IV SA/Po 1176/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost – Durchowska (spr.) WSA Izabela Bąk – Marciniak Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Andrzejak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2013 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję W. Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie określenia stanowiska i składników uposażenia po przywróceniu do służby oddala skargę Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] października 2012 r. Komendant Wojewódzki Policji w P., po rozpatrzeniu odwołania M. P. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w R. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. w sprawie określenia stanowiska i składników uposażenia po przywróceniu do służby w Policji. W uzasadnieniu organ wskazał, że Komendant Powiatowy Policji w R. decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r., przywróconemu na podstawie prawomocnego Postanowienia Prokuratury Rejonowej Policji w G. o umorzeniu śledztwa z dnia [...] czerwca 2012 r., Ds. [...] st. sierż. M.P. do służby w Policji z dniem [...] lipca 2012 r. na stanowisko policjanta Ogniwa Patrolowo- Interwencyjnego Wydziału Prewencji Komendy Powiatowej Policji w R., ustalił składniki uposażenia w 2 grupie uposażenia zasadniczego, z mnożnikiem 1,30 kwoty bazowej i stawką uposażenia w wysokości 1980 złotych oraz dodatkiem służbowym w wysokości 240 złotych miesięcznie, tj. na stanowisku tożsamym z zajmowanym przez wymienionego przed zwolnieniem ze służby w Policji. Ponadto organ podniósł, że składając odwołanie strona zaskarżyła decyzję Komendanta Powiatowego Policji w zakresie odmawiającym przyznania M.P. wynagrodzenia za maksymalny ustawowy okres tj. za 6 miesięcy. Odwołujący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego tj. art. 42 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz.U. z 2011 roku, Nr 287 poz.1687 ze zm.), poprzez jego błędne zastosowanie, wyrażające się w przyznaniu M. P. zaległego wynagrodzenia za czas pozostawania poza służbą jedynie za okres 4 miesięcy, liczony od kwietnia do lipca 2012 r., podczas gdy odwołujący winien mieć przyznane zaległe wynagrodzenie za maksymalny przewidziany ustawowo okres 6 miesięcy, gdyż nie został prawidłowo przywrócony do służby w lipcu 2012 r., a ewentualnie na skutek złożonego odwołania od Rozkazu Personalnego Nr [...] Komendanta Powiatowego Policji R. z dnia [...] sierpnia 2012 r. zwalniającego policjanta ze służby, zostanie przywrócony we wrześniu 2012 r. Organ wskazał, że skutek prawny w postaci przywrócenia do służby następuje w dacie prawomocności orzeczenia (postanowienia) rozstrzygającego o uniewinnieniu lub umorzeniu postępowania w sprawie karnej, czyli skonkretyzowania się normy prawnej zawartej w przepisie art. 42 ust. 7 ustawy o Policji, określającej obowiązek organu do określenia składników uposażenia jakie przysługiwały policjantowi przed jego zwolnieniem. W związku z powyższym w celu uregulowania sytuacji prawnej funkcjonariusza, działania organu I instancji mają w szczególności polegać na określeniu stanowiska i składników uposażenia wyrażone w formie decyzji administracyjnej, a reaktywowanie stosunku służbowego następuje ex lege. Uprawomocnienie się postanowienia o umorzeniu śledztwa skutkowało wyeliminowaniem decyzji o zwolnieniu ze służby i powrotem do sytuacji w jakiej funkcjonariusz znajdował się w dniu zwolnienia ze służby, jednak dalsze w niej pozostawanie ustawodawca uzależnił od woli funkcjonariusza zakreślając w tym celu 7 -dniowy termin. Przywrócenie do służby st. sierż. M. P. nastąpiło więc z datą uprawomocnienia się postanowienia Prokuratury Rejonowej w G. tj. z dniem [...] lipca 2012 r. Wymieniony nie złożył gotowości podjęcia służby we wskazanym ustawowo terminie. Zgodnie z art. 42 ust. 5 ustawy o Policji policjantowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc. Taka konstrukcja wskazuje, że ustawodawca gwarantuje funkcjonariuszowi prawo świadczenia, natomiast wysokość tego świadczenia pozostawia uznaniu organu administracji, ograniczając je co do minimum i maksimum. Regulacja ta ma charakter rekompensacyjny, nie wprowadza jednak żadnych warunków, jakimi winien kierować się organ, ustalając przywróconemu do służby policjantowi wysokość przysługującego mu świadczenia. Organ podniósł, że Komendant Powiatowy Policji w R. przyznał świadczenie pieniężne za okres 4 miesięcy pozostawania poza służbą, biorąc pod uwagę okoliczności dotyczące sytuacji finansowej st. sierż. M. P. w okresie od dnia jego zwolnienia ze służby w Policji, tj. [..] marca 2012 r. do dnia przywrócenia do służby tj. [...] lipca 2012 r. Zdaniem organu II instancji, uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że Decyzja Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 roku Komendanta Powiatowego Policji w R. została wydana z uwzględnieniem obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego. Przymiot prawomocności postanowienia Prokuratury Rejonowej stwarzał warunki do podjęcia przez organ I instancji działania sprowadzającego się do przywrócenia na stanowisko równorzędne. Z uwagi na treść art. 42 ustawy o Policji, działanie to pod względem formalnoprawnym oceniać należy jako czynność materialno-techniczną, mającą na celu wskazanie konkretnego stanowiska w strukturach Policji i ustalenie składników uposażenia. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł M. P. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, tj. art. 42 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji, poprzez jego błędne zastosowanie, wyrażające się w przyznaniu M. P. zaległego wynagrodzenia za czas pozostawania poza służbą jedynie za okres 4 miesięcy, liczony od kwietnia do lipca 2012 roku, podczas gdy skarżący winien mieć przyznane zaległe wynagrodzenie za maksymalny przewidziany ustawowo okres 6 miesięcy, gdyż nie został prawidłowo przywrócony do służby w lipcu 2012 roku, a ewentualnie - na skutek uwzględnienia złożonej skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] października 2012 roku nr; [...] - zostanie na skutek ponownej decyzji organu I instancji przywrócony do służby najwcześniej we wrześniu 2012 roku. Wskazując na powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Komendanta Powiatowego Policji w R. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że niniejsza skarga stanowi naturalną konsekwencję złożonej skargi od decyzji KWP w P. z [...] października 2012 o nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w R. z dnia [...] sierpnia 2012 roku nr [...], zwalniającej M. P. ze służby w Policji. Ponieważ skarżący złożył jednocześnie skargę od tej decyzji, to obydwie skargi winny być rozpatrzone razem, z uwagi na ich powiązanie przedmiotowe i podmiotowe. W ocenie skarżącego w razie ewentualnej decyzji kasacyjnej w sprawie nr [...], tj. uchylenia decyzji organu I i II instancji, prawdopodobne będzie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny udzieli wytycznych Komendantowi Powiatowemu Policji w R., co do okresu uposażenia przysługującego skarżącemu za okres pozostawania poza służby. Do okresu tego będą zaliczone kolejne miesiące, co jednocześnie spowoduje, że zaskarżone decyzje KWP w P. oraz KPP w R. stracą na aktualności w zakresie wysokości zaległego wynagrodzenia przyznanego M. P. Jest tak dlatego, ponieważ Komendant Powiatowy Policji w R. wydał rozkaz zwalniający w lipcu 2012 roku i obejmujący zaległe wynagrodzenie tylko za okres 4 miesięcy, licząc od kwietnia do lipca 2012 roku, podczas gdy okres ten winien wynosić 6 miesięcy, licząc od kwietnia do września 2012 roku - zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 42 ust. 5 ustawy o Policji. Ponieważ skarga w sprawie nr [...] zostanie najwcześniej rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w grudniu 2012 roku i w razie jej uwzględnienia sprawa zostanie przekazana organowi I instancji do ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia, to tym samym umożliwi skarżącemu wydłużenie okresu należnego wynagrodzenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powtarzając argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej Ppsa) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji. Zgodnie z treścią art.42 ust.5 cytowanej ustawy policjantowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż okres pozostawania poza służbą jest to okres między zwolnieniem ze służby, a przywróceniem do niej. Wobec powyższego prawidłowe ustalenie tych dwóch granicznych dat pozwoli na skontrolowanie prawidłowości decyzji wydanej w niniejszej sprawie. Jak wynika z akt niniejszej sprawy skarżący został zwolniony ze służby z dniem [...] marca 2012 r., co wynika jednoznacznie z rozkazu personalnego z dnia [...] lutego 2012 r. i nie jest kwestionowane przez stronę skarżącą. Wobec ustalenia daty zwolnienia ze służby ustalić należy z jaką datą nastąpiło przywrócenie do służby w Policji policjanta uprzednio zwolnionego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji tj. popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie. Zgodnie z treścią art.42 ust.1 wymienionej ustawy uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości stanowi podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne. Stosownie do art. 42 ust. 7 ustawy o Policji przepisy ust. 1-6 (art. 42) stosuje się odpowiednio do policjanta zwolnionego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 i 9, jeżeli postępowanie karne zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania z powodu niepopełnienia przestępstwa albo przestępstwa skarbowego lub braku ustawowych znamion czynu zabronionego. W pierwszej kolejności wskazać należy, że przywrócenie do służby następuje z mocy prawa i nie jest konieczne w tym zakresie żadnej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna to prawna forma działania polegająca na załatwieniu w sposób władczy indywidualnej sprawy administracyjnej, na gruncie powszechnie obowiązujących przepisów prawa, które w załatwieniu takich spraw przewidują podejmowanie decyzji administracyjnych. Z treści przepisu art. 42 ust. 1 ustawy o Policji nie można wyprowadzić upoważnienia dla organu orzekającego do podjęcia decyzji administracyjnej w załatwieniu sprawy przywrócenia do służby. Również w innych przepisach ustawy o Policji ustawodawca nie przewidział podstawy prawnej do podjęcia decyzji w rozstrzyganej materii. Artykuł 42 ust. 1 ustawy o Policji z mocy prawa kształtuje przywrócenie do służby na stanowisko równorzędne. W tym zakresie obowiązujące przepisy powołanej ustawy o Policji nie wprowadzają żadnych rozwiązań, od spełnienia których uzależnione jest przywrócenie do służby (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 568/06 dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Szczególnym przypadkiem uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji jest wyrok sądu administracyjnego. W obecnym stanie prawnym wydany wyrok sądu administracyjnego I instancji, orzekający uchylenie lub nieważność decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby, może ulec zaskarżeniu. W związku z tym konieczne jest ustalenie, z jakim dniem orzeczenie sądu administracyjnego wywiera z mocy prawa skutek w postaci przywrócenia policjanta do służby. Zdaniem Sądu przewidziany w art. 42 ust. 1 ustawy o Policji skutek, polegający na przywróceniu funkcjonariusza do służby, w wyniku wyroku uchylającego rozkaz personalny o zwolnieniu z niej, następuje w dacie jego prawomocności, albowiem dopiero prawomocny wyrok wywołuje skutki prawne, wiążąc strony postępowania oraz sąd, który wydał orzeczenie, a także inne sądy i inne organy (art. 170 Ppsa; por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2011 r.., sygn. akt I OSK 772/11, dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/ oraz przywołane tam orzecznictwo). Zdaniem składu orzekającego odpowiednie stosowanie art. 42 ust. 1 – 3 ustawy o Policji, przewidziane przez art. 42 ust. 7 ustawy o Policji, polega na tym, iż rolę orzeczenia przywracającego policjanta z mocy prawa do służby pełni orzeczenie o umorzeniu postępowania z powodu niepopełnienia przestępstwa albo przestępstwa skarbowego lub braku ustawowych znamion czynu zabronionego. Wobec powyższego stwierdzić należy, że datę prawomocności orzeczenia o umorzeniu postępowania należy traktować jako datę przywrócenie do służby. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy podnieść należy, że skarżący został zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt. 8 ustawy o Policji. Ponadto wskazać należy, że śledztwo przeciwko skarżącemu podejrzanemu o to że znajdując się w stanie nietrzeźwości prowadził pojazd mechaniczny tj. o przestępstwo z art. 178A § 1 Kodeksu karnego, wobec stwierdzenia, iż czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego zostało umorzone (postanowienie z dnia [...] czerwca 2012r., sygn. [...] k. 14 akt administracyjnych). Zatem w przedmiotowej sprawie znajduje odpowiednie zastosowanie tryb przywrócenie do służby przewidziany w art. 42 ustawy o Policji, ponieważ skarżący został zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt. 8 ustawy o Policji, a postępowanie zostało umorzone z powodu braku ustawowych znamion czynu zabronionego (art. 42 ust. 7 ustawy o Policji). Wobec powyższego przywrócenie do służby nastąpiło z dniem uprawomocnienia się postanowienia o umorzeniu śledztwa. W przedmiotowej sprawie, jak wynika z adnotacji na postanowieniu z dnia [...] czerwca 20012 r., orzeczenie o umorzeniu śledztwa stało się prawomocne od dnia [...] lipca 2012 r. Wobec powyższego uznać należy, iż skarżący poza służbą pozostawał od dnia [...] marca 2012 r. do dnia [...] lipca 2012 r. tj. przez okres 4 miesięcy. Tak więc organy orzekające prawidłowo zastosowały przepis art. 42 ust. 5 ustawy o Policji, przyznając policjantowi za okres pozostawania poza służbą tj. za okres 4 miesięcy świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnienie. Natomiast stanowisko zaprezentowane w skardze, że skarżącemu przysługuje świadczenie w maksymalnym wymiarze, ponieważ nie został on prawidłowo przywrócony do służby, a ewentualne uchylenie decyzji o zwolnieniu ze służby spowoduje, że skarżący na skutek ponownej decyzji zostanie przywrócony do służby najwcześniej we wrześniu 2012 r. nie znajduje na gruncie obowiązujących przepisów uzasadnienia. Odnosząc się do powyższego powtórzyć należy, że przywrócenie do służby następuje z mocy prawa z dniem uprawomocnienia się postanowienia o umorzeniu śledztwa, a nie z dniem wydania decyzji przez organ. Przywrócenie do służby następuje z mocy prawa i nie jest konieczne w tym zakresie wydanie żadnej decyzji administracyjnej. Ponadto wskazać należy, że kwestia późniejszego zwolnienia ze służby nie ma żadnego znaczenia przy ustalaniu świadczenia pieniężnego za poprzedni okres pozostawania poza służbą. Ewentualne uchylenie decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby powodowałoby jedynie powstanie nowego uprawnienia do świadczenia pieniężnego za nowy okres pozostawania poza służbą. Kolejną kwestią do ustalenia jest wysokość należnego uposażenia. Przypomnieć należy, że policjantowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem. Jak wynika z rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji z dniem [...] marca 2012 r. skarżący przed zwolnieniem zajmował stanowisko policjanta (A02M) Ogniwa Patrolowo-Interwencyjnego w 2 grupie uposażenia zasadniczego z mnożnikiem 1,30 setnych kwoty bazowej w wysokości 1980 zł i dodatkiem służbowym stałym w wysokości 240 zł miesięcznie. W przedmiotowej sprawie zaskarżoną decyzja skarżącemu przyznano świadczenie pieniężne w takiej samej wysokości. Wobec powyższego uznać należy, że organ ustalając wysokość należnego świadczenia prawidłowo zastosował art. 42 ust. 5 ustawy o Policji, przyznając świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem. W tym stanie Sąd na podstawie art. 151 Ppsa skargę oddalił.