IV SA/Gl 300/12

WyrokWSA w Gliwicach2013-02-26

Skład orzekający: Małgorzata Walentek, Beata Kalaga - Gajewska, Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej może zostać wydana na podstawie orzeczenia lekarskiego, które nie zawiera wyczerpującego uzasadnienia i nie wyklucza jednoznacznie pozazawodowych przyczyn schorzenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej może zostać wydana na podstawie orzeczenia lekarskiego, nawet jeśli nie jest ono w pełni wyczerpujące, pod warunkiem, że organy administracji nie dysponują dowodami przeciwnymi, które mogłyby podważyć to orzeczenie. Wystarczające jest ustalenie, że warunki pracy stwarzały wysokie prawdopodobieństwo powstania choroby, a diagnostyka różnicowa wykluczyła większość pozazawodowych czynników ryzyka.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o stwierdzeniu u pracownicy choroby zawodowej – zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Pracownica wykonywała prace obciążające kończyny górne w różnych zakładach pracy przez wiele lat. Organy administracji stwierdziły chorobę zawodową na podstawie orzeczeń lekarskich, mimo wniosków pracodawców o uzupełnienie materiału dowodowego i dokumentacji medycznej. Pracodawcy wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym brak pełnego materiału dowodowego i błędną ocenę dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Pasiek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2013 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w T. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. decyzją z dnia [...] r., Nr [...], stwierdził u D.M. chorobę zawodową w postaci przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespół cieśni w obrębie nadgarstka, wymienionej w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869). Organ ustalił, że D.M. podczas zatrudnienia w latach: - 1972 - 1976 w B Zakład Nr [...] w T. w ramach następstwa prawnego B w K. w likwidacji) na stanowisku krawcowej krawiectwa miarowego ciężkiego; - 1976 – 1978 i 1992 – 1993 w C SA. Zakład [...] w T. (w ramach następstwa prawnego C SA w likwidacji) na stanowisku tapicera montera; - 1993 - 1994 w D Sp. Z o.o. w D. (w ramach następstwa prawnego E Sp. z o.o.) na stanowisku szwaczki; - 1994 – 1998 w F Sp. z o.o. w M. Zakład w C. (w ramach następstwa prawnego F Sp. o.o. w M. Oddział w T. ) na stanowisku szwaczki - 1999 – 2009 w A Sp. z o.o. w T. na stanowisku szwaczki wykonywała prace obciążające kończyny górne, wymagające częstych ruchów zginania i prostowania w stawach nadgarstkowych. Narażenie zawodowe w wyżej wskazanych okresach zatrudnienia stwarzało możliwość powstania przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy w postaci zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, co ustalono w kartach oceny narażenia zawodowego. Równocześnie wspomniana choroba zawodowa została u niej rozpoznana w orzeczeniu lekarskim Poradni Chorób Zawodowych w S. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. z dnia [...]r. nr [...], wydanym w oparciu o wyniki badania przedmiotowego, podmiotowego, konsultację neurologiczną i ortopedyczną, badania EMG, dostarczoną dokumentację medyczną oraz przeprowadzoną diagnostykę różnicową, pozwalającą wykluczyć u badanej większość pozazawodowych czynników ryzyka powstania schorzenia. Jednocześnie organ sanitarny zaznaczył, że w toku postępowania pełnomocnik pracodawców F Sp. z o.o. M. Oddział w T. i A Sp. z o.o. w T. zwrócił się o uzupełnienie materiału dowodowego poprzez włączenie do akt sprawy kompletnej dokumentacji medycznej strony z lat 1972 – 2009 oraz o ponowne wystąpienie do jednostki orzeczniczej o uzupełnienie wydanego w sprawie orzeczenia lekarskiego. Organ nie uwzględnił tych żądań bowiem uznał, że w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego należy je uznać za nieistotne dla prowadzonego postępowania i służące jedynie jego przedłużeniu. Wyjaśnił, że niezbędna w sprawie dokumentacja medyczna jest zbierana i przechowywana przez lekarzy w jednostce orzeczniczej oraz, że orzeczenie lekarskie jest właściwie uzasadnione i nie budzi wątpliwości. Odwołanie od wyżej wskazanej decyzji złożył pełnomocnik pracodawców A Sp. z o.o. w T. oraz F Sp. z o.o. w M., który podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 77 § 1 i art. 7 k.p.a., poprzez niedopełnienie obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, pozwalającego na obiektywną ocenę stanu zdrowia D.M. oraz przyczyn wystąpienia u niej schorzenia i chwili jego powstania. Zdaniem pełnomocnika organ zaniechał zebrania i dołączenia kompletnej dokumentacji medycznej z lat 1994-2009, w tym w szczególności z placówek medycznych jak: G Sp. z o.o. NZOZ Centrum Medyczne [...] w T., Poradni Neurologicznej Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w T. a także dokumentacji medycznej z lat 1972-1994, tj. z okresu sprzed podjęcia pracy w skarżących spółkach. Ponadto wskazano, iż organ pierwszej instancji dopuścił się naruszenia art. 78 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne oddalenie wniosków dowodowych strony odwołującej oraz art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów wyrażające się w stwierdzeniu, że praca w odwołujących się spółkach przyczyniła się do powstania choroby zawodowej, wyłącznie na podstawie orzeczenia lekarskiego, z treści którego nie wynika by zespól orzekający zapoznał się z dokumentacją medyczną z lat 1972-2009. oraz braku wykazania związku przyczynowego pomiędzy schorzeniem a warunkami pracy. Powołano się również na naruszenie § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych poprzez niepodjęcie niezbędnych czynności zmierzających do uzupełnienia materiału dowodowego, § 2 ust. 1 i 2 tegoż rozporządzenia poprzez stwierdzenie choroby zawodowej pomimo nie ustalenia bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem szkodliwych czynników występujących w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy wobec niezbadania pozazawodowych czynników mogących mieć wpływ na jej powstanie, a także naruszenie § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia poprzez wydanie decyzji w oparciu o orzeczenie lekarskie podjęte na podstawie niepełnego materiału dowodowego i bez odniesienia się do pozazawodowych czynników mogących mieć wpływ na powstanie choroby. Mając na uwadze powyższe pełnomocnik odwołujących się Spółek wniósł o uchylenie decyzji zapadłej w pierwszej instancji i orzeczenie o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej bądź uzupełnienie materiału dowodowego i wydanie decyzji, "która odpowiada prawu", względnie o uchylenie tego rozstrzygnięcia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w T. W motywach odwołania rozwinięto zarzuty sformułowane we wstępie i w szerokim zakresie powołano się na orzecznictwo sądów administracyjnych. Decyzją z dnia [...]r., Nr [...],[...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 235¹ Kodeksu pracy oraz § 8 i § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w całości. Na wstępie organ odwoławczy podniósł, że postępowanie w sprawie podejrzenia choroby zawodowej u D.M. rozpoczęte zostało w 2008 r. a więc przed wejściem w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Zgodnie zaś z brzmieniem § 11 ust. 1 omawianego aktu, do postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych, wszczętych i niezakończonych stosuje się przepisy tego rozporządzenia, z tym, że czynności dokonane w toku wszczętych postępowań pozostają skuteczne. Wskazał następnie, że za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych narażeniem zawodowy. [...] Państwowy Inspektor Sanitarny zgodził się z dokonanymi w postępowaniu pierwszoinstancyjnym ustaleniami, co do przebiegu pracy zawodowej wykonywanej przez D.M. w okresie od 1972 do 1978 i od 1992 do 2009 roku i zajmowanych przez nią stanowisk, gdzie sposób wykonywania pracy związany był z wymuszoną pozycją ciała, powtarzalnością motoryczną ruchów i nadmiernym obciążeniem kończyn górnych. Uznał że w ww. okresie pracownica ta wykonywała prace stwarzające ryzyko powstania choroby zawodowej – przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią cieśni w obrębie nadgarstka. Równocześnie podkreślił, że wspomniana pracownica była badana w Poradni Chorób Zawodowych w S. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K., gdzie lekarze specjaliści w orzeczeniu lekarskim z dnia [...]r. Nr [...], orzekli o rozpoznaniu u niej wspomnianej choroby zawodowej. Następnie pracownica ta w postępowaniu odwoławczym była badana w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (orzeczenie lekarskie z dnia [...]r. nr [...]), gdzie także rozpoznano tą choroby zawodową. Lekarze specjaliści Instytutu po przeanalizowaniu zebranej dokumentacji oraz wyników przeprowadzonych badań dodatkowych, biorąc pod uwagę dolegliwości i udokumentowane narażenie zawodowe – podtrzymali w całości wcześniejsze orzeczenie lekarskie WOMP w S. i orzekli, że istnieją podstawy do rozpoznania u D.M. przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Odpowiadając na zarzuty odwołania stwierdzono, że rozpoznana u D.M. choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych, a jednocześnie ocena warunków pracy pozwala przyjąć z wysokim prawdopodobieństwem, że praca przez nią wykonywana mogła spowodować powstanie choroby zawodowej w obrębie cieśni nadgarstka. Organ zaakcentował, że dla uznania danej choroby za chorobę zawodową wystarczy samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na powstanie choroby, nie jest natomiast konieczne udowodnienie, że w danym wypadku warunki takie ją spowodowały (wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 1982 z., sygn. akt II SA 372/82 ). Jednocześnie organ wyjaśnił, iż wnioskowanego dowodu tj. uzupełnienia orzeczenia lekarskiego wydanego przez PChZ IMPiZŚ w S. o wymagane uzasadnienie nie przeprowadzono, gdyż materiał dowodowy, a w szczególności treść wydanych orzeczeń lekarskich, spójnych i zgodnych w swoich konkluzjach, pozwoliły na wydanie rozstrzygnięcia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik A Sp. z o.o. w T. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o wydanie orzeczenia o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania, a to art. 77 § 1 k.p.a. i art. 7 k.p.a. polegające na niedopełnieniu obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego i jego rozpatrzenia, pozwalającego na obiektywną ocenę stanu zdrowia D.M. oraz przyczyn wystąpienia ewentualnych schorzeń i art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów wyrażające się w stwierdzeniu choroby zawodowej z powołaniem się na lakoniczne konkluzje zawarte w orzeczeniu lekarskim sporządzonym bez wymaganego uzasadnienia oraz wskazania, że zespół orzekający zapoznał się z dokumentacją medyczną z lat 1972-2000. Nadto zarzucono naruszenie § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych poprzez wydanie decyzji w oparciu o niepełny materiał dowodowy oraz bez odniesienia się do pozazawodowych czynników mogących mieć wpływ na powstanie choroby oraz § 8 ust. 2 poprzez brak zwrócenia się do właściwej jednostki orzeczniczej celem wydania dodatkowego uzasadnienia orzeczenia lekarskiego oraz niepodjęcie innych niezbędnych czynności do uzupełnienia materiału dowodowego. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji podkreślając, że lekarze orzecznicy nie wykluczyli w sposób jednoznaczny ewentualnych pozazawodowych przyczyn powstania choroby zawodowej, nie wskazali także konkretnej dokumentacji medycznej, na jakiej oparli swoje rozstrzygniecie, wcześniej wskazując jedynie na wynik badania EMG, który może być obrazem również innych zmian chorobowych, w szczególności schorzenia samoistnego pod postacią zwyrodnienia kręgosłupa, które nie zostały u badanej wykluczone. Podkreślił, że orzeczenie lekarskie stanowiące podstawę wydania skarżonej decyzji nie zawierało właściwego uzasadnienia, czym naruszono w szczególności art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz § 6 ust. 1 i 2 oraz § 8 ust. 2 cyt. rozporządzenia. W ocenie pełnomocnika organ powinien odmówić mocy dowodowej orzeczeniu lekarskiemu o rozpoznaniu choroby zawodowej, wydanemu w oparciu "o przeanalizowanie dostępnej dokumentacji medycznej", bez wskazania konkretnych zapisów, stanowiących podstawę do jego wydania. Do skargi dołączono opinię biegłego Sądu Okręgowego w K. (1994-2006) w sprawie zasad orzekania o chorobie zawodowej, w szczególnym odniesieniu do choroby ujętej w pozycji zespół cieśni nadgarstka w ujęciu medycznym. W odpowiedzi na skargę [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska i powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy podnieść, że zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Z brzmienia art. 145 § 1 przywołanej ustawy wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec uchyleniu wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy też procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 tej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tym kontekście uznano, że skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona w oparciu o powyższe uregulowania wykazała bowiem, że zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa. W pierwszej kolejności trzeba zwrócić uwagę, że z dniem 3 lipca 2009 r., czyli w okresie po wszczęciu postępowania a przed wydaniem decyzji pierwszoinstancyjnej, nastąpiła zmiana stanu prawnego w zakresie przepisów mających zastosowanie w niniejszej sprawie. Mianowicie, weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 237 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm., dalej K.p.) zmienionym ustawą z dnia 22 maja 2009 r. (Dz. U. Nr 99, poz. 825). Z kolei poprzednie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., podobnie jak przepisy, w oparciu o które zostało ono wydane (to jest art. 237 §1 pkt 2 i 3 Kodeksu Pracy), uznano za niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Orzeczenie w tym przedmiocie wydał Trybunał Konstytucyjny w dniu 19 czerwca 2008 r., (sygn. akt P 23/07 - Dz. U. Nr 116, poz. 740). Oceniając legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd miał zatem na uwadze przepisy nowego rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r., w tym treść § 11 ust. 1 tegoż aktu wykonawczego, który stanowi, że do postępowań w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, stosuje się przepisy tego aktu, z tym że czynności dokonane w toku wszczętych postępowań pozostają skuteczne. Obowiązująca definicja choroby zawodowej została sformułowana w art. 235¹ K.p. Stosownie zatem do brzmienia tego uregulowania, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". O stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje więc zachowanie dwóch wymogów. Pierwszym z nich jest zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do przywołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r., zaś drugim - ustalenie związku przyczynowego pomiędzy powstaniem tej choroby a czynnikami szkodliwymi występującymi w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy. Należy zaakcentować, że wystąpienie tych przesłanek lub ich brak organ orzekający jest obowiązany ustalić zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z treścią § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Pod poz. 20.1 tegoż rozporządzenia jako chorobę zawodową ujęto przewlekłą chorobę układu nerwowego wywołaną sposobem wykonywania pracy – zespół cieśni w obrębie nadgarstka. W rozpoznawanej sprawie dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że D.M. w latach 1972-1978 i 1992-1993 pracowała jako krawcowa krawiectwa ciężkiego, tapicer monter oraz w latach 1993 – 2009 jako szwaczka (szycie poszyć siedzeń samochodowych) obciążając kończyny górne w obrębie stawów nadgarstkowych czynnościami monotypowymi. Wykonywała bowiem czynności związane z obciążeniem, powtarzalnością motoryczną ruchów i monotypią w zakresie stawów nadgarstkowych obu kończyn górnych. W ocenie Sądu materiał dowodowy potwierdza, że zainteresowana w wyżej wskazanym okresie zatrudnienia wykonywała czynności powtarzalne i połączone z przeciążeniem kończyn górnych w stawach nadgarstkowych, które stwarzały ryzyko powstania tej choroby zawodowej. Ponadto D.M. w toku postępowania była badana w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w K. Poradni Chorób Zawodowych w S., którego lekarze w orzeczeniu lekarskim z dnia [...]r. orzekli o rozpoznaniu u w/wym. choroby zawodowej przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy - obustronnego zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Orzeczenie to wydano w oparciu o wyniki badań i konsultacji neurologicznych i ortopedycznych, badanie EMG, analizę dokumentacji lekarskiej oraz przeprowadzoną diagnostykę różnicową, pozwalającą wykluczyć u badanej większość pozazawodowych czynników ryzyka powstania schorzenia oraz charakterystyczny obraz kliniczny i neurograficzny obustronnego zespołu cieśni nadgarstka. Orzeczenie to, po przeanalizowania dokumentacji dostarczonej przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. i Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. Poradni Chorób Zawodowych w S. oraz badań dodatkowych - zostało podtrzymane przez lekarzy Przychodni Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (orzeczenie lekarskie z dnia [...]r.). Jednocześnie należy nadmienić, że orzeczenie to zostało wydane sprzecznie z § 7 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, gdyż placówka drugiego stopnia może się wypowiedzieć tylko na skutek odwołania pracownika, którego w tej sprawie nie złożono. Nie stanowi to jednak uchybienia mającego wpływ na wynik sprawy, zwłaszcza w powyższych okolicznościach sprawy. Organ odwoławczy podzielił te opinie, również Sąd nie znalazł podstaw do ich zakwestionowania. Opinie te są zgodne i spójne, a ich uzasadnienia jednoznaczne i logiczne, w wystarczającym zakresie prezentujące podstawę faktyczną przedstawionej konkluzji. W tej sytuacji zasadnie, zdaniem Sądu, organ przyjął, że u D.M. zaistniały podstawy do stwierdzenia choroby zawodowej określonej pod poz. 20/1 wykazu chorób zawodowych. Jednocześnie zaznaczyć należy, że każde orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej jest opinią kwalifikowaną, bez której organ sanitarny nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy mieści się ona w wykazie chorób zawodowych. Organ jest więc takim orzeczeniem związany i nie ma prawa do dokonania samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do rozpoznania odmiennego schorzenia. Wynika to z faktu, iż stanowi ono podstawowy wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej. Związanie organu sanitarnego orzeczeniem kompetentnej placówki medycznej nie jest wprawdzie tożsame z bezkrytyczną akceptacją zawartych w nim informacji, jako że podlega ono - jak każdy dowód w postępowaniu. Nie oznacza to jednak możliwości kwestionowania ujętego w orzeczeniu rozpoznania w sytuacji, gdy nie budzi ono wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Istotą związania, o którym mowa wyżej jest bowiem to, że organy administracji nie dysponując przeciwdowodami mogącymi wspomniane orzeczenia podważyć, nie mają w tym zakresie przesłanek do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia pracownika kształtuje się odmiennie niż ustalono w toku badań stanowiących podstawę tych orzeczeń (por.: wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06, Lex 315089, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 18 maja 2007 r., sygn. akt IV SA/Gl 794/06, Lex 508491). W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zarzuty skargi nie mogły odnieść skutku. Za niezasadny Sąd uznał zarzut niedopełnienia obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego i oparcie rozstrzygnięcia na orzeczeniach lekarskich, które nie wyjaśniają w sposób dostatecznie wyczerpujący etiologii spornej choroby. Przyjdzie wskazać, że strona skarżąca nie powołała się na dowody przeczące wyrażonemu w nich stanowisku ani nie przedstawiła argumentów pozwalających na zakwestionowanie poprawności ujętego w nich rozpoznania. W skardze podniesiono mianowicie, że w przywołanych orzeczeniach przyjęto zawodowe pochodzenie występującego u pracownicy zespołu cieśni nadgarstka nie badając, czy schorzenie to mogło powstać w wyniku czynników nie związanych z wykonywaną przez nią pracą. Nie wskazano przy tym natomiast konkretnych faktów, świadczących o istnieniu takiego prawdopodobieństwa, ani żadnymi dowodami mogącymi fakty takie potwierdzać. Argumentem, podnoszonym w postęowanu administracyjnym wskazującym na możliwość istnienia innej niż zawodowa przyczyny istniejącej dolegliwości było przebywanie przez pracownicę na zwolnieniach lekarskich, długo przed stwierdzeniem u niej zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, a mianowicie w latach 1996-1998. W ocenie Sądu nie jest to jednak okoliczność wystarczająca do formułowania twierdzeń o naruszeniu zasady wynikającej z art. 7 i art. 77 §1 k.p.a. Samo powołanie się na fakt, iż wymieniona pracownica przebywała na zwolnieniach lekarskich z powodu niezdolności do pracy spowodowanej chorobą, bez racjonalnego wskazania, dlaczego miałoby to świadczyć o samoistnym czy pozazawodowym charakterze stwierdzonego zespołu cieśni w obrębie nadgarstka nie może stanowić przeciwdowodu wystarczającego do kwestionowania prawidłowości orzeczeń kompetentnych placówek medycznych, które zostały wydane po przeprowadzeniu stosownych procedur diagnostycznych. Równocześnie nie budzi wątpliwości, że lata kiedy przybywała ona na przywołanych przez pełnomocnika skarżącej zwolnieniach lekarskich, przypadały w okresie pracy w narażeniu zawodowym polegającym na wykonywaniu monotypowych ruchów obciążających nadgarstki. Nawet więc w przypadku, gdyby ówczesna niezdolność do pracy była spowodowana przedmiotowym schorzeniem, to trudno zakładać istnienie wysokiego prawdopodobieństwa, aby mogła ona mieć charakter samoistny bądź pozazawodowy. Warto także dodać, że w orzeczeniu Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Przychodni Chorób Zawodowych w S. wskazano, iż przeprowadzona diagnostyka różnicowa pozwala na wykluczenie większości pozazawodowych czynników ryzyka powstania schorzenia. Dodatkowo zaznaczyć przyjdzie, że w postępowaniu w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej nie jest konieczne bezsporne stwierdzenie, że choroba został wywołana wyłącznie przez sposób wykonywania pracy. W orzeczeniu jednostki medycznej I stopnia podzielonym przez lekarzy Instytutu wskazano z "przeważającym prawdopodobieństwem" na zawodową etiologię schorzenia (art. 235¹ K.p.). Mając na względzie powyższe trzeba stwierdzić, że w sprawie brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości wydanych w stosunku do pracownicy orzeczeń lekarskich oraz zawartego w nich rozpoznania uznającego istnienie związku przyczynowego pomiędzy występującym schorzeniem a narażeniem na czynnik szkodliwy polegający na sposobie wykonywania pracy zawodowej. Ponadto podkreślić należy, że zgodnie z regulacją § 6 ust. 5 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych to lekarze specjaliści uprawnieni są do występowania o uzupełnienie materiału dowodowego w sprawie, jeżeli zakres informacji zawartych w dokumentacji medycznej, przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego jest w ich ocenie niewystarczający. W niniejszym postępowaniu lekarze dysponowali materiałem dowodowym, w tym dokumentacją medyczną i nie uznali za konieczne sięganie po dodatkową dokumentację, uznali więc, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jest wystarczający do wydania prawidłowego orzeczenia. W ocenie Sądu, organy inspekcji sanitarnej nie dopuściły się naruszenia art. 235¹ Kodeksu pracy oraz § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych i wykazały występowanie związku przyczynowo-skutkowego między pracą w warunkach, w których występowały czynniki szkodliwe dla zdrowia a stwierdzoną chorobą zawodową. Przyjdzie także dodać, że decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej nie ustala pracodawcy, u którego warunki pracy ją spowodowały, gdyż nie taka jest jej rola. Nie ustala też odpowiedzialności pracodawcy za ewentualne skutki szkodliwych warunków pracy. Wbrew zarzutom pełnomocnika skarżącej organ nie naruszył reguł prowadzenia postępowania dowodowego określonych w art. 7 i 77 k.p.a. i ustalił istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne, zaś wniosek organu wyprowadzony z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wykracza poza swobodną ocenę dowodów (art. 80 k.p.a.), nie stanowi więc naruszenia prawa. Wobec powyższego należy uznać, iż organ odwoławczy prawidłowo zinterpretował i zastosował obowiązujące w tej sprawie przepisy prawa oraz ocenił zgromadzony materiał dowodowy. Przy wydaniu zaskarżonej decyzji organ nie naruszył przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, jak również prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, zaś zawarte w skardze zarzuty nie doprowadziły do podważenia jej legalności. Dlatego skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło