II SA/Rz 107/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ WSA Ewa Partyka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 maja 2012 r. sprawy ze skargi W. Ś. na uchwałę Rady Miasta [...] z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na oddanie w dzierżawę nieruchomości w trybie bezprzetargowym -skargę oddala- II SA/Rz 107/12 UZASADNIENIE Przedmiotem skargi W. Ś. jest uchwała Rady Miejskiej [...] z [...].10.2011 r., nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na oddanie A. S. w dzierżawę na okres 10 lat części nieruchomości o pow. 0,0100ha na działce nr ewid. 268/14 w N. przy ul. [...] z przeznaczeniem pod budowę pawilonu handlowego, w trybie bezprzetargowym oraz wyrażająca zgodę na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia umowy dzierżawy. Skargę wniesiono w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. Nr 142 z 2001 r., poz.1591 z późn.zm. ; dalej "U.s.g."). Skarżonej uchwale zarzuca naruszenie art. 37 ust. 4, a także art. 37 ust. 4 w zw. z art. 37 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. Nr 102 z 2010 r., poz. 651 z późn.zm., dalej "U.g.n.") przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz art. 37 ust. 4 w zw. z art. 12 U.g.n. przez wyrażenie zgody na oddanie w dzierżawę nieruchomości w trybie bezprzetargowym, co w okolicznościach sprawy narusza zasady prawidłowej gospodarki mieniem komunalnym. Z uzasadnienia skargi wynika, że skarżący jest również zainteresowany nabyciem przedmiotowej nieruchomości, ewentualnie jej dzierżawą, celem zabudowy obiektem biurowym, w nawiązaniu do sąsiedniej swojej zabudowy, o czym informował Radę Miejską [...]. W tych okolicznościach uważa, że powinien zostać zorganizowany przetarg na jej zbycie. Skarżący podkreśla, że odstąpienie od przetargowej formy zawarcia umowy dzierżawy na okres dłuższy niż 3 lata, o którym mowa w art. 37 ust. 3 U.g.n., stanowi wyjątek od ogólnej reguły, a Rada Miejska nie powinna go stosować według własnego uznania. Zwraca uwagę, że mienie komunalne powinno służyć celom publicznym i zaspokajać potrzeby wspólnoty lokalnej, a wyzbycie się tego mienia na rzecz innych podmiotów powinno następować z dbałością o interes publiczny i finanse jednostki samorządu terytorialnego. Z tej przyczyny ustawa o gospodarce nieruchomościami wprowadziła ograniczenia w cywilnej zasadzie swobody umów w zakresie dysponowania mieniem komunalnym jednostki samorządu terytorialnego. W jego ocenie, jeżeli dwa podmioty zgłaszały zainteresowanie danym składnikiem mienia komunalnego powinien zostać zorganizowany przetarg, co pozwoliłoby na wybór najkorzystniejszej dla gminy oferty. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska [...] wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazuje na fakt podjęcia zaskarżonej uchwały, oraz skierowania przez skarżącego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, które zostało uznane przez organ za bezzasadne. Rada Miejska kwestionuje, aby skarżący posiadał we wniesieniu skargi interes prawny w rozumieniu art. 101 ust. 1 U.s.g., legitymując się wyłącznie interesem faktycznym. W ocenie organu podjętą uchwałą nie naruszono przepisu art. 37 ust. 4 U.g.n. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. Poz. 270 z 2012 r., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 §1 p.p.s.a., zgodnie z którym sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Zgodnie z art. 147 §1 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 §2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Skarga W. Ś. nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest uchwała nr [...] z dnia [...] października 2011 r. Rady Miejskiej [...] w sprawie wyrażenia zgody na dzierżawę działki nr 268/14 w N. na okres 10 lat w trybie bezprzetargowym. Bezsporne w sprawie jest, że działka 268/14 była przedmiotem zainteresowania A. S. i W. Ś. Skarga na uchwałę Rady Miejskiej [...] z dnia [...] października 2011 r. została wniesiona w trybie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W świetle brzmienia cyt. przepisu przed rozpoznaniem skargi Sąd zobowiązany jest w pierwszej kolejności do weryfikacji przesłanek jej dopuszczalności. Zatem Sąd ma obowiązek zbadania, czy sprawę wniesiono w sprawie z zakresu administracji publicznej oraz czy przed jej wniesieniem skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa oraz czy legitymuje się interesem prawnym w zaskarżeniu uchwały. Jak wynika z akt sprawy skarżący dopełnił warunku uprzedniego wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Niewątpliwie skarga z uwagi na jej przedmiot mogła być wniesiona w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, bowiem sprawa będąca przedmiotem zaskarżonej uchwały mieści się w zakresie administracji publicznej. Nadto skarga została wniesiona w terminie, o jakim mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a. Sąd badając legitymację procesową strony skarżącej stwierdza, że prawo do kwestionowania uchwały organów gminy w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym ma tylko ten, kto wykaże, że zaskarżoną uchwałą został naruszony jego interes prawny lub uprawnienie. W doktrynie i orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia musi występować obiektywnie i odnosić się do realnie istniejącej potrzeby ochrony prawnej. Musi to być interes własny, zindywidualizowany i skonkretyzowany. Interes ten powinien wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę. Zatem musi istnieć związek między zaskarżoną uchwałą, a sferą indywidualnych praw skarżącego, wynikających z przepisów prawa. Tak więc skarżący musi się wykazać nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także naruszeniem tego interesu lub uprawnienia. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia stanowi bowiem przesłankę dopuszczalności skargi i otwiera drogę do jej merytorycznej oceny. Skarżący naruszenie interesu upatruje w uniemożliwieniu mu realizacji prawa do nabycia w drodze przetargu działki ewidencyjnej 268/14, albo zawarcia z nim umowy dzierżawy uważając, że posiadanie tej działki poprawiłoby warunki zagospodarowania także jego działki. Zgodnie z art. 37 ust. 1 u.g.n. , z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, nieruchomości są sprzedawane lub oddawane w użytkowanie wieczyste w drodze przetargu. Wedle art. 37 ust. 4 u.g.n., nieruchomości są oddawane w użytkowanie wieczyste, najem lub dzierżawę na okres powyżej 3 lat tylko w drodze przetargu. Od tej reguły istnieje wyjątek, że właściwa rada odstąpi od tej formy, jednak powinien on być stosowany w sytuacjach nadzwyczajnych. W rozpoznawanej sprawie taka okoliczność nie ma miejsca. Sformułowanie w/w przepisu przesądza, iż w konkretnych okolicznościach może się zdarzyć, iż jedna nieruchomość może potencjalnie być przedmiotem zainteresowania kilku podmiotów. Jeśli tak jest, zbycie nieruchomości bez przetargu będzie dotknięte wadą sprzeczności z prawem. Sąd stwierdza, że w stosunku do działki 268/14 skarżącemu nie przysługuje żadne prawo, zarówno rzeczowe, czy też wynikające ze stosunku zobowiązaniowego. Skarżący wskazując na możliwość zagospodarowania działki uzasadnia jedynie swój interes faktyczny, a nie prawny. Sąd w niniejszej sprawie podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 19 października 2007 r. sygn. akt I OSK 1338/07 (LEX 438927), wedle którego nie narusza interesu prawnego właściciela nieruchomości sąsiedniej uchwała zezwalająca na zbycie nieruchomości gminnej na rzecz innej osoby. Uchwała ta w żaden sposób nie wpływa na sferę prawną właściciela nieruchomości sąsiedniej, o ile nie przysługuje mu żadne prawo rzeczowe do nieruchomości, której dotyczy uchwała. Podobne stanowisko wyraził NSA w wyroku z dnia 22 lutego 2012 r., I OSK 2143/11, CBOIS). Zgodnie z treścią art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym przesłanką konieczną dla skutecznego podważenia uchwały jest wykazanie, a więc udowodnienie przez skarżącego, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienie. Nawet potencjalna możliwość pogorszenia warunków zagospodarowania własnej nieruchomości nie stanowi o naruszeniu interesu prawnego, ale co najwyżej faktycznego. Skoro skarżący nie wykazał interesu prawnego w zaskarżeniu do Sądu administracyjnego opisanej na wstępie uchwały, to Sąd był zobowiązany skargę oddalić na podst. art. 151 P.p.s.a. Oddalając skargę Sąd nie dokonywał jej merytorycznej oceny.