II SA/Wa 2106/12

WyrokWSA w Warszawie2013-03-15

Skład orzekający: Eugeniusz Wasilewski, Sławomir Antoniuk, Iwona Dąbrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych jest uprawniony do ingerowania w postępowania sądowe lub policyjne w zakresie oceny legalności przetwarzania danych osobowych, a także czy udostępnianie danych osobowych w ramach postępowania karnego lub wykroczeniowego jest zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych nie jest uprawniony do ingerowania w postępowania sądowe, prokuratorskie czy policyjne w celu oceny merytorycznej poszczególnych czynności. Przetwarzanie danych osobowych, w tym danych wrażliwych, przez Policję i Sąd w ramach postępowań wykroczeniowych jest legalne, jeśli znajduje oparcie w przepisach prawa procesowego, które zapewniają odpowiednie gwarancje ochrony tych danych.
Stan faktyczny
Skarga dotyczyła decyzji Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO), która utrzymała w mocy własną decyzję odmawiającą uwzględnienia wniosku E.S. w sprawie przetwarzania jej danych osobowych przez Prezesa Sądu Rejonowego i Komendanta Policji. Skarżąca kwestionowała legalność przetwarzania jej danych w dokumentach dowodowych w postępowaniu wykroczeniowym oraz udostępnienie jej danych przez Sąd. GIODO odmówił uwzględnienia wniosku, uznając przetwarzanie danych za legalne na podstawie przepisów prawa procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano ze środków budżetowych WSA kwotę 240 zł oraz 55,20 zł VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk (spr.) Iwona Dąbrowska Protokolant referent stażysta Aleksandra Olczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2013 r. sprawy ze skargi E.S. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku w sprawie przetwarzania danych osobowych 1) oddala skargę, 2) przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego K.W. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (słownie: pięćdziesiąt pięć złotych 20/100) stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 12 pkt 2 w zw. z art. 23 ust 1 pkt 2 i art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.), utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2012 r. nr [...], odmawiającą uwzględnienia wniosku E. S. w sprawie przetwarzania jej danych osobowych przez Prezesa Sądu Rejonowego w [...] oraz Komendanta Komendy Powiatowej Policji w [...]. W uzasadnieniu powyższej decyzji Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych podniósł, iż E. S. wniosła skargę na przetwarzanie jej danych osobowych przez Prezesa Sądu Rejonowego w [...] oraz Komendanta Komendy Powiatowej Policji w [...]. Skarżąca zakwestionowała legalność przetwarzania jej danych osobowych przez Komendanta Policji w dokumentach stanowiących materiał dowodowy, zgromadzony w postępowaniu prowadzonym pod sygnaturą [...], tj.: w piśmie Centralnej Ewidencji Ludności z dnia [...] sierpnia 2010 r. oraz w piśmie skarżącej z dnia [...] sierpnia 2010 r. wraz z załącznikiem stanowiącym jej wniosek o usprawiedliwienie nieobecności w dniu [...] sierpnia 2010 r. w Komendzie Powiatowej Policji w [...]. Odnosząc się natomiast do przetwarzania jej danych osobowych przez Prezesa Sądu Rejonowego w [...], skarżąca wskazała, iż za niezgodne z prawem uważa udostępnienie jej danych osobowych, zgromadzonych w aktach postępowania toczącego się pod sygnaturą [...], na rzecz [...]. Z tych powodów strona zażądała wydania wobec Komendanta Policji oraz Prezesa Sądu nakazu usunięcia jej danych osobowych ze sprawy [...] o podanych powyżej sygnaturach akt oraz skierowania przez Generalnego Inspektora do organu powołanego do ścigania przestępstw zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa. W toku postępowania administracyjnego, przeprowadzonego w niniejszej sprawie, Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych dokonał następujących ustaleń: 1) Pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. Komenda Powiatowa Policji w [...] powiadomiona została o wykroczeniu niedopełnienia przez E. S. i [...], zamieszkujących w lokalu położonym w [...], obowiązku meldunkowego. W związku z powyższym podjęte zostały czynności wyjaśniające w ww. sprawie, która zarejestrowana została pod sygnaturą [...]. W toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego zostało do skarżącej skierowane wezwanie do stawiennictwa w ww. Komendzie Policji w celu jej przesłuchania. 2) Pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r., w odpowiedzi na ww. wezwanie z dnia [...] sierpnia 2010 r., skarżąca zwróciła się o usprawiedliwienie swojej nieobecności w dniu [...] sierpnia 2010 r. Swoją absencję uzasadniła złym stanem zdrowia oraz załączyła na potwierdzenie tej okoliczności kserokopię wyniku badania [...] z dnia [...] maja 2006 r. i z dnia [...] lipca 2010 r. 3) W toku prowadzonego postępowania Policja dokonała rozdzielenia sprawy [...], dotyczącej E. S. i [...], na dwie odrębne, prowadzone pod sygnaturami [...] (w odniesieniu do [...]) i [...](w odniesieniu do E. S.). Wniosek o ukaranie, dotyczący skarżącej, skierowany został do Sądu odrębnym pismem wraz z aktami sprawy nr [...], stanowiącymi powielenie akt nr [...]. Sprawa przeciwko E. S. została zarejestrowana przez Sąd pod sygnaturą [...], zaś przeciwko [...] pod sygnaturą [...]. Akta obydwu czynności wyjaśniających w dniu [...] września 2010 r. zostały skierowane do Sądu Rejonowego w [...] wraz z wnioskami o ukaranie ww. osób. 4) Pismem z dnia [...] listopada 2010 r. [...] wystąpił do Sądu Rejonowego w [...] o wydanie kserokopii dokumentów z akt swojej sprawy, w tym, cyt.: "zapytania z Centralnej Ewidencji Ludności w sprawie E. S. z dn. [...] r." oraz cyt.: "pisma E. S. z dnia [...]. 08.2010 r. z załącznikiem". Dokumenty te zostały udostępnione. Ponadto, akta postępowania były [...] udostępnione przez Prezesa Sądu Rejonowego w [...] w dniu [...] października 2010 r. i [...] kwietnia 2011 r. oraz przez Prezesa Sądu Okręgowego w [...] w dniu [...] lutego 2011 r. w związku z rozpatrywaniem jego zażalenia na postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia sprzeciwu od wyroku nakazowego. 5) Odnosząc się do zarzutów skarżącej, Komendant Policji złożył organowi ochrony danych osobowych wyjaśnienia, w których wskazał, iż prowadzone były w trybie art. 54 k.p.w. czynności wyjaśniające w sprawie niedopełnienia obowiązku meldunkowego przez [...] ([...]) oraz skarżącą ([...]). Jak wyjaśniono, cyt.: "Z uwagi, że czynności podjęto z jednego zawiadomienia, taki sam był czasookres czynu i jego kwalifikacja a oboje wskazanych sprawców od wielu lat zamieszkiwało, w konkubinacie, pod jednym adresem, więc sprawy były prowadzone >>bliźniaczo<<. Uzyskiwane materiały były kopiowane do akt, co jest zgodne z metodologią prowadzenia czynności wyjaśniających". 6) W wyjaśnieniach, złożonych przed Generalnym Inspektorem Ochrony Danych Osobowych, Prezes Sądu Rejonowego w [...] wskazał natomiast, iż przetwarza dane osobowe skarżącej m. in. w ramach postępowania prowadzonego w sprawie [...] o wykroczenie z art. 147 § 1 K.w. ([...]) oraz, że sprawa ta cyt.: "zarejestrowana została w tutejszym Sądzie na podstawie wniosku o ukaranie skierowanego przez Komendę Powiatową Policji w [...] przeciwko [...] o wykroczenie z art. 147 § 1 k.w. tj. o niedopełnienie obowiązku meldunkowego. Wraz z wnioskiem o ukaranie przekazane zostały przez oskarżyciela akta sprawy z postępowania wyjaśniającego nr [...] prowadzonego równocześnie przeciwko E. S. o wykroczenie z art. 147 § 1 k.w." W ramach przedmiotowych wyjaśnień wskazano ponadto, iż opisane dokumenty dotyczące skarżącej są przetwarzane przez Sąd jako dowody w sprawie, które wpłynęły do Sądu wraz z aktami sprawy oraz wnioskiem o ukaranie i zgromadzone zostały w ramach postępowania wyjaśniającego [...], prowadzonego przez Komendę Powiatową Policji w [...], w którym to postępowaniu E.S. traktowana była jako osoba podejrzana o popełnienie wykroczenia razem z [...] o niedopełnienie obowiązku meldunkowego. W związku ustaleniami dokonanymi w sprawie Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wydał w dniu [...] maja 2012 r. decyzję administracyjną, mocą której odmówił uwzględnienia wniosku E. S. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona wskazała, iż na skutek wejścia w życie ustawy z dnia 2 grudnia 2009 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z realizacją zadań przez Policję (Dz. U. Nr 223, poz. 1777), Policja utraciła od dnia 1 stycznia 2010 r. legitymację prawną do występowania jako oskarżyciel publiczny na podstawie art. 17 § 1 K.p.w. z wnioskiem o ukaranie odnośnie obowiązku meldunkowego z art. 147 § 1 i 2 K.w. Skoro Policja nie mogła oskarżać strony w 2010 r. jako oskarżyciel publiczny, to również bezpodstawnie gromadziła i przetwarzała jej dane osobowe w sprawie rzekomego popełnienia wykroczenia z art. 147 K.w. Ponadto skarżąca podniosła zarzut, iż funkcjonariusz policji [...] udostępnił matce [...] jej dane osobowe o stanie zdrowia (wstydliwej chorobie). Ponadto Sąd Rejonowy bezpodstawnie wydał kserokopię danych osobowych z dnia [...] sierpnia 2010 r. i kserokopie usprawiedliwienia z dnia [...] sierpnia 2010 r. wraz z załącznikami z dnia [...] maja 2006 r. i z dnia [...] lipca 2010 r. na podstawie art. 128 § 2 K.p.k. Po ponownej analizie zebranego w sprawie materiału dowodowego Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku odwoławczego strony i rozstrzygnięciem z dnia [...] września 2012 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał, iż przepisem uprawniającym administratorów danych do przetwarzania tzw. "zwykłych" danych osób fizycznych, w tym ich udostępniania, jest art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych, natomiast do przetwarzania tzw. sensytywnych danych osobowych stosuje się art. 27 ust. 1 pkt 1 ustawy, który określa katalog danych tzw. wrażliwych, niepodlegających udostępnieniu. Zgodnie zaś z przepisem art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy, przetwarzanie danych, o których mowa w ust. 1, jest jednak dopuszczalne jeżeli przepis szczególny innej ustawy zezwala na przetwarzanie takich danych bez zgody osoby, której dane dotyczą i stwarza pełne gwarancje ich ochrony (pkt 2). W niniejszej sprawie przesłankę legalizującą przetwarzanie danych osobowych skarżącej zarówno przez Prezesa Sądu, jak i Komendanta Policji stanowi art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy, jeśli chodzi o zwykłe dane osobowe skarżącej i art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy, jeśli chodzi o dane sensytywne, odnoszące się do stanu jej zdrowia. Organ podkreślił, iż bez znaczenia dla przedmiotowego postępowania pozostaje fakt uchylenia w dniu 1 stycznia 2010 r. art. 49 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993), albowiem to nie z tej normy prawnej wynika uprawnienie Komendy Powiatowej Policji w [...] do zebrania danych niezbędnych do sporządzenia i wystąpienia w charakterze oskarżyciela publicznego z wnioskiem o ukaranie skarżącej. Podstawą prawną wystąpienia z takim wnioskiem stanowił bowiem art. 17 § 1 K.p.w., zgodnie z którym oskarżycielem publicznym we wszystkich sprawach o wykroczenia jest Policja, chyba że ustawa stanowi inaczej. Podstawą prawną przetwarzania danych osobowych skarżącej przez Komendę Powiatową Policji w [...] jest art. 54 § 1 zd. 1 K.p.w., który stanowi, iż w celu ustalenia, czy istnieją podstawy do wystąpienia z wnioskiem o ukaranie oraz zebrania danych niezbędnych do sporządzenia wniosku o ukaranie, Policja przeprowadza czynności wyjaśniające. W stosunku do osoby podejrzanej o popełnienie wykroczenia stosuje się odpowiednio przepisy art. 74 § 3 i art. 308 § 1 K.p.k. (art. 17 § 5 K.p.w.). Jednocześnie z art. 14 ust. 1 ustawy o Policji wynika, iż w granicach swych zadań Policja w celu rozpoznawania, zapobiegania i wykrywania przestępstw i wykroczeń wykonuje czynności: operacyjno - rozpoznawcze, dochodzeniowo - śledcze i administracyjno - porządkowe. Postępowanie toczące się w sprawie E.S. i [...] toczyło się w związku z pozyskaniem przez Policję informacji o niedopełnieniu przez nich obowiązku meldunkowego, a dowody zgromadzone w sprawie wiązały się z przeprowadzaniem przez ten podmiot czynności wyjaśniających. Prowadzenie zatem przez uprawniony podmiot postępowania wyjaśniającego, a co za tym idzie przetwarzanie danych osobowych w związku z tokiem tego postępowania, uznać należy za zgodne z przepisami ustawy. Niemożliwym byłoby bowiem bez przetwarzania tych danych zrealizowanie przez podmiot powołany do ścigania wykroczeń ustawowo zleconych zadań. Odnosząc się do przetwarzania danych osobowych skarżącej przez Prezesa Sądu Rejonowego w [...], organ wskazał, iż w myśl art. 9 § 1 K.p.w., w sprawach o wykroczenia w pierwszej instancji orzeka sąd rejonowy, z zastrzeżeniem spraw określonych w art. 10. Zgodnie zaś z art. 38 § 1 K.p.w., do czynności procesowych prowadzonych w postępowaniu w sprawach o wykroczenia stosuje się odpowiednio także przepisy art. 95, 100 § 1 i 6 zdanie pierwsze, art. 105, 107, 108, 116-134, 136-142, 156 § 1-4, art. 157, 158, 160-166, 476 § 2 K.p.k., a gdy sąd orzeka jednoosobowo, również przepisy art. 109-114 i 115 § 1 i 2 zdanie pierwsze oraz § 3 K.p.k. W myśl natomiast powołanego przepisu art. 156 § 2 K.p.k., na wniosek oskarżonego lub jego obrońcy wydaje się odpłatnie kserokopie dokumentów z akt sprawy. Kserokopie takie można wydać odpłatnie, na wniosek, również innym stronom, podmiotowi określonemu w art. 416, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym. W ocenie Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych kwestionowane działanie Sądu, polegające na udostępnieniu na wniosek obwinionego [...] informacji zawartych w aktach postępowania toczącego się w jego sprawie (w których przetwarzane były także informacje odnoszące się do skarżącej, z uwagi na okoliczność, iż materiał dowodowy gromadzony przez oskarżyciela odnosił się także do niej), odbyło się z zachowaniem norm prawnych wynikających z ustawy i wiązało się z realizowaniem przez Sąd obowiązku nałożonego mocą przepisu ustawy. Realizacja przez Sąd obowiązku, o którym stanowi art. 156 § 2 K.p.k., tj. zapewnienia obwinionemu możliwości zaznajomienia się z aktami sprawy, stanowi niezbędny warunek realizacji prawa do obrony. Zatem dopóki akta postępowania udostępniane są przez Sąd osobom do tego upoważnionym, tj. w analizowanym przypadku obwinionemu w sprawie, to zachowanie to jest zgodne z prawem. Odnosząc się do zarzutów skarżącej, dotyczących niepodjęcia przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych czynności wyjaśniających, polegających na nieodebraniu od Komendanta Powiatowego Policji w [...]wyjaśnień w zakresie dlaczego "policjant [...] poinformował [...] o mojej wstydliwej chorobie (...), tj. danych wrażliwych", jak również nie zażądania opinii prawnych w przedmiocie legitymacji przetwarzania danych osobowych skarżącej przez organ Policji i Sąd skoro uchylony został art. 49 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, organ wyjaśnił, iż konieczność taka nie wynikała z przeprowadzonego w tej sprawie postępowania administracyjnego. Przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające ukierunkowane było na ustalenie podstawy prawnej przetwarzania jej danych osobowych przez skarżone podmioty we wskazanym przez stronę w skardze zakresie. Wniosek skarżącej wyznaczył zatem granice sprawy administracyjnej, w ramach których organ mógł działać i rozstrzygać, i w których wydał decyzje z dnia [...] maja 2012r. Opisany powyżej zarzut nie był podniesiony w piśmie inicjującym przedmiotowe postępowanie. Skarżąca przedstawiła go dopiero we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a więc po wydaniu przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych ww. decyzji. Wspomniane wnioski dowodowe skarżąca zgłosiła natomiast dopiero w piśmie z dnia [...] sierpnia 2012 r. Kwestia udostępnienia danych osobowych szczególnie chronionych skarżącej przez funkcjonariusza Policji [...] nie była przedmiotem postępowania wyjaśniającego, zainicjowanego przez skarżącą, a jej wnioski dowodowe nie zostały uwzględnione, albowiem przedmiot postępowania zakreślony pierwotną skargą może być rozszerzany, a wnioski dowodowe składane wyłącznie do czasu rozstrzygnięcia sprawy decyzją. Decyzja Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] września 2012 r. stała się przedmiotem skargi, wniesionej przez E. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej z dnia [...] maja 2012 r., nakazanie Generalnemu Inspektorowi Danych Osobowych uwzględnienia jej skargi, a także ukaranie organu oraz Komendanta Powiatowego Policji w [...] i Prezesa Sądu Rejonowego w [...] za nieprzestrzeganie i naruszenie przepisów o ochronie danych osobowych. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, iż zaskarżona decyzja jest nieprawidłowa, bowiem wskazane przez nią w pierwotnym wniosku podmioty dopuściły się naruszenia przepisów o ochronie danych osobowych. Dlatego zasadne jest nakazanie usunięcia danych osobowych skarżącej, w tym danych wrażliwych, z akt sprawy z wniosku o ukaranie [...], tym bardziej że skarżąca nie dopuściła się zarzucanego jej wykroczenia. W odpowiedzi na skargę Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego i to z przepisami obowiązującymi w dacie jego wydania. W konsekwencji, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty rzeczy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje zgodność rozstrzygnięcia z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. W świetle powyżej określonych kryteriów skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych jest zgodna z prawem. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji, należy zauważyć, iż zgodnie z art. 12 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.), do zadań Generalnego Inspektora w szczególności należy: 1) kontrola zgodności przetwarzania danych z przepisami o ochronie danych osobowych, 2) wydawanie decyzji administracyjnych i rozpatrywanie skarg w sprawach wykonania przepisów o ochronie danych osobowych, 3) zapewnienie wykonania przez zobowiązanych obowiązków o charakterze niepieniężnym wynikających z decyzji, o których mowa w pkt 2, poprzez stosowanie środków egzekucyjnych przewidzianych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, 4) prowadzenie rejestru zbiorów danych oraz udzielanie informacji o zarejestrowanych zbiorach, 5) opiniowanie projektów ustaw i rozporządzeń dotyczących ochrony danych osobowych, 6) inicjowanie i podejmowanie przedsięwzięć w zakresie doskonalenia ochrony danych osobowych, 7) uczestniczenie w pracach międzynarodowych organizacji i instytucji zajmujących się problematyką ochrony danych osobowych. Powołany art. 12 ustawy statuuje główne zadania i kompetencje Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, który pełni zarówno funkcję organu kontrolującego poprawność przetwarzania danych osobowych zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz rzecznika interesów poszczególnych osób i interesów publicznych, jak i organu, który w tym zakresie został wyposażony we władcze kompetencje wydawania decyzji administracyjnych i rozpatrywania skarg w sprawach wykonania przepisów o ochronie danych osobowych. Należy jednak podkreślić, że wskazany przepis nie uprawnia Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych do ingerowania w określone ustawowo kompetencje innych organów i sądów, wkraczania w prowadzone w zakresie ich właściwości postępowania i dokonywania merytorycznej oceny poszczególnych czynności wykonywanych w ramach tych postępowań. Prezentowany pogląd jest powszechnie akceptowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (przykładowo wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 2079/06, publik. LEX nr 319395). Tym samym Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych nie jest władny do kontrolowania podejmowanych przez organ czynności procesowych w postępowaniu z wykorzystaniem danych osobowych, czy to sądowym, czy to prokuratorskim, bądź prowadzonym przez Policję, do czego w istocie sprowadzają się zarzuty skargi. Ocena, czy organ Policji zasadnie kieruje przeciwko skarżącej wniosek o ukaranie za popełnione wykroczenia, należy do Sądu Rejonowego, zaś prawidłowość prowadzonego postępowania sądowego i wydanego w jego wyniku orzeczenia podlega sądowej kontroli instancyjnej z inicjatywy strony tego postępowania. Rolą Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych w niniejszym postępowaniu nie było poddanie weryfikacji prawidłowości stosowania przez Sąd Rejonowy w [...] i Komendanta Powiatowego Policji w [...] przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia, czy Kodeksu postępowania karnego, do którego stosowania w ograniczonym zakresie odsyła pierwszy z kodeksów, lecz ustalenie, czy w sprawie zaistniała przesłanka legalizująca przetwarzanie danych osobowej skarżącej, w tym danych wrażliwych. Przepis art. 23 ustawy o ochronie danych osobowych pozwala na przetwarzanie danych osobowych w ściśle określonych przypadkach. Przetwarzania danych administratorzy danych mogą dokonywać zarówno za zgodą osoby, jak też i bez jej zgody, ale przy spełnieniu dodatkowych przesłanek. W szczególności przetwarzanie danych osobowych zasługuje na ochronę, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa (ust. 1 pkt 2 powołanego artykułu). W doktrynie podkreśla się, iż posługując się analizowaną przesłanką uwzględniać należy przepisy należące do wielu dziedzin prawa, jak choćby prawa handlowego, bankowego, podatkowego, prawa ubezpieczeń społecznych, a także procedur sądowych (karnej i cywilnej) oraz administracyjnej, w zakresie przeprowadzania postępowania dowodowego. We wszystkich nich znajdują się postanowienia dotyczące gromadzenia czy przekazywania danych (v. Komentarz do art. 23 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U.02.101.926), (w:) J. Barta, P. Fajgielski, R. Markiewicz, Ochrona danych osobowych. Komentarz, LEX, 2007, wyd. IV). Zatem w niniejszej sprawie Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych zasadnie przyjął, powołując się na konkretne przepisy procesowe, iż przetwarzanie danych osobowy skarżącego przez Komendę Powiatową Policji w [...] oraz Sąd Rejonowy w [...] miało miejsce w ramach prowadzonych postępowań (przed organem Policji w ramach gromadzenia dowodów pozwalających sporządzić i wnieść wniosek o ukaranie grzywną, a w przypadku Sądu w postępowaniu zmierzającym do wydania orzeczenia z tego wniosku). Natomiast ocena przydatności materiału dowodowego należała niewątpliwie do organu Policji, zaś w postępowaniu sądowym podlegała ocenie w aspekcie popełnienia zarzucanego skarżącej i [...] czynu, stopnia zawinienia i wymiaru kary. W tym wypadku działanie wymienionych organów zostało usankcjonowane przesłanką legalizującą, wskazaną w art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych. Zgodzić się należy również z organem Ochrony Danych Osobowych, iż w postępowaniu w sprawie wykroczeń obwinionemu przysługuje z art. 38 § 1 K.p.w. w zw. z art. 156 § 2 K.p.k. uprawnienie do wglądu i otrzymania kserokopii dokumentów z akt sprawy. Wgląd do akt sprawy i możliwości otrzymania kopii dokumentów stanowi jedną z podstawowych form prawa obwinionego do obrony. Tego uprawnienia gwarancyjnego nie można strony postępowania pozbawić. Skoro zatem w aktach sprawy sądowej [...] w poczet materiału dowodowego zostały dołączone dokumenty zawierające dane osobowe skarżącej (jako załącznik do wniosku o ukaranie), a okoliczności pełnienia czynu przez skarżącą i wymienionego były te same, to obwiniony [...] był uprawniony do zapoznania się z całością materiału aktowego w swojej sprawie. Owo działanie wymienionego jest niczym innym jak realizacją procesową prawa do obrony. Natomiast, co zostało już zasygnalizowane, poza kontrolą organu Ochrony Danych Osobowych pozostaje zasadność (przez to i zgodność z przepisami K.p.w.) gromadzenia przez organ Policji takiego, a nie innego materiału dowodowego. Zaznaczyć także należy, iż obrona interesów strony przed Sądem stanowi usprawiedliwiony cel i nie narusza praw i wolności osoby, których dane dotyczą, albowiem ujawnienie tych danych następuje na rzecz ograniczonych podmiotów, którym przysługują określone uprawnienia procesowe. Podstawowe dane osobowe (imię, nazwisko, adres zamieszkania) są niewątpliwie dobrem osobistym danego człowieka, ale jednocześnie są też dobrem publicznym w tym znaczeniu, że istnieje publiczna zgoda na posługiwanie się nim w życiu społecznym, np. urzędowym (przed sądami i organami). Dopóki dane osobowe są używane zgodnie z regułami społecznymi, chociażby na potrzeby prowadzonych postępowań, dopóty nie można mówić o bezprawności działań osób realizujących swe ustawowe uprawnienia, ani też o zagrożeniu dóbr osobistych tymi działaniami. Dane osobowe nie są wówczas dostępne powszechnie, lecz tylko ograniczonym, uprawnionym do tego podmiotom. Powyższe uwagi odnoszą się także do przetwarzania przez Komendanta Komendy Powiatowej Policji w [...] i Sądu Rejonowego w [...] danych wrażliwych skarżącej. Przepis art. 27 ust. 2 ustawy o ochronie danych osobowych dopuszcza przetwarzanie m.in. danych o stanie zdrowia, jeżeli przepis szczególny innej ustawy zezwala na przetwarzanie takich danych bez zgody osoby, której dane dotyczą i stwarza pełne gwarancje ochrony. Takie gwarancje niewątpliwie stwarzają przepisy procesowe w sprawie o wykroczenia, albowiem zawężają udostępnienie tych danych do ścisłego grona podmiotów uczestniczących w postępowaniu, które zakreśla sztywne ramy wykorzystania tych danych. Już na marginesie dodać należy, iż dane o stanie zdrowia skarżącej nie zostały przez organ Policji z urzędu włączone do akt sprawy dotyczącej popełnienia wykroczenia, lecz zostały przez samą skarżąca wniesione na etapie postępowania sprawdzającego. Jako że pochodziły one od osoby, co do której istniały uzasadnione podstawy do sporządzenia przeciwko niej wniosku o ukaranie, nie mogły zostać pominięte, czy wyłączone z akt postępowania. Z powyższych względów uznać należy, że zaskarżona decyzja Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych odpowiada powołanym wyżej przepisom prawa. Trudno także czynić organowi Ochrony Danych Osobowych zarzut, iż nie rozszerzył zakresu kontroli o wnioski skarżącej po raz pierwszy zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] maja 2012 r. Z uwagi na dyspozycję art. 15 K.p.a., żądanie tam zawarte, jako wychodzące poza przedmiot rozpoznania zakreślonego wnioskiem - skargą strony, mogły stanowić podstawę do wszczęcia odrębnego postępowania, nie zaś oceny już w "postępowaniu odwoławczym". Z tych względów wnioski zawarte w skardze nie mogły zostać uwzględnione. Podkreślić należy w szczególności, że sądy administracyjne nie posiadają kompetencji do karania wskazanych w skardze organów władzy publicznej z tytułu naruszenia przepisów o ochronie danych osobowych. Tę kwestię reguluje kompleksowo rozdział 8 ustawy o ochronie danych osobowych. Ocena, czy zaistniało podejrzenie popełnienia czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa z art. 49-54a ustawy o ochronie danych osobowych, należy bowiem do organu Ochrony Danych Osobowych. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło