez niego w piśmie przewodnim do korekty wniosku oświadczenie, że w budynku nie będą znajdowały się żadne pomieszczenie socjalne, biurowe, magazynowe, techniczne ani inne podobne. W ocenie Sądu, w ślad za tym wyjaśnieniem skarżący powinien był również poprawić składaną do organu dokumentację, oczywiście w kierunku przez siebie pożądanym i zgodnym ze stanem faktycznym, bo od tego zależała ocena formalna w zakresie poprawności złożonego wniosku i załączników. Z tych samych przyczyn nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja skarżącego, wedle której sporne pomieszczenia zostały omyłkowo nazwane błędnie, a nadrzędne znaczenie ma treść jego oświadczenia. Zdaniem Sądu, skarżący wiedząc o popełnionym błędzie winien skorygować wniosek i załączniki w taki sposób, aby zapewnić spójność przedstawionych przez niego danych w obrębie całej dokumentacji. W tym miejscu wskazać należy, że niewątpliwie postępowanie dotyczące dofinansowania projektów w ramach RPO WO jest wysoce sformalizowane, jednakże każdy beneficjent, który decyduje się na skorzystanie z tego dofinasowania wyraża akceptację dla zasad konkursu i w dalszych swoich działaniach w tym postępowaniu, chcąc uzyskać pomoc zobowiązany jest przestrzegać obowiązujących w tym postępowaniu warunków. Opublikowane zasady i procedury konkursowe wiążą bowiem nie tylko Instytucję Zarządzającą, ale również podmioty ubiegające się o dofinansowanie projektów. Natomiast stosownie do art. 26 ust. 1 pkt 4 ustawy Instytucja Zarządzająca jest upoważniona do dokonywania wyboru projektów, a negatywna ocena projektu dokonana przez kompetentny organ jest realizacją jego uprawnień i nie stanowi naruszenia wskazanej normy prawnej. Jak słusznie stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 30 marca 2010 r. (sygn. akt II GSK 309/10, zamieszczony na stronie internetowej - http://orzeczenia.nsa.gov.pl), to na wnioskodawcy ciąży obowiązek uważnego zapoznania się z priorytetami konkretnego programu operacyjnego, z przyjętym przez instytucję zarządzającą systemem realizacji strategii rozwoju, a następnie z dokumentacją konkursową; na nim też spoczywa obowiązek starannego i odpowiadającego założeniom danego programu operacyjnego przygotowania dokumentacji konkursowej. Szczególne znaczenie ma przygotowanie wniosku z uwzględnieniem znanych wnioskodawcy kryteriów oceny wszystkich zgłoszonych do konkursu projektów. Podawane we wniosku dane, niezależnie od tego czy służą one ocenie formalnej czy merytorycznej, muszą tworzyć zbiór informacji, których wymaga gospodarz konkursu w celu dokonania oceny według przyjętych kryteriów. Niewątpliwie do takich istotnych danych należy w niniejszej sprawie zaliczyć podaną przez skarżącego wartość wskaźnika pn. Powierzchnia wybudowanych, przebudowanych, wyremontowanych obiektów, a powstałej rozbieżności w tym zakresie nie sposób rozważać w kategoriach błędu nieistotnego. Jeszcze raz zatem powtórzyć przyjdzie, że to na osobie występującej z wnioskiem o dofinansowanie spoczywa obowiązek starannego przygotowania dokumentacji konkursowej, w taki sposób aby spełniała ona wymogi określone w danym kryterium. Beneficjent, chcąc zatem uzyskać dofinansowanie do złożonego projektu musi podjąć wszelkie kroki, aby jego aplikacja odpowiadała wszystkim wymogom określonym w upublicznionej dokumentacji konkursowej.
Sąd zgodził się również z zarzutem Instytucji Zarządzającej dotyczącym niewykazania przez skarżącego w skorygowanym wniosku w pkt 3.11 w Tabeli 1.2.B - Koszty niekwalifikowane projektu, kosztów budowy pomieszczeń o charakterze socjalnym, które zostały wymienione w dokumentacji przedstawionej w ramach Załącznika nr 14. W tym zakresie trzeba odnotować, że z Instrukcji wypełniania wniosku (Vademecum Tom II, Rozdział 2 pkt 2.2) w zakresie pkt 3.11. Tabela 1 - Planowane koszty w ramach projektu wynika, że w omawianym punkcie należy określić m.in. rodzaje kosztów/kategorie wydatków niekwalifikujących się do wsparcia z EFRR i finansowanych w całości ze środków własnych beneficjenta. Ponadto wskazano, że szczegółowych informacji nt. kwalifikowania wydatków należy szukać w załączniku nr 6 Lista wydatków kwalifikowanych w ramach działań/poddziałań RPO WO 2007-2013 - wytyczne do Szczegółowego opisu osi priorytetowych RPO WO 2007-2013. Jednocześnie w uwagach podkreślono, że w przypadku gdy cały wydatek nie jest kwalifikowany należy w całości wykazać go w Tabeli 1.2.B. W świetle powyższych, jednoznacznych zapisów Vademecum niewątpliwie należy uznać, że skarżący nie dokonał prawidłowej korekty w zakresie pkt 3.11 wniosku, bowiem mimo wykazania pomieszczeń socjalnych w dokumentacji projektowej, nie wykazał kosztów ich budowy w Tabeli 1.2.B. Powyższe spowodowało brak spójności w obrębie całej dokumentacji projektowej, a w konsekwencji uchybienie zasadom Instrukcji wypełniania wniosku. Z powodu opisanych powyżej uchybień wniosek podlegał odrzuceniu z przyczyn formalnych wobec niespełnienia kryterium względnego. Dodatkowo jeszcze wskazać warto, że złożenie poprawnego wniosku o dofinansowanie wymaga przeanalizowania całej dokumentacji, gdyż w poszczególnych jej częściach znajdują się uszczegółowienia innych zapisów i dlatego konieczne jest czytanie dokumentacji łącznie jako całości (por. wyrok NSA z 11 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 2376/11, zamieszczony na stronie internetowej - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przechodząc do kontroli przeprowadzonej przez Instytucję Zarządzającą oceny wniosku o dofinasowanie w zakresie kryterium pn. Załączniki do wniosku są poprawne, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej, w pierwszej kolejności należy dostrzec, że w Vademecum w Instrukcji wypełniania załączników (Tom II, Rozdział 3 pkt 3.1.) wskazano, że załączniki do wniosku stanowiące jego integralną część służą do uzupełniania, uwiarygodniania bądź weryfikacji danych opisywanych we wniosku. Mając na uwadze powyższy zapis stwierdzić trzeba, że skarżący przedstawiając skorygowaną dokumentację powinien mieć na uwadze to, iż informacje przedstawione przez niego w załącznikach będą stanowiły podstawę do weryfikacji danych opisywanych we wniosku. Skarżący nie może więc zasadnie twierdzić, że jego oświadczenie zawarte w piśmie przewodnim złożonym do korekty wniosku jest dla organu wiążące, ponieważ organ dokonuje oceny formalnej, a następnie merytorycznej wyłącznie w oparciu o dane i informacje przedstawione we wniosku i załącznikach, stosując te same kryteria wobec wszystkich beneficjentów. Gdyby uznać słuszność stanowiska skarżącego, to organ powinien oprzeć się jedynie na jego oświadczeniu zawartym w piśmie przewodnim, pomijając zupełnie informacje zawarte w przedłożonej dokumentacji. W takiej sytuacji doszłoby natomiast do naruszenia określonej w art. 26 ust. 2 zasady równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu, gdyż inne wnioski o dofinansowanie byłyby oceniane wyłącznie w oparciu o złożoną dokumentację projektu. Jeszcze raz zatem podkreślić wypada, że skarżący znał zasady, według których będzie oceniany jego wniosek i tylko od niego zależało, w jaki sposób przygotuje dokumentację konkursową. Konsekwencją popełnionych przez skarżącego błędów było natomiast odrzucenie jego wniosku na etapie oceny formalnej.
Odnosząc się natomiast do zarzutów Instytucji Zarządzającej co do uchybień w zakresie wypełnienia przez skarżącego Załącznika nr 14 - Wyciąg z dokumentacji technicznej lub program funkcjonalno-użytkowy, w zakresie niewskazania metodologii wyliczeń kosztów socjalnych, dostrzec należy, że w piśmie wzywającym do dokonania korekty J. T. został w sposób precyzyjny poinformowany o konieczności wyliczenia wartości kosztów niekwalifikowanych związanych z finansowaniem m.in. pomieszczeń o charakterze socjalnym wraz ze wskazaniem metodologii ich wyliczenia. Tymczasem w skorygowanym załączniku skarżący nie przedstawił żądanego wyliczenia, błędnie przyjmując, że pomieszczenia te nie występują w projekcie. Podobnie w Załączniku nr 14.2 - Specyfikacja zakupywanych usług, skarżący uwzględnił wszystkie usługi, nie pomniejszając ich o koszt budowy pomieszczeń socjalnych stanowiących wydatki niekwalifikowane.
W ocenie Sądu, nie można natomiast zgodzić się ze stanowiskiem Instytucji Zarządzającej co do konieczności podpisana załączonej do wniosku metryki projektu architektoniczno-budowlanego przez osoby ją sporządzające. Jak słusznie zauważył skarżący, w Instrukcji wypełniania załączników wyraźnie podano, co taka metryka powinna zawierać. Do wymogów tych należy podanie: numerów tomów dokumentacji, tytułów opracowań, nazwiska autorów opracowań wraz z numerami ich uprawnień i opis techniczny (skrót). Z powyższego zapisu nie wynika natomiast warunek podpisania metryki przez jej autorów. Tym samym należało uznać, że przedstawiona przez skarżącego metryka projektu odpowiada warunkom określonym w postanowieniach Vademecum. Z kolei wskazywane przez organ rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego odnosi się do zakresu i formy projektu budowlanego i brak podpisu metryki umieszczonej na rysunkach wchodzących w skład projektu budowlanego może co najwyżej świadczyć o wadliwości tego projektu. Ocena w tym zakresie nie należy jednak do orzekających w sprawie organów i nie dotyczy niniejszego postępowania.
W świetle powyższych rozważań Sąd stwierdził, że pomimo nieuznania jednego z zarzutów Instytucji Zarządzającej za zasadny, wniosek o dofinansowanie złożony przez skarżącego nie spełniał wskazanych wcześniej i omówionych formalnych kryteriów względnych, co skutkować musiało jego odrzuceniem na etapie oceny formalnej. Innymi słowy, przekazanie niniejszej sprawy do ponownego rozpatrzenia wobec dostrzeżonego przez Sąd uchybienia w zakwestionowanym rozstrzygnięciu, w istocie nie wpłynęłoby na zmianę dokonanych przez Instytucję Zarządzającą ustaleń faktycznych i prawnych w zakresie wykazanego powyżej braku spójności wniosku i załączników, a tym samym na zmianę treści podjętej oceny projektu.
Ponadto, w ocenie Sądu, zaskarżone rozstrzygnięcie protestu jest kompletne i dostatecznie uzasadnione. Instytucja Zarządzająca odniosła się również w sposób wyczerpujący do wszystkich zarzutów protestu, przedstawiając w tej mierze stosowne stanowisko.
W ocenie Sądu na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut dotyczący naruszenia Wytycznych Instytucji Zarządzającej w zakresie procedury odwoławczej. Przede wszystkim należy zauważyć, że zgodnie z pkt 2.12 ppkt 3 ww. Wytycznych protest jest rozpatrywany wyłącznie w oparciu o dokumentację złożoną do konkursu oraz uzupełnioną w trakcie oceny wniosku o dofinansowanie w ramach tego konkursu. Procedura odwoławcza nie służy bowiem umożliwieniu poprawienia wniosku, a jedynie ponownej ocenie, czy wniosek, w takim kształcie w jakim został ostatecznie złożony (i ewentualnie skorygowany w terminie) był oceniony zgodnie z prawem, a w szczególności zgodnie z kryteriami wyboru projektów (por. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2010 r., sygn. akt II GSK 370/10, zamieszczony na stronie internetowej - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast wyjątek od powyższej zasady, na który wskazuje skarżący, a przewidziany w pkt 2.10 ppkt 10 omawianych Wytycznych, stwarza jedynie możliwość zwrócenia się przez IZ do wnioskodawcy o przesłanie dodatkowych wyjaśnień bądź dokumentów na poparcie złożonych wyjaśnień, które mogą mieć znaczenie dla sprawy, a w których posiadaniu nie jest ani IZ ani IP II stopnia. Skorzystanie z tej procedury pozostawione zostało jednak uznaniu IZ, o czym świadczy użyte w tym zapisie sformułowanie "może się zwrócić". W ocenie Sądu, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie było podstaw do zastosowania wobec skarżącego omawianej instytucji, bowiem zarówno OCRG, jak i IZ były w posiadaniu dokumentacji, w której skarżący wykazał pomieszczenia niekwalifikujące się do dofinansowania, a zatem organ odwoławczy nie miał wątpliwości w tym zakresie. Ponadto organ ten dysponował oświadczeniem skarżącego złożonym w deklaracji beneficjenta, że informacje zawarte we wniosku i jego załącznikach są prawdziwe i zgodne ze stanem faktycznym i prawnym. Nie miał zatem podstaw do uznania, że przedstawione w metryce projektu architektoniczno-budowlanego informacje są niezgodne ze stanem faktycznym.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło