I SA/Gd 442/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędzia WSA Bogusław Woźniak, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Zalewska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 maja 2013 r. sprawy ze skargi M. C. na postanowienie Ministra Finansów z dnia 18 stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Ministra Finansów z dnia 13 grudnia 2012 r. nr [...] 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane; 3. zasądza od Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W DNIU 5 PAŹDZIERNIKA 2012 R. M. C. ZŁOŻYŁ WNIOSEK O UDZIELENIE PISEMNEJ INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO DOTYCZĄCEJ WYGAŚNIĘCIA ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO. WE WNIOSKU PRZEDSTAWIONY ZOSTAŁ NASTĘPUJĄCY STAN FAKTYCZNY. W DNIU 15 MARCA 2012 R. M. C. ZAWARŁ W D. UMOWĘ SPRZEDAŻY I PRZENIESIENIA AKCJI, W KTÓREJ BYŁ SPRZEDAJĄCYM A KUPUJĄCYM - PODMIOT Z SIEDZIBĄ W L. ZGODNIE Z § 6 WSKAZANEJ WYŻEJ UMOWY STRONY ZGODNIE POSTANOWIŁY, ŻE WSZELKIE PODATKI WYNIKAJĄCE ZE SPRZEDAŻY WARTOŚCI MAJĄTKOWYCH (AKCJI) OBCIĄŻAJĄ KUPUJĄCEGO. POWOŁYWANY ZAPIS UMOWNY BRZMI NASTĘPUJĄCO: "KOSZTY PRZENIESIENIA PRAW ZWIĄZANE Z ZAWARCIEM I REALIZACJĄ NINIEJSZEJ UMOWY, WŁĄCZNIE Z EWENTUALNYMI PODATKAMI OD PRZENIESIENIA WARTOŚCI MAJĄTKOWYCH OBCIĄŻAJĄ KUPUJĄCEGO. POZOSTAŁE KOSZTY, W TYM KOSZTY SWOICH DORADCÓW, KAŻDA ZE STRON PONOSI WE WŁASNYM ZAKRESIE". KUPUJĄCY ZOBOWIĄZAŁ SIĘ ZATEM W WYKONANIU WW. UMOWY POKRYĆ WSZYSTKIE PODATKI, W TYM PODATEK DOCHODOWY OD OSÓB FIZYCZNYCH WYNIKAJĄCY ZA SPRZEDAŻY AKCJI. W ZWIĄZKU Z POWYŻSZYM WNIOSKODAWCA SFORMUŁOWAŁ NASTĘPUJĄCE PYTANIE: CZY ZAPŁATA PODATKU DOCHODOWEGO OD SPRZEDAŻY AKCJI PRZEZ KUPUJĄCEGO NA PODSTAWIE ZAWARTEJ MIĘDZY STRONAMI UMOWY SPRZEDAŻY Z TYTUŁU ZBYCIA AKCJI, DO KTÓREJ ZOBOWIĄZANY JEST WNIOSKODAWCA, SPOWODUJE WYGAŚNIĘCIE ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO W STOSUNKU DO NIEGO? W WYNIKU ANALIZY FORMALNOPRAWNEJ ZŁOŻONEGO WNIOSKU, STWIERDZONO, ŻE W TAK OKREŚLONYM ZAKRESIE JEGO MERYTORYCZNE ROZPATRZENIE POPRZEZ WYDANIE INTERPRETACJI UZNAJĄCEJ ZA PRAWIDŁOWE LUB NIEPRAWIDŁOWE STANOWISKO WNIOSKODAWCY, WYKRACZAŁOBY POZA UPRAWNIENIA PRZYSŁUGUJĄCE TUTEJSZEMU ORGANOWI W RAMACH POSTĘPOWANIA W SPRAWIE WYDANIA PISEMNEJ INTERPRETACJI PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO. Z UWAGI NA POWYŻSZE MINISTER FINANSÓW POSTANOWIENIEM Z DNIA 13 GRUDNIA 2012 R., ODMÓWIŁ WSZCZĘCIA POSTĘPOWANIA W TYM ZAKRESIE. NIE ZGADZAJĄC SIĘ Z WYDANYM ROZSTRZYGNIĘCIEM, STRONA ZŁOŻYŁA W WYMAGANYM PRZEPISAMI PRAWA TERMINIE ZAŻALENIE NA TO POSTANOWIENIE. W UZASADNIENIU ZAŻALENIA PODNIESIONO, ŻE PODSTAWĄ DO WYDAWANIA INDYWIDUALNYCH INTERPRETACJI JEST ART. 14B § 1 ORDYNACJI PODATKOWEJ STANOWIĄCY, ŻE WŁAŚCIWY MINISTER DO SPRAW FINANSÓW PUBLICZNYCH, NA PISEMNY WNIOSEK ZAINTERESOWANEGO, WYDAJE W JEGO INDYWIDUALNEJ SPRAWIE, PISEMNĄ INTERPRETACJĘ PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO. DLA PRAWIDŁOWEGO ODCZYTANIA PRZEDMIOTU INTERPRETACJI OPISANEGO JAKO "PRZEPISY PRAWA PODATKOWEGO", NA GRUNCIE ORDYNACJI PODATKOWEJ NIEZBĘDNE JEST SIĘGNIĘCIE DO DEFINICJI LEGALNYCH ZAWARTYCH W ART. 3 TEJ USTAWY. ZGODNIE Z PKT 2 TEGOŻ ARTYKUŁU PRZEZ PRZEPISY PRAWA PODATKOWEGO ROZUMIE SIĘ PRZEPISY USTAW PODATKOWYCH, POSTANOWIENIA RATYFIKOWANYCH PRZEZ RZECZYPOSPOLITĄ POLSKĄ UMÓW O UNIKANIU PODWÓJNEGO OPODATKOWANIA ORAZ RATYFIKOWANYCH PRZEZ RZECZYPOSPOLITĄ POLSKĄ INNYCH UMÓW MIĘDZYNARODOWYCH DOTYCZĄCYCH PROBLEMATYKI PODATKOWEJ, A TAKŻE PRZEPISY AKTÓW WYKONAWCZYCH WYDANYCH NA PODSTAWIE USTAW PODATKOWYCH. ZGODNIE ZATEM Z ART. 14B ORDYNACJI PODATKOWEJ PRZEDMIOTEM WNIOSKU O WYDANIE PISEMNEJ INTERPRETACJI PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO MOŻE BYĆ OCENA PRAWNA DANEGO STANU FAKTYCZNEGO BĄDŹ ZDARZENIA PRZYSZŁEGO, DOTYCZĄCEGO WNIOSKODAWCY NA GRUNCIE PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO. W POJĘCIU PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO MIESZCZĄ SIĘ USTAWY PODATKOWE (ART. 3 PKT 1 I 2 ORDYNACJI PODATKOWEJ). NIE MA ŻADNYCH PODSTAW, ABY ORDYNACJI PODATKOWEJ POZBAWIAĆ PRZYMIOTU PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO. ZDANIEM WNIOSKODAWCY POJĘCIA "PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO", O KTÓRYM MOWA W ART. 14B § 1 ORDYNACJI PODATKOWEJ NIE MOŻNA INTERPRETOWAĆ ZA ORGANEM ZAWĘŻAJĄCO. UWAŻAŁ, IŻ NIE MOŻNA TEŻ ZGODZIĆ SIĘ ZE STANOWISKIEM ORGANU, ŻE UMIEJSCOWIENIE KONKRETNEGO PRZEPISU W USTAWIE ORDYNACJA PODATKOWA POWODUJE, ŻE NIE MOŻE ON BYĆ BRANY ZA PODSTAWĘ ROZSTRZYGNIĘCIA PRZY UDZIELENIU PISEMNEJ INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO. PROBLEM WYGAŚNIĘCIA ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO BYŁ JUŻ BOWIEM PRZEDMIOTEM SZEREGU INDYWIDUALNYCH INTERPRETACJI PODATKOWYCH, GDZIE ZA PODSTAWĘ PRZY ROZWAŻANIU TYCH KWESTII PRZYWOŁYWANO WŁAŚNIE ART. 59 ORDYNACJI PODATKOWEJ. WBREW STWIERDZENIU ZAWARTEMU W ZASKARŻONYM POSTANOWIENIU, W OCENIE STRONY POSIADA ON LEGITYMACJĘ DO WYSTĄPIENIA Z WNIOSKIEM. JEST BOWIEM PODMIOTEM, KTÓRY W SWOJEJ INDYWIDUALNEJ SPRAWIE WYSTĘPUJE O INTERPRETACJĘ PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO. ROZPATRUJĄC WNIESIONE ZAŻALENIE, MINISTER FINANSÓW POSTANOWIENIEM Z 18 STYCZNIA 2013 R. UTRZYMAŁ W MOCY ZASKARŻONE ROZSTRZYGNIĘCIE. WSKAZAŁ, ŻE ZGODNIE Z ART. 14B § 1 ORDYNACJI PODATKOWEJ, MINISTER WŁAŚCIWY DO SPRAW FINANSÓW PUBLICZNYCH, NA PISEMNY WNIOSEK ZAINTERESOWANEGO, WYDAJE W JEGO INDYWIDUALNEJ SPRAWIE, PISEMNĄ INTERPRETACJĘ PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO (INTERPRETACJĘ INDYWIDUALNĄ). ZAKRES PRZEDMIOTOWY TEJ INSTYTUCJI OBEJMUJE PRZEPISY MATERIALNEGO PRAWA PODATKOWEGO - PRZEDMIOTEM INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ WYDAWANEJ W TRYBIE ART. 14 § 1 ORDYNACJI PODATKOWEJ NIE MOGĄ BYĆ NATOMIAST PRZEPISY PRAWA PODATKOWEGO O CHARAKTERZE PROCEDURALNYM. SPOSÓB ZACHOWANIA SIĘ PODMIOTU W RAMACH PROCEDUR PODATKOWYCH NIE STANOWI BOWIEM ŹRÓDŁA POWSTANIA JEGO OBOWIĄZKU PODATKOWEGO CZY ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO - W SZCZEGÓLNOŚCI, NIE STANOWI ELEMENTU KONSTRUKCYJNEGO PODATKU. W OMAWIANEJ SPRAWIE, ANALIZA PRZEDSTAWIONEGO STANU FAKTYCZNEGO PROWADZIŁA ORGAN ZAŻALENIOWY DO WNIOSKU, ŻE W POSTANOWIENIU PIERWSZEJ INSTANCJI PRAWIDŁOWO ZIDENTYFIKOWANO PRZESŁANKI UNIEMOŻLIWIAJĄCE WYDANIE INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ. SKŁADAJĄC WNIOSEK O WYDANIE INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ, SKARŻĄCY WNIÓSŁ BOWIEM O PRZESĄDZENIE PRZEZ ORGAN, CZY ZAPŁATA PODATKU DOCHODOWEGO OD SPRZEDAŻY AKCJI PRZEZ KUPUJĄCEGO NA PODSTAWIE ZAWARTEJ MIĘDZY STRONAMI UMOWY SPRZEDAŻY Z TYTUŁU ZBYCIA AKCJI, DO KTÓREJ ZOBOWIĄZANY JEST WNIOSKODAWCA SPOWODUJE WYGAŚNIĘCIE ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO W STOSUNKU DO NIEGO. WSKAZANO, ŻE SKARŻĄCY WE WNIOSKU DOMAGAŁ SIĘ ROZSTRZYGNIĘCIA ZAGADNIENIA DOTYCZĄCEGO DZIAŁANIA INNYCH ORGANÓW (URZĘDU SKARBOWEGO), KTÓRE W RAMACH STOSOWNYCH CZYNNOŚCI MOGĄ WYJAŚNIĆ Z PODATNIKIEM ORAZ OSOBĄ DOKONUJĄCĄ ZA PODATNIKA WPŁATY PODATKU CHARAKTER DOKONANEJ WPŁATY. W SZCZEGÓLNOŚCI STANOWIŁOBY TO NIEUPRAWNIONĄ INGERENCJĘ W KOMPETENCJE PROCEDURALNE DANEGO ORGANU PODATKOWEGO, PODCZAS GDY, JAK WYŻEJ ZOSTAŁO WYKAZANE, INTERPRETACJA INDYWIDUALNA WYDANA NA PODSTAWIE ART. 14B § 1 USTAWY - ORDYNACJA PODATKOWA POWINNA OKREŚLAĆ JAKIE SKUTKI PODATKOWE DLA ZAINTERESOWANEGO POCIĄGNIE ZA SOBĄ ZAJŚCIE STANU FAKTYCZNEGO/ZDARZENIA PRZYSZŁEGO PRZEZ NIEGO OPISANEGO. SPEŁNIAJĄC ŻĄDANIE I WYDAJĄC INTERPRETACJĘ INDYWIDUALNĄ ORGAN DOKONAŁBY ZATEM NIEUPRAWNIONEJ INGERENCJI W AUTONOMIĘ INNEGO ORGANU PODATKOWEGO, KTÓRY UPRAWNIONY JEST DO PRZEPROWADZENIA WŁAŚCIWEGO PROCEDURALNEGO POSTĘPOWANIA CELEM WERYFIKACJI FAKTYCZNIE ZAISTNIAŁYCH OKOLICZNOŚCI. KORZYSTAJĄC Z PRZYZNANYCH PRZEPISAMI PRAWA UPRAWNIEŃ PROCEDURALNYCH (W SZCZEGÓLNOŚCI POSTĘPOWANIE PODATKOWE, CZYNNOŚCI SPRAWDZAJĄCE) URZĄD SKARBOWY - A NIE ORGAN INTERPRETACYJNY - WŁADNY JEST ROZSTRZYGNĄĆ ISTOTĘ PROBLEMU, TJ. CZY W DANEJ SYTUACJI DOSZŁO DO SKUTECZNEGO WYGAŚNIĘCIA ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO. CZYNI TO M.IN. W OPARCIU O ZGROMADZONY W SPRAWIE MATERIAŁ ŹRÓDŁOWY, USTALA STAN FAKTYCZNY I SWOBODNIE OCENIA DOWODY. NARZĘDZI TAKICH, NIE POSIADA ORGAN DOKONUJĄCY INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ, KTÓRY NIE MOŻE USTALAĆ (ODTWARZAĆ) STANU FAKTYCZNEGO. W WYDANYM POSTANOWIENIU WSKAZANO, IŻ PRZEDSTAWIONY STAN FAKTYCZNY NIE DOTYCZY MATERII SAMEGO PODATKU, CZYLI JEGO ISTOTY, UREGULOWANEJ PRZEZ PRZEPISY PRAWA MATERIALNEGO, ALE KWESTII ZWIĄZANYCH Z JEGO REGULACJĄ. SPOSÓB ZACHOWANIA SIĘ PODMIOTU W RAMACH PROCEDUR PODATKOWYCH NIE STANOWI ŹRÓDŁA POWSTANIA JEGO OBOWIĄZKU PODATKOWEGO CZY ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO - W SZCZEGÓLNOŚCI, NIE STANOWI ELEMENTU KONSTRUKCYJNEGO PODATKU. ZAGADNIENIE TO NIE DOTYCZY ZATEM SFERY ODPOWIEDZIALNOŚCI PODATKOWEJ WNIOSKODAWCY, CO UNIEMOŻLIWIŁO WYDANIE INTERPRETACJI W PRZEDMIOTOWEJ SPRAWIE. W DNIU 22 LUTEGO 2013 R. ZŁOŻONA ZOSTAŁA SKARGA DO WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO W GDAŃSKU, W KTÓREJ STRONA ZASKARŻYŁA WYDANE PRZEZ DYREKTORA IZBY SKARBOWEJ POSTANOWIENIE Z DNIA 18 STYCZNIA 2013 R. UTRZYMUJĄCE W MOCY POSTANOWIENIE Z DNIA 13 GRUDNIA 2012 R., O ODMOWIE WSZCZĘCIA POSTĘPOWANIA I WNIOSŁA O UWZGLĘDNIENIE SKARGI I UCHYLENIE W CAŁOŚCI W OPARCIU O ART. 145 § 1 PKT 1 USTAWY Z DNIA 30 SIERPNIA 2002 R. - PRAWO O POSTĘPOWANIU PRZED SĄDAMI ADMINISTRACYJNYMI (DALEJ "P.P.S.A."), ZASKARŻONEGO POSTANOWIENIA ORAZ POPRZEDZAJĄCEGO GO POSTANOWIENIA ORAZ O ZASĄDZENIE KOSZTÓW POSTĘPOWANIA WEDŁUG NORM PRZEPISANYCH. STRONA ZARZUCIŁA NARUSZENIE: 1. ART. 165A § 1 W ZWIĄZKU Z ART. 14B § 1 - 4, ART. 14H ORAZ ART. 59 § 1 PKT 1 USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA, ART. 3 O.P. I ART. 45 UST. 1A PKT 1 USTAWY Z DNIA 26 LIPCA 1991 R., O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH POPRZEZ ODMOWĘ WSZCZĘCIA POSTĘPOWANIA W SPRAWIE WYDANIA PRZEDMIOTOWEJ INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ I BŁĘDNE UZNANIE, ŻE W NINIEJSZEJ SPRAWIE WYSTĄPIŁY PRZESZKODY UZASADNIAJĄCE ODMOWĘ WSZCZĘCIA POSTĘPOWANIA PODCZAS, GDY UZASADNIONYM BYŁO WYDANIE PISEMNEJ INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ W NASTĘPSTWIE WNIOSKU SKARŻĄCEGO, 2. ART. 14B § 1 W ZWIĄZKU Z ART. 14K § 1 W ZWIĄZKU Z ART. 181, ART. 187 § 1, ART. 191 I ART. 292 USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA, JAK RÓWNIEŻ ART. 9 UST. 1 I 2 USTAWY O PODATKU DOCHODOWYM, POPRZEZ BŁĘDNE UZNANIE, ŻE WYDANA PRZEZ ORGAN W NINIEJSZEJ SPRAWIE INTERPRETACJA INDYWIDUALNA WIĄZAŁABY ORGAN PODATKOWY PROWADZĄCY EWENTUALNE POSTĘPOWANIE PODATKOWE LUB KONTROLĘ PODATKOWĄ POZBAWIAJĄC GO MOŻLIWOŚCI OCENY SYTUACJI NA PODSTAWIE ZEBRANEGO MATERIAŁU DOWODOWEGO I TYM SAMYM POZBAWIAJĄC GO KOMPETENCJI, KTÓRE MU PRZYSŁUGUJĄ, 3. ART. 121 § 1 W ZWIĄZKU Z ART. 165A § 1 I ART. 14H USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA POPRZEZ NARUSZENIE ZASADY POGŁĘBIANIA ZAUFANIA DO ORGANÓW, A POLEGAJĄCE NA NIEUZASADNIONEJ ODMOWIE WSZCZĘCIA W NINIEJSZEJ SPRAWIE POSTĘPOWANIA W SPRAWIE WYDANIA INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ I W KONSEKWENCJI POZBAWIENIE SKARŻĄCEGO PRZYSŁUGUJĄCEGO MU UPRAWNIENIA ŻĄDANIA WYDANIA INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ W SYTUACJI, GDY PRZEDSTAWIONY WE WNIOSKU PRZEZ STAN FAKTYCZNY MOŻE RODZIĆ OKREŚLONE KONSEKWENCJE W SFERZE JEGO STOSUNKÓW PODATKOWOPRAWNYCH, TJ. MOŻE MIEĆ WPŁYW NA WYGAŚNIĘCIE ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO, 4. ART. 155 § 1 W ZWIĄZKU Z ART. 14H USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA POPRZEZ NIEWEZWANIE SKARŻĄCEGO DO ZŁOŻENIA EWENTUALNYCH WYJAŚNIEŃ W SYTUACJI POWZIĘCIA PRZEZ ORGAN JAKICHKOLWIEK WĄTPLIWOŚCI CO DO CELU ZŁOŻONEGO WNIOSKU O WYDANIE INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ, 5. ART. 221 W ZWIĄZKU Z ART. 233 § 1 PKT 1 ORAZ ART. 165A § 2 USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA POPRZEZ BŁĘDNE UTRZYMANIE W MOCY POSTANOWIENIA Z DNIA 13 GRUDNIA 2012 R. NR [...], PODCZAS GDY ORGAN ROZPATRUJĄC ZAŻALENIE SKARŻĄCEGO WINIEN WYDANE PRZEZ SIEBIE UPRZEDNIO POSTANOWIENIE UCHYLIĆ W CAŁOŚCI I WYDAĆ INTERPRETACJĘ INDYWIDUALNĄ, W NASTĘPSTWIE WNIOSKU SKARŻĄCEGO. W UZASADNIENIU SKARGI SKARŻĄCY, PRZYTOCZYŁ BRZMIENIE PRZEPISÓW ORDYNACJI PODATKOWEJ, W SZCZEGÓLNOŚCI ART. 14B, ART. 3 PKT 2, ART. 165A § 1. ZAPREZENTOWAŁ TEŻ PRZYKŁADY ORZECZNICTWA WOJEWÓDZKICH SĄDÓW ADMINISTRACYJNYCH NAWIĄZUJĄCE DO ROZUMIENIA POJĘCIA "PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO" ORAZ WYKŁADNI ART. 165A ORDYNACJI. PODNIÓSŁ RÓWNIEŻ, IŻ POSIADA LEGITYMACJĘ DO WYSTĄPIENIA Z WNIOSKIEM O WYDANIE INDYWIDUALNEJ INTERPRETACJI PODATKOWEJ. JEST ON BOWIEM PODMIOTEM, KTÓRY W SWOJEJ INDYWIDUALNEJ SPRAWIE WYSTĘPUJE O INTERPRETACJĘ PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO KSZTAŁTUJĄCYCH JEGO OBOWIĄZKI W OKREŚLONYM STANIE FAKTYCZNYM. ZDANIEM SKARŻĄCEGO, W OPARCIU O TREŚĆ ART. 14B § 1 USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA, ORGANY PODATKOWE WINNY ROZSTRZYGAĆ NAWET NAJBARDZIEJ ZAWIŁE PROBLEMY PRAWNE STAWIANE PRZEZ PODATNIKÓW, A NIE UCHYLAĆ SIĘ OD ICH ROZWIĄZANIA. ODMOWA WYDANIA INTERPRETACJI STANOWI DZIAŁANIE JAWNIE SPRZECZNE Z ZASADĄ ZAUFANIA PODATNIKÓW DO ORGANÓW PODATKOWYCH, O KTÓREJ MOWA W PRZEPISIE ART. 121 § 1 USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA. OCZYWISTYM JEST ZATEM, ŻE ANALIZOWANY W NINIEJSZEJ SPRAWIE WNIOSEK POZOSTAJE W ŚCISŁYM ZWIĄZKU Z REGULACJĄ UKSZTAŁTOWANĄ PRZEPISAMI PRAWA PODATKOWEGO, W ZWIĄZKU Z CZYM PODLEGA INTERPRETACJI W TRYBIE ART. 14B § 2 USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA. WEDŁUG SKARŻĄCEGO, ORGAN WYDAJĄC ZASKARŻONE POSTANOWIENIE DOPUŚCIŁ SIĘ NARUSZENIA SZEREGU PRZEPISÓW, A W SZCZEGÓLNOŚCI ART. 14B § 1, 2 I 3 ORAZ 59 § 1 PKT 1 ORDYNACJI PODATKOWEJ, POPRZEZ NIEWŁAŚCIWĄ ICH WYKŁADNIĘ I UCHYLENIE SIĘ OD UDZIELANIA INTERPRETACJI. PODKREŚLIŁ TEŻ, ŻE PROBLEM WYGAŚNIĘCIA ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO BYŁ JUŻ PRZEDMIOTEM SZEREGU INDYWIDUALNYCH INTERPRETACJI PODATKOWYCH, GDZIE ZA PODSTAWĘ PRZY ROZWAŻANIU TYCH KWESTII PRZYWOŁYWANO WŁAŚNIE ART. 59 ORDYNACJI PODATKOWEJ. MINISTER FINANSÓW W ODPOWIEDZI NA SKARGĘ WNIÓSŁ O JEJ ODDALENIE PODTRZYMUJĄC STANOWISKO ZAPREZENTOWANE W ZASKARŻONYM POSTANOWIENIU. WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY W GDAŃSKU ZWAŻYŁ, CO NASTĘPUJE: SKARGA JEST ZASADNA. NA WSTĘPIE NALEŻY PRZYPOMNIEĆ, ŻE ZGODNIE Z ART. 14B § 1 ORDYNACJI PODATKOWEJ, MINISTER FINANSÓW, NA PISEMNY WNIOSEK ZAINTERESOWANEGO, WYDAJE, W JEGO INDYWIDUALNEJ SPRAWIE, PISEMNĄ INTERPRETACJĘ PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO (INTERPRETACJĘ INDYWIDUALNĄ). WNIOSEK O INTERPRETACJĘ INDYWIDUALNĄ MOŻE DOTYCZYĆ ZAISTNIAŁEGO STANU FAKTYCZNEGO LUB ZDARZEŃ PRZYSZŁYCH (ART. 14B § 2 ORDYNACJI PODATKOWEJ). ZGODNIE ZAŚ Z § 3 ART. 14B WW. USTAWY, SKŁADAJĄCY WNIOSEK O WYDANIE INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ OBOWIĄZANY JEST DO WYCZERPUJĄCEGO PRZEDSTAWIENIA ZAISTNIAŁEGO STANU FAKTYCZNEGO ALBO ZDARZENIA PRZYSZŁEGO ORAZ DO PRZEDSTAWIENIA WŁASNEGO STANOWISKA W SPRAWIE OCENY PRAWNEJ TEGO STANU FAKTYCZNEGO ALBO ZDARZENIA PRZYSZŁEGO. INTERPRETACJA MA ZATEM DOTYCZYĆ ZAKRESU I SPOSOBU ZASTOSOWANIA PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO W ODNIESIENIU DO ZAISTNIAŁEGO STANU FAKTYCZNEGO LUB ZDARZENIA PRZYSZŁEGO. KWESTIA MOŻLIWOŚCI WSZCZĘCIA POSTĘPOWANIA DOTYCZĄCEGO WYDAWANIA INTERPRETACJI PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO, UZALEŻNIONA JEST OD WIELU KORELUJĄCYCH ZE SOBĄ CZYNNIKÓW, A KONSEKWENCJĄ TAKIEGO A NIE INNEGO SPOSOBU UREGULOWANIA OMAWIANEGO POSTĘPOWANIA JEST KONIECZNOŚĆ PRZEPROWADZENIA ANALIZY TREŚCI WNIOSKU, ORAZ STATUSU WNIOSKODAWCY JAKO PODMIOTU UPRAWNIONEGO DO ZŁOŻENIA TAKIEGO WNIOSKU. OCENA STANOWISKA WNIOSKODAWCY, A W KONSEKWENCJI - WYDANIE INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ, SĄ MOŻLIWE WYŁĄCZNIE WÓWCZAS, GDY KWESTIA STANOWIĄCA PRZEDMIOT JEGO WĄTPLIWOŚCI JEST REGULOWANA PRZEPISAMI PRAWA PODATKOWEGO. DLA PRAWIDŁOWEGO ODCZYTANIA PRZEDMIOTU INTERPRETACJI OPISANEGO JAKO "PRZEPISY PRAWA PODATKOWEGO", NIEZBĘDNE JEST ZATEM SIĘGNIĘCIE DO DEFINICJI LEGALNYCH ZAWARTYCH W ART. 3 O.P. ZGODNIE Z PKT 2 TEGO ARTYKUŁU PRZEZ PRZEPISY PRAWA PODATKOWEGO ROZUMIE SIĘ PRZEPISY USTAW PODATKOWYCH, POSTANOWIENIA RATYFIKOWANYCH PRZEZ RZECZYPOSPOLITĄ POLSKĄ UMÓW O UNIKANIU PODWÓJNEGO OPODATKOWANIA ORAZ RATYFIKOWANYCH PRZEZ RZECZYPOSPOLITĄ POLSKĄ INNYCH UMÓW MIĘDZYNARODOWYCH DOTYCZĄCYCH PROBLEMATYKI PODATKOWEJ, A TAKŻE PRZEPISY AKTÓW WYKONAWCZYCH WYDANYCH NA PODSTAWIE USTAW PODATKOWYCH. W PKT 1 ART. 3 O.P. USTAWODAWCA WYJAŚNIA NATOMIAST POJĘCIE USTAW PODATKOWYCH, KTÓRE OBEJMUJE USTAWY DOTYCZĄCE PODATKÓW, OPŁAT ORAZ NIEPODATKOWYCH NALEŻNOŚCI BUDŻETOWYCH OKREŚLAJĄCE PODMIOT, PRZEDMIOT OPODATKOWANIA, MOMENT POWSTANIA OBOWIĄZKU PODATKOWEGO, PODSTAWĘ OPODATKOWANIA, STAWKI PODATKOWE ORAZ REGULUJĄCE OKREŚLAJĄCE PRAWA I OBOWIĄZKI ORGANÓW PODATKOWYCH, PODATNIKÓW, PŁATNIKÓW I INKASENTÓW, A TAKŻE ICH NASTĘPCÓW PRAWNYCH ORAZ OSÓB TRZECICH. SĄD W SKŁADZIE ORZEKAJĄCYM W NINIEJSZEJ SPRAWIE W PEŁNI PODZIELA POGLĄD WYRAŻONY W WYROKU WSA W WARSZAWIE Z DNIA 21 LISTOPADA 2007 R., SYGN. AKT III SA/WA 1737/07, LEX NR 340479, W KTÓRYM STWIERDZONO, ŻE "NIE MOŻNA OBOWIĄZKU UDZIELANIA PRZEZ ORGAN PODATKOWY PISEMNEJ INTERPRETACJI, CO DO ZAKRESU I SPOSOBU ZASTOSOWANIA PRAWA PODATKOWEGO ZAWĘŻAĆ WYŁĄCZNIE DO USTAW ZAWIERAJĄCYCH W TYTULE POJĘCIE PRAWA PODATKOWEGO, PONIEWAŻ NIE TYLKO W TYCH USTAWACH UREGULOWANO ELEMENTY, OD KTÓRYCH ZALEŻY OPODATKOWANIE I JEGO WYSOKOŚĆ". ZAAPROBOWAĆ TAKŻE NALEŻY PRZEDSTAWIONE W TYM ORZECZENIU ROZUMIENIE PRAWA PODATKOWEGO W KONTEKŚCIE WYMOGÓW DOTYCZĄCYCH WYDAWANIA JEGO INDYWIDUALNYCH INTERPRETACJI, KTÓRE OKREŚLONO JAKO "OGÓŁ PRZEPISÓW REGULUJĄCYCH ZASADY POWSTAWANIA, USTALANIA ORAZ WYGASANIA ZOBOWIĄZAŃ PODATKOWYCH ORAZ OBOWIĄZKI PODATNIKÓW, PŁATNIKÓW I INKASENTÓW POSZCZEGÓLNYCH PODATKÓW" ORAZ TRAKTUJĄCYCH TAKŻE O "OBOWIĄZUJĄCYCH PROCEDURACH, KTÓRE POWINNY BYĆ PRZESTRZEGANE PRZEZ ORGANY PODATKOWE ORAZ STRONY W TRAKCIE POSTĘPOWANIA PODATKOWEGO I WYKONYWANIA INNYCH CZYNNOŚCI ZMIERZAJĄCYCH DO USTALENIA PRAWIDŁOWEJ WYSOKOŚCI ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO I SKUTECZNEGO POBORU PODATKU". POD POJĘCIEM PRAWA PODATKOWEGO NALEŻY WIĘC ROZUMIEĆ WSZELKIE NORMY PRAWNE, KTÓRE REGULUJĄ ELEMENTY KONSTRUKCYJNE, TJ. PODMIOTOWE I PRZEDMIOTOWE PODATKU, ZATEM TAKŻE NORMY PRAWNE NIE ZNAJDUJĄCE SIĘ W USTAWACH PODATKOWYCH. W NINIEJSZEJ SPRAWIE ZWAŻYĆ NALEŻY TREŚĆ PRZEPISU ART. 165A USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA, MAJĄCEGO ZASTOSOWANIE DO POSTĘPOWANIA W SPRAWIE INTERPRETACJI PODATKOWYCH NA PODSTAWIE ART. 14H USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA. POWOŁANY PRZEPIS WINIEN BYĆ ANALIZOWANY Z UWZGLĘDNIENIEM POZOSTAŁYCH REGULACJI, W TYM REGULACJI DOTYCZĄCYCH WYDAWANIA INTERPRETACJI PODATKOWYCH. STOSOWNIE DO TREŚCI § 1 WSKAZANEGO PRZEPISU: "GDY ŻĄDANIE, O KTÓRYM MOWA W ART. 165 ZOSTAŁO WNIESIONE PRZEZ OSOBĘ NIEBĘDĄCĄ STRONĄ LUB Z JAKICHKOLWIEK INNYCH PRZYCZYN POSTĘPOWANIE NIE MOŻE BYĆ WSZCZĘTE, ORGAN PODATKOWY WYDAJE POSTANOWIENIE O ODMOWIE WSZCZĘCIA POSTĘPOWANIA". JAK WYNIKA Z POWYŻSZEGO, I CYTOWANY PRZEPIS USTANAWIA DWIE PRZESŁANKI ODMOWY WSZCZĘCIA POSTĘPOWANIA TJ. "ŻĄDANIE ZOSTAŁO WNIESIONE PRZEZ OSOBĘ NIEBĘDĄCĄ STRONĄ" ORAZ "Z JAKICHKOLWIEK INNYCH PRZYCZYN POSTĘPOWANIE NIE MOŻE BYĆ WSZCZĘTE". OCENIAJĄC PRZEZ PRYZMAT TYCH REGULACJI STATUS SKARŻĄCEGO JAKO ZAINTERESOWANEGO, NIE MOŻNA ODMÓWIĆ MU TEGO PRZYMIOTU. NATOMIAST UŻYTE W ART. 165A § 1 USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA, WYRAŻENIE "JAKICHKOLWIEK INNYCH NIŻ BRAK STATUSU ZAINTERESOWANEGO PRZYCZYN BRAKU MOŻLIWOŚCI WSZCZĘCIA POSTĘPOWANIA" NALEŻY ODNIEŚĆ DO SYTUACJI, GDY WSZCZĘCIU POSTĘPOWANIA PODATKOWEGO STOI NA PRZESZKODZIE PRZEPIS PRAWA BĄDŹ POSZCZEGÓLNE JEGO PRZEPISY, KTÓRYCH WYKŁADNIA UNIEMOŻLIWIA PROWADZENIE TEGO POSTĘPOWANIA I ROZPATRZENIA ŻĄDANIA W SPOSÓB MERYTORYCZNY. PODZIELIĆ NALEŻY W PEŁNI POGLĄD, ŻE ZAWARTEGO W POWOŁANYM PRZEPISIE SFORMUŁOWANIA "Z JAKICHKOLWIEK INNYCH PRZYCZYN POSTĘPOWANIE NIE MOŻE BYĆ WSZCZĘTE" NIE MOŻNA INTERPRETOWAĆ ROZSZERZAJĄCO. TAKA WYKŁADNIA STANOWIŁABY BOWIEM SKUTECZNY ŚRODEK DLA ORGANÓW PODATKOWYCH OGRANICZAJĄCY MERYTORYCZNE ROZPATRYWANIE WNIOSKÓW O WYDANIE INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ. NIEUPRAWNIONA JEST ZATEM TEZA ORGANU WSKAZANA W UZASADNIENIU POSTANOWIENIA, ŻE INTERPRETACJA NIE DOTYCZYŁABY ZAKRESU I SPOSOBU ZASTOSOWANIA PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO W ODNIESIENIU DO ZAISTNIAŁEGO STANU FAKTYCZNEGO, JAK RÓWNIEŻ UZNANIE, ŻE WNIOSEK NIE DOTYCZY PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO I USTAW PODATKOWYCH ZGODNIE Z DEFINICJAMI ZAWARTYMI W ART. 3 PKT 1 I PKT 2 ORDYNACJI PODATKOWEJ. NIEWĄTPLIWIE ART. 30B I ART. 45 UST. 1 A PKT 1 USTAWY Z DNIA 26 LIPCA 1991 R. O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH ORAZ ART. 59 § 1 PKT 1 USTAWY ORDYNACJI PODATKOWEJ SPEŁNIAJĄ TE KRYTERIA. JAK SŁUSZNIE ZWRÓCONO UWAGĘ W SKARDZE PROBLEM WYGAŚNIĘCIA ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO BYŁ JUŻ PRZEDMIOTEM SZEREGU INDYWIDUALNYCH INTERPRETACJI PODATKOWYCH, GDZIE ZA PODSTAWĘ PRZY ROZWAŻANIU TYCH KWESTII PRZYWOŁYWANO WŁAŚNIE ART. 59 ORDYNACJI PODATKOWEJ. PODNIEŚĆ TEŻ NALEŻY, ŻE SKARŻĄCY POSIADA LEGITYMACJĘ DO WYSTĄPIENIA Z WNIOSKIEM O WYDANIE INDYWIDUALNEJ INTERPRETACJI PODATKOWEJ. JEST ON BOWIEM PODMIOTEM, KTÓRY W SWOJEJ INDYWIDUALNEJ SPRAWIE WYSTĘPUJE O INTERPRETACJĘ PRZEPISÓW PRAWA PODATKOWEGO KSZTAŁTUJĄCYCH JEGO OBOWIĄZKI W OKREŚLONYM STANIE FAKTYCZNYM. CHODZI TUTAJ WIEM O MATERIALNY PRZEPIS OKREŚLAJĄCY MOMENT WYGAŚNIĘCIA ZOBOWIĄZANIA PODATKOWEGO. POWYŻSZE OZNACZA, ŻE ORGAN WYDAJĄC ZASKARŻONE POSTANOWIENIE DOPUŚCIŁ SIĘ NARUSZENIA SZEREGU PRZEPISÓW, A W SZCZEGÓLNOŚCI ART. 14B § 1, 2 I 3 ORAZ 59 § 1 PKT 1 USTAWY Z DNIA 29 SIERPNIA 1997 R. ORDYNACJA PODATKOWA, POPRZEZ NIEWŁAŚCIWĄ ICH WYKŁADNIĘ. SĄD WYRAŻA POGLĄD, ŻE W NINIEJSZEJ SPRAWIE WNIOSEK POZOSTAJE W ŚCISŁYM ZWIĄZKU Z REGULACJĄ UKSZTAŁTOWANĄ PRZEPISAMI PRAWA PODATKOWEGO, W ZWIĄZKU Z CZYM PODLEGA INTERPRETACJI W TRYBIE ART. 14B § 2 STAWY ORDYNACJA PODATKOWA. PODKREŚLENIA WYMAGA, IŻ CELEM I ROLĄ INTERPRETACJI PODATKOWYCH JEST WYJAŚNIENIE ZAINTERESOWANEMU PODMIOTOWI, JAKIE SKUTKI PODATKOWE WIĄŻĄ SIĘ Z OPISANĄ PRZEZ NIEGO SYTUACJĄ W KTÓREJ PODMIOT TEN SIĘ ZNAJDUJE LUB ZNAJDZIE W PRZYSZŁOŚCI. W KONSEKWENCJI POWYŻSZYCH UWAG NALEŻY STWIERDZIĆ, ŻE ODMAWIAJĄC WSZCZĘCIA POSTĘPOWANIA W ZAKRESIE WNIOSKU O WYDANIE INTERPRETACJI INDYWIDUALNEJ, ORGAN NARUSZYŁ ART. 165A § 1 USTAWY ORDYNACJA PODATKOWA POPRZEZ JEGO BEZPODSTAWNE ZASTOSOWANIE, A W KONSEKWENCJI TEGO DOSZŁO DO NARUSZENIA ART. 14B § 1 USTAWY O.P. MAJĄC POWYŻSZE NA UWADZE NA PODSTAWIE ART. 145 § 1 PKT 1C P.P.S.A. WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY UCHYLIŁ WYDANE W SPRAWIE POSTANOWIENIA. W WYROKU ZAWARŁ TEŻ ORZECZENIA WYNIKAJĄCE Z ART. 152 I 200 P.P.S.A. DSZ