II SA/Gl 1006/12
WyrokWSA w Gliwicach2013-03-13
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Elżbieta Kaznowska, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ likwidacyjny, ustalając wynagrodzenie za dozór pojazdu przejętego na rzecz Skarbu Państwa, może samodzielnie szacować stawki, czy też jest związany stawkami określonymi przez radę powiatu?Ratio decidendi
Organ likwidacyjny, ustalając wynagrodzenie za dozór pojazdu przejętego na rzecz Skarbu Państwa, nie jest związany stawkami określonymi przez radę powiatu. Stawki te mogą stanowić jeden z elementów ustalenia kwoty za dozór, ale nie mają one bezpośredniego zastosowania do Skarbu Państwa. W przypadku niewykazania przez dozorcę rzeczywistych kosztów przechowywania pojazdu, organ może ustalić należność w oparciu o stawki opłat pobierane za przechowywanie samochodów na innych parkingach strzeżonych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku L. K. o wypłatę wynagrodzenia za dozór nad pojazdem usuniętym z drogi i przejętym na rzecz Skarbu Państwa. Organ I instancji przyznał L. K. kwotę 3.071,89 zł brutto, opierając się na średniej stawce dobowej wyliczonej na podstawie stawek obowiązujących na parkingach w okolicy. L. K. wniosła zażalenie, domagając się wyższej kwoty opartej na uchwale rady powiatu. Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, uznając, że stawki rady powiatu nie są wiążące dla Skarbu Państwa i że L. K. nie wykazała rzeczywistych kosztów przechowywania pojazdu. Sąd administracyjny oddalił skargę L. K.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska,, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant starszy referent Marta Zasoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2013 r. sprawy ze skargi L. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dozoru pojazdu oddala skargę.
Pismem z dnia 3 listopada 2008 r. Komenda Powiatowa Policji w B. przekazała dokumentację dotyczącą usuniętego z drogi w dniu 9 kwietnia 2008 r., w trybie art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym, pojazdu marki [...] o nr rej. [...]. Pojazd został umieszczony na wyznaczonym decyzją Starosty Powiatowego w B. z dnia [...] r. parkingu strzeżonym, położonym w C. przy ul. [...].
Postanowieniem z dnia [...] r., znak [...] zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie przejęcia w/w pojazdu na rzecz Skarbu Państwa.
Następnie decyzją z dnia [...] r., znak [...], Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. orzekł o przejęciu przedmiotowego pojazdu na rzecz Skarbu Państwa.
Fakturą z dnia [...] r., nr [...] właściciel parkingu położonego w C. przy ul. [...] , L. K. obciążyła organ likwidacyjny kwotą 378,15 zł tytułem zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór sprawowany nad w/w pojazdem za okres od dnia 6 listopada 2008 r. do dnia 7 stycznia 2009 r., tj. od dnia otrzymania przez organ likwidacyjny akt pozwalających na prowadzenie postępowania likwidacyjnego do dnia jego zakończenia.
Następnie wnioskiem z dnia 3 marca 2011 r. L. K. powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z dnia 29 listopada 2010 r., wniosła o wypłatę należnego jej wynagrodzenia oraz zwrot poniesionych kosztów związanych ze sprawowaniem dozoru nad pojazdem marki [...] o nr rej. [...] za okres od dnia 9 kwietnia 2008 r. do dnia 5 listopada 2008 r. w kwocie brutto 4.605,30 zł oraz kosztem usunięcia pojazdu z drogi w kwocie 328,89 zł. Wnioskodawczyni oparła wyliczenie na podstawie tabeli opłat stanowiących załącznik do Uchwały nr [...] Rady Powiatu [...] z dnia 19 marca 2002 r. Wg tabeli opłat, stawka dobowa za parkowanie samochodów osobowych o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t. wynosiła w w/w okresie kwotę 22,48 zł brutto, koszt usunięcia pojazdu 337,11 zł brutto (dodatek za usunięcie w godzinach nocnych od 2200 do 600 oraz w soboty, niedziele i dni świąteczne 35 % kwoty zasadniczej).
Organ likwidacyjny po zapoznaniu się z treścią wniosku oraz uwzględniając publikowane w tym zakresie orzecznictwo sądowe (wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 494/10), na podstawie art. 64 § 2 kpa wezwał do uzupełnienia wniosku o doręczenie dokumentacji wskazującej na poniesienie koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia dozorcy w okresie sprawowania dozoru nad w/w pojazdem.
W uzupełnieniu wniosku, pismem z dnia 27 kwietnia 2011 r. L. K. doręczyła:
a) kalkulację kosztów za przechowywanie i sprawowanie dozoru,
b) kserokopię cennika usług.
W dniu 10 sierpnia 2011 r. do organu wpłynęła dokumentacja dotycząca poniesionych przez L. K. wydatków związanych z przetransportowaniem pojazdu z drogi na parking położony w C. przy ul. [...] oraz w dniu [...] r. odpowiedź na pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 13 lutego 2012 r. wzywające do wskazania koniecznych wydatków i wynagrodzenia w odniesieniu do holowania pojazdu, wskazania co składa się na koszt holowania oraz w jaki sposób kwota została wyliczona.
W tym stanie rzeczy Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] działając na podstawie art. 17 § 1 i art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.) w zw. z art. 130a ustawy – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 46, poz. 237), przyznał L. K. kwotę w łącznej wysokości 3.071,89 zł brutto tytułem zwrotu wydatków, kosztów usunięcia pojazdu z drogi oraz wynagrodzenia za dozór nad przedmiotowym pojazdem za okres od 9 kwietnia 2008 r. do 5 listopada 2008 r.
Naczelnik Urzędu Skarbowego po analizie pisma z dnia 27 kwietnia 2011 r., stanowiącego uzupełnienie wniosku z dnia 3 marca 2011 r. stwierdził, że wnioskodawczyni dokonując ponownego wyliczenia dziennej stawki dobowej nie przedstawiła na poparcie swoich kalkulacji żadnych dokumentów świadczących o wysokości poniesionych kosztów związanych ze sprawowaniem dozoru nad pojazdem. Ponadto, dołączony cennik nie określa okresu obowiązywania zawartych w nim stawek, a ich wysokość w rażący sposób odbiega od średnich stawek dobowych, przyjętych na parkingach znajdujących się we właściwości miejscowej naczelnika tego urzędu.
W związku z powyższym organ likwidacyjny uznał za właściwe przyjęcie jako podstawy wyliczenia żądanych kwot dotyczących zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór średniej stawki dobowej wyliczonej w oparciu o stawki obowiązujące w okresie sprawowania dozoru na parkingach znajdujących się we właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu Skarbowego w T.
Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał, iż podmioty prowadzące działalność gospodarczą o takim samym jak wnioskodawca profilu, na terenie właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu Skarbowego w T., działają w zbliżonych warunkach rynkowych. Podmioty te, dokonując kalkulacji wysokości dziennej stawki dobowej uwzględniają w niej koszty związane z dozorem oraz wynagrodzenie dozorcy. Uzasadnionym jest zatem przyjęcie tych stawek jako podstawy wyliczenia średniej dziennej stawki dobowej.
W odniesieniu do kosztów dot. usunięcia pojazdu, Naczelnik Urzędu Skarbowego przyjął kwotę wnioskowaną przez stronę, tj. 328,89 zł brutto.
Ponadto, przy ustalaniu średniej stawki dobowej, organ uwzględnił stawkę wynikającą z tabeli opłat stanowiących załącznik do uchwały nr [...] Rady Powiatu B. z dnia [...] r. z uwagi na fakt, iż NSA w uchwale z dnia 29 listopada 2010 r. wskazał, że rada powiatu ustalając wysokość opłat za usuwanie i parkowanie pojazdu winna uwzględnić zakres obowiązków dozorcy, okoliczności towarzyszące przechowaniu, warunki sprawowania pieczy nad zajętą ruchomością, wielkość składowanego przedmiotu oraz wielkość powierzchni do jego składowania.
Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego organ likwidacyjny stwierdził, że średnia stawka dobowa za sprawowanie dozoru na pojazdem oraz wynagrodzenie za dozór pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 2 ton,
którego okres postoju na parkingu był dłuższy niż 30 dni, wynosi:
Okres
kol. 1 |A Sp. z o.o.
kol. 2 |B
kol. 3 |C
kol. 4 |Suma kwot z kolumn 2,3,4
2 + 3 + 4
kol. 5 |Średnia cena abonamentu miesięcznego (brutto)
kol.5 : 3
kol. 6 |Średnia cena abonamentu dobowego z kol. 2,3,4 (brutto)
kol.6 : 30 dni
kol. 7 |Cena abonamentu dobowego wg Tabeli opłat uchwalonej przez Radę Powiatu [...] (brutto)
kol. 8 |Średnia cena abonamentu dobowego (brutto) ustalona przez organ
(kol.7 + kol. 8) :2
kol. 9 | |od 09.04.2008 do 05.11.2008 |
117,50 zł/mc brutto |
110,00 zł/mc brutto |
90,00 zł/mc brutto |
317,50 zł/mc brutto |
105,80 zł/mc brutto |
3,52 zł/dobę brutto |
22,48 zł/dobę brutto |
13,00 zł/dobę brutto | |
W świetle powyższego Naczelnik Urzędu Skarbowego działając na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przyznał właścicielowi parkingu, L. K. na jej wniosek z dnia 3 marca 2011 r., zwrot kosztów usunięcia pojazdu z drogi oraz zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór nad pojazdem marki [...] o nr rej. [...] za okres 211 dni, tj. od dnia 9 kwietnia 2008 r. do 5 listopada 2008 r. przy zastosowaniu średniej stawki dobowej wskazanej w powyższej tabeli, wg wyliczenia:
- od dnia 9 kwietnia 2008 r. do dnia 5 listopada 2008 r., tj. 211 dni wg stawki 13,00 zł/dobę brutto = 2.743,00 zł,
- oraz koszt przetransportowania pojazdu brutto 328,89 zł,
tj. kwotę w łącznej wysokości 3.071,89 zł brutto.
W zażaleniu na powyższe postanowienie L. K. wniosła o zmianę postanowienia i przyznanie kwoty 4.605,30 zł tytułem wynagrodzenia za dozór. W uzasadnieniu zażalenia strona podniosła, że art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie zezwala organowi na samodzielne szacowanie stawki wynagrodzenia, ani wydania rozstrzygnięcia według własnego uznania, a tym samym nie może mieć charakteru uznaniowego. Strona wskazała również, iż składając wniosek o zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru nad pojazdem, oraz wypłatę wynagrodzenia za dozór nad w/w pojazdem, powołała się na treść uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 1/10, z której wynika, że opłaty przyjęte przez radę powiatu stanowią najbardziej wiarygodną kwotę, która przysługuje dozorcy, dlatego w jej ocenie, organ powinien przyjąć stawkę określoną w uchwale Rady Powiatu [...]. W treści zażalenia opisano i podkreślono specyfikę parkingów dozorujących pojazdy usunięte z drogi przez policję, wyznaczonych przez właściwego starostę, stawiając pytanie, czy organ uwzględniając parkingi, których stawki zostały uwzględnione przy szacowaniu wynagrodzenia, badał równocześnie, czy spełniają one warunki parkingów depozytowych, a powyższe uwzględnia przyjęta w uchwale Rady Powiatu [...] stawka dobowa. Strona zwróciła uwagę, że do dnia wydania postanowienia, podmiot sprawujący dozór finansuje przechowywanie pojazdu, a tym samym udziela kredytu na rzecz Skarbu Państwa w zakresie ponoszenia kosztów przechowywania. Dlatego też, kwestionowanie wysokości stawki przyjętej przez Radę Powiatu jest nieuprawnione z punktu widzenia poniesionych przez nią kosztów i również straty, jaką poniosła przez to, że przez kilkanaście miesięcy przechowuje mienie, finansując w ten sposób wydatki, które ponieść powinien w tym czasie Skarb Państwa.
W związku z powyższym, żaląca domagała się wynagrodzenia za każdą uprawnioną dobę parkowania pojazdu plus podatek VAT w obowiązującej stawce określonej w uchwale Rady Powiatu [...].
Zaskarżonym postanowieniem, podjętym z up. Dyrektora Izby Skarbowej w K., zażalenia nie uwzględniono. Utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji, organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z przepisem § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rozciągania stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, do przechowywania ruchomości stosuje się odpowiednio przepisy art. 100 – 103 ustawy egzekucyjnej. Z kolei art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi, iż organ likwidacyjny przyzna, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Powyższa norma prawna wskazuje, że wydatki te są przyznawane przez organ na żądanie strony. Jednakże to po stronie wnioskodawcy stoi obowiązek wykazania koniecznych wydatków i wynagrodzenia poniesionych przez dozorcę w stosunku do konkretnej ruchomości. Tak więc, warunkiem przyznania tych należności jest kumulatywne zaistnienie dwóch przesłanek: wniosek o zwrot tych należności oraz wykazanie koniecznych wydatków związanych z wykonywanym dozorem.
Tymczasem L. K. wyliczenia żądanej kwoty dokonała jedynie na podstawie uchwały Rady Powiatu [...] z dnia [...] r., nr [...] i tabeli opłat obowiązujących od dnia 1 kwietnia 2007 r. Jednakże na wezwanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. o przedstawienie dokumentów związanych z wydatkami poniesionymi przy sprawowaniu dozoru na konkretnym pojazdem, strona przesłała jedynie cennik usług pomocy drogowej oraz kalkulację kosztów przechowywania i dozorowania pojazdów na parkingu strzeżonym, nie przedstawiając żadnych dowodów na poparcie wykazanych kwot.
Powyższe spowodowało, że organ został zmuszony samodzielnie dokonać ustaleń i wyliczenia koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór pojazdu. Żaden przepis ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie określa jednak jak należy ustalić przedmiotowe należności. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I OPS 1/10 z dnia 29 listopada 2010 r. nie została zawarta odpowiedź na pytanie, w jaki sposób należy obliczyć te stawki. Zdaniem organu, nie ulega jednak wątpliwości, że należności te winny odpowiadać rzeczywistym i koniecznym wydatkom poniesionym przez podmiot wykonujący dozór na dozorowanie konkretnego pojazdu oraz wynagrodzenie za sprawowany dozór.
Nadto, Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 stycznia 2011 r. o sygn. akt I OSK 494/10 wyraził stanowisko, że Skarb Państwa nie jest związany stawkami ustalonymi przez Radę Powiatu, natomiast mogą stanowić one jeden z elementów ustalenia kwoty za dozór pojazdu. Opłaty te nie mają bowiem wprost zastosowania do Skarbu Państwa, który stał się właścicielem pojazdu przechowywanego na parkingu z uwagi na wystąpienie przesłanek wymienionych w art. 130a ust. 10 przedmiotowej ustawy (wyrok NSA z dnia 15 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 1841/06). Ponadto, zgodnie z orzecznictwem (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 708/09) stawki te odbiegają od rzeczywistych kosztów parkowania pojazdów w dłuższym okresie czasu. Tym samym nie można podzielić poglądu strony, że podstawą obliczenia należności za parkowanie obligatoryjnie winny być stawki przyjęte przez Radę Powiatu na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy – Prawo o ruchu drogowym.
Dyrektor Izby Skarbowej w K. wskazał też, że parkingi przyjęte do analizy porównawczej spełniały niezbędne kryteria wymagane do parkowania i dozoru pojazdów. Zauważył ponadto, że skarżąca twierdzi, iż jako parking depozytowy, w odróżnieniu od parkingu strzeżonego, musi spełniać dodatkowe kryteria, zapewniając rzetelność i najwyższą staranność wykonywanego dozoru, co wpływa na podwyższone koszty prowadzenia takiego parkingu. Tymczasem jak wynika z oceny technicznej z dnia [...] r. nr [...] wykonanej przez rzeczoznawcę motoryzacyjnego A. N., a przede wszystkim dołączonej do opinii dokumentacji fotograficznej, przedmiotowy samochód stoi na dachu innego samochodu, nie ma do niego swobodnego dostępu, szyba od prawej strony kierowcy jest uchylona, samochód ten nie był zabezpieczony przed warunkami atmosferycznymi. W ocenie organu odwoławczego, taki sposób przechowywania pojazdu jest daleki od rzetelności i najwyższej staranności, który rzekomo zapewniała skarżąca. Wydaje się również, iż składowanie pojazdów, bo trudno tutaj mówić o ich parkowaniu, jeden na drugim, raczej obniża koszty utrzymania parkingu niż je podwyższa. Niewątpliwe jest natomiast, iż powoduje uszkodzenia składowanych pojazdów. Przechowywanie przedmiotowego samochodu w takich warunkach na parkingu L. K. spowodowało, iż po 211 dniach samochód ten w ocenie rzeczoznawcy motoryzacyjnego stanowił wartość złomu. Powyższe potwierdza również fakt, iż w dniu 7 stycznia 2009 r. L. K. przyjęła do demontażu pojazd marki [...] o nr rej. [...], wydając zaświadczenie o demontażu kompletnego pojazdu nr [...]. Ponadto organ nadzoru zauważył, że orzecznictwo również nie wskazało przeszkód do ustalenia przedmiotowych należności za dozór w oparciu o stawki opłat miesięcznych pobierane za przechowywanie samochodów na innych parkingach strzeżonych, w tej samej bądź sąsiedniej gminie (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 708/09).
Organ odwoławczy wyjaśnił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. przyznał L. K. tytułem zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór pojazdu w wysokości średniej ceny abonamentu dobowego brutto ustalonego przez organ. Ustalenie wysokości tych stawek organ I instancji poprzedził ustaleniem stawek abonamentów przyjętych na innych parkingach położonych w obszarze właściwości miejscowej Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. tj. na terenie miasta T. Ponadto, odniósł stawki abonamentowe na tychże parkingach do stawki za parkowanie i dozorowanie pojazdów określonej w uchwale Rady Powiatu [...], co dało średnią stawkę w wysokości 13 zł brutto za dobę oraz koszt przetransportowania pojazdu wynoszący 328,89 zł brutto. Jak więc, organ I instancji przeprowadził rzetelne postępowanie dowodowe polegające na ustaleniu kosztów przechowywania pojazdów na parkingach działających na obszarze jego właściwości. Trudno założyć bowiem, że podmioty te przy ustaleniu ceny za świadczone usługi pomijają koszty parkowania pojazdów oraz swoje wynagrodzenie. Usługi te są bowiem świadczone w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, która już z samej definicji jest działalnością zarobkową, nastawioną na zysk. Ponadto, organ likwidacyjny miał również na uwadze stawki określone uchwałą Rady Powiatu. Zdaniem organu odwoławczego, sposób wyliczenia należności za dozór w tej sprawie nie budzi żadnych wątpliwości.
Reasumując, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w K. organ I instancji nie naruszył obowiązujących przepisów prawa. Stąd też zażalenia nie uwzględniono.
W skardze do sądu administracyjnego L. K. zarzucając naruszenie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, domagała się uchylenia postanowienia organu odwoławczego i zasądzenia kosztów postępowania. Skarżąca podniosła, że sens tego postępowania nie może sprowadzać się do dokonania przez organ własnych wyliczeń i tworzenia "taryfy" w oparciu o ceny wybranych przedsiębiorców prowadzących parkingi – w celu zaniżenia wynagrodzenia za dozór, gdyż art. 102 § 2 ustawy, nie uprawnia organu do wydania rozstrzygnięcia wg własnego uznania. Przyjęcie przez organy praktyki, że taryfa ustalona przez starostwo [...] nie dotyczy pojazdów, które są przechowywane na zlecenie policji, nie ma zaś oparcia w żadnym przepisie prawa, gdyż nie ma podstaw do różnicowania tych sytuacji. Jej zdaniem, w momencie dostarczenia pojazdu na parking dochodzi bowiem do powstania stosunku cywilnego, opartego na umowie przechowania. Zatem zastosowanie mają regulacje prawa cywilnego co do wynagrodzenia, które odsyłają do ustalonej taryfy, a brak podstaw prawnych do kwestionowania takich stawek jako wygórowanych. Nadto, skarżąca zarzuciła, że organ egzekucyjny wystąpił do wybranych przedsiębiorców o podanie stawek abonamentowych, nie żądając od innych przedsiębiorców, aby podali wysokość koniecznych wydatków związanych z utrzymaniem parkingów oraz kalkulację jednostkową tych wydatków na jeden pojazd, ani też podania wysokości wynagrodzenia pobieranego przez tych przedsiębiorców za przechowywanie pojazdów. Zdaniem skarżącej, ustawa – Prawo o ruchu drogowym, posługuje się tylko stawkami dobowymi, zaś pojazd dozorowany cały czas zajmuje parking. Dopiero brak obowiązywania taryfy uprawnia też organ egzekucyjny do ustalania wysokości wynagrodzenia zgodnie z art. 836 kc.
Wreszcie, skarżąca podniosła, że przyznano jej wynagrodzenie wg tabeli opłat za okres późniejszy, tj. po dniu przepadku pojazdu. W konsekwencji, skarżąca domagała się przyznania wynagrodzenia za każdą dobę parkowania pojazdu wg uchwały rady powiatu, obowiązującej od dnia 1 kwietnia 2007 r.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację.
W kolejnym piśmie z dnia 13 marca 2013 r. skarżąca wskazała nadto na dowolność działania organów w zakresie wyboru parkingów do ustalenia wynagrodzenia, dowolne przyjęcie stawek abonamentowych i brak odniesienia się do wymogów parkingów zgodnie z ustawą – Prawo o ruchu drogowym. Zarzuciła też, że organy nie doprecyzowały pojęcia "koniecznych wydatków", przerzucając na stronę obowiązek ich wykazania – wbrew treści art. 6 kc. Jej zdaniem, należało też uwzględnić ceny z większego rejonu niż trzy parkingi w T. i jeden w C., a zatem z różnych starostw. Zarzuciła, że w innej sprawie (sygn. akt II SA/Gl 1195/12), organ odwoławczy odmiennie niż w tej sprawie, wskazał na lakoniczność uzasadnienia organu I instancji co do sposobu wyliczenia stawki dobowej, wskazaną przez stronę.
Wreszcie, skarżąca zanegowała praktykę organów, co do żądania wystawienia faktury VAT. W konsekwencji, wniosła o uchylenie postanowień organów obydwu instancji.
W toku rozprawy sądowej, skarżąca wyjaśniła, że nieruchomość, na której znajduje się przedmiotowy parking, stanowi współwłasność majątkową małżeńską.
Pełnomocnik organu odwoławczego dodatkowo powołał się do poglądów wyrażonych w wyrokach tut. sądu, sygn. akt II SA/Gl 101/12 i II SA/Gl 170/12, w których to sprawach przyznano wynagrodzenie wg tych samych zasad.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Zaskarżone postanowienie nie narusza bowiem prawa materialnego, ani też w toku postępowania organy obydwu instancji nie uchybiły regułom procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania.
W pierwszym rzędzie należało jednak odnieść się do kwestii właściwości organów do orzekania w przedmiocie wniosku skarżącej, złożonego w dniu 3 marca 2011 r., a zatem po nowelizacji art. 130a ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Zdaniem składu orzekającego, przepis art. 13 ustawy nowelizującej z dnia 22 lipca 2010 r. (Dz. U. Nr 152, poz. 1018), nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, a to z uwagi na fakt wydania decyzji o przejęciu przedmiotowego pojazdu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. w dniu 4 grudnia 2008 r. Ustawa nowelizująca nie zawiera zaś żadnej regulacji w zakresie kosztów przechowywania takich pojazdów za okres poprzedzający wydanie decyzji. W konsekwencji, przyjąć należy właściwość organów likwidacyjnych do orzekania w tym zakresie. Wniosek taki potwierdza też treść § 4 ust. 2 pkt b i ust. 3 przywołanego przez organy obydwu instancji rozporządzenia RM z dnia 28 lutego 2011 r. Przepisy te wskazują bowiem na właściwość starostów w zakresie likwidacji ruchomości przejętych na rzecz powiatu na podstawie ustawy – Prawo o ruchu drogowym, a w pozostałych przypadkach – na właściwość naczelników urzędów skarbowych. Tymczasem przedmiotowy pojazd nie został przejęty na rzecz powiatu, lecz – Skarbu Państwa. Zatem zmiana stanu prawnego, dokonana ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż organem likwidacyjnym jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w T.
Zdaniem sądu administracyjnego, rozpoznając wniosek skarżącej z dnia 3 marca 2011 r., organy obydwu instancji nie naruszyły art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wbrew zarzutom skargi, opłaty za parkowanie ustalone przez radę powiatu w trybie art. 130a ust. 6 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, nie odnoszą się do Skarbu Państwa, lecz do właścicieli pojazdów usuwanych z dróg publicznych i umieszczanych na parkingach.
Jak bowiem wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 19 czerwca 2007 r., sygn. akt III CZP 47/07, brak jest podstaw do przyjęcia, że Skarb Państwa wstępując w miejsce byłego właściciela w stosunek prawnoadministracyjny, powstały na skutek usunięcia pojazdu z drogi i umieszczenia go na parkingu strzeżonym, przejmuje w całości uprawniania i obowiązki poprzedniego właściciela. Taki też pogląd wyrażono m. in. w wyroku tut. Sądu z dnia 23 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 101/12, wydanym wskutek skargi L. K. w sprawie dozoru innego pojazdu, zaś skargę kasacyjną od powyższego wyroku oddalił Naczelny Sąd Administracyjny na mocy wyroku z dnia 5 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2219/12.
Skład orzekający w niniejszej sprawie przychylił się też do powyższego stanowiska sądu, że ciężar wykazania poniesionych wydatków obciąża dozorcę pojazdu, a w przypadku niewykazania przez niego rzeczywistych kosztów przechowywania pojazdu, brak jest przeszkód do ustalenia należności za dozór w oparciu o stawki opłat pobierane za przechowywanie samochodów na innych parkingach strzeżonych, w tej samej bądź sąsiedniej gminie. Niezależnie od faktu, że w takich wypadkach nie ma zastosowania reguła art. 6 Kodeksu cywilnego, wskazać przyjdzie, że to właśnie skarżąca domagając się przyznania zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu, wywodzi z tego skutki prawne. Organ likwidacyjny nie dysponuje zaś żadnymi dokumentami, które pozwalałyby zweryfikować żądanie dozorcy, stąd też prawidłowo organ I instancji pismem z dnia 12 kwietnia 2011 r. wezwał ją do przedłożenia dokumentacji wskazującej na poniesienie koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia w okresie sprawowania dozoru. Skarżąca nie domagała się wówczas objaśnienia przez organ tych pojęć, a w odpowiedzi przesłała jednak nie dokumentację, lecz własną kalkulację kosztów oraz kserokopię cennika usług (bez podania okresu którego dotyczy). W świetle tych danych, dzienne koszty inwestycyjne i wydatki w postaci wynagrodzenia pracowników (3 osoby), koszty ubezpieczenia firmy, energii elektrycznej, ogrzewania, utrzymania biura, łączności, wody, ścieki, podatków od nieruchomości, wyniosły średnio 2.165 zł w przeliczeniu na jeden pojazd, przy założeniu parkowania średnio 20 pojazdów dziennie, zaś marża przedsiębiorcy – to 25%, czyli 5,41 zł, co daje kwotę 27,06 zł netto dziennie. Natomiast wg cennika usług – stawka za 1 dobę parkowania pojazdu do 2,6 tony wynosi 25 zł netto.
Zatem niezależnie od faktu, że skarżąca mimo wezwania nie przedstawiła dokumentów poświadczających wysokość poniesionych wydatków i świadczących o rzetelności kalkulacji, na co wskazał trafnie organ I instancji, godzi się zauważyć, że przedstawiona przez skarżącą kalkulacja bazuje na założeniu, że koszty te są identyczne dla każdego pojazdu, niezależnie od zajmowanej przez niego powierzchni. Tymczasem z niekwestionowanych przez skarżącą ustaleń organu II instancji, opartych na materiale fotograficznym znajdującym się w aktach sprawy, wynika, że przedmiotowy samochód marki [...] o nr rej. [...], umieszczony był na dachu innego pojazdu. Materiał fotograficzny sporządzono zaś na parkingu skarżącej w C. w dniu 30 grudnia 2008 r., a więc bezpośrednio przed okresem, za który skarżąca dochodzi należności. W tym stanie rzeczy brak podstaw do negowania stanowiska organu odwoławczego, że przedmiotowy pojazd był w istocie składowany, a nie – parkowany, co obniża koszty utrzymania parkingu. Co więcej, skarżąca podała w toku rozprawy, że nieruchomość stanowi współwłasność majątkową małżeńską. Taki obiektywny stan rzeczy, a więc fakt składowania przedmiotowego pojazdu na dachu innego samochodu oraz współwłasność nieruchomości, daje w pełni podstawy do konstatacji, że wyliczenie stawki dziennej i przedstawione przez skarżącą dla jednego pojazdu, należy podzielić w tym wypadku na połowę. Oznacza to, że co najwyżej kwota 13 zł dziennie odpowiada wydatkom inwestycyjnym i kosztom utrzymania przedmiotowego pojazdu oraz wyliczonej przez skarżącą marży przedsiębiorcy (wynagrodzenia). W konsekwencji, przyjęta przez organy obydwu instancji kwota 13 zł brutto jest bardzo zbliżona do kalkulacji skarżącej dla jednego pojazdu, w sytuacji, gdy pojazdy te składowane są jeden na drugim. Te same zasady należałoby też zastosować w odniesieniu do żądania skarżącej przyznania jej kwoty 21,93 zł za jeden dzień przechowywania pojazdu wg uchwały Rady Powiatu [...] nr [...], obowiązującej od dnia 1 kwietnia 2007 r. Oznacza to zaś, że w istocie skarżącej przyznano zawyżone wynagrodzenie i zwrot wydatków z uwagi na warunki parkowania przedmiotowego pojazdu. Nadto, trwałe jego unieruchomienie i brak dostępu, w pełni dawało organom podstawę do obliczenia należności przy uwzględnieniu abonamentu miesięcznego, stosowanego przez innych przedsiębiorców na terenie miasta T. i C., jako miejscowości położonych w rejonie podległym organowi I instancji. Teren ten charakteryzuje się bowiem zbliżonymi warunkami prowadzenia działalności gospodarczej. Brak zatem podstaw do ferowania zarzutu dowolności doboru podmiotów świadczących usługi parkingowe. Nieuwzględnienie opłat za usługi świadczone przez skarżącą wynika zaś z faktu, że przedłożyła ona cennik bez podania okresu, którego dotyczy i jedynie stawki dobowe, a nie abonamentowe (miesięczne).
Zdaniem sądu administracyjnego, całkowicie chybiony jest też zarzut skargi w zakresie zaniechania zebrania przez organ danych o wysokości wydatków innych przedsiębiorców. Oznaczałoby to bowiem w istocie kontrolę działalności podmiotów gospodarczych, do czego organ likwidacyjny nie był uprawniony w toku niniejszego postępowania, wszczętego na wniosek skarżącej. Organy likwidacyjne władne były jedynie do żądania dokumentacji z firmy skarżącej oraz zebrania ogólnodostępnych danych o cenniku stosowanym przez inne podmioty. Uśrednienie cenników abonamentowych i stawek opłat za parkowanie wg przywołanej uchwały, odpowiada zaś kryteriom wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach w rozumieniu art. 836 kc. W sytuacji zaś, gdy skarżąca mimo wezwania organu, nie przedłożyła dokumentacji pozwalającej na weryfikację przedstawionej przez nią kalkulacji, a zatem nie wykazała rzeczywistych kosztów prowadzenia parkingu, nie było możliwe zastosowanie innej metody obliczenia należności z tytułu dozoru przedmiotowego pojazdu. Wreszcie wskazać przyjdzie, że w każdym wypadku zachodzą obiektywne trudności w ustaleniu takiej należności, z uwagi na fakt przechowywania większej liczby pojazdów. Nie powinno jednak budzić kontrowersji stwierdzenie, że koszty takie są zawsze niższe w przypadku starych pojazdów takich jak [...] i w złym stanie technicznym. Przedmiotowy pojazd został zaś przekazany na złom po 211 dniach składowania na parkingu skarżącej.
Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie ma też znaczenia fakt, w jakiej wysokości przyznano skarżącej wynagrodzenie za dozór pojazdu po upływie 6 miesięcy od przetransportowania na jej parking, ani też w ramach tego postępowania nie podlega ocenie stanowisko organu odwoławczego zaprezentowane w innym postępowaniu, o którym mowa w piśmie skarżącej z dnia 13 marca 2013 r.
Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia, wydanego po ponownej ocenie i rozważeniu sprawy, nie wykazała zaś naruszenia prawa wymienionego w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.)
Z tych względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło