II GSK 1706/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-12-12

Skład orzekający: Dariusz Dudra, Andrzej Kuba, Małgorzata Korycińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ustalenie i nałożenie korekty finansowej w związku z naruszeniem przepisów prawa zamówień publicznych przy realizacji projektów współfinansowanych ze środków UE wymaga wydania odrębnej decyzji administracyjnej, czy też może być dokonane w ramach decyzji o zwrocie części dofinansowania?
Ratio decidendi
Ustalenie i nałożenie korekty finansowej, o której mowa w art. 26 ust. 1 pkt 15a ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, nie wymaga wydania odrębnej decyzji administracyjnej. Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że konieczne jest wydanie takiej decyzji przed wydaniem decyzji o zwrocie środków, naruszając tym samym przepisy postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Zarządu Województwa W.-M. o zwrocie części dofinansowania z budżetu Unii Europejskiej dla Gminy G. z powodu naruszenia przepisów Prawa zamówień publicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organu, uznając, że naruszono przepisy proceduralne, w tym art. 7 i 77 k.p.a., i że przed wydaniem decyzji o zwrocie środków powinna zostać wydana odrębna decyzja o nałożeniu korekty finansowej. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Zarządu Województwa W.-M. od tego wyroku.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w O.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędziowie NSA Andrzej Kuba (spr.) Małgorzata Korycińska Protokolant Anna Fyda-Kawula po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Zarządu Województwa W.-M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 23 maja 2013 r. sygn. akt I SA/Ol 182/13 w sprawie ze skargi G. G. na decyzję Zarządu Województwa W.-M. z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu części dofinansowania z budżetu Unii Europejskiej 1) uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w O.; 2) zasądza od Gminy G. na rzecz Zarządu Województwa W.-M. 7.480 (słownie: siedem tysięcy czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 23 maja 2013 r. po rozpoznaniu sprawy ze skargi Gminy G. na decyzję Zarządu Województwa W. z dnia nr [...] w przedmiocie zwrotu części środków finansowych przyznanych w ramach realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zarządu Województwa W. z dnia 12 [...] 2011r. nr [...], oraz określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Z uzasadnienia Sądu I instancji wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia przyjął on następujące ustalenia. W dniu 28 [...] 2009 r. Zarząd Województwa W. zawarł z Gminą G. umowę o dofinansowanie projektu pn. "Rozwój funkcji uzdrowiskowej w G. poprzez urządzenie plaży i budowę parków: zdrojowego i kinezyterapeutycznego". W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych stwierdzono nieprawidłowości w zakresie stosowania przez beneficjenta przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2010r. nr113, poz.759 ze zm.). W ocenie IZ, nieprawidłowości te skutkowały koniecznością pomniejszenia wydatków kwalifikowalnych o wartość korekt finansowych naliczonych według zasad określonych w dokumencie opracowanym przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego zatytułowanym: "Wymierzanie korekt finansowych za naruszenia prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE". Z uwagi na brak możliwości wyliczenia korekty finansowej za pomocą metody dyferencyjnej, posłużono się metodą wskaźnikową. Decyzją z dnia 12 [...] 2011 r. na podstawie art. 207 ust. 1 pkt. 2 i ust. 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 157, poz. 1240 ze zm.) zobowiązano Gminę do zwrotu części środków przeznaczonych na realizację projektu finansowanego z udziałem środków europejskich i określono termin, od którego nalicza się odsetki oraz sposób zwrotu środków. W uzasadnieniu wydanej, w związku ze złożonym przez Gminę wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzji z dnia 24 [...] 2012 r., którą utrzymano w mocy opisaną powyżej decyzję z dnia 12 [...] 2011 r., wskazano, że beneficjent nieprawidłowo uzależnił możliwość udziału w przeprowadzonym w ramach projektu postępowaniu o udzielenie zamówienia na wyłonienie wykonawcy nadzoru inwestycyjnego, nr [...], od posiadania przez wykonawcę doświadczenia w pełnieniu usługi nadzoru nad inwestycjami realizowanymi ze środków pochodzących z budżetu państwa, jak i z Unii Europejskiej. W ocenie IZ, powyższy wymóg nie znajdował uzasadnienia w świetle zapisów art. 22 ust. 4 Prawa zamówień publicznych. IZ odwołała się do stanowiska wyrażonego w uchwale Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 24 marca 2011 r., sygn. akt KIO/KD 20/11, zgodnie z którym nie ma powodów, które uzasadniałoby twierdzenie, że jedynie wykonawca dysponujący osobami posiadającymi doświadczenie w realizacji zadań finansowanych ze środków UE gwarantuje prawidłowe wykonanie zamówienia. Zarząd Województwa wskazał ponadto na stwierdzone w toku czynności kontrolnych nieprawidłowości dotyczące postępowania nr [...] na wyłonienie wykonawcy robót budowlanych w ramach zadania pn. "Urządzenie plaży i budowa parku zdrojowego celem poprawy funkcji uzdrowiskowej w G.". W ocenie IZ, Gmina nieprawidłowo określiła przedmiot zamówienia poprzez wskazanie nazw własnych konkretnych produktów. Samo dopuszczenie przez zamawiającego możliwości złożenia rozwiązań równoważnych ze wskazanymi przez niego znakami towarowymi nie było wystarczające do uznania, że opis przedmiotu zamówienia nie naruszył przepisu art. 29 ust. 3 Prawa zamówień publicznych. Podobnie w toku postępowania na udzielenie zamówienia w zakresie wyłonienia wykonawcy robót budowlanych w ramach zadania pn. "Przebudowa rynku miasta G.", oznaczonego nr [...], zamawiający w sposób nieprawidłowy dokonał opisu przedmiotu zamówienia poprzez wskazanie znaków towarowych oraz wskazanie pochodzenia przedmiotu zamówienia bez określenia cech równoważności. W sposób niezgodny z prawem określił również, że oferowany przez wykonawcę przedmiot zamówienia może nie spełniać minimalnych wymagań SIWZ pod warunkiem uzyskania przez wykonawcę akceptacji zamawiającego i projektanta. Zdaniem IZ, powyższy sposób postępowania pozostawiał zamawiającemu niemal nieograniczoną uznaniowość co do zakwalifikowania innego niż wskazane w SIWZ urządzenia jako spełniające jego oczekiwania. IZ podniosła również, że wskazane przez zamawiającego parametry niektórych urządzeń i produktów wyrażone zostały w wartości constans, bez wskazania zakresu tolerancji, jakie mogą spełniać produkty równoważne, co w konsekwencji prowadziło do konieczności zaoferowania produktu identycznego ze wskazanym. IZ nie zgodziła się z zarzutami wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazała, w dniu 24 [...] 2011 r. doręczono beneficjentowi wezwanie do uregulowania zobowiązań wynikających z wykrytych nieprawidłowości i po bezskutecznym upływie terminu do ich zapłaty, wszczęto postępowanie administracyjne. W toku tego postępowania stronie zagwarantowano w pełni realizację procesowej zasady obiektywnego i bezstronnego rozpatrzenia sprawy, o której mowa w art. 24, art. 25 i art. 27 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 1960 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej jako "k.p.a.". W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Gmina G. wniosła o uchylenie w całości opisanej powyżej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji z dnia 12 [...] 2011 r. W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z dnia 21 czerwca 2012r. sygn. akt.I SA/Ol 153/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił decyzję Zarządu Województwa W. z dnia 24 [...] 2012r. oraz poprzedzającą decyzję z dnia 12 [...] 2011 r. w sprawie zwrotu dofinansowania wynikającego z umowy o dofinansowanie Projektu nr [...]. Sąd I instancji za trafne uznał zarzuty skargi, że w trakcie przedmiotowego postępowania administracyjnego naruszone zostały przepisy art. 7 i art. 77 k.p.a., a ponadto dostrzegł naruszenie art.8 i 11 k.p.a. W ocenie Sądu, decyzje Zarządu Województwa, jako Instytucji Zarządzającej, w sprawie zwrotu części dofinansowania nie spełniają powyższych wymogów proceduralnych. Brak w ich uzasadnieniach właściwego odniesienia do podstawy prawnej nałożenia przez Instytucję Zarządzającą korekty finansowej i skutków uprzedniego nałożenia korekty dla przeprowadzonego postępowania administracyjnego. Powoduje to, że nie jest możliwe dokonanie pełnej kontroli sądowej, gdyż nie jest znane stanowisko Instytucji w przedmiocie kardynalnej kwestii znaczenia ostatecznych ustaleń i nałożenia korekt w toku czynności podjętych przed wszczęciem postępowania administracyjnego. Powyższe okoliczności mają istotne znaczenie dla sprawy administracyjnej, w której Instytucja Zarządzająca domaga się od beneficjenta zwrotu określonej kwoty wypłaconego dofinansowania wynikającego z umowy o dofinansowanie projektu, wraz z odsetkami. W tej sytuacji Sąd uznał za przedwczesne wypowiadanie się co do zasadności zarzutów skargi nawiązujących w zasadzie wyłącznie do ustaleń w zakresie naruszenia przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych w sytuacji niewyjaśnienia kwestii znaczenia prawnego uprzedniego ustalenia i nałożenia korekt finansowych. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 stycznia 2013r. sygn. akt. II GSK 1777/12 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 21 czerwca 2012r. sygn. akt.I SA/Ol 153/12 i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania. Rozpoznając ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że zastosowanie trybu postępowania przewidzianego w art. 207 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych nie jest wystarczające do uznania prawidłowości postępowania w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją. Wskazany w przepisach art. 207 ustawy o finansach publicznych tryb reguluje bowiem sytuację, gdy środki z funduszy europejskich, przyznane w wysokości określonej w umowie zawartej przez Instytucję Zarządzającą z beneficjentem zostały wykorzystane m.in. niezgodnie z procedurami przewidzianymi w art. 184 ustawy. Bezsporne jest, że w świetle wynikającego z umowy, ale także z przepisów regulujących tryb wykonywania "budżetu środków europejskich"(art.117 ustawy)- sposobu przekazywania środków, art. 207 dotyczy procedury zwrotu środków wypłaconych za zrealizowane zadania. Zatem przepis ten może być podstawą procedowania odnośnie do ustalenia i nałożenia korekty tylko w takiej sytuacji, gdy nie występuje żadna różnica między kwotami wynikającymi z ustalenia i nałożenia korekty finansowej, a kwotami które powinny być zwrócone przez beneficjenta. W każdej innej sytuacji powinna być wydana odrębna decyzja o ustaleniu i nałożeniu korekty finansowej. Podstawy proceduralnej do wydania decyzji można upatrywać, przy zastosowaniu systemowej wykładni przepisów ustawy o finansach publicznych, w przepisach art. 60 i 61 oraz art. 67 tej ustawy. Katalog niepodatkowych należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym wymieniony w art. 60 nie jest zamknięty, o czym świadczy wyrażenie " w szczególności". Zatem można do nich zaliczyć należności nie tylko już wypłacone i podlegające zwrotowi ale także należności, które zostały przeznaczone dla beneficjenta w myśl umowy, której zawarcie zostało poprzedzone odpowiednią decyzją o zakwalifikowaniu wniosku do dofinansowania, a które podlegają redukcji. Niezgodność między kwotą korekty ustaloną w piśmie z 28 [...] 2011 r. i potwierdzoną w piśmie z dnia 14 [...] 2011r., która bezsprzecznie stanowi "wycofany wkład środków europejskich w finansowanie operacji" a kwotą orzeczoną do zwrotu zaskarżoną decyzją dowodzi, że wynikające z korekty zmniejszenie zakresu finansowania powinno być orzeczone decyzją poprzedzającą ewentualną decyzję o zwrocie tej części środków, która już została wypłacona. Stwierdzona konieczność wydania decyzji w sprawie korekt sama w sobie powoduje, że postępowanie powinno być ponownie przeprowadzone z zastosowaniem reguł określonych w k.p.a. Oznacza to wynikający z art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrania na wniosek strony lub z urzędu wszelkich niezbędnych dowodów, dokładnego rozpatrzenia materiału dowodowego, a także dokonania jego oceny, co powinno znaleźć odpowiednie odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, spełniającym wymogi określone w art.107 § 3.k.p.a. Wobec powyższego Sąd za przedwczesne uznał wypowiadanie się w kwestiach materialnoprawnych, stanowiących istotę sporu tj. prawidłowości stanowiska Instytucji odnośnie do naruszenia przez Gminę G. przepisów Prawa zamówień publicznych i wysokości korekty według wskaźników podanych w wytycznych pn. "Wymierzanie korekt finansowych za naruszenie prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE". Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Zarząd Województwa W. wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: I. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) dalej jako "p.p.s.a." naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 190 p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. poprzez błędną ocenę, iż przed wydaniem zaskarżonej decyzji w przedmiocie zwrotu organ w tej sprawie powinien wydać decyzję odnośnie ustalenia i nałożenia korekty finansowej z uwagi na niezbadanie przez organ zasadności korekty i jej wysokości, w sytuacji gdy w toku postępowania administracyjnego organ zbadał powyższe kwestie, co znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniach obu zaskarżonych decyzji; 2) art. 60 i art. 61 oraz art. 67 ustawy o finansach publicznych, poprzez uznanie, że przepisy te w niektórych stanach faktycznych mogą stanowić podstawę proceduralną decyzji w sprawie korekty w sytuacji gdy powyższe przepisy ustawy o finansach publicznych jako wyjątek od ogólnych zasad proceduralnych określonych w k.p.a. należy interpretować zawężająco, a nie jak uczynił to sąd I instancji w sposób rozszerzający z powołaniem się na wykładnię systemową; 3) art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na sporządzeniu uzasadnienia wyroku w sposób nieodpowiadający ustawowemu wzorcowi albowiem: a) dokonana przez sąd I instancji ocena sprowadziła się faktycznie do podzielenia stanowiska NSA (str. 21 uzasadnienia), a nadto b) Sąd nie wyjaśnił, na jakiej podstawie prawnej uznał, że wydanie decyzji w sprawie ustalenia i nałożenia korekty finansowej uzależnione jest od stanu faktycznego w danej sprawie, tj. od tego czy pomiędzy wysokością korekty a kwotą podlegającą zwrotowi występuje różnica, czy też nie (str. 21 uzasadnienia), c) Sąd we wskazaniach co do dalszego postępowania przez organ "ograniczył się do określenia podstawy proceduralnej decyzji, tj. art. 60, 61, 67 ustawy o finansach publicznych, a pominął inne zagadnienia dotyczące trybu postępowania w przypadku wydania decyzji ustalającej i nakładającej korektę, nie wskazując tym samym organowi dalszego postępowania w sprawie, np. - w jaki sposób organ ma określić w decyzji wysokość korekty skoro możliwe jest ustalenie wysokości korekty w złotych polskich wyłącznie odnośnie części dofinansowania już wypłaconego, a nie ma takich możliwości w stosunku do przewidywanych płatności na przyszłość - w stosunku do których organ dokonuje stosownego pomniejszenia o wcześniej ustalony wskaźnik procentowy korekty - albowiem na etapie wydawania decyzji nie sposób ustalić jaką kwotę do rozliczenia beneficjent rzeczywiście przedstawi, - kiedy dopuszczalne jest wezwanie beneficjenta do zwrotu środków w trybie art. 207 ust. 8 ustawy o finansach publicznych, a następnie wszczęcie kolejnego postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu; gdy decyzja w sprawie korekty stanie się ostateczna, czy prawomocna, - czy decyzja w sprawie ustalenia i nakładania korekt podlega wykonaniu w trybie egzekucji w administracji, - czy wydając decyzję o zwrocie organ stosownie do 207 ust.1 ustawy o finansach publicznych ponownie ma badać, czy w sprawie wystąpiły przesłanki zwrotu środków, skoro powyższe zagadnienie będzie przedmiotem analizy w postępowaniu w sprawie korekty finansowej; co czyni ocenę prawną oraz wskazania co do dalszego toku postępowania przez organ nie jednoznacznymi i nie odpowiadającymi przesłankom z art. 141 § 4 p.p.s.a. Jednocześnie organ zwrócił się o rozważenie, z uwagi na poważne zagadnienie prawne dotyczące określenia sposobu ustalania i nakładania korekty finansowej, na co wskazują rozbieżne oceny prawne tego zagadnienia dokonane przez NSA i WSA w Olsztynie w tej sprawie, a dotychczasową i bieżącą linią orzecznictwa sądowoadministracyjnego, które do tej pory nie kwestionowało i w większości przypadków nadal nie kwestionuje jednolitego postępowania 17 instytucji zarządzających krajowymi i regionalnymi programami operacyjnymi (które dysponują w perspektywie 2007-2013 środkami o łącznej wartości ok. [...] mld euro), polegającego na ustalaniu i nakładaniu korekt bez odrębnej decyzji administracyjnej przy dopuszczalności obrony beneficjanta przed sądami powszechnymi, nie występują przesłanki z art. 187 p.p.s.a. do odroczenia rozpoznania sprawy i przedstawienia tego zagadnienia do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podkreślenia wymaga także to, że WSA w Olsztynie rozpoznając ponownie sprawy Gminy G. (przedmiotową i o sygn.akt - I SA/Ol 193/13) odmiennie odczytał wykładnię prawa dokonaną przez NSA, co do znajduje odzwierciedlenie w odmiennych wskazaniach co dalszego postępowania przez organ. Jednocześnie organ zwrócił uwagę, że kwestia dopuszczalności drogi sądowej w sprawie o zwrot dofinansowania była przedmiotem analizy Sądu Najwyższego, który w obszernym uzasadnieniu postanowienia z dnia 21 marca 2013r., sygn.akt III CZP 9/13 potwierdził, iż beneficjentom z umowy o dofinansowanie przysługuje ochrona prawna również przez sądami powszechnymi. Rozbieżność w ocenie przepisów prawa pomiędzy Naczelnym Sądem Administracyjnym a Sądem Najwyższym zdaniem organu również przemawia za zasadnością przedstawienia tego zagadnienia do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. W rozpatrywanej sprawie skarga kasacyjna oparta została na obydwu podstawach określonych w art. 174 p.p.s.a. Z zarzutów tych wynika, że istota sporu prawnego w rozpatrywanej sprawie odnosi się do kwestii prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Zarządu Województwa W. w przedmiocie zwrotu części środków finansowych przyznanych w ramach realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej stwierdził, że decyzja ta nie jest zgodna z prawem. Ponownie orzekając w sprawie, co stanowiło konsekwencję uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 stycznia 2013 r., sygn. akt II GSK 1777/12, pierwotnie wydanego przez WSA w Olsztynie orzeczenia z dnia 21 czerwca 2012 r. i powołując się na zawartą w uzasadnieniu przywołanego judykatu NSA ocenę prawną, zwłaszcza zaś na zawarte w nim wytyczne odnoszące się do potrzeby rozważenia "[...] czy organ przed podjęciem zaskarżonej decyzji w przedmiocie zwrotu części środków na finansowanie powinien wydać decyzję administracyjną w przedmiocie ustalenia i nałożenia korekty finansowej, i w zależności od wyników tej oceny dokona kontroli zaskarżonej decyzji", Sąd I instancji stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie, wynikające z korekty finansowej zmniejszenie zakresu finansowania powinno być orzeczone decyzją administracyjną poprzedzającą ewentualne wydanie decyzji o zwrocie tej części środków, która już została wypłacona. W konsekwencji stwierdził, że konieczność wydania decyzji w sprawie nałożenia korekty finansowej powoduje, iż postępowanie powinno być przeprowadzone ponownie z zastosowaniem reguł określonych w k.p.a. (s. 22 – 23 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Wobec tego, że zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty wprost zmierzały do podważenia zasadności przywołanego stanowiska Sądu I instancji, jako niezgodnego z prawem stwierdzić należy, że istota sporu prawnego w rozpatrywanej sprawie wiąże się z potrzebą rozstrzygnięcia zagadnienia odnoszącego się do prawnego charakteru korekty finansowej, o której mowa w art. 26 ust. 1 pkt 15a ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, a w tym kontekście prawno procesowego zagadnienia, a mianowicie istnienia/nieistnienia wymogu ustalenia i nałożenia tej korekty finansowej w drodze i w formie decyzji administracyjnej. Kwestia ta, stanowiąc przedmiot rozbieżności w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, została ostatecznie rozstrzygnięta w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2004 r., sygn. akt II GPS 2/14, w której stwierdzono, że ustalenie i nałożenie korekty finansowej, o której mowa w art. 26 ust. 1 pkt 15a ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Wobec tego, że moc wiążąca uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym rzecz jasna przywołanej uchwały powoduje, że wiążą one sądy administracyjne we wszystkich sprawach, w których miałby być stosowany interpretowany przepis – w rozpatrywanej sprawie jest nim art. 26 ust. 1 pkt 15a przywołanej ustawy, na gruncie którego, gdy chodzi o jego wykładnię i zastosowanie, ujawnił się zasadniczy spór prawny - to konieczność uwzględnienia na aktualnym etapie rozpatrywanej sprawy wyrażonego w niej poglądu stanowiła konsekwencję waloru ogólnej mocy wiążącej wymienionej uchwały wynikającej, gdy chodzi o skład Sądu rozpatrujący niniejszą sprawę, z przepisu art. 269 p.p.s.a. Kontrolując prawidłowość ponownie wydanego w rozpatrywanej sprawie przez WSA w Olsztynie rozstrzygnięcia, Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł więc pominąć, jako istotnego - wręcz zasadniczego - kryterium jego zgodności z poglądem prawnym Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrażony został w uchwale podjętej w sprawie II GPS 2/14. W tej mierze, wyjaśnienia również wymaga, że jakkolwiek faktem jest, iż w pierwotnie wydanym w rozpatrywanej sprawie judykacie o sygn. akt II GSK 1777/12, Naczelny Sąd Administracyjny nie wykluczył możliwości orzekania w drodze decyzji w sprawie ustalenia i nałożenia korekty finansowej, co w konsekwencji stanowiło dla Sądu I instancji argument o związaniu tego rodzaju stanowiskiem na podstawie art. 190 p.p.s.a., to jednak podnieść należy, że zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów NSA z dnia 30 czerwca 2008 r., sygn. akt I FPS 1/08, Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu ponownej skargi kasacyjnej obowiązany jest - w związku z art. 269 § 1 p.p.s.a. - odstąpić od zastosowania art. 190 tej ustawy, z uwagi na podjęcie uchwały przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów, zawierającej stanowisko dotyczące wykładni prawa odmienne od wyrażonego w poprzednim wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, do którego to stanowiska zastosował się wojewódzki sąd administracyjny (ONSAiWSA 2008/5/75). Ponownie rozpatrując sprawę ze skargi Gminy G. na decyzję Zarządu Województwa W. w przedmiocie zwrotu części środków finansowych przyznanych na ramach realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej, Sąd I instancji zobowiązany więc będzie uwzględnić pogląd prawny wyrażony w przywołanej powyżej uchwale w sprawie sygn. akt II GPS 2/14. Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 w związku z art. 203 pkt 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło