I SA/Ol 68/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Pierechod po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2013r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Gminy w Kurzętniku z dnia 16 grudnia 2004 r., Nr XXXIII/108/04 w przedmiocie zwolnień od podatku od nieruchomości postanawia: umorzyć postępowanie Pismem z dnia 10 stycznia 2013 r. Prokurator Rejonowy złożył skargę na uchwałę nr XXIII/108/04 z dnia 16 grudnia 2004 r. Rady Gminy Kurzętnik w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości. Jako podstawę działania wskazał art. 3 § 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, art. 3 § 2 pkt 5 oraz art. 53 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 5 ustawy z dnia 20.06.1985 r. o prokuraturze Uchwale nr XXXIII/108/04 zarzucił istotne naruszenie przepisów art. 2, art. 7, art. 32, art. 94, art. 168 i art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez ustanowienie w § 4 pkt. 2 uchwały zwolnienia od podatku od nieruchomości w odniesieniu do wskazanych w nim przedmiotów opodatkowania adresowanego do określonej kategorii podmiotów, legitymujących się stosownym tytułem prawnym tj. emerytów i rencistów- w zakresie tzw. budynków pozostałych (chlewów, obór, stodół) wchodzących w skład byłego gospodarstwa rolnego podatnika. Powołując się na art. 147 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Prokurator Rejonowy wniósł o stwierdzenie nieważności § 4 pkt. 2 uchwały nr XXXIII/108/04 Rady Gminy Kurzętnik z dnia 16 grudnia 2004 roku, albowiem został on wydany z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi Prokurator Rejonowy stwierdził, iż Rada Gminy Kurzętnik podejmując zaskarżoną uchwałę przekroczyła upoważnienie ustawowe wynikające z art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a w szczególności ustanawiając zwolnienie w podatku od nieruchomości w § 4 ust. 2 uchwały oparła się na kryteriach podmiotowo-przedmiotowych. Podkreślił, że ww. artykuł dopuszcza możliwość wprowadzenia przez radę zwolnień z tego podatku jedynie o charakterze przedmiotowym. Mając na uwadze powyższe stwierdził, że § 4 ust. 2 uchwały obarczony jest wadami uzasadniającymi stwierdzenie nieważności uchwały w tej części. Szczegółowo uzasadniając powyższe stanowisko Prokurator Rejonowy wskazał na normy z art. 94 , art. 84 , art. 168, jak też art. 217 Konstytucji RP oraz art. 18 ust. 2 pkt. 8 i art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym a także art. 5 i art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Analizując treść ww. norm prawnych uznał, że Rada Gminy Kurzętnik nie miała kompetencji do wprowadzania zwolnień podmiotowych lub podmiotowo-przedmiotowych w podatku od nieruchomości. Wbrew ww. normom prawnym uchwalony przez Radę § 4 pkt. 2 Uchwały nr XXXIII/108/04 przewidywał zwolnienie z podatku od nieruchomości tzw. budynków pozostałych wchodzących w skład byłego gospodarstwa rolnego podatnika, stanowiących własność (współwłasność) emerytów, rencistów pod warunkiem, że renta, emerytura była wyłącznym źródłem utrzymania właścicieli (współwłaścicieli) nieruchomości, a zwolnione budynki nie były wynajęte lub wydzierżawione, zatem ściśle łączył fakt zwolnienia z cechą indywidualną podatnika. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Kurzętnik wniósł o oddalenie skargi. Stwierdził, że Uchwałą nr XXIII/108/04 z dnia 16 grudnia 2004 r. Rada Gminy Kurzętnik na podstawie art. 18 ust. 2 pkt. 8 ustawy z dnia 8.03.1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) uchwaliła zasady zwolnień od podatku od nieruchomości. Podkreślił, że art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych uprawnia radę gminy do wprowadzania zwolnień przedmiotowych innych niż określone w ust. 1 ww. artykułu. Ustawodawca nie przewidział żadnych kryteriów ani ograniczeń dotyczących wprowadzania przez gminę zwolnień w podatku od nieruchomości. W załączeniu do odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Kurzętnik przedłożył odpis zaskarżonej uchwały, a na wezwanie Sądu pełną dokumentacje sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że w świetle art. 8 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. nie budzi wątpliwości Sądu legitymacja prokuratora do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Z mocy art. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1985r. o Prokuraturze ( Dz.U. nr 270 poz. 1599 ze zm.) prokurator może wystąpić do sądu administracyjnego o stwierdzenie nieważności uchwały organu samorządu terytorialnego niezgodnej z prawem. W przedmiotowej sprawie żądanie stwierdzenia nieważności dotyczy § 4 pkt 2 uchwały nr XXXIII/108/04 z dnia 16.12.2004 r. Rady Gminy Kurzętnik w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości. Na mocy tego przepisu Rada Gminy Kurzętnik zwolniła od podatku od nieruchomości "budynki pozostałe (chlewy, obory, stodoły) wchodzące w skład byłego gospodarstwa rolnego podatnika stanowiące własność (współwłasność) emerytów rencistów pod warunkiem, że renta, emerytura jest wyłącznym źródłem utrzymania właścicieli (współwłaścicieli) nieruchomości, a zwolnione budynki nie są wynajmowane lub wydzierżawione". Badając treść zaskarżonej uchwały Sąd stwierdził, że uchwała ta, zgodnie z § 9 weszła w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Warmińsko- Mazurskiego i obowiązywała do 31.12.2006 r. Zatem na mocy § 4 pkt. 2 tego aktu prawa miejscowego zwolnione z podatku od nieruchomości były nieruchomości stanowiące własność (współwłasność) emerytów i rencistów w okresie do 31.12.2006 r. W tym miejscu należy wskazać, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, że na mocy art. 147 § 1 p.p.s.a w związku z art. 91 ust. 1 i art. 94 ustawy z dnia 8 stycznia 1990r. o samorządzie gminnym ( Dz. U z 2001r. nr 142 poz. 1591 ze zm.) sąd może orzec o nieważności takiej uchwały stanowiącej akt normatywny, która nie utraciła jeszcze swojej mocy prawnej, przy czym przesłankę utraty mocy obowiązującej należy oceniać poprzez ustalenie możliwości zastosowania przepisu nieobowiązującego już aktu prawnego do jakiejkolwiek sytuacji z przeszłości, teraźniejszości lub przyszłości. Mając to na uwadze Sąd stwierdza, że przepis § 4 pkt.2 zaskarżonej uchwały nr XXXIII/108/04 z dnia 16.12.2004 r. Rady Gminy Kurzętnik stanowił jedną z podstaw prawnych zakresu obowiązku podatkowego i stanowił tym samym podstawę ustalania zobowiązań w podatku od nieruchomości osobom fizycznym, zgodnie z art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U z 2004 r. nr 92, poz. 880 ze zm.). Zgodnie zaś z art. 68 § 1 w związku. z art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, zobowiązanie podatkowe, powstające z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego , w którym powstał obowiązek podatkowy. Po upływie tego terminu nie ma możliwości prawnych zarówno ewentualnego ustalenia zobowiązania podatkowego jak i jego weryfikacji za okres, w którym obowiązywała zaskarżona uchwała. W świetle powyższego należy stwierdzić, iż rozpoznawanie skargi na uchwałę nr XXXIII/108/04 Rady Gminy Kurzętnik w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości stało się bezprzedmiotowe, gdyż przepisy uchwały utraciły moc obowiązującą i nie mogą być w ogóle stosowane. Z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wynika że Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych, niż wskazane w pkt 1 i 2 przyczyn, stało się bezprzedmiotowe. W art. 161 § 1 pkt 1 i 2 ustawodawca jako przesłanki obligatoryjnego umorzenia postępowania uwzględnił skuteczne cofnięcie skargi przez skarżącego /pkt 1/ oraz śmierć strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba, że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania /pkt 2/. Natomiast wskazane w punkcie 3 omawianego przepisu inne przyczyny bezprzedmiotowości, skutkujące umorzeniem postępowania sądowoadministracyjnego, obejmują takie przypadki, kiedy w toku postępowania sądowego, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot postępowania. Może to wynikać w szczególności z utraty bytu prawnego zaskarżonego aktu. Zaskarżona uchwała, w tym § 4 pk. 2, obowiązywała, jak wskazano wyżej, do dnia 31.12.2006 r. Po upływie 3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym obowiązywała, tj. od dnia 1.01.2009 r. nie jest możliwe zastosowanie jej norm w zakresie dotyczącym osób fizycznych. Niemożliwe byłoby też wzruszenie decyzji wydanych w latach 2005 - 2006 w trybie nadzwyczajnym, z uwagi na upływ terminu przedawnienia, przewidzianego w art. 68 Ordynacji podatkowej. Tym samym prowadzenie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności § 4 pkt. 2 uchwały z dnia 16.12.2004 r. stało się bezprzedmiotowe. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny na postawie art. 161 § 1 pkt.3 i § 2 p.p.s.a orzekł jak w sentencji postanowienia.