II OSK 1983/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-03-19
Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Małgorzata Stahl, Zygmunt Zgierski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy zmieniająca miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, która zawiera sformułowanie "Na terenie gminy" w odniesieniu do dopuszczenia realizacji inwestycji, wykracza poza zakres określony w uchwale o przystąpieniu do zmiany planu i tym samym narusza prawo?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo stwierdził nieważność części uchwały rady gminy. Sąd uznał, że sformułowanie "Na terenie gminy" w § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f uchwały, dopuszczające lokalizację elektrowni wiatrowych i biogazowni, wykraczało poza zakres określony w uchwale o przystąpieniu do zmiany planu, która dotyczyła jedynie konkretnych działek. Takie sformułowanie stanowiło istotne naruszenie trybu uchwalania planu i zasad państwa prawnego, w tym pewności prawa, co uzasadniało stwierdzenie nieważności tej części uchwały.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G. C. na uchwałę Rady Gminy Czernice Borowe zmieniającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, która dopuszczała lokalizację elektrowni wiatrowych i biogazowni na terenach rolnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność części uchwały, uznając, że sformułowanie "Na terenie gminy" wykraczało poza zakres zmian określony w uchwale o przystąpieniu do sporządzenia planu. Rada Gminy wniosła skargę kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię przepisów dotyczących interesu prawnego skarżącego oraz zakresu regulacji uchwały.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Rady Gminy Czernice Borowe.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 19 marca 2015 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska sędzia NSA Małgorzata Stahl /spr./ sędzia del. NSA Zygmunt Zgierski Protokolant asystent sędziego Katarzyna Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Rady Gminy Czernice Borowe od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 maja 2013 r. sygn. akt IV SA/Wa 2799/12 w sprawie ze skargi G. C. na uchwałę Rady Gminy Czernice Borowe z dnia 24 sierpnia 2009 r. nr 208/XXIII/09 w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 maja 2013 r. po rozpoznaniu sprawy ze skargi G. C. na uchwałę Rady Gminy Czernice Borowe z dnia 24 sierpnia 2009 r. nr 208/XXIII/09 w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w punkcie 1. stwierdził nieważność użytego w zaskarżonej uchwale, w części tekstowej § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f w zdaniu wstępnym zwrotu: "Na terenie gminy", w punkcie 2. stwierdził, że zaskarżona uchwała, w części opisanej w pkt 1 wyroku, nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, w punkcie 3. zasądził od Rady Gminy Czernice Borowe na rzecz skarżącego kwotę 557 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zaskarżoną uchwałą zmodyfikowano miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą nr 100/IX/2003 Rady Gminy Czernice Borowe z dnia 10 grudnia 2003 r., zwany dalej "Planem z 2003 roku".
W skardze, wniesionej na zasadzie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), G. C. - właściciel działki nr ew. [...] obr. nr [...] sformułował zarzuty naruszenia:
- art. 7 w zw. z art. 4 pkt 11 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r., Nr 121, poz. 1266) w związku z art. 17 pkt 8 (obecnie 6 lit. c) w zw. z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w brzmieniu obowiązującym w chwili podjęcia uchwały (Dz.U. z 2008 r., Nr 220, poz. 1413) poprzez nieuzyskanie zgody ministra właściwego do spraw rolnictwa na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych, co stanowi naruszenie zasad sporządzania planu,
- art. 15 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w brzmieniu obowiązującym w chwili podjęcia uchwały, poprzez niedokonanie rozgraniczenia liniowego w planie miejscowym terenów o różnych przeznaczeniu,
- art. 17 pkt 4 w zw. z art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w brzmieniu obowiązującym w chwili podjęcia uchwały, poprzez zaniechanie przeprowadzenia prognozy oddziaływania na środowisko zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
- art. 9 ust. 4 oraz art. 15 ust. 1 w zw. z art. 28 ust. 1 o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w brzmieniu obowiązującym w chwili podjęcia uchwały w zakresie, w jakim zaskarżona uchwała nie uwzględnia zapisów studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy,
- art. 31 ust. 1 oraz art. 64 Konstytucji R.P. w związku z art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16 poz. 93 ze zm.), w zakresie w jakim przyjęta uchwała ogranicza właścicieli nieruchomości w uprawnieniu do rozporządzania nieruchomościami,
- art. 46 w zw. z art. 47 oraz art. 51 i 52 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 r. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) poprzez nieprzeprowadzenie strategicznej oceny oddziaływania na środowisko zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W uzasadnieniu skargi odnotowano, że z formalnego punktu widzenia zmiana Planu dotyczyła jedynie fragmentów gminy i nie odnosiła się do całego jej obszaru. Niemniej jednak w § 3 pkt 10 na terenach o symbolu R, przeznaczonych pod uprawy rolnicze bez prawa wznoszenia obiektów budowlanych, dopuszczono rozbudowę istniejących zagród rolniczych oraz infrastruktury technicznej, w tym instalacji służących rolnictwu oraz służących utylizacji ścieków rolniczych i bytowych. Natomiast w § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f zmiany Planu, na terenie gminy umożliwiono realizację źródeł energii odnawialnej w postaci elektrowni wiatrowych oraz biogazowni. W uchwale w sposób bardzo ogólny przyjęto, że tego rodzaju inwestycje dopuszczalne są na terenach rolniczych (oznaczonych symbolem R), z wyjątkiem korytarzy ekologicznych, Obszaru Chronionego Krajobrazu, planowanych użytków ekologicznych oraz obszaru Natura 2000. W tym też miejscu wskazano na ograniczenia jakie wynikają z realizacji projektów dotyczących elektrowni wiatrowych. Aktualnie toczy się postępowanie w przedmiocie ustalania środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, co do realizacji farmy elektrowni wiatrowych na działkach przyległych do nieruchomości skarżącego, co będzie miało wpływ na zakres możliwości użytkowania jego działki.
W odwiedzi na skargę Rada Gminy wniosła o jej oddalenie. Wskazano, że skarżący nie ma interesu prawnego do zaskarżenia uchwały o zmianie Planu, gdyż wprowadzone zapisy nie mają wpływu na zakres wykonywania przez niego prawa własności – ewentualne oddziaływania, w następstwie realizacji zapisów aktu, będą dotyczyć terenów rolnych, bez prawa zabudowy. Wyjaśniono, że gmina nie naruszyła zakresu władztwa planistycznego a na etapie procedowania nad zmianą Planu nie były zgłaszane uwagi i zastrzeżenia. Zamieszczono również polemikę z zarzutami naruszania poszczególnych, przywołanych w skardze, regulacji normatywnych.
W trakcie rozprawy na pytanie Sądu pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że działka wnoszącego skargę nie leży na terenach wskazanych w uchwałach o przystąpieniu do zmiany Planu ani w bezpośrednim ich sąsiedztwie. Ustaleń, co do tego, jakoby zapisy zmiany planu odnośnie użytków rolnych dotyczyły wszelkich terenów objętych Planem z 2003 r. nie zaś tylko działek, dla których przystąpiono do zmiany Planu, dokonał na podstawie wyjaśnień pracowników Urzędu Gminy. Tak interpretowana była zaskarżona uchwała w konkretnym postępowaniu o ustalenie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.
Pełnomocnik Rady potwierdził, że działka skarżącego, nie leży na terenach wskazanych w uchwale o przystąpieniu do zmiany Planu ani, w bliskim sąsiedztwie. Wyjaśniła, że zmiana Planu składa się z dwu fragmentów. Część zapisów obejmuje działki objęte uchwałami o przystąpieniu do zmiany a inne dotyczą całego Planu z 2003 roku – tj. § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f. Wyjaśnił, że brak jest uchwały, z której wynikałoby przystąpienie do zmian Planu z 2003 roku co do obszaru całej Gminy. Podniósł, że obecnie skarżący w odniesieniu do działki nr ew. [...] uzyskał pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego, a zatem konieczna będzie zmiana lokalizacji planowanej turbiny elektrowni wiatrowej, lecz - tym samym - nie posiada interesu prawnego do zaskarżonej uchwały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na wstępie przystąpił do zakwestionowanego przez Radę Gminy uprawnienia do wniesienia skargi przez G. C.. W tej kwestii Sąd wyjaśnił, że skarżący swoją legitymację skargową wywodzi m.in. z faktu, że sposób zagospodarowania przyległych terenów będzie miał wpływ na możliwość korzystania z jego nieruchomości. Sąd wskazał przy tym, że nie można także pominąć, iż - co wynika z treści § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f skarżonej uchwały - może ona dotyczyć bezpośrednio działki skarżącego, skoro w Planie z 2003 roku (co potwierdza Rada Gminy) określona jest właśnie jako teren rolniczy (R). W takiej sytuacji podstawą materialnoprawną, z której wynika prawo skarżącego do kwestionowania wadliwych - w jego ocenie - postanowień aktu prawa miejscowego - jest art. 140 w zw. z art. 144 ustawy - Kodeks cywilny, w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, mając także na względzie art. 6 ust. 2 pkt 2 tej ustawy (kwestia istnienia interesu prawnego). W kontekście naruszenia interesu prawnego, Sąd uznał za trafne wywody skarżącego, iż wobec postanowień zawartych w zmianie Planu, w wyniku dopuszczenia określonego zagospodarowania działek sąsiednich, może być ograniczona możliwość nieskrępowanego korzystania z jego działki. Wynika to z następujących ustaleń § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f zaskarżonej uchwały: "wokół miejsca lokalizacji elektrowni, zabezpieczyć obszar ograniczonego użytkowania powodowany zagrożeniem ponadnormatywnego oddziaływania instalacji na środowisko w fazie eksploatacji; wielkość tego obszaru wynikać będzie z dopuszczalnych poziomów immisji hałasu w środowisku dla istniejących i planowanych funkcji terenu wyznaczona izofoną 45 dBA w porze nocnej; poza tym obszarem eksploatacja instalacji nie powinna powodować przekroczenia standardów jakości środowiska" oraz "w obszarze ograniczonego użytkowania nie dopuszcza się zabudowy mieszkaniowej, zabudowy rekreacji indywidualnej, obiektów przeznaczonych na stały pobyt ludzi, a grunty będą użytkowane rolniczo" (tiret 10 i 11). W tej sytuacji, Sąd uznał, że skarżący ma interes prawny dla kwestionowania zmian Planu, co do działek sąsiednich, do których nie dysponuje prawami, a przede wszystkim co do własnej działki, której także ma dotyczyć zaskarżona uchwała a interes ten został naruszony (w określony sposób ukształtowano zakres możliwości swobodnego korzystania z nieruchomości wnoszącego skargę). Oznacza to w praktyce możliwość skutecznego żądania oceny legalności tego aktu przez Sąd.
Dalej Sąd wskazał, że bez znaczenia jest sygnalizowana przez Radę okoliczność, że obecnie skarżący uzyskał decyzję administracyjną umożliwiającą zabudowę jego nieruchomości, co jakoby, w świetle odnośnych postanowień zmiany Planu, powinno skutkować zmianą warunków realizacji przedsięwzięcia (farmy wiatrowej) na terenach przyległych (według stanowiska Rady Gminy). Wobec także tej okoliczności, bez wątpienia ustalenia skarżonego aktu pozostają w bezpośrednim związku z zakresem ustawowo chronionych praw i obowiązków danego właściciela nieruchomości, ma więc on uprawnienie do kwestionowania postanowień danego aktu prawa miejscowego.
Przystępując do kontroli zaskarżonej uchwały Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie z przyczyn w niej podniesionych. Badając prawidłowość trybu przyjmowania aktu, wobec skutecznego jego zaskarżenia, Sąd stwierdził z urzędu, co następuje:
- jak wynika z przedłożonej dokumentacji oraz treści samej zaskarżonej uchwały (patrz podstawa prawna) przesłanką do procedowania nad zmianą Planu z 2003 był szereg uchwał Rady Gminy tj.: nr 67/VI/07 z dnia 9 lipca 2007 r., nr 73/VII/07 z dnia 10 października 2007r. i nr 123/X/08 z dnia 28 marca 2008 r.; w ich treści wskazano, że stosowne zmiany będą dotyczyć wyłącznie pewnych działek o konkretnych numerach a zmiany będą obejmować określone kwestie; wśród nich dla kilku działek wskazano, umożliwienie realizacji siłowni wiatrowych (uchwała z dnia 10 października 2007 r. - § 2 pkt 2, 4, 5, 13 i 14).
- w samej treści zmiany Planu – w części wstępnej (§ 1 pkt 2 i 3) wskazano, że uchwalone zmiany dotyczą terenów zamieszczonych w załącznikach do uchwały; świadczą o tym sformułowania: "Ustalenia zmiany Planu będące treścią przedmiotowej Uchwały, odnoszą się do obszarów we wsiach: Borkowo Falenta, Chojnowo, Chrostowo Wielkie, Czernice Borowe, Jastrzębiec, Obrębiec, Olszewie, Pawłowo Kościelne, Pawłówko, Pierzchały, Rostkowo, Szczepanki, Węgra, określonych w uchwałach Rady Gminy: nr 67/VI/07 z dnia 9 lipca 2007r., nr 73/VII/07 z dnia 10 października 2007r., nr 123/X/08 z dnia 28 marca 2008r.", "Integralnymi częściami uchwały dot. zmiany Planu są: [.... ] 4) część graficzna zmiany Planu - rysunki zmiany Planu w skali 1:1000 i 1:5000 będące załącznikami nr 4 - 24 do uchwały" oraz "Plan zawiera uregulowania (w zależności od problematyki występującej w granicach obszarów) w zakresie:"
- jednocześnie w § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f uchwały zawarto zapis "Na terenie gminy dopuszcza się realizację źródeł energii odnawialnej w postaci elektrowni wiatrowych oraz biogazowi. Lokalizacja tych instalacji dopuszczalna jest na terenach rolniczych (R)," a dalej zamieszczono generalne ograniczenia i warunki realizacji tego rodzaju obiektów.
W oparciu o powyższe Sąd uznał, że wobec nie przystąpienia do zmian Planu w innym zakresie niż wskazany w części wstępnej, nie było dopuszczalne zamieszczenie w § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f normy, z której brzmienia wynika jakoby dane postanowienia zmiany Planu dotyczyły wszelkich terenów rolniczych (oznaczonych literą R) na Planie z 2003 roku, z zachowaniem tylko wskazanych w zmianie Planu ograniczeń. Naruszono tym w sposób istotny zarówno tryb uchwalania planu (art. 14 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) – obowiązek poprzedzenia uchwalenia planu (jego zmian) uchwała o przystąpieniu do sporządzenia planu (jego zmiany) - jak i stanowioną art. 2 Konstytucji RP zasadę państwa prawnego zawierającą - w ramach reguły pewności prawa - wymaganie poprawnej (jasnej) legislacji przy tworzeniu aktów prawa miejscowego. Wskazana norma konstytucyjna musi być stosowana bezpośrednio, w myśl art. 8 ust. 2 ustawy zasadniczej. Przyjęty przez Radę Gminy akt normatywny zawiera wewnętrzną sprzeczność – z jednej strony wskazano w nim expressis verbis – w części wstępnej (rozdział I - Postanowienia ogólne), jakoby dotyczył on wyłącznie wymienionych terenów wskazanych w załącznikach do uchwały, z drugiej zaś - wśród ustaleń szczegółowych (rozdział III podrozdział - Zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej) - zawarto normę, która jest rozumiana - w aktualnej praktyce działania organów administracji (co zilustrowano załączoną dokumentacją postępowania w sprawie indywidualnej) - jako generalna modyfikacja ustaleń Planu z 2003 roku dla wszystkich terenów rolnych o pewnych cechach. Skutki obowiązywania zmiany Planu wykraczałyby więc poza obszary wskazane na wstępie skarżonej uchwały. Takie znacznie § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f wynika też bezpośrednio z jego brzmienia (użycie określenia "Na obszarze całej gminy").
Sąd podkreślił, że przyjęcie stosownej uchwały o przystąpieniu do sporządzania (zmiany) planu miejscowego wraz z przedmiotowym wskazaniem rozważanych zmian (art. 14 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) ma kluczowe znaczenie w kontekście zapewnienia zainteresowanym (w tym, posiadającym w sprawie interes prawny, właścicielom nieruchomości) możliwości zgłaszania wstępnych uwag a potem zastrzeżeń do projektowanych zapisów (art. 17 pkt 1, 9, 11-14 w zw. z art. 18 ust.. 1 oraz art. 19 wskazanej ustawy), które z kolei w razie nieuwzględnienia powinny zostać ostatecznie rozważone, co do meritum przez organ uchwałodawczy (art. 20 ust. 1 zd. 1 ustawy – "Plan miejscowy uchwala rada gminy [...] rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu"). Wobec uchybienia w danym przypadku ustawowym obowiązkom bez znaczenia jest okoliczność, przywoływana przez Radę, że w toku procedury zmiany Planu do projektu nie wniesiono uwag a zainteresowanie pracami nad nim było znikome. Nigdy bowiem, w prawidłowy sposób, nie upubliczniono informacji o procedowaniu co do zmian obejmujących kwestionowane w skardze ustalenia.
Istotne naruszenie trybu uchwalania planu (reguły wskazane wyżej stosuje się do zmian planu – art. 27 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) musiało skutkować stwierdzeniem nieważności uchwały, w myśl art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w zakresie, w jakim ustalenia aktu prawa miejscowego nie mogły być skutecznie przyjęte i jednocześnie rzutują na status prawny strony skarżącej (naruszają jej interes prawny).
Stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w zakresie wskazanym w sentencji wyroku, oznacza, że nie mogła być ona skutecznie podjęta i w danej części nie wywołuje skutków prawnych. Następstwem takiej oceny stanu prawnego musi być konstatacja, że uchwalona zmiana Planu dotyczyła wyłącznie działek wskazanych w załączniku do uchwały, które nie leżą nawet w sąsiedztwie nieruchomości skarżącego. Wobec tego sposób ich zagospodarowania nie może mieć wpływu na zakres wykonywania prawa własności przez skarżącego. Oznacza to, że nie może on skutecznie podważać innych postanowień zaskarżonej uchwały, jako nie naruszających jego interesu prawnego (zakres możliwości skutecznego wniesiona skargi – art. 101 ustawy o samorządzie gminnym). Z kolei Sąd administracyjny nie jest uprawniony do kontroli legalności aktu prawa miejscowego w zakresie, w jakim nie został on skutecznie zaskarżony. Stąd nie mogły być rozpatrzone zarzuty skargi, co do naruszenia wskazanych w niej regulacji normatywnych a wiążące się w istocie z prawidłowością zakładanego przeznaczenia konkretnych terenów i ustalenia związanych z tym warunków - kwestie braku wymaganej zgody właściwego ministra, naruszenie granic władztwa planistycznego, zasady wydzielania terenów o różnych funkcjach, sprzeczność ze studium, brak przeprowadzenia stosownych strategicznych ocen oddziaływania na środowisko. Kontroli legalności zmiany Planu w pozostałym zakresie mogą żądać jedynie osoby których interesu prawnego one w istocie dotyczą bądź wojewoda (art. 93 ust. 1 zd. 2 ustawy o samorządzie gminnym) czy inne podmioty wskazane w art. 50 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W szczególności Sąd wskazał, że np. przywołany w skardze § 3 pkt 10 zaskarżonej uchwały dotyczy wyłącznie terenów wymienionych w § 1 pkt 2 uchwały. Z samej jego treści ani wobec usytuowania danej jednostki redakcyjnej (w Rozdział II - Ogólne ustalenia realizacyjne dla obszarów objętych opracowaniem) w stosunku do wskazanych w części wstępnej zasad ogólnych (Rozdział I -Postanowienia ogólne) nie sposób także wywieść innych wniosków.
Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 147 § 1 i art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 i 2. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono w pkt 3 na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ww. ustawy oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 490).
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła Gmina Czernice Borowe, reprezentowana przez adwokata. Wyrok Sądu I instancji zaskarżono w całości wskazując na następujące zarzuty naruszenia prawa materialnego:
1. art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że skarżący miał interes prawny w zaskarżeniu uchwały Rady Gminy Czernice Borowe z dnia 24 sierpnia 2009 r., nr 208/XXIII/09 w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, pomimo że działka o numerze ew. [...], obręb D., której jest właścicielem, nie graniczy bezpośrednio ani pośrednio z terenami objętymi zakresem regulacji zaskarżonej uchwały, co w konsekwencji wyklucza możliwość jakiegokolwiek oddziaływania postanowień zaskarżonej uchwały na możliwość korzystania przez skarżącego z jego działki i wykonywania w stosunku do niej swoich uprawnień właścicielskich.
2. § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f uchwały Rady Gminy Czernice Borowe z dnia 24 sierpnia 2009 r., nr 2008/XXIII/09 w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zw. z art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na nieuzasadnionym przyjęciu, że zwrot "na terenie gminy" oznacza dopuszczenie realizacji inwestycji źródeł energii odnawialnej w postaci elektrowni wiatrowych oraz biogazowi na terenie całej gminy Czernice Borowe, a nie wyłącznie na terenach objętych zakresem regulacji zaskarżonej uchwały, tj. terenach wymienionych enumeratywnie w jej § 1 ust. 2 (Zakres Regulacji Planu) i w jego konsekwencji błędne przyjęcie, że powyższa uchwała narusza w sposób istotny tryb sporządzania miejscowego planu, które to naruszenie uprawniało Sąd I instancji do stwierdzenia jej częściowej nieważności.
Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi. Jednocześnie wniesiono o zasądzenie na rzecz organu od skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną G. C., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o oddalenie skargi oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego w całości wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W załączeniu zaś do pisma procesowego z dnia 11 marca 2015 r. pełnomocnik G. C. wywodząc, iż treść zaskarżonej uchwały spowodowała utratę możliwości budowy siedliska na działce stanowiącej własność skarżącego, przedłożył następujące dokumenty: pismo skarżącego z dnia [...] maja 2012 r. skierowane do Wójta Gminy Czernice Borowe co do możliwości zlokalizowania nowego siedliska na jego działce, akt notarialny dokumentujący darowiznę na rzecz skarżącego, pismo Wójta Gminy Czernice Borowe z dnia [...] maja 2012 r. oraz mapę z zaznaczonymi działkami nr [...] oraz [...] w obrębie D.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do postanowień art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Przede wszystkim zaznaczyć należy, że rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skarga G. C. została wniesiona w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (aktualnie: t.jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 594 ze zm.). Powołany przepis wymaga dla skutecznego wniesienia skargi na uchwałę organu gminy wykazania nie tylko istnienia po stronie skarżącego interesu prawnego, ale także naruszenia tego interesu. Interes prawny jest kategorią prawa materialnego, obejmuje uprawnienia oparte na prawie. Wnosząc skargę należy wykazać, że zaskarżana uchwała godzi w tak rozumiany interes prawny lub uprawnienie skarżącego w rezultacie prowadząc do zmiany lub uszczuplenia jego sfery prawnej (do zniesienia, ograniczenia lub uniemożliwienia korzystania z prawa). Uwzględniając powyższe, dla możliwości przystąpienia przez Sąd do oceny, czy w niniejszej sprawie doszło do podnoszonego w skardze nadużycia władztwa planistycznego, wymagane było ustalenie ponad wszelką wątpliwość, że postanowienia przyjętych zmian planu miejscowego godzą w prawa skarżącego przysługujące mu z tytułu własności działek znajdujących się na terenie Gminy Czernice Borowe. Zgodzić się w tym względzie należy z dokonaną przez Sąd pierwszej instancji oceną, że z uwagi na brzmienie części wstępnej § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f uchwały Rady Gminy Czernice Borowe w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ("Na terenie Gminy"), przyjęte ustalenia planistyczne świadczą o istnieniu aktualnego i rzeczywistego interesu prawnego skarżącego pomimo tego, że nie jest on właścicielem działek położonych na terenach objętych uchwałą o przystąpieniu do zmiany planu, ani też w bezpośrednim ich sąsiedztwie. Nie sposób również zakwestionować przyjętej przez Sąd oceny dotyczącej istnienia naruszenia interesu prawnego skarżącego. Powołane bowiem sformułowanie użyte w § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f zaskarżonej uchwały pozwalało na lokalizację elektrowni wiatrowej na sąsiedniej działce wpływając w negatywny sposób na możliwość zagospodarowania działki skarżącego, o czym świadczą choćby argumenty Wójta Gminy przedstawione w piśmie z dnia [...] maja 2012 r. w odpowiedzi na zapytanie skarżącego o możliwość powstania nowego siedliska na jego nieruchomości.
W świetle powyższego, zgodzić się należy z Sądem I instancji, iż z całokształtu okoliczności sprawy wynika, że postanowienia zaskarżonej uchwały naruszają interes prawny skarżącego. Powyższe stwierdzenie czyniło uprawnionym dokonywanie przez Sąd rozważań dotyczących procedury uchwalania planu, jak również oceny legalności ingerencji organu planistycznego w prawa przysługujące skarżącemu. Zgodzić się w tej mierze należy z konkluzją Sądu, iż zwrot "Na terenie gminy" użyty w zdaniu wstępnym § 10 pkt 2 ppkt 7 lit. f zaskarżonej uchwały wykraczał poza dozwolony zakres tej regulacji. Objęcie więc obszaru całej Gminy możliwością lokalizowania źródeł energii odnawialnej stanowiło nieznajdującą swych podstaw w uchwale intencyjnej ingerencję w sposób zagospodarowania obszarów, które nie mogły zostać objęte dokonanymi zmianami. Stwierdzenie zatem braku możliwości rozciągnięcia dokonanej zmiany na teren całej Gminy uprawniało Sąd do stwierdzenia nieważności użytego w powoływanym zapisie uchwały sformułowania. Nie sposób zgodzić się z twierdzeniem autora skargi kasacyjnej, że powoływany zwrot należy rozumieć jedynie w kontekście obszaru, jaki został objęty zmianą planistyczną, a wyznaczony § 1 ust. 2. Zauważyć bowiem trzeba, że zaskarżona uchwała dokonuje zmian w uchwale dotyczącej miejscowego planu zagospodarowania całej Gminy, w tym też kontekście należy odczytywać zakwestionowane przez Sąd sformułowanie.
Z uwagi na powyższe skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu na mocy art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło