I FSK 1770/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-11-27

Skład orzekający: Roman Wiatrowski, Krystyna Chustecka, Ryszard Pęk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zapłata za fakturę, dokonana z rachunku depozytowego notariusza, na który środki przelano z rachunków bankowych innego podmiotu (nie skarżącej spółki), spełnia warunek zapłaty z rachunku bankowego przedsiębiorcy, umożliwiający zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w terminie 25 dni, zgodnie z art. 87 ust. 6 pkt 1 ustawy o VAT i art. 22 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zapłata za fakturę dokonana z rachunku depozytowego notariusza, na który środki przelano z rachunków bankowych innego podmiotu niż skarżąca spółka, nie spełnia wymogu zapłaty z rachunku bankowego przedsiębiorcy, wymaganego przez art. 87 ust. 6 pkt 1 ustawy o VAT i art. 22 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej do skorzystania z przyspieszonego 25-dniowego terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. W związku z tym skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka wykazała w deklaracji VAT-7 za sierpień 2012 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym i wniosła o jego zwrot w terminie 25 dni, oświadczając, że kwoty podatku naliczonego zostały w całości uregulowane. Główna część nadwyżki wynikała z faktury za sprzedaż nieruchomości, której zapłata została udokumentowana przelewem z rachunku depozytowego notariusza, na który środki przelano z rachunków bankowych innego podmiotu. Organy podatkowe i Wojewódzki Sąd Administracyjny uznały, że nie zostały spełnione warunki do zwrotu w terminie 25 dni, ponieważ zapłata nie nastąpiła bezpośrednio z rachunku bankowego skarżącej spółki.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Zasądzono od T. Sp. z o.o. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Wiatrowski, Sędzia NSA Krystyna Chustecka (sprawozdawca), Sędzia NSA Ryszard Pęk, Protokolant Krzysztof Zaleski, po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej T. Sp. z o. o. z siedzibą w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 394/13 w sprawie ze skargi T. Sp. z o. o. z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 9 stycznia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wynikającej z deklaracji VAT-7 za sierpień 2012 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od T. Sp. z o. o. z siedzibą w S. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 180 (słownie: sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. NSA/wyr.1 – wyrok Zaskarżonym wyrokiem z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 394/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę T. Sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 9 stycznia 2013 r. w przedmiocie odmowy zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wynikającej z deklaracji VAT-7 za sierpień 2012 r. Ze stanu faktycznego wynikało, że skarżąca w złożonej deklaracji podatkowej VAT-7 za sierpień 2012 r. wykazała nabycie towarów i usług: zaliczanych u podatnika do środków trwałych wartość netto: 4.129.650 zł, podatek naliczony: 949.820 zł, pozostałych wartość netto: 167.076 zł, podatek naliczony: 38.427 zł. W deklaracji skarżąca zawarła wniosek o zwrot wykazanej nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w terminie 25 dni od dnia złożenia deklaracji w kwocie 945.951 zł jednocześnie oświadczając, że kwoty podatku naliczonego zostały w całości uregulowane. W toku kontroli podatkowej organ I instancji ustalił, że wykazana kwota nadwyżki podatku w wysokości 949.820 zł wynikała z faktury z dnia 3 sierpnia 2012 r. wystawionej przez P. Sp. z o. o. z siedzibą w W. za sprzedaż nieruchomości – działki w G. Organ ustalił ponadto, że zapłata należności za sprzedaż udokumentowaną fakturą nastąpiła z rachunku bankowego S. Sp. z o.o. Dokonane w sierpniu 2012 r. końcowe rozliczenie za działkę zostało sfinansowane ze środków zaciągniętej pożyczki od S. Działka będzie przedmiotem sprzedaży opodatkowanej stawką podatku VAT 23%. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem oraz na podstawie załączonych dowodów wpłaty z dnia 1 sierpnia 2012 r. zapłata nastąpiła bezpośrednio z rachunku bankowego spółki S. na rachunek bankowy notariusza. Załączono także kserokopię polecenia przelewu z dnia 3 sierpnia 2012 r. kwoty 5.079.470 zł dokonanego przez notariusza na rzecz P. Sp. z o. o. tytułem wypłaty depozytu zgodnie z [...] w wykonaniu Rep. [...]. Na podstawie kontroli pozostałych nabyć wykazanych w deklaracji VAT-7 za sierpień 2012 r. (dot. najmu pomieszczeń, opłat notarialnych, wydatków związanych z zawartymi umowami leasingu operacyjnego) ustalono, że należności te zostały uregulowane do dnia 4 września 2012 r., tj. do dnia złożenia deklaracji VAT-7 za sierpień 2012 r. Organ I instancji uznał, że skarżąca nie spełniła warunku do dokonania zwrotu nadwyżki w terminie 25 dni od dnia złożenia deklaracji przewidzianego w art. 87 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. (Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.) dalej: o VAT, tj. zapłaty nie dokonano za pośrednictwem rachunku bankowego należącego do podatnika i decyzją z dnia 27 września 2012 r. odmówił zwrotu w terminie 25 dni jednocześnie ustalając termin przedmiotowego zwrotu na 60 dni. Decyzją z dnia 9 stycznia 2013 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W złożonej skardze strona domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Decyzji zarzuciła naruszenie art. 87 ust. 6 ustawy o VAT. Dyrektor Izby Skarbowej w G. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. W ocenie Sądu, który oddalił skargę zgodzić należy się z organem odwoławczym, że skoro płatność nie nastąpiła z rachunku przedsiębiorcy oznacza to, że nie wyczerpano znamion przepisu art. 87 ust. 6 pkt 1 ustawy o VAT i w przypadku ubiegania się o przyspieszony zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym brak jest podstaw do jego otrzymania w terminie skróconym. Odnosząc się do zawartego w skardze wskazania, że przepis art. 87 ustawy o VAT używa słowa "zapłacone", którego interpretacja powinna wynikać z kodeksu cywilnego a formą zapłaty jest uregulowany w art. 9211 kodeksu cywilnego przekaz, Sąd stwierdził, że przekaz nie spełnia wymogów określonych w art. 87 ust. 6 ustawy o VAT. W przepisie tym wskazano nie na dowolną formę zapłaty za fakturę, ale na zapłatę, która spełnia wymogi cytowanego wyżej art. 22 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, tj. w tym przypadku następującą za pośrednictwem rachunku bankowego przedsiębiorcy. Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie zapłata za fakturę nastąpiła poprzez dokonanie płatności przelewem bankowym, który bezsprzecznie uznać należy za zapłatę w formie pieniężnej – bezgotówkowej. Zatem do uprawnienia przewidzianego w art. 87 ust. 6 ustawy o VAT spełniony musi zostać wymóg przewidziany w art. 22 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł pełnomocnik Spółki zaskarżając orzeczeniu w całości zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: - art. 87 ust. 6 pkt 1 ustawy o VAT w związku z art. 22 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez błędną wykładnię. Wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 r. ,poz. 270 ze zm.) dalej P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Z akt sprawy nie wynika, by zaskarżone orzeczenie zostało wydane w warunkach nieważności, której przesłanki określa art. 183 § 2 ww. ustawy, zatem rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego mogły uwzględniać jedynie ewentualne naruszenie wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego i procesowego. Stosownie do art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć wyłącznie na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Wskazanie i uzasadnienie podstaw-kasacyjnych należy przy tym do koniecznych cech skargi kasacyjnej (art. 176 P.p.s.a.). Odnosząc się do podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego tj. art. 87 ust. 6 pkt 1 ustawy o VAT w związku z art. 22 ust. Ustawy o swobodzie gospodarczej poprzez błędna wykładnię, Naczelny Sąd Administracyjny uznał ten zarzut za bezzasadny. Prawidłowo Sąd I instancji wskazał, że istota sporu w przedmiotowej sprawie dotyczy prawa do zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w przyspieszonym, 25-dniowym terminie. Zgodne z treścią wskazanych w skardze kasacyjnej jako naruszone przepisów prawa materialnego, jest stanowisko Sądu I instancji, że w przypadku zapłaty pieniężnej - warunek ten Sąd uznał w rozpoznawanej sprawie za spełniony, nie podzielił przy tym stanowiska skarżącej dot. przekazu - aby skorzystać z przyspieszonego terminu zwrotu, uwzględnić należy warunki wynikające z art. 22 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013 r., poz. 672 ze zm.), tj. winna nastąpić z rachunku bankowego przedsiębiorcy w każdym wypadku, gdy kontrahentem jest drugi przedsiębiorca albo kwota transakcji przekracza kwotę 15.000 euro. W rozpoznawanej sprawie zapłata za fakturę w kwocie 5.079.470 zł została dokonana z rachunku depozytowego notariusza, które to środki przelane zostały na jego konto z dwóch rachunków bankowych S. Sp. z o. o., a nie rachunków bankowych skarżącej. Okoliczności powyższe obiektywnie uzasadniały niemożność zastosowania przyśpieszonego trybu zwrotu. Wyjaśnić przy tym należy, że ustalony i przyjęty za podstawę zaskarżonego wyroku stan faktyczny nie został przez autora skargi kasacyjnej zakwestionowany. Nie budzi zatem wątpliwości , że dokonana przez Sąd I instancji wykładnia wskazanych przez autora skargi kasacyjnej przepisów prawa materialnego w ustalonym stanie faktycznym jest prawidłowa i zgodna z przepisami . Uznając, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw ,Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 i art. 204 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło