II FZ 729/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jacek Brolik, , , po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia N. z siedzibą w P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 czerwca 2013 r. sygn. akt III SA/Po 370/13 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi N. z siedzibą w P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 28 grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2013 r., sygn. akt III SA/Po 370/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił N. przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowi art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: p.p.s.a.). Powyższe rozstrzygniecie zapadło w następującym stanie faktycznym. Zarządzeniem Przewodniczącego z dnia 1 marca 2013 r. wezwano stronę skarżącą do usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania braków formalnych skargi poprzez złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej – odpisu KRS w oryginale lub kserokopii poświadczonej przez notariusza a ewentualnie w razie udzielenia pełnomocnictwa adwokatowi lub radcy prawnemu poświadczonego za zgodność z oryginałem przez ww. pełnomocnika. Wezwanie doręczono stronie w dniu 25 marca 2013 r. W dniu 13 maja 2013 r. wpłynął do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu wniosku strona skarżąca wskazała, że nie mogła odebrać korespondencji z Sądu z powodu choroby kręgosłupa M. G. (Wiceprezesa Fundacji) oraz braku prawa jazdy M. L. (Prezesa Fundacji), co zdaniem strony, uprawdopodabnia brak winy w uchybieniu terminu. Sąd pierwszej instancji powołując się na treść art. 86 § 1 art. 87 § 1, § 2 oraz § 4 p.p.s.a. uznał, że okoliczności, mające świadczyć o braku zawinienia w nieterminowym uzupełnieniu braków formalnych skargi, nie mogą stanowić podstawy do przywrócenia terminu do dokonania tej czynności. W rozpoznawanej sprawie nie można uznać, że uchybienie terminu nastąpiło na skutek zdarzeń wyjątkowych czy szczególnych, których nie można było uniknąć i które mogłyby usprawiedliwiać działanie skarżącej. Powoływanie się na chorobę, nie czyni automatycznie z niej przesłanki do uprawdopodobnienia braku winy, zwłaszcza, że na załączonych receptach i skierowaniach widnieje data 14 maja 2013 r., a więc data bardzo odległa od tej, w której dokonywano próby doręczenia korespondencji, zakończonej doręczeniem zastępczym wezwania w dniu 25 marca 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 86 § 1 jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (§ 2). Stosownie do art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych (§ 5). W niniejszej sprawie, jak słusznie ocenił Sąd pierwszej instancji, strona skarżąca nie wykazała braku zawinienia w uchybieniu terminu, o którego przywrócenie wnosi. Podkreślić należy, że sposób rozumienia pojęcia "brak winy w uchybieniu terminu" w praktyce nie budzi wątpliwości. W orzecznictwie zgodnie się przyjmuje, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. wyrok NSA z 28 czerwca 2007 r., II OSK 479/07, LEX nr 344095). Brak winy w uchybieniu terminu podlega ocenie z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Argumenty p. G. podnoszone zarówno we wniosku o przywrócenie terminu, jak i w zażaleniu od zaskarżonego postanowienia nie zasługują na uwzględnienie. Całkowicie niezrozumiałe dla Sądu jest powoływanie się przez p. G. na chorobę kręgosłupa, skoro z dokumentów przedłożonych do akt sprawy (k- 52 akt sądowych) wynika, że skierowanie do pracowni RTG otrzymał w dniu 14 maja 2005 r., a tymczasem przesyłka z Sądu zawierającą wezwanie do usunięcia braków formalnych została wysłana 7 marca 2013 r. i uznana za doręczoną dnia 25 marca 2013 r. Samo zatem przebywanie w domu z powodu bólu kręgosłupa nie jest jeszcze wystarczające dla wykazania braku winy w uchybieniu terminu, bowiem nie wyklucza ono możliwości dokonywania czynności procesowej np. wyręczenie się inną osobą (por. powołane przez Sąd pierwszej instancji postanowienia NSA z 25 sierpnia 2009 r. sygn. akt II GZ 179/09 oraz z 11 marca 2008 r., sygn. akt I GZ 11/08, dostępne na stronie www.nsa.gov.pl/ baza orzeczeń). Takich okoliczności w niniejszej sprawie nie wykazano. Dolegliwości na jakie powoływał się skarżący nie niweczyły możliwości kontaktu z innymi osobami, np. za pośrednictwem telefonu czy Internetu. Okoliczności takiej nie stanowi również fakt, że M. L. (Prezes Fundacji) nie ma prawa jazdy. Istnieją inne środki transportu, które zapewne pozwoliłyby stronie na odbiór wskazanej korespondencji. Ponadto zarówno z KRS, jaki i pozostałych pism znajdujących się w aktach sprawy oraz pieczątki fundacji wynika, że adresem fundacji jest: " [ul.G.]". To, że natomiast miejscem pracy, jak wskazuje p. G. jest Dwór w T., ul. K. [..] nie ma w sprawie znaczenia. Obowiązkiem strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest wskazanie adresu do doręczeń, co też strona uczyniła. Nie można zatem powoływać się na nieprawidłowości w doręczeniu korespondencji przez Sąd pierwszej instancji, tylko dlatego, że stronie odpowiada bardziej inny adres, pod którym strona w danym momencie przebywała bądź przebywa. W konsekwencji strona skarżąca nie wykazała, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi do Sądu. Uwzględniając powyższe okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1–2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji