II GSK 1377/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-10-24
Skład orzekający: Marzenna Zielińska, Jan Bała, Dariusz Dudra
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzut niedopuszczalności środka egzekucyjnego (zajęcia rachunku bankowego) może być skutecznie podniesiony, gdy środek ten został zastosowany nieprawidłowo (np. skierowany do niewłaściwego oddziału banku), czy też w takim przypadku właściwym środkiem zaskarżenia jest skarga na czynności egzekucyjne?Ratio decidendi
Niedopuszczalność środka egzekucyjnego w rozumieniu art. 33 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zachodzi, gdy środek ten jest w ogóle niedopuszczalny ze względu na jego bezprawność. Błędne zastosowanie środka egzekucyjnego, np. poprzez skierowanie go do niewłaściwego oddziału banku, nie stanowi o niedopuszczalności środka, lecz o wadliwości jego zastosowania, która powinna być kwestionowana w drodze skargi na czynności egzekucyjne (art. 54 u.p.e.a.), a nie zarzutów z art. 33 u.p.e.a. Zarzuty i skarga na czynności egzekucyjne są odrębnymi i niekonkurencyjnymi środkami zaskarżenia.Stan faktyczny
Skarżący wniósł zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, kwestionując dopuszczalność zajęcia rachunku bankowego, ponieważ zawiadomienia o zajęciu zostały skierowane do centrali banku, a nie do oddziału, w którym posiadał rachunek. Organy egzekucyjne i WSA uznały zarzut za nieuzasadniony, wskazując, że zajęcie zostało dokonane prawidłowo przez centralę banku właściwą do obsługi zajęć egzekucyjnych, a wadliwość zastosowania środka egzekucyjnego powinna być kwestionowana w drodze skargi na czynności egzekucyjne. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marzenna Zielińska Sędziowie NSA Jan Bała Dariusz Dudra (spr.) Protokolant Paweł Gorajewski po rozpoznaniu w dniu 24 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A.D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia 21 marca 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 983/12 w sprawie ze skargi A.D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę kasacyjną
Zaskarżonym wyrokiem z 21 marca 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 983/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. oddalił skargę A.D. (dalej: skarżący), na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutu niedopuszczalności środka egzekucyjnego w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadniony.
Ze stanu faktycznego sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynika, że w dniu 8 czerwca 2012 r. doręczono skarżącemu odpisy tytułów wykonawczych o nr: [...], którymi objęto zaległości z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, a także na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, wraz z zawiadomieniami o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w Banku [...] S.A. W pismach z 15 czerwca 2012 r. skarżący wniósł zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego oraz skargę na czynności egzekucyjne, zarzucając, że organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego, błędnie kierując zawiadomienia o zajęciu do centrali banku, zamiast do oddziału, w którym posiadał on rachunek. Wobec tego, według niego, nie doszło do skutecznego zajęcia rachunku bankowego, a zastosowanie w sprawie środka egzekucyjnego było niedopuszczalne. Dyrektor Oddziału ZUS w S. postanowieniem z [...] lipca 2012 r. nr [...] na podstawie art. 123 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 oraz art. 34 § 4 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), zwanej dalej: u.p.e.a. odmówił uznania zarzutu niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego (art. 33 pkt 6 u.p.e.a.) w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie ww. tytułów wykonawczych. Skargę na czynności egzekucyjne organ ten przekazał natomiast zgodnie z właściwością Dyrektorowi Izby Skarbowej w S., który postanowieniem z [...] sierpnia 2012 r. nr [...] oddalił tę skargę.
W wyniku zażalenia skarżącego Dyrektor Izby Skarbowej w S. postanowieniem z [...] września 2012 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu stwierdził, że okoliczności podniesione przez zobowiązanego w pismach z 15 czerwca 2012 r. dotyczą tej samej kwestii, a mianowicie zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w centrali Banku [...] S.A., zamiast w oddziale banku w S. (w którym posiada rachunek), jednak z uwagi na to, że zobowiązany wyraźnie w jednym z nich powołał się na art. 33 pkt 6 u.p.e.a., organ egzekucyjny rozstrzygnął w przedmiocie niedopuszczalności środka egzekucyjnego.
W skardze na to postanowienie skarżący zarzucił naruszenie przepisów:
1) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., polegające na utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji, w sytuacji gdy organ II instancji powinien uchylić zaskarżone postanowienie i umorzyć w całości postępowanie prowadzone przez organ I instancji;
2) art. 33 pkt 6 w związku z art. 80 § 1 u.p.e.a., poprzez błędne uznanie przez organ II instancji, że zastosowany środek egzekucyjny jest dopuszczalny, co miało wpływ na wynik sprawy;
3) art. 6 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., poprzez niedostrzeżenie przez organ II instancji niedopuszczalności zastosowanego przez organ egzekucyjny środka egzekucyjnego.
W uzasadnieniu skargi skarżący podtrzymał twierdzenia o bezprawnym skierowaniu zawiadomień organu egzekucyjnego o zajęciu rachunku bankowego zobowiązanego do innych jednostek organizacyjnych banku niż właściwy oddział, w którym dłużnik posiada rachunek bankowy. Skarżący wskazał, że zajęcie rachunku bankowego zostało dokonane niezgodnie z prawem, tym samym środek egzekucyjny należy uznać za niedopuszczalny i niewywołujący skutków prawnych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w S. wniósł o jej oddalenie.
WSA w S. oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: p.p.s.a., stwierdził, że skarżący posiada rachunek w 3 Oddziale Banku [...] S.A. przy ulicy Ś. [...] w S., jednakże niezależnie od tego, w jakim oddziale zobowiązany ma rachunek, wystawione zawiadomienia o zajęciu wierzytelności należało skierować do Departamentu Usług Centralnych Banku [...] S.A. we W., bowiem - zgodnie z wewnętrznymi regulacjami banku - został on powołany do obsługi zajęć egzekucyjnych wszystkich oddziałów tego banku. Wobec tego, że zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zostały skierowane przez organ egzekucyjny do Departamentu Usług Centralnych Banku [...] S.A. we W., zamiast do właściwego oddziału tego banku w S., w którym skarżący posiada rachunek, wniósł on zarzut w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, powołując się na art. 33 pkt 6 u.p.e.a. Sąd stwierdził, że z treści art. 1a pkt 12 i art. 80 § 1 u.p.e.a. wynika, że organ egzekucyjny w celu przeprowadzenia egzekucji z rachunku bankowego przesyła do banku, a jeżeli bank posiada oddziały - do właściwego oddziału, zawiadomienie o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego. Z regulacji tej nie wynika natomiast - jak wadliwie wywodzi skarżący - że, jeżeli bank posiada oddziały, to właściwym oddziałem jest ten, w którym zobowiązany posiada rachunek. Sąd stwierdził też, że wobec zmiany treści art. 81 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny nie jest zobowiązany do dokładnego określenia rachunku bankowego (podania jego numeru) i wystarczające jest, by zobowiązany w danym banku w ogóle posiadał rachunek bankowy. Dlatego też, zajęcie dokonane na podstawie art. 80 u.p.e.a. obejmuje wszystkie rachunki bankowe zobowiązanego (rachunki rozliczeniowe bieżące, rachunki rozliczeniowe pomocnicze, rachunki lokat terminowych, rachunki oszczędnościowe, rachunki oszczędnościowo-roliczeniowe, rachunki terminowych lokat oszczędnościowych oraz rachunki powiernicze) w danym banku, chyba, że organ egzekucyjny wyraźnie wskazał jeden z nich. Zdaniem Sądu, z treści art. 80 i art. 81 u.p.e.a. nie wynika, aby zajęcie wierzytelności nastąpiło z rachunku bankowego przez ten oddział banku, w którym zobowiązany ma rachunek bankowy. Sąd zauważył też, że organ egzekucyjny nie podał ani nazwy banku, ani numerów rachunków zobowiązanego, zarówno w zawiadomieniach skierowanych do banku, jak i w tytułach wykonawczych, stąd powstała konieczność ustalenia tych danych przez sam bank. Nadto, w sprawie nie było możliwe bezpośrednie zwrócenie się przez organ o zajęcie wierzytelności z rachunku do oddziału banku w S., w którym skarżący posiada rachunek, bowiem oddział ten nie był uprawniony do przeprowadzenia czynności związanych z zajęciem. Jak wynika z akt sprawy, w Banku [...] S.A. jednostką organizacyjną właściwą do przyjmowania, a następnie realizowania zajęć egzekucyjnych z rachunków bankowych posiadanych w tym banku jest Departament Usług Centralnych Bank [...] S.A. we W., który obsługuje zajęcia egzekucyjne z rachunków swoich klientów w sposób centralny. W konkluzji Sąd I instancji stwierdził, że skarżący, przedstawiając swoje stanowisko w sprawie, pominął zmiany, które ustawodawca wprowadził do art. 81 u.p.e.a.
W skardze kasacyjnej A.D. zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o jego uchylenie w całości i rozpoznanie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, a zarazem niedostrzeżenie przez Sąd I instancji naruszenia prawa materialnego przez organy przy wydawaniu postanowień będących przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w tej sprawie i tym samym niedokonanie przez Sąd I instancji należytej kontroli zgodności z prawem działania organów obu instancji, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, zwanej dalej: p.u.s.a. oraz zgodnie art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a., to jest:
- art. 33 pkt 6 w zw. art. 80 § 1 u.p.e.a., poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że zastosowany środek egzekucyjny jest dopuszczalny, gdyż organ egzekucyjny w celu przeprowadzenia egzekucji z rachunku bankowego nie ma obowiązku przesłać zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej do właściwego oddziału, w którym zobowiązany posiada rachunek bankowy; konsekwencją błędnej wykładni przepisów art. 33 pkt 6 w zw. art. 80 § 1 u.p.e.a. w tej sprawie było błędne zastosowanie ww. przepisów i przyjęcie, że w tej sprawie prowadzenie egzekucji administracyjnej było dopuszczalne pomimo, iż organ egzekucyjny powinien dokonać zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do właściwego oddziału, to jest oddziału, w którym skarżący posiadał rachunek;
- art. 80 § 1 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię, na skutek której Sąd I instancji nieprawidłowo uznał, że organ egzekucyjny nie ma obowiązku wysłania zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej z rachunku bankowego do oddziału banku w którym zobowiązany posiada rachunek bankowy, pomimo, iż wskazany przepis wyraźnie stanowi, że organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku, a jeżeli bank posiada oddziały - do właściwego oddziału, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi;
- art. 81 § 1 u.p.e.a. poprzez jego zastosowanie, na skutek którego Sąd I instancji nieprawidłowo przyjął, że skoro organ egzekucyjny nie jest zobowiązany do dokładnego określenia rachunku bankowego (podania jego numeru) to należy przyjąć, że zajęcie rachunku bankowego obejmuje wszystkie rachunki bankowe zobowiązanego w danym banku i w konsekwencji organ egzekucyjny nie jest zobowiązany do wysyłania zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego do oddziału banku, w którym zobowiązany posiada rachunek bankowy;
- art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 7 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niedostrzeżenie przez Sąd I instancji naruszenia przez organy egzekucyjne obu instancji art. 80 § 1 u.p.e.a. ze względu na fakt, iż organy podatkowe nie wykazały, aby zgodnie z wewnętrznymi regulacjami banku Departament Usług Centralnych Banku [...] S.A. we W. został powołany do obsługi zajęć egzekucyjnych wszystkich oddziałów tego banku, wobec czego nie przesłały zawiadomień o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego do oddziału banku, w którym skarżący posiada rachunek bankowy;
- art. 6 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niedostrzeżenie przez Sąd I instancji, że organy oparły swe rozstrzygnięcia na wewnętrznych regulacjach banku Departament Usług Centralnych Banku [...] S.A. z siedzibą we W., zamiast przy wydaniu zaskarżonego postanowienia kierować się powszechnie obowiązującymi przepisami prawami, w tym art. 80 § 1 u.p.e.a.
Skarżący zarzucił też na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania, to jest:
- art. 1 § 1 oraz art. 1 § 2 p.u.s.a., gdyż WSA w S. w nie dokonał kontroli zgodności z prawem działania organów obu instancji w zakresie dokonanej przez te organy interpretacji art. 33 pkt 6 i art. 80 § 1 u.p.e.a., art. 6 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 7 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.;
- art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., gdyż WSA w S. nie dokonał kontroli zgodności z prawem działania organów obu instancji w zakresie dokonanej przez te organy - w drodze postanowień - interpretacji art. 33 pkt 6 i art. 80 § 1 u.p.e.a., art. 6 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 7 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 33 pkt 6 oraz art. 80 § 1 u.p.e.a. oraz w zw. z art. 151 p.p.s.a., polegające na utrzymaniu w mocy postanowień organów egzekucyjnych, które zostały wydane z naruszeniem art. 33 pkt 6 i art. 80 § 1 u.p.e.a., które w sposób istotny wpłynęło na wynik sprawy, gdyż organy egzekucyjne zamiast umorzyć postępowanie egzekucyjne w dalszym ciągu je prowadziły, natomiast istotny wpływ naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 151 p.p.s.a. na wynik sprawy sądowoadministracyjnej polegał na tym, że Sąd I instancji dokonał nieprawidłowej oceny legalności zaskarżonego postanowienia i oddalił skargę.
Argumenty na poparcie powyższych zarzutów zostały przedstawione w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, w której skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W piśmie procesowym z dnia 7 marca 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w S. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a.
Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej (por. wyrok NSA z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt I FSK 1536/11, LEX nr 1218336).
Przy skorzystaniu w skardze kasacyjnej z podstawy określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zakres oceny Sądu jest ograniczony do badania, czy wskazane przepisy prawa materialnego zostały naruszone przez ich błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie i na czym to naruszenie polegało. Natomiast w myśl art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Sąd kontroluje, czy w trakcie orzekania przed sądem pierwszej instancji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie może więc samodzielnie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować. Dodać należy, iż zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a.
Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia znacząco sformalizowanym. Aby mogła odnieść skutek w postaci jej uwzględnienia niezbędne jest jej sporządzenie w sposób zgodny z regułami ją normującymi, w szczególności podstawy kasacyjne muszą być tak skonstruowane, ażeby była możliwość odniesienia się poprzez ich treść do zaskarżonego orzeczenia.
Rozpatrując zarzuty skargi kasacyjnej nie można tracić z pola widzenia przedmiotu zaskarżenia do Sądu I instancji. Skargą do Sądu zostało objęte postanowienie dotyczące niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego. Postanowienie to zostało wydane na podstawie art. 33 pkt 6 u.p.e.a. w związku z wniesionymi zarzutami, środkiem zaskarżenia funkcjonującym w ramach postępowania egzekucyjnego w administracji. Przepis ten, jako naruszony, wskazywany jest również w podstawach kasacyjnych złożonej skargi kasacyjnej.
Zauważyć w tym miejscu należy, że organ wydając przedmiotowe postanowienie w sprawie uznania za nieuzasadniony zarzutu niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego w postępowaniu egzekucyjnym jednoznacznie stwierdził, że wydał je tylko z tego powodu, iż zobowiązany kwestionując działania egzekucyjne organu powołał się wprost na art. 33 pkt 6 u.p.e.a.
Kwestią zasadniczą i pierwszoplanową jest ustalenie, czy w ramach zarzutu z art. 33 pkt 6 u.p.e.a. można skarżyć zajęcie rachunku bankowego dokonane w centrali banku, która ze względu na wewnętrzny podział zadań zajmuje się obsługą wszystkich zajęć egzekucyjnych, zamiast w oddziale banku, w którym znajduje się rachunek zobowiązanego.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niedopuszczalność zastosowanego środka egzekucyjnego w rozumieniu art. 33 pkt 6 u.p.e.a. zachodzi w sytuacji, gdy środek taki w konkretnej sprawie w ogóle jest niedopuszczalny ze względu na jego bezprawność, w tym o charakterze przedmiotowym lub podmiotowym, np. środek egzekucyjny nie wymieniony w ustawie, w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych środek w postaci grzywny w celu przymuszenia czy przymusu bezpośredniego, ze względów podmiotowych, gdy został skierowany do dyplomaty posiadającego immunitet dyplomatyczny.
W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że za niedopuszczalne należy uznać stosowanie środków niewymienionych w tym katalogu, o którym mowa w art. 1a pkt 12 u.p.e.a. Niedopuszczalnym może być także środek egzekucyjny z innego powodu, np. gdy naruszałby immunitety dyplomatyczne albo jego zastosowanie byłoby w konkretnej sytuacji bezprawne, co potwierdza orzecznictwo sądowe (por. C. Kulesza: Komentarz do art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stan prawny na 1 grudnia 2010, LEX).
Środek egzekucyjny w postaci zajęcia rachunku bankowego w zakresie egzekucji należności pieniężnych jest środkiem dopuszczalnym w rozumieniu art. 33 pkt 6 u.p.e.a., co najwyżej może być nieprawidłowo lub inaczej mówiąc niepoprawnie zastosowany. W takim jednak przypadku właściwym środkiem zaskarżenia nie są zarzuty (art. 33 u.p.e.a.), a skarga na czynności egzekucyjne z art. 54 u.p.e.a. Zgodnie bowiem z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. W myśl art. 1a pkt 2 u.p.e.a. ilekroć w ustawie jest mowa o czynności egzekucyjnej - rozumie się przez to wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Środkiem egzekucyjnym w rozumieniu art. 1a pkt 12 lit. a) u.p.e.a. jest natomiast, min. w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych – egzekucja z rachunku bankowego. Zatem wadliwość zastosowania środka egzekucyjnego, np. poprzez jego błędne skierowanie do niewłaściwego oddziału banku, winna być kwestionowana w drodze skargi na czynności egzekucyjne. Nadmienić w tym miejscu należy, że sporną kwestię zobowiązany podniósł także w postępowaniu zainicjowanym skargą na czynności egzekucyjne.
Powyższe wypada jeszcze uzupełnić o stwierdzenie, że środki zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym nie są względem siebie konkurencyjne. Nie można stosować ich zamiennie. Każdy z nich dotyczy konkretnych uchybień.
Zarzuty z art. 33 i skarga na czynności egzekucyjne z art. 54 u.p.e.a. to dwa odrębne środki zaskarżenia wnoszone w różnym terminie i rozpoznawane z zastosowaniem innych przesłanek. Powyższe środki zaskarżenia są niekonkurencyjne co ma zapobiegać powielaniu środka zaskarżenia i komplikacjom wynikającym z uruchomienia różnych trybów ochrony interesu jednostkowego w tej samej co do przedmiotu sprawie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 lipca 2007 r., sygn. akt V SA/Wa 379/07, LEX nr 441097).
Jest poza sporem, że rodzajowa tożsamość przedmiotu zaskarżenia skargi oraz innych środków prawnych nie oznacza, że określonemu podmiotowi przysługuje możliwość wyboru środka prawnego. Dyferencjacja środków prawnych następuje bowiem nie tylko poprzez zróżnicowanie przedmiotu zaskarżenia, ale także poprzez zastosowanie kryteriów odnoszących się do innych elementów konstrukcji środków prawnych. Zasadą jest zatem dopuszczalność wniesienia tylko jednego środka prawnego, a nie dwóch środków konkurencyjnych wobec siebie. Ponadto skarga na czynności egzekucyjne ma charakter środka komplementarnego wobec innych środków prawnych. Zatem przysługiwanie konkretnemu uczestnikowi czynności egzekucyjnej prawa do wniesienia zarówno zażalenia, jak i innego środka zaskarżenia tej czynności wyłącza dopuszczalność wniesienia skargi na czynności egzekucyjne (por. P. Przybysz: Administracyjne środki prawne w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, LEX 2012).
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny w okolicznościach faktycznych sprawy uznał zarzuty skargi za nieusprawiedliwione i oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. Skarga podlega oddaleniu także wtedy, gdy orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło