I OSK 1771/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-11-26
Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Barbara Adamiak, Jacek Fronczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz Miasta Zakopane pozostawał w bezczynności w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Burmistrza Miasta Zakopane, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo stwierdził bezczynność organu w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Sąd podkreślił, że mimo zawieszenia postępowania administracyjnego, organ nie wywiązał się z obowiązku informowania strony o przyczynach zwłoki i wyznaczania nowych terminów załatwienia sprawy, co stanowiło naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednocześnie NSA podzielił stanowisko WSA, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, ze względu na obiektywne przeszkody uniemożliwiające terminowe rozstrzygnięcie.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Handlowo-Produkcyjne wniosło skargę na bezczynność Burmistrza Miasta Zakopane w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Strona skarżąca wskazała na liczne opóźnienia w postępowaniu, w tym problemy z operatem szacunkowym i zawieszenie postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził bezczynność organu, ale uznał, że nie miała ona charakteru rażącego naruszenia prawa, i umorzył postępowanie w pozostałym zakresie. Burmistrz Miasta Zakopane zaskarżył ten wyrok do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając błędne uznanie bezczynności mimo zawieszenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną Burmistrza Miasta Zakopane.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon (spr.), Sędzia NSA Barbara Adamiak, Sędzia del. WSA Jacek Fronczyk, Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Stojek, po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Burmistrza Miasta Zakopane od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SAB/Kr 26/13 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa Handlowo-Produkcyjnego "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie na bezczynność Burmistrza Miasta Zakopane w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Burmistrza Miasta Zakopane na rzecz Przedsiębiorstwa Handlowo-Produkcyjnego "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SAB/Kr 26/13, po rozpoznaniu skargi Przedsiębiorstwa Handlowo-Produkcyjnego "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie na bezczynność Burmistrza Miasta Zakopane stwierdził, że bezczynność Burmistrza Miasta Zakopane w rozpoznaniu wniosku Przedsiębiorstwa Handlowo-Produkcyjnego "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie z dnia 17 listopada 2011 r. w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i umorzył postępowanie w pozostałym zakresie.
Wyrok wydany został w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Przedsiębiorstwo Handlowo-Produkcyjne "[...]" sp. z o.o. wniosło skargę na bezczynność Burmistrza Miasta Zakopane w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oznaczonej nieruchomości. Strona skarżąca w treści skargi opisała szczegółowo dotychczasowy przebieg postępowania. Wskazała, że w dniu 17 listopada 2011 r. złożyła wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiącej własność Gminy Miasta Zakopane, oznaczonej jako działka nr [...] obr. 5, położonej w Zakopanem przy ul. Słonecznej, w prawo własności, w trybie ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości.
W dniu 22 grudnia 2011 r. wnioskodawcy zostało doręczone zawiadomienie z dnia 19 grudnia 2011 r. o wszczęciu postępowania administracyjnego w ww. sprawie oraz o zaplanowanym na 2012 r. zleceniu wykonania wyceny nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego wyłonionego w trybie przepisów ustawy prawo zamówień publicznych.
W dniu 8 marca 2012 r. wnioskodawcy został przedłożony operat szacunkowy zawierający wycenę prawa własności i prawa użytkowania wieczystego nieruchomości sporządzony przez rzeczoznawcę M. S.-M.. Wnioskodawcy wnieśli liczne zastrzeżenia do ww. operatu (przekazane organowi m.in. w piśmie z dnia 26 kwietnia 2012 r.), lecz organ ich nie uwzględnił. Z uwagi na powyższe wnioskodawcy wystąpili do Małopolskiego Stowarzyszenia Rzeczoznawców Majątkowych o dokonanie oceny ww. operatu. Komisja Opiniująca Małopolskiego Stowarzyszenia Rzeczoznawców Majątkowych wydała negatywną opinię dotyczącą oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego przez M. S.M., co z mocy art. 157 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami spowodowało, iż przedmiotowy operat utracił charakter opinii o wartości nieruchomości. Według twierdzeń rzeczoznawcy wadliwość operatu spowodował organ, podając błędne informacje.
Burmistrz Miasta Zakopane w dniu 5 września 2012 r. zlecił wykonanie operatu szacunkowego kolejnemu rzeczoznawcy majątkowemu i zobowiązał się do dostarczenia tego operatu stronie skarżącej, o czym powiadomił stronę pismem z dnia 18 września 2012 r.
Strona skarżąca podniosła, iż do dnia wniesienia skargi na bezczynność, organ nie przedłożył ww. operatu. Natomiast postanowieniem z dnia 15 października 2012 r. w sposób nieuprawniony organ zawiesił przedmiotowe postępowanie z uwagi na konieczność rozstrzygnięcia kwestii wstępnej, za którą uznał postępowanie rozgraniczeniowe działki nr [...]. Na skutek zażalenia wniesionego na ww. postanowienie, SKO w Nowym Sączu, postanowieniem z dnia 6 grudnia 2012 r. uchyliło postanowienie Burmistrza Miasta Zakopane.
Wniesione przez stronę zażalenie w trybie art. 37 k.p.a. nie zostało przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu uznane za uzasadnione.
Strona skarżąca zauważyła, że postępowanie o przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności, co do zasady nie jest nadmiernie skomplikowane i długotrwałe. W niniejszej sprawie nie budziła żadnej wątpliwości organu ważność prawa użytkowania wieczystego, które ma zostać przekształcone, ani legitymacja wnioskodawców. Niezałatwienie więc sprawy w terminie przewidzianym przepisami kodeksu postępowania administracyjnego nie znajduje uzasadnienia w merytorycznej trudności rozstrzygnięcia bądź w stopniu skomplikowania stanu faktycznego czy konieczności zgromadzenia materiału dowodowego oraz przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.
Strona skarżąca podniosła nadto, że bezczynność organu cechuje rażące naruszenie prawa, bowiem nie sposób pominąć ze strony organu lekceważenia skarżącej oraz braku podejmowania jakichkolwiek czynności przez czas trwania postępowania.
Mając na uwadze powyższe, skarżąca Spółka wniosła o zobowiązanie Burmistrza Miasta Zakopane do wydania stosownej decyzji w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, oraz o stwierdzenie, że bezczynność miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wniosła także o zasądzenie od Burmistrza Miasta Zakopane kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta Zakopane wyjaśnił, że na wniosek użytkowników wieczystych działki nr [...] obr. 5, tj. firmy "[...]" sp. z o.o. A. G. Ł. i T. Ł. z dnia 17 listopada 2011 r., wszczęte zostało w dniu 19 grudnia 2011 r. postępowanie administracyjne w sprawie przekształcenia prawa użytkowania ww. działki w prawo własności.
Pismem z dnia 2 kwietnia 2012 r. użytkownicy wieczyści poinformowani zostali, że na potrzeby prowadzonego postępowania sporządzony został operat szacunkowy przez rzeczoznawcę majątkowego.
Przedmiotowy operat został zakwestionowany przez wnioskodawców, którzy wystąpili do Małopolskiego Stowarzyszenia Rzeczoznawców Majątkowych w Krakowie o ocenę prawidłowości operatu. Komisja Opiniująca Małopolskiego Stowarzyszenia Rzeczoznawców Majątkowych w Krakowie potwierdziła, że operat zawiera szereg błędów i nie może stanowić podstawy ustalenia wartości rynkowej prawa własności nieruchomości ani wartości prawa użytkowania wieczystego.
Pismem z dnia 29 czerwca 2012 r. Burmistrz Miasta Zakopane powiadomił o tym fakcie pełnomocnika wnioskodawców informując jednocześnie, że pismem z daty 29 czerwca 2012 r. wystąpił do rzeczoznawcy majątkowego o skorygowanie operatu szacunkowego z uwzględnieniem uwag Komisji Opiniującej. Pismem z dnia 9 sierpnia 2012 r. biegła zwróciła się z prośbą o umożliwienie jej odstąpienia od wykonania operatu szacunkowego działki nr [...] szczegółowo uzasadniając swoje stanowisko.
Burmistrz Miasta Zakopane zaznaczył, iż równocześnie do czasu zakończenia postępowania rozgraniczeniowego zawiesił postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. postępowanie w sprawie przekształcenie prawa użytkowania wieczystego działki nr [...] w prawo własności.
W dalszej części odpowiedzi na skargę Burmistrz wskazał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012 r. uznało zażalenie wniesione przez stronę skarżącą na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania za nieuzasadnione stwierdzając, że organowi I instancji w dniu wydania postanowienia nie można zarzucić bezczynności w rozumieniu art. 37 k.p.a.
Z kolei postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012 r. na skutek rozpoznania zażalenia strony skarżącej, SKO w Nowym Sączu, uchyliło postanowienie Burmistrza Miasta Zakopane o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie przekształcenia prawa wieczystego użytkowania wieczystego działki nr [...] w prawo własności.
Burmistrz Miasta Zakopane postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. ponownie zawiesił postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności działki nr [...]. Organ w ww. postanowieniu wykazał, iż wydanie przez Burmistrza Miasta Zakopane decyzji w przedmiotowej sprawie uzależnione jest od zakończenia postępowania rozgraniczeniowego. Postępowanie rozgraniczeniowe wykaże nowe granice i nową powierzchnię nieruchomości faktycznie użytkowanej przez użytkowników wieczystych, a co za tym idzie inna będzie (zdaniem organu wyższa) opłata za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego należna Gminie Miasto Zakopane. Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności działki ewidencyjnej nr [...] bez uwzględnienia użytkowanej dodatkowo powierzchni działek nr [...] i [...] naraziłoby Gminę Miasto Zakopane na straty finansowe. Argumenty te wskazują na konieczność zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku podkreślił, że stosownie do treści art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawę bez zbędnej zwłoki. Jeżeli załatwienie sprawy wymaga postępowania wyjaśniającego to jego zakończenie powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (§ 3). W przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., organ obowiązany jest zawiadomić stronę, podając przyczynę zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie w przypadku zwłoki z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 k.p.a.). Przekroczenie terminów wskazanych w art. 35 k.p.a., oznacza zatem stan bezczynności zaskarżalnej do sądu.
Dalej Sąd wskazał, że jak wynika z akt sprawy główną przyczyną jej niezałatwienia w terminach wskazanych w art. 35 k.p.a. była m.in. konieczność powtórnego sporządzenia operatu szacunkowego przez rzeczoznawcę majątkowego.
Następnie Burmistrz Miasta Zakopane postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. zawiesił postępowanie w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, z uwagi na prowadzone postępowanie rozgraniczeniowe działki nr [...].
Postanowienie to, w wyniku zażalenia strony skarżącej, zostało uchylone postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia [...] grudnia 2012 r. Kolegium w uzasadnieniu swego postanowienia wskazało, że Burmistrz Miasta Zakopane nie wykazał, by rozgraniczenie nieruchomości wypływało na zakres prawa użytkowania wieczystego i stanowiło przeszkodę prawną do jej przekształcenia w prawo własności. Pomimo stanowiska Kolegium, Burmistrz Miasta Zakopane, po zwrocie akt do organu, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. zawiesił na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. postępowanie w przedmiotowej sprawie. Burmistrz w uzasadnieniu wydanego postanowienia ponownie stwierdził, iż wydanie decyzji w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności uzależnione jest od wyniku postępowania rozgraniczeniowego.
Ponadto Sąd Wojewódzki zaznaczył, że akta administracyjne przedmiotowej sprawy są niekompletne i nie obrazują jej pełnego przebiegu. W szczególności w aktach tych nie zostało uwidocznione w jakich datach odbywały się poszczególne czynności między rzeczoznawcą a organem. Informacje dotyczące tych dat Sąd musiał dekodować z treści innych pism zawartych w aktach. Oceniając natomiast aktywność organu w okresie od wszczęcia postępowania do momentu jego zawieszenia w dniu 22 stycznia 2013 r. (z pominięciem okresu wcześniejszego zawieszenia postępowania od 15 października 2012 r. do 6 grudnia 2012 r.) Sąd wskazał, że organ wprawdzie podejmował w tym okresie czynności procesowe, związane przede wszystkim z wykonaniem prawidłowej wyceny nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego, jednakże organ ani razu w ciągu całego postępowania nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy do czego był zobowiązany na mocy art. 36 k.p.a.
Jednocześnie Sąd miał na uwadze, iż niezałatwienie sprawy w terminie było konsekwencją zaistniałych obiektywnie przeszkód uniemożliwiających Burmistrzowi Miasta Zakopane terminowe podjęcie rozstrzygnięcia (konieczność ponownego sporządzenia operatu szacunkowego). Jeżeli niezałatwienie sprawy w terminie określonym w przepisach procedury administracyjnej, jest konsekwencją zaistniałych obiektywnie przeszkód uniemożliwiających organowi administracji publicznej terminowe podjęcie rozstrzygnięcia, a strona informowana była o podejmowanych w toku postępowania czynnościach procesowych organu, to zaistniałej w takim stanie faktycznym bezczynności nie można zakwalifikować jako rażącej.
W przedmiotowej sprawie Burmistrz Miasta Zakopane systematycznie informował w toku postępowania stronę skarżącą, a następnie ustanowionego pełnomocnika strony skarżącej o podejmowanych czynnościach oraz o pojawiających się przeszkodach w zakończeniu postępowania (pisma z dnia 2 kwietnia 2012 r., z dnia 29 czerwca 2012 r., z dnia 20 lipca 2012 r., z dnia 2 sierpnia 2012 r., z dnia 19 września 2012 r., z dnia 6 grudnia 2012 r.).
W rezultacie Sąd doszedł do przekonania, że mimo przekroczenia terminów załatwienia sprawy określonych w k.p.a., bezczynność organu, choć naganna, nie nosi cechy rażącego naruszeniem prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można bowiem uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu. W przedmiotowej sprawie, od dnia wszczęcia postępowania organ niewątpliwie podejmował działania ukierunkowane na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy.
Okoliczność, iż postępowanie w sprawie przekształcenia prawa użytkowania w prawo własności było w chwili wyrokowania zawieszone postanowieniem Burmistrza Miasta Zakopane z dnia [...] stycznia 2013 r., wykluczała możliwość zobowiązania organu do załatwienia sprawy w wyznaczonym terminie. Zachodzi bowiem jedna z przyczyn wymienionych w art. 35 § 5 k.p.a. wyłączająca bieg terminów procesowych. Z uwagi na powyższe, Sąd nie zakreślił organowi terminu do wydania aktu administracyjnego i w tym zakresie umorzył postępowanie.
Burmistrz Miasta Zakopane w skardze kasacyjnej od powyższego orzeczenia wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez niewydanie przez Sąd wyroku oddalającego skargę w oparciu o całość akt sprawy, mimo iż ze zgromadzonych w aktach sprawy dowodów jednoznacznie wynika, że Burmistrz Miasta Zakopane wobec zawieszenia postępowania administracyjnego prowadzonego w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego działki ewid. nr [...] obręb 5 Zakopane w prawo własności nieruchomości nie znajdował się w bezczynności;
2) art. 133 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 37 § 1 oraz art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez błędne uznanie bezczynności organu, mimo zawieszenia postępowania administracyjnego prowadzonego przez Burmistrza Miasta Zakopane w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego działki ewid. Nr [...] obręb 5 Zakopane w prawo własności nieruchomości.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu.
Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw.
Autor skargi kasacyjnej naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a. w związku z przepisami art. 37 § 1 oraz art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. uzasadnił tym, że gdyby Sąd Wojewódzki uwzględnił cały materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy, to orzec powinien o oddaleniu skargi. Przede wszystkim, zdaniem organu, nie było dopuszczalne stwierdzenie bezczynności w sytuacji gdy w dacie wyrokowania postępowanie administracyjne było zawieszone.
Uznając zarzuty kasacyjne za niezasadne należy w pierwszej kolejności zwrócić uwagę, że wskutek kolejnych nowelizacji przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – rozszerzono katalog środków służących przeciwdziałaniu bezczynności organów administracji i przewlekłemu prowadzeniu postępowania administracyjnego. W konsekwencji w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ukształtowane zostało stanowisko, że przepis art. 149 p.p.s.a. w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo nie miały charakteru rażącego. Przyjmuje się również, że unormowanie art. 149 § 1 zdanie pierwsze i zdanie drugie p.p.s.a. zawiera odrębne od siebie podstawy orzekania uzależnione od stanu faktycznego sprawy. Stwierdzenie zatem, czy bezczynność lub przewlekłość postępowania miała miejsce (czy nie miała miejsca) z rażącym naruszeniem prawa nie ma charakteru akcesoryjnego w stosunku do rozstrzygnięcia sądu zobowiązującego organ do podjęcia określonego działania (por. postanowienie NSA z 26 lipca 2012 r., II OSK 1360/12; postanowienie NSA z 13 listopada 2012 r., I OSK 2626/12; wyrok NSA z 5 lipca 2012 r., II OSK 1031/12; wyrok NSA z 15 stycznia 2013 r., II OSK 2390/12).
Określając kompetencje orzecznicze sądu w sprawach bezczynności i przewlekłości należy mieć na uwadze, że środki stosowane na podstawie art. 149 p.p.s.a. nie mają na celu wyłącznie dyscyplinowania organów administracji, ale mają w szerszym zakresie przeciwdziałać ich opieszałości w prowadzeniu spraw oraz służyć usuwaniu negatywnych skutków wynikających z bezczynności lub przewlekłości postępowań administracyjnych. Z tych względów wyrażony został w orzecznictwie pogląd, że wydanie przed organ administracji decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, a także wydanie decyzji przed wniesieniem wymienionych skarg, nie stanowi przeszkody do ich merytorycznego rozpoznania przez sąd administracyjny, na podstawie art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a. Uwzględnienie skargi w takim przypadku polega na rozstrzygnięciu czy bezczynność lub przewlekłość postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa i ewentualnym wymierzeniu grzywny (por. wyrok NSA z 3 września 2013 r., II OSK 891/13).
Odnosząc powyższe uwagi odpowiednio do stanu rozpatrywanej sprawy należało przyjąć, że wydanie przez organ administracji postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego przed datą wyrokowania w przedmiocie bezczynności, czy nawet przed datą złożenia skargi, nie stanowi przeszkody do orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny o tym, czy bezczynność (przewlekłość) miała miejsce czy nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W sytuacji zatem, gdy Sąd uzna, że zawieszenie postępowania administracyjnego czyni niemożliwym zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w wyznaczonym terminie, to nie oznacza, że zwolniony jest od oceny czy w toku całego postępowania doszło do bezczynności lub przewlekłości w działaniach organu. W szczególności konieczne jest zbadanie stanu sprawy na etapie poprzedzającym podjęcie postanowienia o zawieszeniu postępowania. Zauważyć bowiem trzeba, że w myśl art. 35 § 5 k.p.a. okresów zawieszenia postępowania nie wlicza się do terminów ustawowych przewidzianych na załatwienie spraw. Wnioskować zatem należy, że poza okresem zawieszenia o prawidłowości przebiegu postępowania decydować będzie zachowanie przez organ administracji terminów prawnie określonych według art. 35–36 k.p.a. oraz realizacja zasad ogólnych wyrażonych w art. 7, 8 oraz 12 k.p.a.
Z tych względów trafnie Sąd Wojewódzki zauważył, że w rozpatrywanej sprawie postępowanie wszczęte w dniu 19 grudnia 2011 r. do dnia wyrokowania nie zostało zakończone wydaniem merytorycznego rozstrzygnięcia, przy czym postanowienie o zawieszeniu postępowania wydane zostało 22 stycznia 2013 r. Oceniając aktywność organu zasadnie Sąd zwrócił uwagę, że wprawdzie podejmowano działania zmierzające do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, to jednak w ciągu całego postępowania ani razu organ nie wywiązał się z obowiązków wynikających z art. 36 k.p.a., a zwłaszcza nie zawiadamiał strony o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy. Niewątpliwie przedstawiony w uzasadnieniu wyroku przebieg kontrolowanego postępowania administracyjnego, znaczne przerwy w czynnościach podejmowanych przez organ prowadzący sprawę, niewypełnienie obowiązków z art. 36 k.p.a. – czyniły zasadnym stwierdzenie przez Sąd, że doszło do bezczynności organu administracji w okresie od wszczęcia postępowania do jego zawieszenia. Jednocześnie Sąd Wojewódzki dostrzegając, że nieterminowe załatwienie sprawy spowodowane było częściowo przyczynami niezależnymi od organu, orzekł w sentencji wyroku, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Odrębnym zagadnieniem, nie objętym jednak zarzutami kasacyjnymi, jest prawidłowość zakwalifikowania zwłoki w załatwieniu niniejszej sprawy jako bezczynności, a nie przewlekłości. Pozostaje to jednak poza granicami kontroli kasacyjnej, zwłaszcza że jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej strona skarżąca zdefiniowała pojęcie bezczynności w sposób identyczny jak uczynił to Sąd.
Z uwagi na brak zarzutu dotyczącego art. 151 p.p.s.a. oraz art. 161 § 1 pkt 1, 2 i 3 p.p.s.a. poza weryfikacją instancyjną pozostała prawidłowość rozstrzygnięcia Sądu Wojewódzkiego zawartego w pkt II zaskarżonego wyroku.
Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego podjęte zostało na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło