II GSK 118/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-03-03

Skład orzekający: Henryk Wach, Maria Jagielska, Inga Gołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy późniejsze wykrycie środków dowodowych, które istniały w czasie poprzedniego postępowania, ale nie były znane stronie, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może wznowić postępowania na podstawie art. 273 § 2 p.p.s.a., jeśli dowody, na które powołuje się strona, istniały już w czasie poprzedniego postępowania, a strona miała możliwość skorzystania z nich, nawet jeśli nie uczyniła tego w sposób należyty. Wznowienie postępowania nie służy sanowaniu błędów czy zaniechań strony popełnionych przed wydaniem prawomocnego orzeczenia.
Stan faktyczny
A. W. wniosła o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA w W. z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 1117/11, którym oddalono jej skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości o zwolnieniu z funkcji biegłego sądowego. Jako podstawę wznowienia wskazała późniejsze wykrycie środków dowodowych w postaci akt spraw karnych, z których nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. WSA w W. oddalił skargę o wznowienie, uznając, że wskazane dowody istniały już wcześniej i mogły być przedmiotem postępowania. A. W. złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach (spr.) Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia del. WSA Inga Gołowska Protokolant Anna Ważbińska-Dudzińska po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 13 września 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 1302/12 w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie skargi o wznowienie postępowania sądowego w sprawie zwolnienia z funkcji biegłego sądowego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 13 września 2013 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1302/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę A. W. (dalej: skarżąca) o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie VI SA/Wa 1117/11. Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Pismami z dnia 21, 22 i 25 czerwca 2012 r. A. W. wniosła o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt: VI SA/Wa 1117/11. Następnie skarga o wznowienie postępowania została sprecyzowana przez skarżącą w piśmie z 2 października 2012 r. zatyt.: "skarga o wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego w przedmiocie uzupełnienia braków formalnych skargi na decyzję Ministra Sprawiedliwości dotyczącą odwołania z funkcji biegłego sądowego". W treści pisma skarżąca podała, iż jej wniosek dotyczy wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem oddalającym skargę od decyzji, której przedmiotem było zwolnienie z funkcji biegłego sądowego w zakresie zarządzania i księgowości zarządczej. Skarżąca wskazała, iż o wyroku WSA dowiedziała się w dniu 20 kwietnia 2012 r. Strona podała jako podstawę swojego żądania przepisy art. 399, art. 401 pkt 2, art. 403 § 2 i 3, art. 406, art. 407, art. 408 k.p.c. oraz art. 63, art. 67, art. 86 § 1, 2, 4 oraz art. 133 § 3, art. 134, art. 145 pkt 1 a, b, c pkt 3 i art. 145 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Wskazała, iż sprawa została przez Sąd rozpoznana w sposób nienależyty, gdyż jej pełnomocnik nie uzupełnił wypowiedzi skarżącej odpowiednimi wnioskami wymagającymi zawieszenia postępowania do czasu wskazania nowych dowodów w sprawie. Wyrok został wydany pomimo niedostatecznego wyjaśnienia sprawy. Wskazała na przewidzianą w art. 126 p.p.s.a. możliwość zawieszenia sprawy na zgodny wniosek stron, czego wymagał tok sprawy. Uzasadniając dotrzymanie trzymiesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania wskazała, iż do dnia 14 lutego 2012 r. opracowywała stosowny wniosek dowodowy na podstawie akt sprawy karnej, która toczyła się w L. Wniosła o dołączenie do akt sprawy niniejszej akt sprawy karnej – sygn. akt [...], celem przeprowadzenia dowodu ze wskazanych stron tych akt. Następnie, pismem z dnia 9 kwietnia 2013 r. pełnomocnik z urzędu skarżącej uzupełnił skargę o wznowienie postępowania, wnosząc o załączenie do akt postępowania sądowego akt spraw karnych tj.: sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...] w L., IX Wydział Karny pod sygn. akt [...], sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla [...] w W., IV Wydział Karny pod sygn. akt [...]. Pełnomocnik uzasadnił wniosek "potrzebą wykazania dowodów stanowiących podstawę do wznowienia postępowania prowadzonego przez tut. Sąd pod sygn. akt VI SA/Wa 117/11". Zaznaczył, że powołanie się na ww. dowody przed WSA w W. nie było możliwe, gdyż skarżąca zapoznała się z nimi na 4 dni przed wydaniem wyroku. Podkreślił, że podstawą żądania wznowienia jest przepis art. 273 § 2 p.p.s.a. – późniejsze wykrycie środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Wykonując zobowiązanie Sądu do sprecyzowania wniosku dowodowego, pełnomocnik skarżącej złożył pismo z dnia 21 maja 2013 r., w którym podał, iż wnioskowane pismem z dnia 9 kwietnia 2013 r. dowody zostały zgłoszone na okoliczność posiadania przez A. W. kwalifikacji zawodowych do pełnienia funkcji biegłego sądowego, zaufania publicznego, a także sumienności i bezstronności, braku podstaw do utraty zaufania Sądu do A. W. oraz zapewnienia przez nią rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego sądowego. Nadto pełnomocnik z urzędu skarżącej podał, iż sprecyzowanie wniosku dowodowego poprzez wskazanie konkretnych dokumentów będzie możliwe dopiero po załączeniu akt spraw karnych do akt sprawy niniejszej. Na rozprawie w dniu 13 września 2013 r. Sąd oddalił wnioski dowodowe skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uznał, iż skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 1117/11 nie zasługiwała na uwzględnienie. W uzasadnieniu wskazano, że środki dowodowe, które wskazywała skarżąca w swoich pismach, były podstawą oceny jej pracy jako biegłego sądowego. Decyzja ta była już przedmiotem kontroli przed WSA w W., który wydał wyrok oddalający skargę. Skarżąca powyższych okoliczności nie tylko nie kwestionuje, lecz w swoich pismach przywołuje ustalenia sądu karnego, które jej zdaniem niezasadnie zostały przyjęte jako podstawa ustaleń faktycznych w sprawie, w której zapadła decyzja o zwolnieniu jej z funkcji biegłego sądowego. W ocenie Sądu I instancji okoliczności, na które pragnie powoływać się skarżąca nie były nowe, podlegały bowiem już badaniu przez WSA w W. w postępowaniu sygn. akt VI SA/Wa 1117/11. To samo stwierdzono w odniesieniu do środków dowodowych, jakimi są akta spraw karnych, wskazywane przez skarżącą oraz jej pełnomocnika z urzędu. Konkludując Sąd I instancji stwierdził, że postępowanie o wznowienie postępowania nie zastępuje postępowania, które toczy się ze skargi w sprawach, o których mowa w art. 3 p.p.s.a. W szczególności jego celem nie jest sanowanie błędów czy zaniechań strony, poprzedzających wydanie niekorzystnego dla niej wyroku. Świadczą o tym restrykcyjne unormowania działu VII p.p.s.a., nie podlegające wykładni rozszerzającej, gdyż w myśl art. 170 p.p.s.a. zasadą jest związanie sądu, stron oraz innych podmiotów prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu, stwierdzenie niezasadności skargi z przyczyn, o których mowa w art. 273 p.p.s.a. oznacza konieczność oddalenia - a nie odrzucenia – skargi kasacyjnej. A. W. złożyła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając jednocześnie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub w części. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy: - art. 282 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 273 § 2 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi o wznowienie postępowania w sytuacji, gdy prawidłowa ocena stanu faktycznego niniejszej sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. powinna prowadzić do stwierdzenia, że skarżąca po zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego prowadzonego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. pod sygn. akt VI SA/Wa 1117/11 wykryła dowody mogące mieć wpływ na wynik sprawy, z których nie mogła skorzystać w zakończonym postępowaniu, co powinno prowadzić do uwzględnienia skargi i wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wydaniem prawomocnego wyroku w sprawie prowadzonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. pod sygn. akt VI SA/Wa 1117/11, - art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez bezpodstawne przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., że skarżąca zyskała dostęp do akt sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla [...] w W. IV Wydział Karny pod sygn. [...] na 4 dni przed wydaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyroku z dnia 7 lutego 2012r. w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 1117/11, w sytuacji, gdy prawidłowa ocena dowodów powinna prowadzić do stwierdzenia, że skarżąca nie miała wglądu w akta wskazanej sprawy, - art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., że skarżącej znane były na etapie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wydaniem prawomocnego wyroku w sprawie prowadzonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. pod sygn. akt VI SA/Wa 1117/11, dowody w postaci z dokumentów z akt sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...] w L. IX Wydział Karny pod sygn. [...] oraz sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla [...] w W. IV Wydział Karny pod sygn. [...], w sytuacji, gdy prawidłowa ocena dowodów powinna prowadzić do stwierdzenia, że skarżącej nie były wówczas znane dowody w postaci dokumentów z akt wskazanych spraw. - art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez brak wskazania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia. - art. 282 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wniosków dowodowych skarżącej, w sytuacji, gdy ich przeprowadzenie było niezbędne dla wyjaśnienia istniejących w niniejszej sprawie istotnych wątpliwości i nie wiązałoby się z nadmiernym przedłużeniem postępowania, a w efekcie mogłoby prowadzić do uwzględnienia skargi o wznowienie postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje Zgodnie z art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom określonym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Z kolei art. 183 tej ustawy stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany był granicami skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna A. W. opiera się na podstawie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Według wskazanego przepisu, skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Konstrukcja tej normy prawnej wskazuje, że stawiając zarzut naruszenia przepisów postępowania, które w ocenie strony skarżącej zostały naruszone przez Sąd I instancji, należy uprawdopodobnić istnienie potencjonalnego związku przyczynowego między uchybieniem proceduralnym a wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego. W tym wypadku nie chodzi o to, że ewentualne uchybienie mogło mieć jakikolwiek wpływ na wynik sprawy, lecz wpływ istotny. Za podstawę wyroku z 13 września 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 1302/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. przyjął następujące ustalenia stanu faktycznego: Pismami z dnia 21, 22 i 25 czerwca 2012 r. A. W. wniosła o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z 7 lutego 2012 r., sygn. akt: VI SA/Wa 1117/11, którym oddalono skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości z [...] marca 2011 r. w przedmiocie zwolnienia z funkcji biegłego sądowego. Następnie, pismem z 9 kwietnia 2013 r. pełnomocnik z urzędu skarżącej uzupełnił skargę o wznowienie postępowania, wnosząc o załączenie do akt postępowania sądowego akt spraw karnych: sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...] w L., IX Wydział Karny pod sygn. akt [...]; sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla [...] w W., IV Wydział Karny pod sygn. akt [...]. Pełnomocnik wskazał, że podstawą żądania wznowienia jest przepis art. 273 § 2 p.p.s.a. – późniejsze wykrycie środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Dowody zostały zgłoszone na okoliczność posiadania przez A. W. kwalifikacji zawodowych do pełnienia funkcji biegłego sądowego, zaufania publicznego, a także sumienności i bezstronności, braku podstaw do utraty zaufania do A. W. oraz zapewnienia przez nią rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego sądowego. Uzasadnienie wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego zawiera zatem jednoznaczne stanowisko co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie istota problemu sprowadza się do ustalenia, czy zaistniała przesłanka wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z 7 lutego 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 1117/11, wskazana w art. 273 § 2 p.p.s.a.: Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. W piśmiennictwie wskazuje się, że w przepisie tym chodzi o takie okoliczności faktyczne i dowody, które istniały w czasie trwania postępowania, którego wznowienia strona się domaga, ale nie były znane stronom i z tego tylko względu nie mogły one z nich skorzystać. Środkiem dowodowym, o którym mowa w art. 273 § 2 p.p.s.a. może być każdy środek, który zgodnie z prawem służyć może wykazaniu konkretnego faktu. Okolicznością faktyczną jest zaś zdarzenie, fakt lub wydarzenie zaistniałe w sensie fizycznym lub ich niewystąpienie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 czerwca 2004 r., sygn. akt: FSK 170/04, opubl. w Lex pod nr 143703). Okoliczności te i dowody muszą być przy tym tego rodzaju, że ich znajomość w dacie wydania prawomocnego orzeczenia mogłaby spowodować wydanie rozstrzygnięcia odmiennej treści. Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego uzasadniają tylko te przesłanki, które są następstwem zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym, nie zaś w postępowaniu administracyjnym, w którym ostatecznie rozstrzygnięto co do istoty sprawę administracyjną (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 lipca 2014 r., sygn. akt II GSK 690/13). Sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego sprawy, lecz jedynie ocenia, jak z tego obowiązku wywiązał się organ administracji (tak: uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09). Od tej zasady istnieje wyjątek, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., dowód uzupełniający z dokumentów sąd może przeprowadzić zarówno z urzędu, jak i na wniosek. Przeprowadzenie dowodu (dopuszczenie dowodu) ma formę postanowienia, które zapada na rozprawie; wpisuje się je do protokołu rozprawy bez spisywania odrębnej sentencji, ponieważ nie przysługuje na nie zażalenie. Postanowienie podlega ogłoszeniu i nie wymaga uzasadnienia. Dopuszczając dowód, sąd powinien wskazać, jakie okoliczności mają nim być stwierdzone. Do postępowania dowodowego, o którym mowa w § 3, stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania cywilnego, zgodnie z którymi dokumenty można podzielić na urzędowe – art. 244 § 1 k.p.c. (sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania), stanowiące dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone, oraz prywatne – art. 245 k.p.c., stanowiące dowód tego, że osoba, która je podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie. W związku z tym tylko takie dowody mogą być przedmiotem ewentualnego rozpatrzenia przez sąd administracyjny. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej należy w pierwszej kolejności ocenić odmowę przeprowadzenia postępowania dowodowego przez wojewódzki sąd administracyjny w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. w postępowaniu ze skargi o wznowienie postępowania, ponieważ zgodnie z art. 276 p.p.s.a., do postępowania ze skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeżeli przepisy poniższe nie stanowią inaczej. (...). Skoro na rozprawie w dniu 13 września 2013 r. Sąd I instancji oddalił wnioski dowodowe A. W., to oznacza że stwierdził brak przesłanki ustawowej do przeprowadzenia dowodów uzupełniających z dokumentów tj. brak niezbędności do wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Inaczej mówiąc, Sąd I instancji działając w granicach upoważnienia ustawowego z art. 106 § 3 p.p.s.a. (Sąd może) w granicach swoich kompetencji uznał, że prowadzenie postępowania dowodowego w postępowaniu ze skargi o wznowienie postępowania było zbędne. Zgodnie z art. 236 k.p.c., w postanowieniu o przeprowadzeniu dowodu sąd oznaczy fakty podlegające stwierdzeniu, środek dowodowy i – stosownie do okoliczności – sędziego lub sąd, który ma dowód przeprowadzić, a ponadto, jeżeli to jest możliwe, termin i miejsce przeprowadzenia dowodu. Przyjmuje się, że postanowienie dowodowe powinno mieć treść pozytywną. Sąd, odmawiając przeprowadzenia określonych dowodów, nie ma obowiązku wydania osobnego postanowienia odmawiającego przeprowadzenia dowodów. Na postanowienie dowodowe nie przysługuje zażalenie, wobec czego Sąd takiego postanowienia nie uzasadnia. Jednakże strona może w postępowaniu odwoławczym podnosić zarzut nieuzasadnionego niedopuszczenia przez sąd pierwszej instancji zgłoszonego przez nią dowodu. O istotnych wątpliwościach można mówić wówczas, gdy istotne dla sprawy elementy stanu faktycznego pozostają niewyjaśnione, są sporne (wyrok NSA z dnia 21 lipca 2006 r., I OSK 9/06, LEX nr 266437). Dopuszczalność wyjaśnienia istotnych wątpliwości musi być oceniana na tle konkretnej sprawy i w aspekcie okoliczności, które mają wpływ na treść jej rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 1117/11 zakończonej prawomocnym wyrokiem z 7 lutego 2012 r. nie prowadził z urzędu postępowania dowodowego w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. Należy podkreślić, że A. W. w toku tego postępowania nie złożyła wniosku dowodowego o przeprowadzenie w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. dowodów uzupełniających z dokumentów w postaci dwóch opinii biegłego, jakie sporządziła na użytek wskazanych już dwóch spraw karnych, co powoduje że gdyby nawet uruchomiono postępowanie kasacyjne, to zarzut naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. przez Sąd I instancji byłby nieskuteczny. W związku z tym, że skarga o wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem, jak i skarga kasacyjna oparte są na twierdzeniu, że A. W. "nie miała wglądu w akta" wskazanych dwóch spraw karnych należy przypomnieć, że zgodnie z art. 156 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555 ze zm.), stronom, podmiotowi określonemu w art. 416, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym udostępnia się akta sprawy sądowej i daje możność sporządzenia z nich odpisów. Za zgodą prezesa sądu akta te mogą być udostępnione również innym osobom. Natomiast według art. 198 § 1 tej ustawy, w miarę potrzeby udostępnia się biegłemu akta sprawy w zakresie niezbędnym do wydania opinii i wzywa się go do udziału w przeprowadzeniu dowodów. Tylko i wyłącznie w tych ramach A. W., która jako biegły sądowy sporządziła opinie na użytek wskazanych, dwóch spraw karnych mogła mieć dostęp do akt sprawy sądowej. Skoro biegła sądowa A. W. w toku sprawy sądowoadministracyjnej o sygn. akt VI SA/Wa 1117/11 dysponowała kopiami opinii przez nią sporządzonych, to w rozumieniu art. 272 § 2 p.p.s.a. istniał środek dowodowy, który mógł zostać wykorzystany w tym postępowaniu poprzez zgłoszenie Sądowi I instancji wniosku o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dwóch dokumentów prywatnych, jakimi jest opinia biegłego. Strona mogła zatem skorzystać ze wskazanego środka dowodowego w poprzednim postępowaniu, czego jednak nie uczyniła. Z tych powodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. nie naruszył art. 273 § 2 p.p.s.a., ponieważ prawidłowym było ustalenie, że środek dowodowy istniał już w poprzednim postępowaniu. Tym samym Sąd I instancji nie naruszył również art. 282 § 2 p.p.s.a., po ponownym rozpoznaniu sprawy oddalając skargę o wznowienie postępowania z powodu stwierdzenia braku przesłanki z art. 273 § 2 p.p.s.a. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia, jak również kiedy uzasadnienie zaskarżonego wyroku bazuje na wadliwych ustaleniach faktycznych dokonanych przez organ administracji publicznej. W sprawie ze skargi o wznowienie postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem ustaleń faktycznych dotyczących istnienia przesłanek wznowieniowych dokonuje sąd właściwy, a nie organ administracji publicznej. W rozpoznawanej sprawie jest to Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. Obowiązkiem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest przyjąć określony stan faktyczny i go przedstawić, nie chodzi jednak o przedstawienie jakiegokolwiek stanu faktycznego, lecz stanu rzeczywistego, ustalonego i przyjętego zgodnie z obowiązującym prawem (por. wyrok NSA z dnia 12 maja 2005 r., FSK 2123/04). Ciążący na sądzie pierwszej instancji obowiązek wyeksponowania przyjętego stanu faktycznego nie wynika tylko w sposób dorozumiany z treści art. 141 § 4 p.p.s.a., ale wprost z treści art. 188 zdanie ostatnie p.p.s.a. - W tym przypadku Sąd orzeka na podstawie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku. Zgodnie z art. 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a., uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Stan sprawy, o którym mowa w art. 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a., należy rozumieć nie tylko jako zwięzłe (krótkie, lakoniczne) przedstawienie dotychczasowego przebiegu postępowania przed organami administracji ale także jako wyodrębniony element, stan faktyczny sprawy przyjęty przez sąd. Ta część uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego nie powinna łączyć się z oceną pod względem zgodności z prawem. Ocena prawna ustaleń faktycznych z punktu widzenia ich zgodności z właściwymi przepisami postępowania administracyjnego dokonywana jest już w ramach wyjaśniania podstawy prawnej rozstrzygnięcia, ponieważ sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego sprawy, lecz jedynie ocenia, jak z tego obowiązku wywiązał się organ administracji (tak: uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09). Wymagane jest, aby uzasadnienie wyroku stanowiło logiczną, zwartą całość, a jednocześnie by było ono jedynie syntezą stanowiska sądu (wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2012 r., I OSK 62/11). Treść uzasadnienia powinna umożliwić zarówno stronom postępowania, jak i w razie ewentualnej kontroli instancyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, że w razie wniesienia skargi kasacyjnej nie powinno budzić wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że zaskarżony wyrok został wydany po gruntownej analizie akt sprawy i że wszystkie wątpliwości występujące na etapie postępowania administracyjnego zostały wyjaśnione (tak: wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2012 r., II FSK 1301/10). Uzasadnienie zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. spełnia wymogi ustawowe. Odnosząc się do podniesionego w skardze kasacyjnej naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. powiązanego z innymi przepisami, należy przypomnieć jego brzmienie: "Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi." Z naruszeniem art. 176 p.p.s.a. kasator nie wskazał jednak, jak również nie uzasadnił na czym miało polegać naruszenie tego przepisu przez Sąd I instancji, nie wskazał jakie jeszcze inne okoliczności uwzględnił Sąd poza tymi wynikającymi z akt sprawy wszczętej pismami A. W. z 21, 22 i 25 czerwca 2012 r. Jeśli zaś chodzi o wniosek pełnomocnika z urzędu o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu A. W., to zgodnie z art. 254 § 1 p.p.s.a., rozpoznawanie wniosków o przyznanie prawa pomocy należy do wojewódzkiego sądu administracyjnego, w którym sprawa ma się toczyć lub już się toczy. Natomiast według art. 258 § 1 i 2 pkt 8) p.p.s.a., czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Do tych czynności, należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną niemającą usprawiedliwionej podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło