II GZ 764/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Zofia Przegalińska po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 września 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2179/13 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R. Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem objętym zażaleniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił R. Z. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie z jego skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2013 r., w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji stwierdził, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej: p.p.s.a., jest wykazanie przez stronę w stosownym wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie przywołał natomiast żadnych okoliczności, podlegających badaniu w ramach cyt. przepisu, co uniemożliwiło uwzględnienie jego wniosku. Zażalenie na to postanowienie wniósł R. Z., zaskarżając je w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości. Orzeczeniu zarzucił brak prawidłowego faktycznego i prawnego uzasadnienia, który uniemożliwiał ocenę, czy rzeczywiście istniały przesłanki do odmowy wstrzymania decyzji. Wnoszący zażalenie podkreślił, że Sąd nie wezwał go do uzupełnienia wniosku o materiał potwierdzający niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto wskazał, że z jego skargi toczy się 9 postępowań w analogicznym stanie faktycznym, zagrożonych karami administracyjnymi na łączną kwotę w wysokości 27.000 zł. Do zażalenia załączył szeroką dokumentację oraz oświadczenia dotyczące jego sytuacji finansowo-bytowej oraz rodzinnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wskazał Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu, określony w art. 61 § 3 p.p.s.a., katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd jest uprawniony do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy i w tej kwestii stanowisko orzecznictwa i doktryny jest zgodne i niezmienne. Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne. Przenosząc te uwagi natury ogólnej na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że skarżący, mimo ciążącego na nim obowiązku, na etapie wydawania postanowienia przez Sąd I instancji nie wykazał zaistnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Do oczekiwanego przez skarżącego skutku, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie prowadzi jedyna podniesiona przez stronę we wniosku okoliczność, tj. prawdopodobieństwo wadliwości decyzji. Wniosek R. Z. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został w żaden sposób uzasadniony ani poprzez przedstawienie sytuacji finansowej skarżącego, ani poprzez przedłożenie jakichkolwiek dokumentów wspierających jego żądanie. Sądowi I instancji w dacie orzekania nie była znana aktualna sytuacja finansowo-bytowa skarżącego i nie mógł on posłużyć się jakimkolwiek materiałem dowodowym w celu jej ustalenia. Brak uprawdopodobnienia przez skarżącego wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., uniemożliwił Sądowi ocenę wniosku. Nie można bowiem przyjąć, że w sytuacji, gdy wnioskodawca nie przedstawia konkretnych argumentów wskazujących na zaistnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, obowiązkiem sądu jest samodzielne poszukiwanie tych okoliczności (por. postanowienie NSA z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II GZ 248/12). Lakoniczność wniosku i jego gołosłowność zostały należycie ocenione przez Sąd I instancji jako uzasadniające odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Dopiero w zażaleniu, a więc na etapie postępowania przed NSA, skarżący rozbudował swoją argumentację oraz załączył pewien materiał dowodowy. Zażalenie nie mogło odnieść skutku, bowiem, co należy podkreślić, sąd kasacyjny bada zgodność z prawem działania sądu I instancji, a więc rozstrzyga na podstawie stanu, jaki istniał w dacie orzekania przez wojewódzki sąd administracyjny, a jak to już zostało powiedziane, skarżący nie poparł wniosku żadną konkretną argumentacją. Zażalenie nie jest środkiem służącym do uzupełniania złożonego w sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego. Nie można podnosić w zażaleniu argumentów, które miałyby wspierać bezpośrednio wniosek oddalony w pierwszej instancji postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż kontrola rozstrzygnięcia, na które wniesiono zażalenie, nie polega na ponownym rozpatrzeniu wniosku, lecz na sprawdzeniu, czy zasadnie -zgodnie z prawem i wymogami logiki oraz doświadczenia życiowego - oceniono, że wniosek o takiej a nie innej treści nie może być spełniony. Możliwość podnoszenia dodatkowych argumentów za wnioskiem w postępowaniu odwoławczym oznaczałaby zaprzeczenie funkcji kontrolnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, który byłby podmiotem ponownie oceniającym sam wniosek, a nie sposób jego rozstrzygnięcia przez Sąd I instancji. Tym samym przekreślonoby sens instytucji środka odwoławczego, co byłoby tożsame z naruszeniem przepisów p.p.s.a. konstytuujących ów środek (por. postanowienia NSA z dnia 13 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 183/10, z dnia 23 września 2010 r., sygn. akt II FZ 464/10 oraz z dnia 14 lutego 2012 r., sygn. akt II OZ 62/12). Na koniec należy zwrócić uwagę na prawną możliwość zmiany lub uchylenia przez sąd w każdym czasie, z urzędu lub na żądanie strony skarżącej, własnego postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania aktu, w sytuacji wykazania zmiany okoliczności, które warunkowały jego podjęcie (art. 61 § 4 p.p.s.a.). Zmiana okoliczności musi zostać również uprawdopodobniona przez stronę. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.