II FZ 886/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Sędzia WSA (del.) Marek Olejnik po rozpoznaniu w dniu 9 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia L. F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 535/13 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 12 września 2012 r. Nr [...] oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia : oddalić zażalenie. 1. W skardze na opisaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 31 stycznia 2013 r. w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2005 rok, L. F. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: P.p.s.a.). 1.2. W uzasadnieniu Skarżący podał, że za udzieleniem ochrony tymczasowej w niniejszej sprawie przemawia w szczególności wysoka kwota zaległości podatkowej (74 634 zł), którą można odnieść do kwoty rzeczywiście osiąganego aktualnie dochodu. Dane dotyczące sytuacji materialnej skarżącego wynikają z zeznań podatkowych będących w posiadaniu organów podatkowych, jak również z akt sprawy (zeznania podatkowe skarżącego były badane w toku postępowania podatkowego). Wysokość zaległości podatkowej wynikającej z zaskarżonej decyzji przekracza możliwości płatnicze skarżącego, zaś jej wykonanie doprowadzi do pozbawienia skarżącego środków utrzymania. 2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 28 maja 2013 r. sygn. akt I SA/Gd 535/13 odmówił wstrzymania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji. 2.1. W uzasadnieniu wskazał, że wnioskujący musi dokładnie przytoczyć okoliczności, które przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody i negatywnych skutków zależy orzeczenie Sądu, które także musi dokładnie wskazywać przyczyny wstrzymania lub odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji lub aktu. Stwierdził, że skarżący nie wykazał dostatecznie, iż wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić mu znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. W ocenie Sądu, strona we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie przedstawiła dostatecznych argumentów przemawiających za wystąpieniem niekorzystnych z punktu widzenia interesów skarżącego następstw wykonania decyzji tj., że poniósłby on znaczną szkodę lub powstałyby trudne do odwrócenia skutki. Wniosek powyższy został bowiem uzasadniony w sposób bardzo lakoniczny. Co istotne, zdaniem Sądu, we wniosku nie zawarto żadnych danych pozwalających ocenić kondycję finansową skarżącego (np. wysokość jego dochodów, wydatków, oszczędności). Skarżący nie przedłożył również żadnych dokumentów, na podstawie których możliwe byłoby dokonanie oceny jego aktualnej sytuacji materialnej. Dane o dochodach, na które powoływał się skarżący w uzasadnieniu wniosku nie mają dla jego oceny istotnego znaczenia, bowiem dotyczyły one sytuacji finansowej sprzed lat. 3. Na przedmiotowe postanowienie WSA w Gdańsku Strona reprezentowana przez pełnomocnika wniosła zażalenie zarzucając naruszenia przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: 1.art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnej odmowie wstrzymania wykonania decyzji organów podatkowych I i II instancji, 2. art. 163 § 1 - § 2 w zw. z art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na sporządzeniu przez Sąd I instancji nieprawidłowego uzasadnienia skarżonego postanowienia. 3.1. Zarzucając powyższe wniosła o: 1.uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Wydział I z dnia 28.05.2013r. o sygnaturze akt I SA/Gd 535/13 i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I instancji, i 2.zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej w G. na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (wynagrodzenia doradcy podatkowego). 3.2. Strona zarzuciła, że WSA w Gdańsku nie zbadał informacji o stanie majątkowym Skarżącego znajdujących się w aktach sprawy, a uznając dane przedstawione przez Skarżącego za niewystarczające, nie wezwał go do uzupełnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W celu umożliwienia analizy sytuacji finansowej Skarżącego w załączeniu przedłożyła kserokopię zeznania PIT za 2012r., obejmujące całość dochodów Skarżącego. Zarzucił również nieprawidłowości w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym przez organy podatkowe. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie WSA w Gdańsku odpowiada prawu i prawidłowo stwierdzono w nim, że Skarżący nie wykazał w należyty sposób, wynikający z art. 61 § 3 P.p.s.a., zasadności wstrzymania wykonania ww. decyzji Dyrektora IS. 4.2. W myśl art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli (1) zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub (2) spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, uregulowana w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por.: B. Dauter, [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 205 oraz powoływane tam postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por.: postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia - znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie NSA z dnia 4 lipca 2012 r., II FZ 456/12 i powołane tam orzecznictwo, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Samo powołanie się przez Skarżącego na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Na wnioskodawcy spoczywa – jak trafnie przyjął na gruncie art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd pierwszej instancji - obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku. Obowiązkiem sądu jest wszechstronna i wnikliwa ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również wynikających z akt sprawy. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd. Sąd nie ma obowiązku wzywania Strony do przedłożenia dowodów potwierdzających zasadność jej żądań. 4.3. W rozpoznawanej sprawie trafnie WSA w Gdańsku przyjął, że skoro Skarżący powołuje się na potencjalną szkodę majątkową, to do oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania ww. decyzji Dyrektora IS konieczne jest odniesienie wskazanych przez Skarżącego okoliczności (wielkości zobowiązań) do sytuacji finansowej Skarżącego. Sytuacja ta jednak nie tylko nie została przez Skarżącego udokumentowana, ale nawet nie została opisana w ww. wniosku (por. skarga Skarżącego – k. 16 i n. akt WSA w Gdańsku). Skarżący nie przedłożył również żadnych dokumentów, na podstawie których możliwe byłoby dokonanie oceny jego aktualnej sytuacji materialnej. Dane o dochodach, na które powoływał się skarżący w uzasadnieniu wniosku nie mają dla jego oceny istotnego znaczenia, bowiem dotyczyły one sytuacji finansowej sprzed lat. Uzasadnienie postanowienia WSA w Gdańsku odpowiada w pełni treści art.141§4 P.p.s.a. co czyni zarzut w tym zakresie bezzasadnym. 4.4. Również składając zażalenie na postanowienie WSA w Gdańsku Skarżący nie wykazał, aby konieczność zapłaty zobowiązania podatkowego w kwocie 74.634 zł. mogła wyrządzić mu znaczną szkodę czy trudne do odwrócenia skutki. Skarżący nie wskazał czy posiada oszczędności, wartościowe mienie co nie pozwala na pełną ocenę Jego zdolności finansowej. Z przedłożonego zaś zeznania podatkowego za 2012 r. wynika, że Skarżący uzyskał w ww. roku dochód w wysokości 94.152 zł. zatem zapłata określonej decyzją kwoty zobowiązania podatkowego nie przekracza Jego możliwości finansowych. Podkreślić należy przy tym, że w przedmiotowej sprawie Sąd nie ocenia prawidłowości prowadzonego względem Skarżącego postępowania egzekucyjnego, dlatego zarzuty w tym zakresie są bezprzedmiotowe. 4.5. W rozpatrywanej sprawie wnioskodawca nie dopełnił wskazanych powyżej obowiązków w zakresie uprawdopodobnienia zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, w związku z czym Sąd pierwszej instancji, zgodnie z przepisami obowiązującego prawa, wniosek oddalił. W konkluzji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a.