II SA/Po 430/13
WyrokWSA w Poznaniu2013-05-29
Skład orzekający: Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Edyta Podrazik, Elwira Brychcy
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy gmina ma prawo do nieodpłatnego udostępnienia danych ewidencyjnych w formacie SWDE na potrzeby budowy bazy danych w Systemie Monitorowania Odpadów Komunalnych, pomimo posiadania stałego, nieodpłatnego dostępu do tych danych w innych formatach?Ratio decidendi
Gmina nie ma prawa do nieodpłatnego udostępnienia danych ewidencyjnych w formacie SWDE, jeśli posiada już stały i nieodpłatny dostęp do tych danych w innych formatach, niezbędnych do realizacji zadania publicznego. Przepisy dotyczące nieodpłatnego dostępu do danych (art. 15 ustawy o informatyzacji) dotyczą udostępnienia danych w zakresie niezbędnym do realizacji zadań publicznych, a nie w dowolnym, żądanym przez wnioskodawcę formacie. Dostęp do danych w formacie SWDE, umożliwiającym wtórne wykorzystanie, podlega zasadom odpłatności określonym w Prawie geodezyjnym i kartograficznym.Stan faktyczny
Gmina K. wnioskowała o nieodpłatne udostępnienie danych ewidencyjnych (opisowych i graficznych) w formacie SWDE na potrzeby budowy bazy danych w Systemie Monitorowania Odpadów Komunalnych. Starosta odmówił, wskazując na odpłatność udostępniania danych geodezyjnych i kartograficznych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, argumentując, że gmina posiada już nieodpłatny dostęp do danych w innych formatach. Gmina wniosła skargę do WSA, podtrzymując argumentację o niezbędności danych w formacie SWDE do realizacji zadania publicznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Gminy K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Elwira Brychcy Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2013 r. sprawy ze skargi Gminy K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nieodpłatnego udostępnienia danych ewidencyjnych; oddala skargę
Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. Nr [...] Starosta K. orzekł o odmowie nieodpłatnego udostępnienia Gminie K. danych ewidencyjnych – opisowych i graficznych w formacie SWDE. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano przepisy art. 60 i 61 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. 2009 Nr 157 poz. 1240 ze zm.), art. 40 ust. 3c z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2010. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) oraz art. 104 §1 i art. 127 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.).
Decyzję wydano po rozpatrzeniu wniosku Wójta Gminy K. z dnia [...] marca 2012 r., uzupełnionego w dniu [...] sierpnia 2012 r., o nieodpłatne udostępnienie danych ewidencyjnych – opisowych i graficznych w formacie SWDE dla Gminy K. Żądanie dotyczyło udostępnienia danych z gromadzonych w rejestrze publicznym w formacie SWDE, zawierających dane opisowe: jednostki ewidencyjne, obręby, działki ewidencyjne, budynki, jednostki rejestrowe, właścicieli (osoby fizyczne, instytucje, itd.), udziały, władania, adresy oraz dane graficzne: działki, budynki, granice działek, budynki, obręby. Wójt Gminy K. jako zadanie publiczne wskazał budowę bazy danych w Systemie Monitorowania Odpadów Komunalnych i powołał się na art. 3 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 391). Decyzję wydano po ponownym rozpatrzeniu sprawy w związku z kasacyjną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...], którą uchylono decyzję Starosty K. z dnia [...] kwietnia 2012 r. Nr [...].
Uzasadniając rozstrzygnięcie wskazano, iż z art. 40 ust 3c ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2010. Nr 193, poz. 1287 ze zm.), udostępnianie danych i informacji zgromadzonych w bazach danych, o których mowa w art. 4 ust. 1a i 1b, standardowych opracowań kartograficznych, o których mowa w art. 4 ust. 1e, oraz innych materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a także wykonywanie czynności związanych z udostępnianiem tych informacji, opracowań i materiałów zgromadzonych w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym oraz wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego jest odpłatne, z zastrzeżeniem ust 3d oraz art. 12 ust. 1 i 2, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej i art. 15 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Wyjątki od tej zasady zostały wskazane w art. 40 ust. 3d ww. ustawy oraz w art. 12 ust. 1 i 2, w art. 14 ust. 1, w art. 15 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej (Dz.U. nr 76 poz. 485) i w art. 15 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz.U. z 2005 r. Nr 64 poz. 565 ze zm.) Wyłączenie, o którym mowa w art. 40 ust. 3d ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ma zastosowanie w odniesieniu do określonych w tym przepisie dokumentów urzędowych (wypisy i wyrysy).
Przytaczając treść przepisów art. 14 ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej oraz art. 15 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, wskazano, iż w świetle wniosku Wójta Gminy K. z dnia [...] marca 2012 r. żądane dane są niezbędne do utworzenia dla Związku Międzygminnego Centrum Zagospodarowania Odpadów [...] bazy danych w Systemie Monitorowania Odpadów Komunalnych. Przekazanie przez podmiot prowadzący rejestr publiczny danych z rejestru do ich ponownego wykorzystywania w innym celu niż realizacja zadania publicznego następuje na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (ust. 4) – Dz.U. Nr 112 poz. 1198 ze zm.).
Wskazano następnie, że Gmina K. na podstawie umowy nr [...] (załącznik nr 1) zawartej w dniu [...] września 2005 r. ma stały dostęp do części opisowej Bazy Danych Ewidencji Gruntów i Budynków – prowadzonej w systemie EGB V (obecnie GEO-INFO Integra) i części kartograficznej operatu ewidencyjnego – numerycznej mapy ewidencyjnej prowadzonej w systemie GEO-INFO Mapa. Powyższe dane udostępniane są gminie w systemie GEO-INFO iNet z obszaru jednostki ewidencyjnej gminy K. za pośrednictwem internetu. Dodatkowo, Starosta uruchomił również usługę WMS, która jest międzynarodowym standardem udostępniania nieodpłatnie map poprzez internet. Udostępniane mapy są renderowane na podstawie danych geograficznych zawartych w bazie danych i wyświetlane w takich formatach jak gif, png, jpeg.
Zdaniem Starosty z art. 15 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne nie wynika, że podmiot prowadzący rejestr jest zobowiązany do przekształcenia udostępnianych danych do dowolnego formatu, tym bardziej, że wnioskodawca ma bezpośredni dostęp do żądanych danych za pośrednictwem usługi iNet i WMS. Zatem realizacja zapisów wynikających z tego przepisu w stosunku do Gminy K. została spełniona. Żądanie dodatkowych danych z operatu gruntów i budynków podlega ogólnym zasadom ich udostępniania na podstawie art. 40 ust. 3c ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Starosta wyjaśnił ponadto, że format SWDE umożliwia wtórne wykorzystanie udostępnianych danych, także w celach zarobkowych, tymczasem przepis art. 12 pkt 1 i 2 ustawy z 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej stanowi, że dane dostępne za pośrednictwem usług, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 2, mogą być udostępniane za pomocą środków komunikacji elektronicznej, która uniemożliwia wtórne ich wykorzystanie w celach zarobkowych.
Kończąc organ wyjaśnił kwestię swojej właściwości w sprawach naliczania opłat z tytułu udostępnienia danych z państwowego zasobu geodezyjnego, które jako nieopodatkowane należności budżetowe o charakterze publiczno - prawnym są środkami publicznymi.
Wójt Gminy K. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, żądając jej uchylenia jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem skarżącej Gminy organ choć powołał przepisy art. 14 ust. 1 o infrastrukturze informacji przestrzennej oraz art. 15 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, to w istocie ich nie zastosował. W świetle tych przepisów wnioskowane dane powinny bowiem zostać udostępnione nieodpłatnie. Okoliczności uzasadniające wniosek, a w szczególności osoba wnioskodawcy oraz cel udostępnienia informacji, aktualizowały przesłanki nieodpłatnego udostępnienia danych. Oceny tej nie zmienia fakt, że odwołujący posiada stały i bezpłatny dostęp do części graficznej (mapa ewidencyjna) oraz części opisowej (dane ewidencyjne) poprzez usługę GEO-INFO i Net. Zdaniem odwołującego okoliczność ta nie ma żadnego znaczenia dla niniejszej sprawy. W celu realizacji zadań publicznych przekazaniu podlegają wszelkie prowadzone zbiory oraz usługi danych, niezależnie od ich formatu – o ile tylko żąda tego uprawniony podmiot. Gdyby ustawodawca zamierzał zasadę tą ograniczyć, wskazałby dokładnie w treści ustawy, jakie formaty danych nie powinny być przekazywane nieodpłatnie – czego jednak nie uczynił. Podnoszona możliwość wtórnego wykorzystania danych w celach zarobkowych pozostaje absurdalna i bez znaczenia. Wnioskujący może bowiem wykorzystać żądane dane wyłącznie w celu, w jakim mają mu zostać przekazane – to jest do realizacji określonego wnioskiem zadania publicznego. Sugerowanie, iż Gmina K. mogłaby kopiować przekazane jej dane w celach zarobkowych dowodzi nieznajomości zasad funkcjonowania gminy, struktury jej dochodów oraz sposobów ich uzyskiwania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, powołując jako podstawę rozstrzygnięcia przepisy przyjęte przez organ I instancji w sentencji decyzji z dnia [...] listopada 2012 r.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium w pierwszej kolejności wskazało, na swoją właściwość do orzekania w sprawie, wynikającą z art. 61 ust. 3 pkt 4 ustawy o finansach publicznych, z uwagi na uznanie opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne za środki publiczne. W tym zakresie Kolegium powołało się na postanowienie NSA z 1 lutego 2012 r. sygn. akt I OW 173/11.
Następnie wskazano, że z akt sprawy wynika, iż podmiotem korzystającym z udostępnionych danych w istocie będzie Związek Międzygminny Centrum Zagospodarowania Odpadów [...], którego Gmina K. jest uczestnikiem. Gmina jako uczestnik tego związku ma interes prawny w rozstrzygnięciu niniejszej sprawy, co wynika z §6 ust. 4 Statutu Związku (Dz.Urz. Woj. Wlkp. z 2004 r. Nr 125 poz. 2568 ze zm.). Wskazano, że art. 40 ust. 3c ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wprowadza zasadę odpłatności za udostępniane dane, od której przewiduje wyjątki.
Przytaczając przepis art. 15 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne Kolegium wskazało, że Gmina K. należy do kręgu podmiotów publicznych wymienionych w art. 2 tej ustawy, a złożony przez Gminę wniosek o udostępnienie danych, po jego uzupełnieniu, odpowiada wymaganiom Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 września 2005 r. w sprawie sposobu, zakresu i trybu udostępniania danych zgromadzonych w rejestrze publicznym (Dz.U. 2005 Nr 205 poz. 1692). Zdaniem Kolegium fakt, że gmina posiada nieodpłatny internetowy dostęp do żądanych danych ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Nieodpłatnemu udostępnieniu podlegają bowiem dane w zakresie niezbędnym do realizacji zadania publicznego i te dane Gmina posiada. Żądanie ich w innym formacie nie jest uzasadnione ich niezbędnością do realizowania zadania publicznego. Dodatkowo, skoro we wniosku należy wskazać okres udostępnienia danych, to nie jest możliwe udostępnienie ich na czas nieokreślony. Podniesiono, że skoro w art. 15 ustawy o informatyzacji mowa jest o danych "zgromadzonych w rejestrze publicznym", to podmiot prowadzący ten rejestr nie jest zobowiązany do udostepnienia danych w dowolnym formacie, żądanym przez wnioskodawcę. Z kolei przepis art. 14 ustawy z 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej dotyczy zbiorów i usług danych przestrzennych objętych tą infrastrukturą. W szczególności udostępnieniu podlegają zbiory danych przestrzennych określone w art. 4 ust. 1 tej ustawy. Zbiory te powinny być udostępniane m.in. organom jednostek samorządu terytorialnego, w formie usług, o których mowa w art. 9 ust. 1 ustawy, tj. wyszukiwania, przeglądania, pobierania, przekształcania oraz umożliwiających uruchamianie usług danych przestrzennych. Dane te mogą mieć formę umożliwiającą ich wtórne wykorzystanie w celach zarobkowych. Zbiory te także będą udostępniane tylko w zakresie niezbędnym do realizacji przez organ administracji zadania publicznego, po utworzeniu Zintegrowanego Systemu Informacji o Nieruchomościach. System taki jak dotąd nie istnieje. Nie zostało bowiem wydane rozporządzenie wykonawcze na podstawie art. 24b ust. 4 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Mając powyższe na uwadze Kolegium uznało, że organ I instancji prawidłowo zastosował i zinterpretował obowiązujące przepisy prawa materialnego i procedury administracyjnej.
Gmina K. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej jej decyzji Starosty K. i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania. W zarzutach skargi oraz jej uzasadnieniu w całości przytoczono argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Dodatkowo podniesiono, że niezbędność wnioskowanych danych do realizacji zadania publicznego została w sposób bezsporny wykazana we wniosku z dnia 6 sierpnia 2012 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Kolegium podkreśliło, że żądanie danych, do których Gmina posiada stały i nieodpłatny dostęp w innym formacie, nie jest uzasadnione ich niezbędnością do realizacji zadania publicznego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje;
Skarga nie jest zasadna.
W świetle przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 z późn. zm.) zasadą jest odpłatność za udostępnianie danych i informacji z zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Stanowi o tym wprost przepis art. 40 ust. 3c ustawy, dodany z dniem 7 czerwca 2010 r. na mocy art. 23 pkt 13 lit. b ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej (Dz. U. Nr 76, poz. 489), zgodnie z którym udostępnianie danych i informacji zgromadzonych w bazach danych, o których mowa w art. 4 ust. 1a i 1b, standardowych opracowań kartograficznych, o których mowa w art. 4 ust. 1e oraz innych materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a także wykonywanie czynności związanych z udostępnianiem tych informacji, opracowań i materiałów zgromadzonych w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym oraz wypisów i wyrysów z operatu ewidencyjnego jest odpłatne, z zastrzeżeniem przypadków określonych w tej ustawie, w ustawie z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej oraz w ustawie z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że opłaty za czynności geodezyjne i kartograficzne są należnościami publicznoprawnymi. Opłaty te mają charakter daniny publicznej w związku z konkretnym działaniem organu administracyjnego. Za takim przyjęciem przemawia treść art. 40 ust. 3c ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz jednolita linia orzecznicza sądów administracyjnych. W dniu 1 stycznia 2010 r. weszła w życie ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 z późn. zm.), w której uregulowano kwestię formy ustalenia opłaty za czynności geodezyjne i kartograficzne (decyzja administracyjna) oraz kwestię właściwości organów uprawnionych do wydania takiej decyzji zarówno w pierwszej, jak i w drugiej instancji. Zgodnie z treścią art. 60 tej ustawy, środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym są w szczególności wymienione w tym przepisie dochody budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego, m.in. dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw (pkt 7). Takimi dochodami (należnościami publicznoprawnymi), których obowiązek uiszczenia wynika z art. 40 ust. 3c ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, są opłaty za czynności geodezyjne i kartograficzne. Opłaty za udostępnienie z właściwego ośrodka prowadzącego państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny danych, informacji i innych materiałów wymienionych w tym przepisie pobierane są przez właściwego starostę (będącego organem administracji geodezyjnej i kartograficznej) i odprowadzane na rachunek jednostki samorządu terytorialnego (powiatu). Stosownie do art. 61 ust. 1 ustawy o finansach publicznych w odniesieniu do należności, o których mowa w art. 60, o ile odrębne ustawy nie stanowią inaczej, właściwy organ wydaje decyzję. W stosunku do dochodów pobieranych przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw organami tymi są: wójt, burmistrz, prezydent miasta, starosta albo marszałek województwa (art. 61 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 60 pkt 7 ustawy o finansach publicznych).
Podkreślić nadto należy, że ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne nie reguluje formy, w jakiej starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) ustala i pobiera opłatę za czynności geodezyjne i kartograficzne. W tej sytuacji należy przyjąć, że z dniem 1 stycznia 2010 r., uwzględniając powołane przepisy ustawy o finansach publicznych, ustalenie tej opłaty następuje w drodze decyzji. Taki pogląd wyraził już Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 30 marca 2011 r., sygn. akt I OW 7/11 - http:CBOSA i z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. akt I OW 172/11 - Lex nr 1120701. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę pogląd ten w całości podziela.
W tym miejscu wskazać również należy, iż wykonaniu delegacji zawartej w art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne Minister Infrastruktury w dniu 19 lutego 2004 r. wydał rozporządzenie w sprawie wysokości opłat za czynności geodezyjne i kartograficzne oraz udzielanie informacji, a także za wykonywanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego (Dz. U. Nr 37, poz. 333).
Skarżąca Gmina K. wystąpiła do Starosty K. o nieodpłatne udostępnienie danych ewidencyjnych – opisowych i graficznych w formacie SWDE dla Gminy K. W tym miejscu wskazać należy, iż format "SWDE" - Standard Wymiany Danych Ewidencyjnych, to format służący do wymiany (eksportowania) danych pomiędzy bazami ewidencyjnymi, pozwalający na wczytywanie danych opisowych i graficznych. Z kolei przy użyciu programu e-SWDE możliwe jest szybkie odnalezienie danej działki. Powyższe wiadomości Sąd uzyskał w oparciu o informacje dostępne w internecie.
Zdaniem strony skarżącej udostępnienie danych ewidencyjnych zgromadzonych w powiatowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym w tym formacie powinno być bezpłatne. Zastosowanie znajdował bowiem wyjątek od zasady odpłatności, przewidzianej w art. 40 ust. 3c Prawa geodezyjnego i kartograficznego, a określony przepisami art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej oraz art. 15 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Właśnie na te przepisy powołuje się strona skarżąca, wywodząc stąd brak obowiązku uiszczenia opłat za uzyskanie danych z powiatowego zasobu geodezyjnego wymienionych we wniosku z dnia 6 sierpnia 2012 r. – w formacie SWDE.
W myśl art. 15 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w czasie podjęcia zaskarżonej decyzji Starosty, podmiot prowadzący rejestr publiczny zapewnia podmiotowi publicznemu albo podmiotowi niebędącemu podmiotem publicznym, realizującym zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny ich realizacji, nieodpłatny dostęp do danych zgromadzonych w prowadzonym rejestrze, w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań (ust.1); dane, o których mowa w ust. 1, powinny być udostępniane za pomocą środków komunikacji elektronicznej i mogą być wykorzystane wyłącznie do realizacji zadań publicznych (ust. 2); Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, sposób, zakres i tryb udostępniania danych, o których mowa w ust. 1, mając na uwadze potrzebę usprawnienia realizacji zadań publicznych, zapewnienia szybkiego i bezpiecznego dostępu do danych oraz zabezpieczenia wykorzystania danych do celów realizacji zadań publicznych (ust. 3). Natomiast zgodnie z ust. 4 tego przepisu przekazanie przez podmiot prowadzący rejestr publiczny danych z rejestru do ich ponownego wykorzystywania w innym celu niż realizacja zadania publicznego następuje na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198, z późn. zm.). Z przytoczonej treści art. 15 ust. 1 powołanej ustawy o informatyzacji wynika zatem, że nieodpłatny dostęp do danych zgromadzonych w rejestrze, w okolicznościach sprawy - danych zgromadzonych w powiatowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, przysługuje tym wszystkim podmiotom, które realizują zadania publiczne i w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań. Warunek nieodpłatnego dostępu do danych rejestrowych stanowi zatem realizacja zadań publicznych i ich niezbędność dla realizacji tych zadań. Wójt Gminy K. jako zadanie publiczne wskazał budowę bazy danych w Systemie Monitorowania Odpadów Komunalnych i powołał się na art. 3 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 391). W ocenie Sądu, wbrew stanowisku skarżącej, nie można jednakże na tej podstawie wywodzić uprawnienia do nieodpłatnego uzyskania żądanych danych w dowolnym formacie. Z przepisu tego nie wynika bowiem, że podmiot prowadzący rejestr jest zobowiązany do przekształcenia udostępnianych danych do dowolnego formatu i nieodpłatnego ich udostępniania. Jak wynika z akt sprawy, Gmina K. na podstawie umowy nr [...] (załącznik nr 1 do decyzji), zawartej ze Starostą K. w dniu [...] września 2005 r., ma stały dostęp do części opisowej Bazy Danych Ewidencji Gruntów i Budynków – prowadzonej w systemie EGB V (obecnie GEO-INFO Integra) i części kartograficznej operatu ewidencyjnego – numerycznej mapy ewidencyjnej prowadzonej w systemie GEO-INFO Mapa. Wskazane we wniosku z dnia 6 sierpnia 2012 r. dane udostępniane są gminie w systemie GEO-INFO iNet z obszaru jednostki ewidencyjnej gminy K. za pośrednictwem internetu. Z wyjaśnień Starosty wynika, że uruchomiono również usługę WMS, która jest międzynarodowym standardem udostępniania nieodpłatnie map poprzez internet. Udostępniane mapy są wyświetlane w takich formatach jak gif, png, jpeg. W świetle powyższego Sąd podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniach decyzji wydanych w obu instancjach, iż Gmina K. ma zapewniony stały i nieodpłatny dostęp do danych zawartych w przedmiotowym rejestrze w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań publicznych nałożonych na gminy ustawą o utrzymaniu czystości w gminach W tym miejscu wskazać należy, iż we wniosku z dnia 6 sierpnia 2012 r. Gmina jako cel wskazała budowę bazy danych w Systemie Monitorowania Odpadów Komunalnych i powołała się na art. 3 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 391). W ocenie Sądu wyłącznie pkt 3 wskazanego przepisu może być rozpatrywany w aspekcie niezbędności uzyskania danych w żądanych formacie. Przepis ten stanowi, że gminy zapewniają czystość i porządek na swoim terenie i tworzą warunki niezbędne do ich utrzymania, a w szczególności obejmują wszystkich właścicieli nieruchomości na terenie gminy systemem gospodarowania odpadami komunalnymi.
W art. 15 ustawy o informatyzacji mowa jest o danych "zgromadzonych w rejestrze publicznym", zatem ratio legis tego przepisu jest udostępniania tych danych, a nie ich udostępnianie w dowolnym, żądanym przez wnioskodawcę formacie. W ocenie Sądu zasadzie tej nie przeczy przysługujące podmiotowi występującemu o udostępnienie danych uprawnienie do wskazania w jakiej formie ma to mieć miejsce, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 27 września 2005 r. w sprawie sposobu, zakresu i trybu udostępniania danych zgromadzonych w rejestrze publicznym (Dz.U. 2005 Nr 205 poz. 1692). Zasadnie bowiem Kolegium wskazało, iż w świetle tego przepisu nieodpłatnemu udostępnieniu podlegają dane w zakresie niezbędnym do realizacji zadania publicznego. W takim zakresie, w ocenie Sądu, dostęp do danych określonych we wniosku z dnia 6 sierpnia 2012 r., Gmina K. posiada. W konsekwencji za niezasadny uznać należy zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 15 ust. 1 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, poprzez jego niezastosowanie.
Z kolei ustawa z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej, na mocy art. 1 pkt 1, określa zasady tworzenia oraz użytkowania infrastruktury informacji przestrzennej. Zgodnie z art. 5 ust. 1 tej ustawy tworzenie, aktualizacja i udostępnianie zbiorów metadanych infrastruktury, jest zadaniem organów administracji, odpowiedzialnych w zakresie swojej właściwości za prowadzenie rejestrów publicznych zawierających zbiory związane z wymienionymi w załączniku do ustawy tematami danych przestrzennych, oraz osób trzecich, których zbiory włączane są do infrastruktury.
Przywołany w skardze przepis art. 14 tej ustawy dotyczy zbiorów i usług danych przestrzennych objętych tą infrastrukturą. W szczególności udostępnieniu podlegają zbiory danych przestrzennych, określone w art. 4 ust. 1 tej ustawy. Zbiory te powinny być udostępniane m.in. organom jednostek samorządu terytorialnego, w formie usług, o których mowa w art. 9 ust. 1 ustawy, tj. wyszukiwania, przeglądania, pobierania, przekształcania oraz umożliwiających uruchamianie usług danych przestrzennych. Usługi przestrzenne to usługi sieciowe operujące na danych przestrzennych, pozwalające na ich wyszukiwanie, pobieranie, przeglądanie, edycję, analizę. Obowiązek tworzenia usług sieciowych operujących na danych przestrzennych w krajach Unii Europejskiej wprowadziła Dyrektywa 207/2/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 marca 2007 r. ustanawiająca infrastrukturę informacji przestrzennej w WE ("Inspire"). Organy administracji, prowadzące rejestry publiczne ze zbiorami danych, których dotyczy ustawa, w zakresie swojej właściwości tworzą i obsługują sieć usług danych przestrzennych. Do usług tych zalicza się usługi: wyszukiwania, przeglądania, pobierania, przekształcania i umożliwiające uruchamianie innych usług danych przestrzennych. Usługi te mają być powszechnie dostępne za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Dyrektywa definiuje następujące rodzaje usług przestrzennych: usługi wyszukiwania (potocznie: metadane OGC: CSW), usługi przeglądania (OGC: WMS), usługi pobierania (OGC: WFS, WCS), usługi przekształcania (OGC, WPS). Na mocy przedmiotowej ustawy, organy administracji rządowej lub organy jednostki samorządu terytorialnego, posiadające dane odnoszące się bezpośrednio lub pośrednio do określonego położenia lub obszaru geograficznego, mają obowiązek publikowania przestrzennych usług sieciowych. Z wyjaśnień Starosty wynika, że uruchomiono usługę WMS (tj. usługę przeglądania), do której strona skarżąca posiada dostęp. Natomiast udostępnianie zbiorów za pośrednictwem usług pobierania, przekształcania oraz uruchamiania nowych usług, odbywa się z zachowaniem przepisów dotyczących rejestrów publicznych zawierających zbiory. Zgodnie bowiem z art. 12 ust. 1 jedynie dostęp do usług, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 i 2 (a więc usług wyszukiwania i przeglądania), jest powszechny i nieodpłatny. Natomiast udostępnianie zbiorów za pośrednictwem usług, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 3-5, odbywa się z zachowaniem przepisów dotyczących rejestrów publicznych zawierających te zbiory, z zastrzeżeniem art. 15 (ust.3). Organy administracji pobierające, na podstawie odrębnych przepisów, opłaty za usługi, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 3-5, zapewniają ich realizację z uwzględnieniem przepisów o świadczeniu usług drogą elektroniczną (ust.4). W świetle powyższego nie można podzielić stanowiska strony skarżącej, iż na podstawie art. 14 ustawy o infrastrukturze przestrzennej gminie przysługuje nieodpłatny dostęp do określonych we wniosku danych – w formacie SWDE. Regulacja zawarta w powołanym powyżej art. 12 ust. 1 takiemu stanowisku przeczy.
W tym miejscu wskazać należy, iż centralnym punktem dostępu do usług danych przestrzennych, w pełnym zakresie tematycznym i terytorialnym infrastruktury, jest geoportal infrastruktury informacji przestrzennej, tworzony i utrzymywany przez Głównego Geodetę Kraju. Poprzez ten geoportal użytkownicy uzyskują dostęp do wszystkich krajowych zasobów infrastruktury informacji przestrzennej. Z informacji dostępnych na stronach internetowych wynika, że zakończenie prac nad właściwymi zbiorami danych przestrzennych, polegających na dostosowaniu ich do obowiązujących przepisów to odpowiednio styczeń 2015 r. dla przetworzenia zbiorów, które zostały opracowane po wejściu w życie stosownych przepisów, a rok 2019 r. dla pozostałych zbiorów.
W świetle powyższego nie znajduje uzasadnionych podstaw zarzut naruszenia zaskarżoną decyzją Starosty art. 15 ustawy o informatyzacji oraz art. 14 ustawy z 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej w związku z art. 40 ust. 3c Prawo geodezyjne i kartograficzne, gdyż wbrew stanowisku skarżącej Gminy nie była uprawniona do nieodpłatnego uzyskania danych zgromadzonych we wskazanym rejestrze publicznym w określonym we wniosku formacie.
Z tych wszystkich względów, uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 270) orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło