II OSK 2013/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-02-24

Skład orzekający: Małgorzata Masternak-Kubiak, Andrzej Jurkiewicz, Mirosław Wincenciak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zespół cieśni nadgarstka, zdiagnozowany u pracownika po upływie ponad roku od zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, może zostać uznany za chorobę zawodową w świetle przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych?
Ratio decidendi
Zespół cieśni nadgarstka, wymieniony w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych, może zostać uznany za chorobę zawodową tylko wtedy, gdy udokumentowane objawy chorobowe wystąpiły w ciągu roku od ustania narażenia zawodowego. W przypadku, gdy objawy choroby ujawniły się po tym terminie, a dominują pozazawodowe czynniki ryzyka, nie można stwierdzić związku przyczynowego z pracą, a tym samym choroby zawodowej.
Stan faktyczny
A. K. domagał się stwierdzenia choroby zawodowej w postaci zespołu cieśni nadgarstka. Organy administracji odmówiły stwierdzenia choroby, wskazując na upływ 19 lat od zakończenia pracy w narażeniu zawodowym do momentu zdiagnozowania objawów oraz obecność pozazawodowych czynników ryzyka. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę A. K., podzielając stanowisko organów. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. K., która zarzucała naruszenie prawa materialnego i proceduralnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) Sędziowie NSA Andrzej Jurkiewicz del WSA Mirosław Wincenciak Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Kuberska-Pellegrino po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2015r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 kwietnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Gl 466/12 w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2013 r., sygn. akt IV SA/Gl 466/12, oddalił skargę A. K. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne: Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. nie stwierdził u A. K. przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy w postaci zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, wymienionej w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869). W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podniósł, że strona w latach 1979 -1991, będąc zatrudnioną w Kopalni Węgla Kamiennego "[...]" - "[...]" w S. (zakład zlikwidowany, następca prawny – [...] S.A. w B. - Oddział w S. - Zakład "[...]" w S.) na stanowiskach: mechanika samochodowego na powierzchni, mechanika pod ziemią, ślusarza pod ziemią, ślusarza-cieśli pod ziemią i cieśli pod ziemią, wykonywała czynności związane z obciążeniem kończyn górnych w sposób dynamiczny, w stawach nadgarstkowych, łokciowych i barkowych, wymagające zginania i prostowania stawów oraz ruchów skrętnych nadgarstków, a tym samym pracowała w warunkach mogących wywołać sporną chorobę. Przyznał przy tym, że lekarze orzecznicy placówek medycznych, w których wyżej wymieniony był badany, a mianowicie Poradni Chorób Zawodowych w S. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. oraz Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., w swoich orzeczeniach wydanych odpowiednio [...] kwietnia 2010 r. (orzeczenie nr [...]) oraz w dniu [...] listopada 2011 r. (orzeczenie nr [...]) zgodnie zdiagnozowali u niego obustronny zespół cieśni nadgarstka. Podkreślił jednak, iż zgodnie z obowiązującymi kryteriami orzeczniczymi, okres czasu, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, wynosi 1 rok. Mając powyższe na uwadze, organ sanitarny wywiódł, że okoliczności sprawy nie dawały podstaw do uznania zawodowego charakteru występującej u badanego choroby. Podkreślił bowiem, że pracę w narażeniu zawodowym zakończył on w 1991 r., czyli aż 19 lat przed pierwszym badaniem EMG potwierdzającym objawy tego schorzenia (wykonanym w lutym 2010 r.). Nadto dodał, że zawodowej etiologii rzeczonej choroby przeczy również całokształt obrazu klinicznego, w którym dominują pozazawodowe czynniki ryzyka, takie jak: przebyty uraz nadgarstka prawego, zmiany zwyrodnieniowo-dyskopatyczne kręgosłupa szyjnego z objawami zespołu szyjnego i podejrzenie polineuropatii. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł A. K. Strona podkreśliła, że o stwierdzenie choroby zawodowej ubiega się już od roku 1999 i w przeszłości wydawano wobec niej decyzje odmowne zarówno w zakresie przewlekłej choroby narządu ruchu jak i przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego, które ujęte były w pozycjach 12 i 13 wykazu stanowiącego załącznik do obowiązującego wówczas rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. 65, poz. 294 ze zm.). W tym miejscu odwołujący wskazał na długoletni okres zatrudnienia na kopalni oraz wykonywaną w jej ramach ciężką pracę związaną ze znacznym obciążeniem kręgosłupa i kończyn górnych podkreślając, że to właśnie ona spowodowała występujące u niego dolegliwości neurologiczne oraz narządu ruchu. Równocześnie dodał, że istnienie ścisłego związku przyczynowego pomiędzy wykonywaną pracą a sporną chorobą potwierdza wydane wobec niego orzeczenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w którym podano wyraźnie, że "inwalidztwo powstało w czasie pracy". Decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr[...], Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach utrzymał w mocy rozstrzygnięcie zapadłe w pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaprezentował dotychczasowy przebieg postępowania i podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, co do wykonywania przez A. K. pracy w narażeniu zawodowym w okresie od 1976 do 1991 roku, jak również, co do tego, że lekarze obu orzekających w sprawie placówek orzeczniczych zdiagnozowali u niego objawy zespołu cieśni nadgarstka. Podkreślił, że lekarze ci nie uznali tej choroby za zawodową z uwagi na fakt, iż pomiędzy ustaniem narażenia zawodowego a wystąpieniem pierwszych udokumentowanych objawów upłynęło aż 19 lat oraz wobec wystąpienia szeregu czynników pozazawodowych, które mogły to schorzenie wywołać, to jest urazu nadgarstka prawego, zmian zwyrodnieniowo-dyskopatycznych kręgosłupa szyjnego z objawami zespołu szyjnego oraz podejrzenia polineuropattii. Zważywszy powyższe, organ odwoławczy wskazał, że okoliczności sprawy nie uzasadniały kwestionowania prawidłowej decyzji pierwszoinstancyjnej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach A. K. zwrócił uwagę, że stwierdzenia przewlekłej choroby układu ruchu i przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego domaga się już od roku 1999, kiedy to powziął wiadomość, że schorzenia te mają charakter chorób zawodowych. Nadto, powtórnie wskazując na ścisły związek przyczynowy pomiędzy wykonywaną pracą a tymi chorobami podkreślił, że ich objawy pojawiły się u niego jeszcze w okresie aktywności zawodowej i ciężka praca jaką wtedy wykonywał powodowała stałe pogarszanie się stanu zdrowia, a następnie zaliczenie go do II grupy inwalidztwa i przyznanie mu z tego tytułu renty, co nastąpiło na mocy orzeczenia ZUS wydanego w 1991 r., gdzie wskazano wyraźnie, iż "inwalidztwo powstało w czasie pracy". Skarżący dodał, że decyzja o odmowie stwierdzenia u niego choroby zawodowej była już przedmiotem skargi do tutejszego Sądu, wniesionej przezeń w roku 2002. Wywiódł przy tym, że upływ 19 lat od ustania narażenia zawodowego nie może uzasadniać odmowy stwierdzenia spornej choroby. Maksymalny jednoroczny okres pomiędzy ustaniem narażenia a wystąpieniem pierwszych udokumentowanych objawów tego schorzenia został bowiem wprowadzony dopiero w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r., podczas gdy on ubiegał się o stwierdzenie zespołu cieśni nadgarstka jeszcze w okresie pod rządami wcześniejszego rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983 r., w którym choroba ta przyporządkowana była poz. 13 obejmującej przewlekłe choroby obwodowego układu nerwowego. W dalszej części skargi A. K. wywiódł, że uraz nadgarstka, na który powołano się w zaskarżonej decyzji nie stanowi czynnika pozazawodowego, jako że doznał go w związku z wykonywaną pracą. Zdaniem skarżącego, skutkiem pracy zawodowej są także występująca u niego neuropatia, zmęczeniowe złamania kości i ucisk na pnie nerwów, a także obustronny zespół cieśni w obrębie nadgarstka. Mając na względzie powyższe podniósł, że ustalenia stanowiące podstawę podjętych w sprawie rozstrzygnięć dokonane zostały z naruszeniem art. 75-88 Kodeksu postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach wniósł o jej oddalenie i powołując się na argumentację analogiczną do zawartej w uzasadnieniu swojej decyzji wywiódł, iż nie znajduje podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska. W motywach wyroku oddalającego skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podniósł, że okoliczności sprawy nie uzasadniały wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej. Brak było bowiem przesłanek do rozstrzygania wbrew wnioskom płynącym z orzeczeń lekarskich, które zaprzeczyły istnieniu podstaw do uznania zawodowego charakteru spornego schorzenia. Powołując się na treść art. 235¹ Kodeksu pracy Sąd podkreślił, że o stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje zachowanie dwóch wymogów: zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869) oraz ustalenie, że zostało ono wywołane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy. Stosownie zaś do art. 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869) podstawą wydania decyzji o stwierdzeniu lub odmowie stwierdzenia choroby zawodowej jest materiał dowodowy, a w szczególności dane zawarte w formularzu oceny narażenia zawodowego oraz w orzeczeniach lekarskich wyspecjalizowanych jednostek diagnostycznych powołanych do rozpoznawania chorób zawodowych, wymienionych w §5 omawianego aktu. W rezultacie, tylko rozpoznanie choroby zawodowej przez lekarza specjalistę zatrudnionego w placówce służby zdrowia określonej w § 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. stanowi miarodajną podstawę upoważniającą organy sanitarne do stwierdzenia choroby zawodowej. Tymczasem nie budzi wątpliwości, że kryteria te spełniają zarówno Poradnia Chorób Zawodowych w S. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. jak i Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., czyli placówki, których orzeczenia poprzedziły rozstrzygnięcia zapadłe w obydwu instancjach. W ocenie Sądu, A. K. nie przedstawił przeciwdowodu, który w sposób wystarczający pozwalałby na zakwestionowanie stanowiska wyrażonego w orzeczeniach placówek medycznych obu szczebli. W toku postępowania administracyjnego jak i w skardze podnosił on wprawdzie, że cierpiał na - jak to ujął - przewlekłą chorobę obwodowego układu nerwowego, w tym zespół cieśni nadgarstka, jeszcze w okresie aktywności zawodowej, jednak nie przedłożył jakiejkolwiek dokumentacji medycznej, która mogłaby ten fakt uprawdopodobnić. Dołączona do akt administracyjnych obszerna dokumentacja medyczna potwierdza wprawdzie, że wyżej wymieniony uskarżał się na zły stan zdrowia i był leczony już od roku 1990 na poważne schorzenia kręgosłupa, mięśni przykręgosłupowych, stawów barkowych i różnorodne dolegliwości neurologiczne, jednak brak w niej danych mogących wskazywać możliwość występowania zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. W konsekwencji organy te trafnie ustaliły, że okres pomiędzy ustaniem narażenia zawodowego a pojawieniem się u niego wspomnianych objawów był dłuższy niż maksymalny okres 1 roku, którego zachowanie w myśl rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. warunkuje możliwość stwierdzenia choroby zawodowej ujętej w pozycji 20.1 wykazu chorób zawodowych. Odnosząc się do argumentacji skarżącego, iż ubiegał się on o stwierdzenie spornej choroby zawodowej jeszcze w latach dziewięćdziesiątych, czyli na długo przed wejściem w życie tego aktu wykonawczego, Sąd zwrócił uwagę, że jakkolwiek §11 ust. 2 rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. określa, że postępowania w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych, wszczęte i niezakończone przed dniem 3 września 2002 r., są prowadzone na podstawie przepisów obowiązujących w dniu ich wszczęcia, to jednak niniejsza sprawa nie jest postępowaniem, o którym stanowi ten przepis. Ze zgromadzonego w aktach administracyjnych materiału dowodowego wynika, że procedura w zakresie zgłoszenia podejrzenia i rozpoznania u A. K. zainicjowana została 17 listopada 2009 r., kiedy to skierowano go na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej. Twierdzenia skarżącego, o tym, jakoby postępowanie w sprawie stwierdzenia zespołu cieśni w obrębie nadgarstka miało toczyć się wcześniej nie znajdują natomiast potwierdzenia ani w przedłożonych przezeń dokumentach ani też w informacjach znanych tutejszemu Sądowi z urzędu. Skarżący ubiegał się co prawda w przeszłości o stwierdzenie choroby zawodowej, jednakże przedmiotem tych decyzji nie był zespół cieśni w obrębie nadgarstka, będący jedną z przewlekłych chorób obwodowego układu nerwowego (ujętych wówczas w poz. 13 rozporządzenia Rady Ministrów z 18 listopada 1983 r.), lecz przewlekła choroba narządu ruchu figurująca pod poz. 12 tego rozporządzenia. Niniejsza sprawa nie stanowi zatem kontynuacji wcześniejszych postępowań, do których nawiązywał skarżący, a tym samym organy sanitarne słusznie zastosowały w niej aktualnie obowiązujące rozporządzenie z dnia 30 czerwca 2009 r., a nie wcześniejszy akt wykonawczy z dnia 18 listopada 1983 r. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku A. K. zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie § 1 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r., a także art. 235² ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy przez odmowę przyjęcia, że organa administracyjne naruszyły art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. i w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy pomimo, że wbrew powołanym przepisom organa administracyjne przyjęły, iż w okresie 1 roku od zakończenia pracy w narażeniu zawodowym nie wystąpiły udokumentowane objawy chorobowe zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, gdy tymczasem objawy te zostały udokumentowane jeszcze w trakcie trwania narażenia zawodowego związanego z wykonywaniem pracy, co doprowadziło do oddalenia skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w miejsce wyroku uchylającego skarżoną decyzję organu II instancji. W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach oraz zasądzenie od Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach na rzecz skarżącego kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych określa, że okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej w postaci zespołu cieśni w obrębie nadgarstka, pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, wynosi 1 rok. Wobec tego prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego przez organa administracyjne powinno prowadzić do wniosku, że zapisy w przebiegu choroby, dokonane przez lekarza chorób wewnętrznych w dniu 8 października 1991 r., są udokumentowaniem objawów chorobowych zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Objawy te udokumentowano jeszcze w trakcie trwania narażenia zawodowego związanego z wykonywaniem pracy. Zaistniały, więc przesłanki do stwierdzenia choroby zawodowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako: "P.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 ustawy, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Dlatego też, przy rozpoznawaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Biorąc po uwagę tak uregulowany zakres kontroli instancyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W pierwszej kolejności należy wskazać, że materialnoprawne przesłanki stwierdzenia choroby zawodowej wyznacza definicja sformułowana w art. 235¹ Kodeksu pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.), zgodnie z którą, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych (art. 235² Kodeksu pracy). Zatem o stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje zachowanie dwóch przesłanek. Pierwsza to zamieszczenie danego schorzenia w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), druga to ustalenie, że zostało ono spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy. Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 237 § 1 Kodeksu pracy Rada Ministrów wydała wyżej powołane rozporządzenie z dnia 30 czerwca 2009 r. Rozporządzenie to w § 1 ust. 1 pkt 2 zakreśla okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym. Dla choroby związanej z przewlekłą chorobą obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka wymienioną pod pozycją 20.1 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do wskazywanego rozporządzenia okres ten ustalono na 1 rok. Ponadto w § 8 ust. 1 powołanego rozporządzenia wskazano, że decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Odnosząc zaś wyżej wskazane przepisy prawa materialnego do stanu faktycznego sprawy zaznaczyć należy, iż niewątpliwie prawidłowo ustalono, że skarżący był zatrudniony w KWK "[...]" w okresie od dnia [...] września 1979 r. do dnia [...] listopada 1991 r., tj. do czasu przejścia na rentę. Tak więc od tego czasu nie pracował zawodowo. Zatem roczny okres, w którym mogły wystąpić udokumentowane objawy chorobowe w tym przypadku zamykał się datą [...] listopada 1992 r. Przeprowadzone postępowanie w tym zakresie wykazało, że u skarżącego co prawda został rozpoznany obustronny zespół cieśni o umiarkowanym nasileniu, jednakże nastąpiło to dopiero w 2010 r. (badanie EMG z dnia [...] lutego 2010 r.). W związku z tym mimo wieloletniego narażenia w trakcie wykonywanej pracy na niespełna rok przed odejściem na rentę przez skarżącego nie stwierdzono u niego obecności zmian wymienionych w wykazie chorób zawodowych odpowiadających skutkom obustronnego zespołu cieśni nadgarstka. Skoro udokumentowane objawy chorobowe nie ujawniły się u skarżącego przed datą [...] listopada 1992 r., a więc w okresie roku od przejścia na rentę, organy uprawnione do rozpoznania choroby zawodowej nie mogły stwierdzić z wysokim prawdopodobieństwem, że przyczyną wskazanej wyżej choroby u skarżącego było narażenie zawodowe. W niniejszej sprawie uprawnione jednostki medycyny pracy wydając opinie medyczne co do choroby zawodowej skarżącego nie rozpoznały schorzenia związanego z przewlekłą chorobą obwodowego układu nerwowego wywołanego sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka wymienionego pod pozycją 20.1 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Biorąc po uwagę fakt ustania narażenia zawodowego w 1991 r. oraz analizę przedstawionej dokumentacji medycznej, przeprowadzoną diagnostykę różnicową, całokształt obrazu klinicznego, w którym dominują pozazawodowe czynniki ryzyka wystąpienia zespołu cieśni nadgarstka takie jak: przebyty uraz nadgarstka prawego, zmiany zwyrodnieniowo-dyskopatyczne kręgosłupa szyjnego z objawami zespołu szyjnego i podejrzenie polineuropatii, zarówno w orzeczeniu lekarskim nr [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Katowicach z dnia [...] kwietnia 2010 r. jak i kolejnym orzeczeniu opracowanym przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia [...] listopada 2011 r. nie stwierdzono u skarżącego zawodowej etiologii schorzenia. Wbrew wywodom skarżącego ze zgromadzonego w aktach administracyjnych materiału dowodowego wynika, że procedura w zakresie zgłoszenia podejrzenia i rozpoznania u A. K. zainicjowana została 17 listopada 2009 r., kiedy to skierowano go na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej. Twierdzenia jakoby postępowanie w sprawie stwierdzenia zespołu cieśni w obrębie nadgarstka miało toczyć się wcześniej nie znajdują natomiast potwierdzenia w przedłożonej Sądowi dokumentacji. Wywody kasatora, że zapis, poczyniony przez lekarza chorób wewnętrznych, w karcie choroby pacjenta wskazujący, iż skarżący cierpi m.in. na bóle kończyn górnych, drętwienie, ograniczenie ruchomości w obu nadgarstkach, nie podważają prawidłowości prowadzonego przez organy postępowania. Jak słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji, orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej ma charakter kwalifikowanej opinii biegłego i stanowi zasadniczy dowód w sprawie, bez którego organ sanitarny nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy mieści się ona w wykazie chorób zawodowych. Organ jest więc takim orzeczeniem związany i nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do stwierdzenia odmiennego schorzenia. Związanie organu sanitarnego orzeczeniem kompetentnej placówki medycznej nie jest wprawdzie tożsame z bezkrytyczną akceptacją zawartych w nim informacji, jako że podlega ono - jak każdy dowód w postępowaniu - ocenie pod kątem zachowania kryteriów wyznaczonych treścią art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. Nie oznacza to jednak możliwości kwestionowania ujętego w orzeczeniu rozpoznania w sytuacji, gdy nie budzi ono wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w oparciu o prawidłowo zebrany i oceniony materiał dowodowy, w szczególności o powołane wyżej dane zawarte w orzeczeniach lekarskich, które są wyjątkowo zbieżne prawidłowo orzekły o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącego - przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanego sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Przyjęto bowiem, że wobec niespornych okoliczności w przypadku skarżącego rozpoznanie zmian klinicznych wymienionych w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych nastąpiło w okresie zaprzestania wykonywania pracy, gdyż zmiany te ujawniono w okresie powyżej 1 roku po ustaniu wykonywania zawodu. Te ustalenia faktyczne podzielone przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku, nakazywały uznać temu Sądowi, że zakwestionowane decyzje pozostają prawidłowe, albowiem w niczym nie naruszają zarówno przepisów prawa materialnego stanowiącego podstawę orzekania w sprawie, jak i przepisów procedury administracyjnej jak i to, iż zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zawiera trafne rozstrzygnięcie w związku z dokonanym przez uprawnione jednostki diagnostyczne rozpoznaniem - nie występowanie u skarżącego choroby zawodowej wymienionej w poz. 20.1 załącznika do w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Dlatego też zasadnie Sąd pierwszej instancji oddalił skargę strony. Trafność tego rozstrzygnięcia Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela. Mając powyższe na uwadze uznać należy, że skarga kasacyjna złożona w tej sprawie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, stąd też Naczelny Sąd Administracyjny oddalił ją na podstawie art. 184 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło