II OSK 2426/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-01-10

Skład orzekający: Paweł Miładowski, Jolanta Rudnicka, Robert Sawuła

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy bezczynność organu administracji publicznej w prowadzeniu postępowania, która została stwierdzona przez sąd administracyjny, może być uznana za rażące naruszenie prawa, nawet jeśli organ wydał decyzję po wniesieniu skargi na bezczynność?
Ratio decidendi
Bezczynność organu administracji publicznej, która została stwierdzona przez sąd administracyjny, może być uznana za rażące naruszenie prawa, nawet jeśli organ wydał decyzję po wniesieniu skargi na bezczynność. Wydanie decyzji po wniesieniu skargi nie zwalnia sądu z obowiązku orzekania o tym, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i czy należy wymierzyć organowi grzywnę.
Stan faktyczny
Skarżący J. I. i T. I. złożyli skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w N. w sprawie wydania decyzji dotyczącej budowy cmentarza komunalnego. Postępowanie toczyło się od 1999 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uwzględnił skargę, stwierdził rażące naruszenie prawa przez PINB, umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania do wydania aktu, wymierzył PINB grzywnę 5000 zł i zasądził koszty. PINB wniósł skargę kasacyjną, zarzucając niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących bezczynności i rażącego naruszenia prawa. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 10 stycznia 2014 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski /spr./ sędzia NSA Jolanta Rudnicka sędzia del. WSA Robert Sawuła Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Chustecka po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2014 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 czerwca 2013 r. sygn. akt II SAB/Kr 70/13 w sprawie ze skargi J. I. i T. I. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. w przedmiocie wydania decyzji dotyczącej budowy cmentarza komunalnego w P. oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 21 czerwca 2013 r., sygn. akt II SAB/Kr 70/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, uwzględniając skargę J. I. i T. I. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "PINB", w N. w przedmiocie wydania decyzji dotyczącej budowy cmentarza komunalnego w P., w pkt I umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub dokonania czynności; w pkt II stwierdził, że bezczynność PINB w N. w prowadzeniu postępowania w ww. sprawie prowadzone pod sygn. [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; w pkt III wymierzył PINB w N. grzywnę w kwocie 5000 zł; w pkt IV zasądził od organu na rzecz skarżących kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy. W dniu 25 marca 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła ww. skarga. Skarżący wskazali, że na skutek złożonego zażalenia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany dalej "WINB", w dniu 17 czerwca 2010 r. wydał postanowienie, uznając zażalenie za uzasadnione i wyznaczając organowi I instancji dodatkowy termin na załatwienie sprawy do 31 sierpnia 2010 r. Mimo znacznego upływu czasu organ nie podjął żadnych czynności zmierzających do załatwienia sprawy. Skarżący podkreślili, że postępowanie w tej sprawie toczy się przed PINB w N. od 1999 r. Podali również, że nie mogą doczekać się rozstrzygnięcia organu władzy publicznej mimo, że sprawa ta była przedmiotem wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (I. przeciwko Polsce [...]), a Trybunał zasądził na ich rzecz stosowne odszkodowanie za przewlekłe prowadzenie postępowania. W odpowiedzi na skargę PINB w N. wskazał, że uzasadnienie przyczyn tak długiego rozpatrywania sprawy zostało wyjaśnione w znajdującej się w aktach administracyjnych adnotacji urzędowej z dnia 25 maja 2010 r. Ponadto organ poinformował, że w dniu 22 kwietnia 2013 r. wydał decyzję kończącą postępowanie w sprawie. Rozpoznając przedmiotową skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie ustalił, że decyzja o pozwoleniu na budowę oraz utrzymująca ją w mocy decyzja organu II instancji, w oparciu o które został wybudowany ww. cmentarz, zostały uchylone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 12 lutego 1996 r., sygn. akt SA/Kr 1622/95. Następnie Sąd I instancji wskazał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania naprawczego w trybie art. 51 Prawa budowlanego, PINB w N. (który to organ w dniu 1 stycznia 1999 r. przejął kompetencje Kierownika Urzędu Rejonowego w N. w zakresie prowadzonego postępowania naprawczego, oraz w dniu 11 lipca 2003 r. przejął kompetencje Starosty w zakresie udzielenie pozwolenia na użytkowanie) decyzją z dnia [...] września 2003 r., znak: [...], na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, nakazał Burmistrzowi Miasta R. i Komitetowi Czynu Społecznego Budowy Cmentarza Komunalnego w P. rozbiórkę cmentarza w części wykonanej infrastruktury technicznej: ogrodzenia, kanalizacji wód opadowych, placów 5 dróg dojazdowych. W wyniku wniesionego odwołania, [...] WINB decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r., znak: [...], uchylił ww. decyzję o nakazie rozbiórki i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ l instancji. W dniu 5 marca 2004 r. akta sprawy wróciły do PINB w N.. W dniu 19 lipca 2004 r. organ ten postanowieniem zażądał od Burmistrza Miasta R. oświadczenia kierownika budowy. W dniu 19 października 2004 r. przeprowadzona została kontrola cmentarza. Decyzją z dnia [...] listopada 2004 r., znak: [...], PINB w N. udzielił Burmistrzowi Miasta R. i Komitetowi Czynu Społecznego Budowy Cmentarza Komunalnego w P. pozwolenia na użytkowanie cmentarza komunalnego w P. na części terenu. Jednak decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r., znak: [...],[...] WINB stwierdził nieważność ww. decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Organ nieważnościowy wskazał, że nie zostało jeszcze zakończone postępowanie naprawcze prowadzone w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany dalej "GINB", utrzymał w mocy ww. decyzję Małopolskiego WINB, a wyrokiem z dnia 4 października 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 788/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na ww. decyzję GINB. Na skutek monitów ze strony skarżących odnośnie braku prowadzenia postępowania administracyjnego pismem z dnia 5 marca 2010 r. PINB w N. zwrócił się do [...] WINB z prośbą o zwrot akt sprawy dotyczącej budowy cmentarza komunalnego. W odpowiedzi w piśmie z dnia 8 kwietnia 2010 r. [...] WINB poinformował, że nie posiada akt administracyjnych, gdyż zostały one przekazane osobiście do rąk PINB w dniu 5 marca 2004 r. Decyzją z dnia [...] maja 2010 r., znak: [...], PINB w N., rozpoznając ponownie wniosek Burmistrza Miasta R., odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie ww. cmentarza. Zawiadomieniem z dnia 6 lipca 2010 r. organ zawiadomił strony, że "ponownie prowadzi postępowanie administracyjne w sprawie cmentarza komunalnego w P.". Od tej daty do dnia wydania decyzji w dniu [...] kwietnia 2013 r. organ dokonał następujących czynności: w dniu 5 lipca 2011 r. wystosował do E. P. pismo stanowiące odpowiedź na jej pismo z dnia 22 czerwca 2011 r. (brak tego pisma w przedłożonych aktach administracyjnych) w którym poinformował, że ze względu na śmierć strony postępowania M. Z. nie wszystkie strony otrzymały zawiadomienia o ponownym przystąpieniu do sprawy i trwa postępowanie w celu ustalenia następców prawnych działki nr [...]; w piśmie z dnia 29 marca 2012 r. organ zwrócił się do Starostwa Powiatowego w N. z prośbą o udostępnienie z ewidencji gruntów kto jest właścicielem lub władającym działki nr [...]. Z przesłanego odpisu z rejestru gruntów wynikało, że właścicielem działki są M. Z. i S. Z.. W piśmie z dnia 16 kwietnia 2012 r. organ zwrócił się do ww. osób z wezwaniem do wskazania następców prawnych M. Z.; w dniu 8 kwietnia 2013 r. organ dołączył do akt sprawy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia [...] czerwca 2011 r. którym odmówiono wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta R. z dnia [...] grudnia 1991 r. o ustaleniu lokalizacji budowy cmentarza komunalnego w P.. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., znak: [...], PINB w N., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 37 ust. 2, art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia i przedstawienia 4 egzemplarzy projektu zamiennego cmentarza komunalnego zlokalizowanego na działkach nr [...],[...],[...],[...] położonych w P., uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonywanych robót budowlanych oraz w razie potrzeby wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczegółowymi. Dodatkowo w adnotacji urzędowej z dnia 25 maja 2010 r., na którą powołał się organ w odpowiedzi na skargę, PINB w N. wyjaśnił, że na przełomie kwietnia i maja 2010 r. dokonał analizy materiału dowodowego oraz usystematyzowania akt sprawy. Z tak uporządkowanych akt wynika, że przed organem toczą się dwa postępowania, jedno będące kontynuacją postępowania naprawczego Kierownika Urzędu Rejonowego (znak: [...]) i drugie jako kontynuacja postępowania Starosty N. w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie (znak: [...]). W adnotacji inspektor wyjaśnił, że w okresie od 5 marca 2004 r. do 8 marca 2010 r. organ pozostawał w mylnym przeświadczeniu, że zgromadzony materiał dowodowy nie stanowi oryginałów akt, a te nie zostały mu zwrócone przez organ wyższego stopnia. Przyczyną takiego stanu rzeczy był brak dokumentu dowodzącego zwrotu akt postępowania naprawczego do organu l instancji (aż do 8 marca 2010 r.) oraz obszerność materiału zawierającego szereg kopii dokumentów sprawiających wrażenie posiadania akt zastępczych (pozostawionych a/a w chwili wysyłania odwołań od decyzji wraz z oryginalnymi aktami). Organ zaznaczył, że aktami postępowania naprawczego, przejętego w roku 1999 po byłym Urzędzie Rejonowym i dalszymi zebranymi przez PINB w N. na przestrzeni lat 1999-2004, posłużono się w roku 2004 w postępowaniu [...] udzielającym pozwolenie na użytkowanie cmentarza. Fakt ten znalazł odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji [...] z [...] listopada 2004 r. udzielającej pozwolenie na użytkowanie cmentarza w części terenu objętego inwestycją. Jednak akta te nie zostały fizycznie do tegoż postępowania dołączone. W adnotacji wskazano, że prawdopodobnie intencją osób podejmujących wówczas decyzję ws. cmentarza komunalnego w P. było zakończenie rozpoczętego przez Kierownika Urzędu Rejonowego w N. postępowania naprawczego wydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, po uwzględnieniu postawionych przez Kierownika Urzędu Rejonowego warunków (decyzja z roku 1996-go). Jak już wyżej wskazano, organ wyższego stopnia stwierdził nieważność tej decyzji. Akta sprawy [...] wróciły do organu 26 września 2007 r. Po ponownym rozpoznaniu wniosku inwestora o pozwolenie na użytkowanie decyzją z dnia [...] maja 2010 r. odmówiono udzielenia pozwolenia na użytkowanie. PINB w N. wskazał, że ta sytuacja począwszy od dnia zwrotu akt znak: [...] (26 września 2007 r.) aż do chwili potwierdzenia zwrotu akt postępowania naprawczego, tj. do dnia 8 marca 2010 r., spowodowała niezamierzoną bezczynność organu w kwestii budowy i użytkowania cmentarza komunalnego w P.. Organ w tym okresie trwał w oczekiwaniu na zwrot akt o sygn. [...]. O braku świadomości posiadania tychże akt świadczą kolejno udzielane odpowiedzi na zapytania pełnomocnika Ministra Spraw Zagranicznych, mediów, policji i adwokata skarżących. Nadto wskazano, że wytłumaczenia takiego stanu rzeczy należy poszukiwać w fakcie, że przez okres ponad 10 lat sprawą cmentarza komunalnego w P. w PINB w N. zajmowało się wielu inspektorów, obecnie już nie pracujących. Ponadto, w roku 2008 urząd PINB w N. objęła inna osoba. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 21 czerwca 2013 r., sygn. akt II SAB/Kr 70/13, uwzględniając skargę wskazał, że skarga jest zasadna jakkolwiek nie wszystkie wnioski zawarte w skardze podlegają uwzględnieniu. Sąd I instancji, przywołując treść art. 12 i art. 37 K.p.a., stwierdził, że o bezczynności organu administracji publicznej można mówić dopiero wtedy, gdy organ w prawnie ustalonym terminie nie podjął żadnej czynności, lub prowadząc postępowanie – nie zakończył go wydaniem aktu administracyjnego (decyzji, postanowienia lub innego aktu). Natomiast dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu nie ma znaczenia z jakich powodów określona decyzja, postanowienie lub inne akty administracyjne nie zostały dokonane, w szczególności czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu administracji publicznej. Następnie przywołując treść art. 149 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", Sąd I instancji w pełni podzielił pogląd wyrażony w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 września 2012 r. sygn. akt II OSK 1953/12; z dnia 26 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1360/12 (LEX nr 1271778) i z dnia 17 października 2012 r. sygn. akt l OSK 2443/12 (LEX nr 1269652), zgodnie z którymi wydanie przez organ decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność nie zwalnia sądu od obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a w zakresie orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie sprawy miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz w zakresie wymierzenia organowi grzywny z tego tytułu. Wydanie przez organ decyzji już po wniesieniu przez stronę skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego nie powoduje stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Pogląd ten wyrażony m.in. w postanowieniu NSA z dnia 11 czerwca 2013 r. sygn. akt l OSK 1109/13 i w postanowieniu NSA z dnia 26 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1360/12 (LEX nr 1271778) Sąd I instancji w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podzielił. Sąd I instancji wskazał, że skarga J. I. i T. I. na bezczynność PINB w N. wpłynęła do WSA w Krakowie w dniu 25 marca 2013 r. natomiast PINB w N. wydał w dniu [...] kwietnia 2013 r. decyzję nakładającą na Gminę R. obowiązek sporządzenia i przedstawienia 4 egzemplarzy projektu zamiennego cmentarza komunalnego położonego w P.. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie zostały wielokrotnie przekroczone przez PINB w N. kodeksowe terminy do jej załatwienia. Jak bowiem wynika z przedstawionego stanu faktycznego oraz z pisma PINB w N. z dnia 25 maja 2010 r. zatytułowanego "Adnotacja urzędowa", organ l instancji prowadził w związku z budową cmentarza komunalnego w P. dwa postępowania, tj. postępowanie do sygn. [...] w sprawie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego cmentarza oraz postępowanie naprawcze do sygn. [...]. Sąd podkreślił, że postępowanie naprawcze będące przedmiotem rozpatrywanej skargi na bezczynność zostało wszczęte w 1996 r. przez Kierownika Urzędu Rejonowego w N., a następnie, tj. od 1999 r. było kontynuowane było przez PINB w N.. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze Sąd podkreślił, że sam fakt bezczynności PINB w N. w rozpatrywanej sprawie nie ma charakteru spornego, ponieważ został uznany nie tylko przez [...] WINB, ale także przez PINB w N.. Jednoznacznie wskazuje na to pismo PINB w N. pt. "Adnotacja urzędowa", w którym organ przyznał, że pozostawał w niezamierzonej bezczynności w okresie od 26 września 2007 r. (kiedy zostały mu zwrócone akta sprawy) do dnia 8 marca 2010 r. (kiedy uzyskał informację od [...] WINB, iż akta sprawy zostały mu przekazane). W okresie tym jak sam stwierdził w Adnotacji "oczekiwał na zwrot akt". Sąd wskazał, że w przedłożonych aktach administracyjnych sprawy zalega pismo [...] WINB z dnia 8 kwietnia 2010 r. skierowane do PINB w N. z informacją, iż akta ww. sprawy zostały osobiście przekazane do rąk Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego – J.G.. W aktach zalega także uwierzytelniona notatka potwierdzająca odbiór akt w dniu 5 marca 2004 r. Sąd I instancji, uwzględniając cały przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie, stwierdził, że kluczowe dla oceny czy PINB w N. dopuścił się bezczynności, która miała charakter rażącego naruszenia prawa jest fakt, że co najmniej od 27 września 2007 r. do 12 kwietnia 2010 r. (kiedy PINB w N. otrzymał pismo [...] WINB z 8 kwietnia 2010 r.). Organ nie podejmował żadnych czynności w sprawie, pozostając w błędnym przekonaniu, że nie zostały mu zwrócone akta sprawy. Nadto Sąd zauważył, że w sprawie doszło do wielokrotnego przekroczenia terminów z art. 35 K.p.a. Ponadto po poinformowaniu PINB w N., że posiada akta sprawy (kwiecień 2010 r.) organ l instancji nadal prowadził przedmiotowe postępowanie z rażącym naruszeniem terminów wymaganych przepisem art. 35 § 1 i 3 K.p.a. Jak wynika z przedłożonych akt administracyjnych sprawy organ l instancji co najmniej od 5 lipca 2011 r. wiedział o śmierci jednej ze stron – M. Z., ale dopiero w 2012 r. przystąpił do ustalania następców prawnych zmarłej. Jak bowiem wynika z administracyjnych akt sprawy dopiero pismem z 29 marca 2012 r. zwrócił się w tej kwestii do Wydz. Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami Starostwa Powiatowego, a następnie pismem z 16 kwietnia 2012 r. do C. i S. Z.. Konkludując Sąd wyraził opinię, że nawet skomplikowany charakter sprawy nie uzasadniał jej prowadzenia w tak opieszały, niesprawny i nieskuteczny sposób jaki miał miejsce w przedmiotowej sprawie co wyczerpuje znamiona bezczynności z rażącym naruszeniem prawa. Z uwagi na fakt, że w PINB w N. w dniu [...] kwietnia 2013 r. wydał decyzję w przedmiotowej sprawie, w ocenie Sądu należało umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, a to ze względu na fakt, że akt taki został już wydany. Natomiast biorąc pod uwagę fakt, że w sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa Sąd orzekł o wymierzeniu organowi grzywny. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłance z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., złożył w części dotyczącej pkt II, III i IV PINB w N., wnosząc o oddalenie skargi J. I. i T. I. na bezczynność PINB w N. oraz zasądzenie na rzecz organu administracyjnego PINB w N. od J. I. i T. I. kosztów postępowania za I i II instancję oraz kosztów zastępstwa prawnego według norm prawem przepisanych; względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w punktach II, III i IV i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie włącznie z orzeczeniem o kosztach postępowania kasacyjnego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 149 p.p.s.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie skutkujące niezasadnym stwierdzeniem bezczynności PINB w N. w prowadzeniu postępowania w sprawie dotyczącej budowy cmentarza komunalnego w miejscowości P. prowadzonego do sygn. akt [...], a które to miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa podczas gdy z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że organowi administracyjnemu – PINB w N. nie można zarzucić bezczynności i to z rażącym naruszeniem prawa; - art. 149 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące wymierzeniem PINB w N. grzywny w kwocie 5000 zł, podczas gdy w sprawie toczącej się przed PINB w N. do sygn. akt [...] nie doszło do rażącego naruszenia prawa jak również nie miała miejsca bezczynność; - art. 200 p.p.s.a poprzez jego niewłaściwe zastosowanie skutkujące zasądzeniem od PINB w N. na rzecz skarżących J. I i T. I. kwoty 340 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadny uznał zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego. Wbrew stanowisku strony skarżącej kasacyjnie w przedmiotowej sprawie zaistniały podstawy do stwierdzenia, że bezczynność PINB w N. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 149 p.p.s.a. wskazując, że w zasadzie bezspornie PINB w N. pozostawał w bezczynności. W tym zakresie Sąd I instancji oparł się na materiale dowodowym, z którego wynika, że sam organ wprost przyznał, że pozostawał w stanie bezczynności. Wobec okoliczności, że po wniesieniu skargi organ ten wydał decyzję, z uwagi na brak podstaw do zobowiązania organu do wydania aktu administracyjnego, w pkt I zaskarżonego wyroku Sąd zasadnie umorzył postępowanie w tym zakresie. W świetle art. 149 p.p.s.a. taka konstatacja Sądu I instancji nie zwalniała jednak z obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w zakresie orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a.) oraz w zakresie wymierzenia organowi grzywny z tego tytułu (art. 149 § 2 p.p.s.a.) – por. wyrok NSA z dnia 4 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 2325/12, LEX nr 1269646. Stosując art. 149 p.p.s.a. Sąd I instancji prawidłowo stwierdził, że bezczynność PINB w N. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Swoje stanowisko Sąd poparł stosownymi ustaleniami wynikającymi z akt sprawy. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej kasacyjnie ani skomplikowany charakter sprawy, ani duża aktywność strony postępowania nie miała wpływu na stwierdzony okres bezczynności. Strona skarżąca kasacyjnie próbuje bronić się poprzez wykazanie, że organ pozostawał w nieświadomości. Jednak stwierdzone przez Sąd I instancji okoliczności, które stanowiły podstawę dla sformułowania stosownej oceny, w zasadzie świadczą nie o braku świadomości lecz zaistniałych zaniedbaniach. W tym zakresie Sąd I instancji dostrzegł, że w przedłożonych aktach administracyjnych sprawy zalega pismo [...] WINB z dnia [...] kwietnia 2010 r. skierowane do PINB w N.. Z pisma tego wynika, że akta ww. sprawy zostały osobiście przekazane do rąk Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego – J. G.. W takiej sytuacji trudno zatem stwierdzić brak świadomości organu, tym bardziej, że w złożonej skardze kasacyjnej strona ją wnosząca w ogóle nie kwestionuje poczynionych przez Sąd ustaleń stanu faktycznego sprawy. Wręcz odwrotnie, strona skarżąca kasacyjnie, analizując akta sprawy, sama wskazuje, że w dniu 26 września 2007 r. przy piśmie znak: [...] z dnia 18 września 2007 r. WINB w K. zwrócił akta postępowania [...] (pierwotnie akta zarejestrowane pod sygn. akt [...]. Poza tym strona skarżąca kasacyjnie nie wykazała, że w okresie bezczynności podjęła jakiekolwiek czynności ale służące dokładnemu rozpoznaniu sprawy. Jak sama przyznała to strona skarżąca kasacyjnie, w niniejszej sprawie organ nie podejmował działań, ponieważ oczekiwał na zwrot akt sprawy. Zasadnie Sąd I instancji wskazał, że nawet po uzyskaniu informacji o przekazaniu akt sprawy PINB w N. nadal prowadził postępowanie z rażącym naruszeniem terminów, ponieważ co najmniej od 5 lipca 2011 r. wiedział o śmierci jednej ze stron postępowania. Dopiero w 2012 r. przystąpił do ustalania następców prawnych zmarłej. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej kasacyjnie podstawą wydania zaskarżonego wyroku nie była wyłącznie "Adnotacja urzędowa", ale analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Wobec stwierdzonej zasadnie rażącej bezczynności zaistniały zatem podstawy do zastosowania art. 149 § 2 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a. i wymierzenia organowi grzywny. Zarzut skargi kasacyjnej w tym zakresie pozbawiony jest usprawiedliwionych podstaw, tym bardziej, że strona skarżąca kasacyjnie nie kwestionuje oznaczenia przez Sąd I instancji wysokości grzywny, która mieści się w ustawowych granicach wyznaczonych przez art. 154 § 6 p.p.s.a., jak i uznania Sądu, że adekwatne do stwierdzonego rażącego naruszenia prawa było wymierzenie grzywny w wysokości 5000 zł. Ponadto w związku z uwzględnieniem skargi przez Sąd I instancji zaistniały podstawy do zastosowania art. 200 p.p.s.a. Również w tym zakresie zarzut skargi kasacyjnej pozbawiony jest usprawiedliwionych podstaw. Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło