II FSK 3470/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia NSA Tomasz Zborzyński (sprawozdawca), Sędzia WSA del. Barbara Rennert, Protokolant Anna Dziewiż-Przychodzeń, po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2016 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. H.-K. i R. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 246/13 w sprawie ze skargi M. H.-K. i R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 5 lutego 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 r. oddala skargę kasacyjną. Sygnatura akt II FSK 3470/13 U z a s a d n i e n i e Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę R. K. i M. H.-K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2012. Stan sprawy Sąd przedstawił w sposób następujący: Dnia 2 marca 2012 r. skarżący złożyli informację w sprawie podatku od nieruchomości, zgłaszając do opodatkowania nabyty dnia 17 lutego 2012 r. lokal użytkowany w celach mieszkaniowych, nie przeznaczony na najem lub cele hotelarskie. Wójt Gminy K. decyzją z dnia 19 listopada 2012 r. ustalił skarżącym zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2012 r. w kwocie 318 zł, uznając za przedmiot opodatkowania budynki pozostałe o powierzchni 46,19 m2 i 6,45 m2 oraz grunty pozostałe o powierzchni 981 m2. Na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków oraz księgi wieczystej ustalił, że lokal jest niemieszkalny, ma charakter apartamentu z przeznaczeniem na cele turystyczne. W odwołaniu skarżący zakwestionowali zasadność uznania lokalu za niemieszkalny, podnosząc, że takiej kategorii lokali, w tym lokali przeznaczonych na cele turystyczne, nie przewidują przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. – Prawo lokalowe (Dz. U. z 1987 r. Nr 30, poz. 165 ze zm.), a tylko lokale mieszkalne i użytkowe; nabyty lokal będzie służył zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie decyzją z dnia 5 lutego 2013 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, powołując się na wynikającą z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm., dalej: P.g.k.) zasadę, w myśl której podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, a z ewidencji tej wynika, że lokal skarżących ma funkcję niemieszkalną; również z decyzji w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie budynku wynika, że jest on budynkiem pensjonatowym. Ponadto skarżący zamieszkują w W., więc opodatkowany lokal będzie im służył do zaspokajania potrzeb wypoczynkowo-rekreacyjnych, a nie mieszkaniowych, pełniąc rolę podobną do domu letniskowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skarżący zarzucili naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 2e ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r Nr 95, poz. 613 ze zm., dalej: u.p.o.l.) oraz art. 122 i art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: O.p.), podnosząc, że o funkcji lokalu decyduje jego przeznaczenie oraz powtarzając argument, że Prawo lokalowe nie zna innych kategorii lokali, poza mieszkalnymi i użytkowymi, a lokal będzie służył zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych; ponadto z dokumentacji technicznej wynika, że lokal jest mieszkalny, a innych ustaleń faktycznych nie poczyniono. Uzasadniając oddalenie skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał, że dla wymiaru podatku od nieruchomości decydujące znaczenie mają dane z ewidencji gruntów i budynków, z których wynika, że lokal nie został oznaczony jako mieszkalny. Ponieważ nie jest on zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, nie zastosowano stawki przewidzianej dla lokali związanych z prowadzeniem takiej działalności. Z kolei zasada związania dennymi z ewidencji powoduje, że zbędne było prowadzenie dalszego postępowania dowodowego - zwłaszcza, że dane te są zgodne z danymi wynikającymi z księgi wieczystej, gdzie także lokal oznaczono jako niemieszkalny oraz z decyzjami organu administracji budowlanej, gdzie budynek, w którym lokal się znajduje, nazwano pensjonatowym. Dla rozstrzygnięcia nie ma przy tym znaczenia obowiązująca do dnia 12 listopada 1994 r. definicja lokalu, zawarta w Prawie lokalowym. Wreszcie, ponieważ lokal nie służy zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych skarżących, nie maja do niego zastosowania odnoszące się do tego zagadnienia orzeczenia sądów administracyjnych. W wywiedzionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej skarżący wnieśli o jego uchylenie w całości i – ewentualnie – także rozpoznanie skargi oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zarzucili mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie podstawowych zasad postępowania sądowoadministracyjnego, wyrażonych w art. 3 par 1 i art. 134 par 1 P.p.s.a., naruszenie przepisów ustrojowych sądów administracyjnych z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm, dalej: P.u.s.a.) oraz naruszenie norm prawa materialnego, to jest art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e w związku z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. przez błędną ich wykładnię i uznanie, że o zaliczeniu nieruchomości lokalowej do kategorii budynków mieszkalnych decyduje dokumentacja ewidencyjna danego obiektu, nie zaś kryterium zaspokojenia podstawowych potrzeb mieszkaniowych właścicieli i naruszenie norm prawa procesowego, a to art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i art. 199 O.p. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie nie wniosło odpowiedzi na skargę kasacyjna ani nie zajęło stanowiska w sprawie w innej formie procesowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zasada związania organów podatkowych danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków wynika wprost z art. 21 ust. 1 P.g.k. i nie budzi wątpliwości w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Jedynie tytułem przykładu wskazać można w tym kontekście niedawny wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2014 r. (II FSK 311/12), w którym wywiedziono, że art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a i e u.p.o.l. w związku z art. 21 ust. 1 P.g.k. nie pozostawiają wątpliwości, że przy dokonywaniu wymiaru podatku od nieruchomości dla organów podatkowych wiążące są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków; organy podatkowe, ustalając wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości, nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku, niż dane wskazane w ewidencji. Pogląd ten Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą skargę kasacyjną w pełni podziela, jedynie precyzując, że w rozpoznawanym przypadku przedmiot opodatkowania określony jest w art. 2 ust. 1 pkt 2, a stawka podatkowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e u.p.o.l. Można także dodać, że przedstawiona zasada doznaje ograniczenia w przypadku, gdy podatnik zaspokaja swoje potrzeby mieszkaniowe w budynku, który ewidencyjnie oznaczany jest inaczej, względnie, gdy ewidencja nie przewiduje możliwości odmiennego jego oznaczenia, jak w przypadku domów letniskowych. Ponieważ nie budzi wątpliwości, że z ewidencji gruntów i budynków wynika, że budynek, którego części właścicielami są skarżący, jest niemieszkalny, zasadne było zastosowanie stawki podatkowej właściwej dla budynków pozostałych, a nie mieszkalnych. Nie budzi także wątpliwości, że swoje potrzeby mieszkaniowe skarżący zaspokajają w innymi miejscu i w innej nieruchomości, toteż wspomniany wyjątek od reguły nie ma zastosowania. Z tych też przyczyn chybiony jest zawarty w skardze kasacyjnej zarzut błędnej wykładni art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e w związku z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., polegającej na uznaniu, że o zaliczeniu nieruchomości lokalowej do kategorii budynków mieszkalnych decyduje dokumentacja ewidencyjna danego obiektu, nie zaś kryterium zaspokojenia podstawowych potrzeb mieszkaniowych właścicieli, jako że wykładnia tych przepisów, zastosowana przez organy podatkowe i zaaprobowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, jest prawidłowa. Natomiast twierdzenie o zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych skarżących w nieruchomości lokalowej będącej przedmiotem opodatkowania jest gołosłowne i pozostaje w oczywistej sprzeczności z faktem stałego ich zamieszkiwania w W., a nie w K. Można dodać, że obniżona stawka podatkowa odnosi się do budynków lub ich części, zaspokajających podstawowe potrzeby mieszkaniowe podatnika i jego rodziny; nie ma ona natomiast zastosowania do budynków lub ich części, które potrzeby te zaspokajają jedynie okresowo, będąc wykorzystywanymi dla celów rekreacyjnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2009 r., II FSK 1663/07). Również chybiony, a przede wszystkim, nienależycie nieuzasadniony, jest zarzut naruszenia art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i art. 199 O.p. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano jedynie (s. 28, akapit drugi), że naruszenia tych przepisów skarżący upatrują w braku przekonywującego uzasadnienia zaskarżonej decyzji, podczas gdy przedmiotem zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie, ale wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, a żaden z przepisów, przytoczonych jako podstawy kasacyjne, nie traktuje o wymogach uzasadnienia decyzji administracyjnej. Należy przypomnieć, że wynikającym z art. 176 P.p.s.a. obowiązkiem wnoszącego skargę kasacyjną jest nie tylko przytoczenie podstaw kasacyjnych, ale także ich uzasadnienie, którego to obowiązku nie wyczerpuje zacytowanie treści przepisów, zwłaszcza niepowiązanych treściowo z zarzutem oraz zbioru przypadkowo dobranych orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego. Nieporozumieniem jest zarzut naruszenia podstawowych zasad postępowania sądowoadministracyjnego, wyrażonych w art. 3 § 1 i art. 134 § 1 P.p.s.a. oraz naruszenia przepisów ustrojowych sądów administracyjnych z art. 1 § 1 P.u.s.a. Art. 3 § 1 P.p.s.a. stanowi bowiem, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zaskarżonym wyrokiem właśnie przeprowadził kontrolę działalności administracji publicznej, a w szczególności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie i oddalając skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a. zastosował środek określony w ustawie; okoliczność, że treść wyroku nie odpowiadała oczekiwaniom skarżących, w żadnym razie nie oznacza naruszenia wyrażonej w tym przepisie zasady sądowej kontroli administracji publicznej. Z kolei art. 134 § 1 P.p.s.a. stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wiązanie naruszenia tego przepisu, określającego zakres kognicji (granice orzekania) sądu administracyjnego, z twierdzeniem o dokonaniu błędnej wykładni przepisów u.p.o.l. (s. 14, akapit 1 uzasadnienia skargi kasacyjnej), jest oczywistym błędem konstrukcyjnym skargi kasacyjnej ze względu na nieadekwatność zarzutu do podstawy kasacyjnej. Wreszcie, z założenia chybione jest upatrywanie w "dokonaniu błędnej oceny rozstrzygnięcia organu administracji i przywołanych podstaw prawnych na tle przedstawionego przez skarżących stanu faktycznego i prawnego" (s. 14, akapit 2 uzasadnienia skargi kasacyjnej) naruszenia art. 1 § 1 P.u.s.a., stanowiącego, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Jest to bowiem przepis o charakterze ustrojowo-kompetencyjnym, toteż jego naruszenie musiałoby się wiązać z wykroczeniem przez sad administracyjny poza granice przyznanych mu kompetencji względnie odmową rozpoznania sprawy, której przedmiot kompetencjom tym odpowiada; żadnej z takich okoliczności postawiony zarzut nie odpowiada. Na marginesie wypada dodać, że różnice w procesowym charakterze skargi oraz skargi kasacyjnej sprawiają, że nieskuteczne procesowo jest proste powielenie w skardze kasacyjnej zarzutów uprzednio podniesionych w skardze. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu na podstawie art. 184 P.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego nie orzeczono ze względu na brak stosownego wniosku od strony wygrywającej sprawę w instancji kasacyjnej.