II GSK 1541/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Magdalena Bosakirska po rozpoznaniu w dniu 10 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej C. P. C. Spółki z o.o. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 27 maja 2013 r. sygn. akt III SA/Gd 302/13 o odrzuceniu skargi C. P. C. Spółki z o.o. w G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] lutego 2013 r. sygn. akt [...] o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. postanowieniem z dnia 27 maja 2013 r., sygn. akt III SA/Gd 302/12 odrzucił skargę C. P. C. Spółki z o.o. w G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] lutego 2013 r., sygn. akt [...] o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego. I Z uzasadnienia postanowienia wynika, że Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia. Pismem z dnia 19 marca 2013 r. pełnomocnik C. P. C. Spółki z o.o. w G. wniósł do WSA w G. skargę na wyżej wymienione postanowienie SKO. Do skargi załączył dowód opłacenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Zarządzeniem z dnia 16 kwietnia 2013 r. Przewodniczący Wydziału III WSA w G. wezwał pełnomocnika spółki do usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie pełnego odpisu KRS i złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. W zarządzeniu zakreślono termin 7 dni na jego wykonanie, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie prawidłowo doręczono pełnomocnikowi w dniu 22 kwietnia 2013 r. W wykonaniu wskazanego wezwania pełnomocnik spółki – adw. N. C. w dniu 24 kwietnia 2013 r. nadesłał podpisany przez mocodawcę – K. G. dokument pełnomocnictwa z dnia 19 marca 2013 r., postanowienie Sądu Rejonowego G.-P. w G., [...] Wydziału Gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 28 kwietnia 2010 r. o wpisie C. P. C. Spółki z o.o. do KRS, z którego wynika, że uprawnionym do reprezentacji spółki jest m.in. K. G., zaświadczenie o dokonaniu wpisu oraz decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] maja 2010 r. w sprawie nadania spółce NIP. Postanowieniem z dnia 27 maja 2013 r. WSA w G. na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej powoływanej jako "p.p.s.a." odrzucił skargę z uwagi na nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Sąd I instancji uznał, że nadesłane postanowienie Sądu Rejonowego G.-P. w G., [...] Wydziału Gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 28 kwietnia 2010 r. o wpisie C. P. C. Spółki z o.o. do KRS nie jest surogatem odpisu pełnego z KRS. Z nadesłanego dokumentu nie wynika aktualne umocowanie określonych podmiotów do działania w imieniu spółki, w tym do udzielenia pełnomocnictwa do działania przed sądem administracyjnym. Co więcej, w wezwaniu z dnia 16 kwietnia 2013 r. wyraźnie określono w jaki sposób należy uzupełnić stwierdzone braki formalne skargi, aby Sąd mógł nadać skardze dalszy bieg. Braków tych należycie nie uzupełniono, więc skarga podlegała odrzuceniu. II Skargę kasacyjną złożyła C. P. C. Spółka z o.o. w G. Postanowienie zaskarżyła w całości. Wiosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w G. oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wnosząca skargę kasacyjną na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. polegające na nieuzasadnionym odrzuceniu skargi na postanowienie SKO w G. z dnia [...] lutego 2013 r. w wyniku błędnego przyjęcia przez WSA w G., że pełnomocnik skarżącej nie uzupełnił w wyznaczonym czasie braków formalnych skargi, polegających na przesłaniu pełnego odpisu z KRS spółki, z którego wynikałoby umocowanie do działania w imieniu C. P. C. Spółki z o.o. przez K. G., który następnie udzielił pełnomocnictwa do reprezentowania C. P. C. Spółki z o.o. adw. N. C., podczas gdy pełnomocnik skarżącej przesłał w dniu 24 kwietnia 2013 r. do WSA w G. pełnomocnictwo z dnia 19 marca 2013 r. udzielone pełnomocnikowi spółki przez K. G. oraz postanowienie Sądu Rejonowego G.-P. w G., [...] Wydziału Gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 28 kwietnia 2010 r. o wpisie C. P. C. Spółki z o.o. do KRS i zaświadczenie o dokonaniu wpisu oraz decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] maja 2010 r. w sprawie nadania spółce NIP, z których wynika uprawnienie K. G. do reprezentowania skarżącej; 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 46 § 3 p.p.s.a. polegające na przyjęciu, że pełnomocnik skarżącej dopuścił się uchybienia w postaci braku formalnego, tj. nieprzedłożenia dokumentu potwierdzającego umocowanie do działania w imieniu spółki, w sytuacji gdy pełnomocnik skarżącej przedłożył pełnomocnictwo udzielone przez osobę uprawnioną do reprezentowania spółki. W uzasadnieniu zarzutów skargi kasacyjnej stwierdzono, że zaskarżone postanowienie istotnie narusza prawo i powinno zostać uchylone a skarga rozpoznana, ponieważ przesłane do WSA w G. w dniu 24 kwietnia 2013 r., dokumenty przedstawiają niemal identyczną treść jak żądany przez Sąd odpis pełny z KRS. Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną ani art. 37 p.p.s.a., ani żaden inny przepis tej ustawy nie wskazuje jaki konkretnie dokument musi przedłożyć pełnomocnik skarżącej spółki dla wykazania osoby uprawnionej do udzielenia mu umocowania. Dlatego też przyjąć należy, że dokumentem wykazującym osobę uprawnioną do umocowania pełnomocnika spółki może być odpowiednik odpisu pełnego z KRS, z którego treści jednoznacznie wynika kto w spółce jest uprawniony do udzielania pełnomocnictw do jej reprezentowania przed sądem administracyjnym. Do skargi kasacyjnej załączono dokument elektroniczny Informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców według stanu na dzień 2 lipca 2013 r., pobrany ze strony internetowej: http://ems.ms.gov.pl. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Problem prawny, który wystąpił w tej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy sposób usunięcia braku formalnego wskazany przez sąd w wezwaniu do jego usunięcia jest dla strony bezwzględnie wiążący, czy też strona może doprowadzić do usunięcia braku także w inny sposób w sytuacji, kiedy ustawa nie precyzuje jak dany warunek formalny ma być wypełniony. W sprawie niniejszej brakiem formalnym był brak pełnomocnictwa od spółki dla adw. C. oraz brak dokumentu, z którego wynikałoby, że osoba udzielająca pełnomocnictwa była uprawniona do działania w imieniu spółki. Powstała wątpliwość, jaki dokument powinien przedłożyć działający w postępowaniu przed sądem administracyjnym pełnomocnik spółki kapitałowej dla wykazania, że pełnomocnictwa udzieliła mu osoba upoważniona do reprezentowania spółki, a w szczególności, czy dokumentem musi być pełny odpis z KRS jakiego żądał Sąd I instancji oraz czy przedłożenie innego dokumentu niż żądany przez sąd zawsze stanowi nieusunięcie braku formalnego. Z art. 29 p.p.s.a. wynika, że przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoba upoważniona do reprezentacji osoby prawnej, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Jeżeli osobę prawną reprezentuje pełnomocnik, to stosownie do art. 37 § 1 zd. 1 p.p.s.a. jest on obowiązany przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Oznacza to, że pełnomocnik spółki, który wnosi do wojewódzkiego sądu administracyjnego skargę zobowiązany jest dołączyć do niej zarówno dokument pełnomocnictwa, jak i dokument, z którego będzie wynikał podmiot umocowany w spółce do udzielania pełnomocnictw. Przytoczne przepisy prawa nie określają jaki konkretnie musi to być dokument. W praktyce orzeczniczej sądów administracyjnych przejęto, że dokument ten powinien być zgodny z prawem i autentyczny. W przypadku spółki kapitałowej uznaje się, że jest to aktualny na dzień wniesienia skargi odpis z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (por. postanowienie NSA z dnia 27 kwietnia 2007 r., sygn. akt II FSK 615/06, publik. LEX nr 340187; na temat aktualności odpisu z KRS zob. uchwałę SN z dnia 8 listopada 2007 r., sygn. akt III CZP 92/07, publik. OSNC z 2008 r. nr 11, poz. 126). Stwierdzić należy, że niezłożenie wraz ze skargą pełnomocnictwa do reprezentowania spółki i dokumentu wykazującego umocowanie w myśl art. 29 p.p.s.a. jest brakiem formalnym skargi, podlegającym uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 46 § 3 p.p.s.a., czyli w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Konsekwencją nieuzupełnienia wskazanego braku formalnego skargi jest jej odrzucenie stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Oceniając prawidłowość odrzucenia skargi w sprawie niniejszej, Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że celem wezwania do usunięcia braków formalnych jest usunięcie tych braków, nie zaś wykonanie wezwania sądu do ich usunięcia, a sankcja z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. związana jest z nieusunięciem braków formalnych, nie natomiast z niewykonaniem wezwania do ich usunięcia. Dalej wskazać należy, że żaden przepis ustawy p.p.s.a. nie wymaga, aby dokumentem, o którym mowa w art. 29 p.p.s.a. był wyłącznie aktualny odpis z KRS. Istotą takiego dokumentu nie jest spełnienie określonych kryteriów odnośnie jego formy prawnej lecz wykazanie (określenie, podanie) podmiotu umocowanego do udzielania w spółce pełnomocnictw. Zatem decydujące znaczenie ma treść takiego dokumentu, a nie jego forma prawna. Tym bardziej, że w art. 37 § 1 zd. 2 p.p.s.a. zapisano, że m.in. adwokat może samodzielnie uwierzytelnić odpis udzielonego mu pełnomocnictwa oraz odpis innego dokumentu wykazującego jego umocowanie. Skoro tak, to uznać trzeba, że ustawodawca nie wymaga, aby "innym dokumentem wykazującym umocowanie pełnomocnika" był wyłącznie aktualny odpis z KRS. Okoliczność, że w orzecznictwie przyjęto, iż takim dokumentem może być aktualny odpis z KRS nie wyklucza możliwości przedstawienia innego niebudzącego wątpliwości dokumentu potwierdzającego umocowanie do działania w imieniu spółki. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela stanowiska WSA w G. co do tego, że jedynym dokumentem umożliwiającym stwierdzenie umocowania do reprezentacji spółki, składanym z pełnomocnictwem jest aktualny na dzień wniesienia skargi pełny odpis z KRS. Zauważyć należy, że wykonując wezwanie w terminie pełnomocnik nadesłał m.in. postanowienie Sądu Rejonowego G.-P. w G., [...] Wydziału Gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 28 kwietnia 2010 r. o wpisie C. P. C. Spółki z o.o. do KRS, z którego wynika, że do udzielania pełnomocnictw w skarżącej spółce uprawniony był m.in. K. G., który podpisał pełnomocnictwo. Z dołączonej do skargi kasacyjnej Informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców według stanu na dzień 2 lipca 2013 r., pobranej w dniu 2 lipca 2013 r. ze strony internetowej http://ems.ms.gov.pl wynika uprawnienie K. G. do reprezentowania spółki od 28 kwietnia 2010 r. do 2 lipca 2013 r., a więc również w dacie złożenia skargi (20 marca 2013 r.). Zatem uznać trzeba, że brak formalny dotyczący pełnomocnictwa został uzupełniony, a złożony wraz z pełnomocnictwem dokument był "innym dokumentem" wykazującym w sposób rzetelny umocowanie działającego pełnomocnika. W tym stanie rzeczy postanowienie z dnia 27 maja 2013 r. o odrzuceniu skargi z powodu nieuzupełnienia jej braków formalnych w zakreślonym terminie 7 dni naruszało prawo i jako takie podlegało uchyleniu. Uznając prawidłowość i skuteczność procesową pełnomocnictwa udzielonego adw. N. C. przez K. G. WSA w G. nada skardze spółki prawidłowy bieg. Z wymienionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji. Odnosząc się na marginesie do wniosku o zasądzenie kosztów należy wyjaśnić, że przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie (zob. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07, publik. ONSAiWSA z 2008 r. nr 2, poz. 23, a także dostępna w Internecie pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).