I OSK 229/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-10-06

Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska, Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, Sędzia del. WSA Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy policjantowi przysługuje wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat, gdy dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat zostały złożone po przyjęciu do służby, i od jakiego momentu należy liczyć ten wzrost?
Ratio decidendi
Policjant nabywa prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat z mocy prawa z dniem osiągnięcia odpowiedniej wysługi lat, uwzględniając okresy liczone od dnia przyjęcia do służby. Złożenie dokumentów potwierdzających te okresy po przyjęciu do służby ma charakter deklaratoryjny i przerywa bieg przedawnienia roszczenia, nie stanowi jednak momentu nabycia prawa do wzrostu uposażenia. Wzrost uposażenia powinien być liczony od dnia przyjęcia do służby, z uwzględnieniem 3-letniego okresu nieprzedawnionego.
Stan faktyczny
Funkcjonariusz M.K. złożył raport o ponowne ustalenie wysługi lat, dołączając zaświadczenia o prowadzeniu gospodarstwa rolnego i opłacaniu składek KRUS. Organ pierwszej instancji zaliczył częściowo okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego, odmawiając zaliczenia innych. Organ odwoławczy uchylił część odmowy i ustalił wysługę lat oraz wzrost uposażenia na dzień złożenia wniosku (15 lutego 2013 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił rozkaz personalny w części ustalającej wzrost uposażenia na dzień złożenia wniosku, uznając, że powinien być on liczony od dnia przyjęcia do służby. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego Policji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gorzowie Wielkopolskim.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędzia del. WSA Marian Wolanin Protokolant st. asystent sędziego Piotr Baryga po rozpoznaniu w dniu 6 października 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gorzowie Wielkopolskim od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 6 listopada 2013 r. sygn. akt II SA/Go 867/13 w sprawie ze skargi M.K. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 14 sierpnia 2013 r. nr [..] w przedmiocie ustalenia wysługi lat do celów uposażeniowych i jubileuszowych oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 6 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Go 867/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, po rozpoznaniu skargi M.K. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gorzowie Wlkp. z dnia 14 sierpnia 2013 r. nr [..] w przedmiocie ustalenie wysługi lat do celów uposażeniowych i jubileuszowych, uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części ustalającej skarżącemu M.K. wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat na dzień 15 lutego 2013 r., oraz stwierdził, że zaskarżony rozkaz personalny nie podlega wykonaniu. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że raportem z dnia 11 lutego 2013 r. (złożonym 15 lutego 2013 r.) M.K., funkcjonariusz Komisariatu Policji w [..], zwrócił się do Komendanta Powiatowego Policji w [..] o ponowne ustalenie wysługi lat dla celów uposażeniowych i jubileuszowych. Do raportu załączył zaświadczenie Urzędu Gminy [..] z 4 lutego 2013 r. o posiadaniu na terenie gminy [..] od 20 kwietnia 1999 r. własnego gospodarstwa rolnego oraz zaświadczenie o opłacaniu składek emerytalno-rentowych w KRUS. Po przeprowadzeniu postępowania, rozkazem personalnym z dnia 7 czerwca 2013 r. nr [..] Komendant Powiatowy Policji w [..], działając na podstawie art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), § 4 i § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.) oraz art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. Nr 54, poz. 310), zaliczył częściowo M.K. dotychczas nieudokumentowane okresy składowe na dzień przyjęcia do służby (tj. 26 kwietnia 2010 r.) jako okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego: od 1 lipca 2001 r. do 30 września 2001 r., od 1 października 2002 r. do 12 stycznia 2005 r., od 1 lipca 2005 r. do 15 kwietnia 2006 r., od 8 listopada 2008 r. do 9 września 2009 r. Jednocześnie odmówił zaliczenia do wysługi lat do celów uposażeniowych i jubileuszowych następujących wnioskowanych okresów prowadzenia gospodarstwa rolnego: od 2 listopada 1999 r. do 30 czerwca 2001 r. oraz od 16 kwietnia 2006 r. do 9 września 2009 r. Łącznie na dzień 15 maja 2013 r. organ ustalił stronie wysługę lat do celów uposażeniowych i jubileuszowych 9 lat, 3 miesiące i 13 dni. Po złożeniu przez M.K. odwołania, rozkazem personalnym z dnia 14 sierpnia 2013 r. nr [..] Komendant Wojewódzki Policji w Gorzowie Wlkp. uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej pkt 2 zaskarżonej decyzji, tj. odmowy zaliczenia do wysługi lat do celów uposażeniowych i jubileuszowych okresów od 2 listopada 1999 r. do 30 czerwca 2001 r. i od 16 kwietnia 2001 r. do 7 listopada 2008 r., a także w części dotyczącej pkt 3 zaskarżonej decyzji w zakresie ustalenia wysługi lat do celów uposażeniowych i jubileuszowych. Jednocześnie organ odwoławczy ustalił, że na dzień przyjęcia do służby w Policji, tj. na 26 kwietnia 2010 r. wysługę lat w łącznej wysokości 10 lat, 5 miesięcy i 17 dni oraz że policjantowi przysługuje wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat na dzień złożenia wniosku, tj. na 15 lutego 2013 r. w wysokości 13%. W pozostałej części zaskarżone rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy. W zakresie terminu, od którego przysługuje wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat organ odwoławczy wyjaśnił, iż początkowa wysługa lat nie może być ustalona na inny termin niż na dzień przyjęcia do służby, natomiast przepis art. 107 ust. 1 ustawy o Policji nie daje organowi podstawy do określenia procentowego wzrostu uposażenia policjanta z tytułu wysługi lat oraz terminu nabycia tego prawa na dzień przyjęcia do służby, tylko na dzień, w którym roszczenie stało się wymagalne, nie dłużej niż 3 lata wstecz. Stosownie do art. 106 ustawy o Policji zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających te zmianę, zaś procentowy wzrost uposażenia z tytułu zmiany wysługi lat przysługuje od dnia złożenia dokumentów potwierdzających okresy zaliczane do wysługi lat. Od powyższego rozkazu personalnego M.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w części, w jakiej organ odwoławczy ustalił wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat na dzień złożenia wniosku, tj. 15 lutego 2013 r. Podniósł szereg zarzutów zmierzających do wykazania, iż w sytuacji, gdy policjant składa dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat już po przyjęciu do służby w Policji, wówczas wzrost uposażenia z tytułu ustalonej na nowo wysługi lat powinien być obliczony nie na dzień złożenia wniosku, lecz na dzień przyjęcia do służby w Policji, z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu, stosownie do treści § 5 ust. 4 rozporządzenia MSWiA z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów. Wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego w zakwestionowanym zakresie. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wyjaśnił, że jeżeli udokumentowanie przez policjanta okresów mających wpływ na wysokość uposażenia nastąpi później niż w dacie przyjęcia do służby, wówczas zachodzi okoliczność przewidziana w art. 106 ust. 1 ustawy o Policji skutkująca zmianą uposażenia na ten dzień. Z tym bowiem dniem policjant "posiada" wysługę lat, a kwantyfikator ten ma znaczenie normatywne. Z kolei wywody skargi kwestionujące stanowisko organu pomijają istnienie w porządku prawnym art. 101 ust. 1ustawy o Policji. Sąd I instancji uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności Sąd I instancji wskazał, że istota sprawy sprowadza się do tego, na jaki moment policjantowi powinien być ustalony wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat w sytuacji, gdy dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat zostały złożone przez funkcjonariusza już po przyjęciu do służby w Policji. Następnie Sąd podał, że Komendant Wojewódzki Policji naliczył skarżącemu wzrost uposażenia z tytułu zaliczenia do wysługi lat okresu prowadzenia indywidualnego gospodarstwa rolnego od dnia złożenia wniosku w tym przedmiocie, tj. od 15 lutego 2013 r. ponieważ uznał, że prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego policjanta powstaje dopiero w dniu złożenia przez niego wniosku, a kwestia przedawnienia roszczenia o wypłatę takiego wzrostu uposażenia, o jakim mowa w art. 107 ustawy o Policji nie może być rozważana, skoro prawo, z którego roszczenie można wywieść nie istniało wcześniej. Stosownie do treści art. 99 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.) prawo policjanta do uposażenia powstaje z dniem mianowania na stanowisko służbowe. Wysokość uposażenia zasadniczego policjanta jest uzależniona od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz od posiadanej wysługi lat (art. 101 ust. 1). Zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę (art. 106 ust. 1). Zgodnie z art. 107 ust. 1 ustawy roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Bieg przedawnienia roszczenia z tytułu uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych przerywa m.in. każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia (art. 107 ust. 3 pkt 1). Z kolei w myśl § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.). dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat, o których mowa w § 4 ust. 1 pkt 2-5, policjant jest obowiązany złożyć w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr. Wysługę lat oraz poszczególne jej okresy składowe ustala się na dzień przyjęcia policjanta do służby, chyba że z przepisów odrębnych wynika inny termin zaliczenia danego okresu (§ 5 ust. 2). W myśl § 5 ust. 3 przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio w przypadku zmiany wysługi lat w związku z zaliczeniem policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów, o których mowa w ust. 1. Termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat oraz procentową jego wysokość określa się w decyzji ustalającej lub zmieniającej wysługę lat w trybie określonym w ust. 2 i 3, z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu (§ 5 ust. 4). Zdaniem Sądu I instancji, argumentacja przedstawiona przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w zaskarżonym rozkazie personalnym narusza przepisy prawa materialnego, tj. art. 107 ust. 1 i 3 ustawy o Policji poprzez ich błędną wykładnię. W ocenie Sądu, roszczenie policjanta o wypłatę uposażenia w wysokości uwzględniającej wysługę lat nie staje się wymagalne dopiero z chwilą wydania decyzji na nowo określającej wzrost uposażenia na datę przyjęcia do służby, ale w dniu przyjęcia do tej służby. Już wówczas bowiem policjant, który przy przyjęciu do służby nie udokumentował wszystkich okresów zaliczanych do jego wysługi, spełnia warunki do naliczenia mu uposażenia, uwzględniającego pełną wysługę lat. To, że przy przyjęciu do służby policjant nie udokumentował wszystkich zaliczanych do wysługi okresów, nie oznacza, że nie przysługiwało mu prawo do uposażenia, uwzględniającego tę wysługę. Brak wcześniejszego udokumentowania okresu prowadzenia gospodarstwa rolnego naraża policjanta tylko na skutek w postaci przedawnienia roszczenia związanego z wysługą lat, co wynika z treści § 5 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. Dalej Sąd I instancji podkreślił, że jak wynika z art. 107 ust. 3 ustawy o Policji, bieg przedawnienia roszczenia z tytułu uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych przerywa między innymi każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia. M.K. występując w dniu 15 lutego 2013 r. do Komendanta Powiatowego Policji w [..] o zaliczenie do jego wysługi lat okresu prowadzenia gospodarstwa rolnego, podjął właśnie taką czynność, która przerwała bieg przedawnienia jego roszczenia. Stanowisko organu, że złożenie wniosku o zaliczenie do stażu pracy dodatkowego okresu, a więc podjęcie czynności o jakiej mowa w art. 107 ust. 3 ustawy o Policji dopiero rozpoczynało bieg przedawnienia, a nie przerywało jego biegu, narusza art. 107 ust. 1 i 3 ustawy o Policji. Prawo do wzrostu uposażenia z tytułu wysługi lat związane jest bowiem ze spełnieniem przesłanki w postaci przepracowania określonego czasu pracy, a decyzja określająca prawo do wzrostu z tytułu wysługi ma charakter deklaratoryjny, co wynika z § 3 ust. 1 rozporządzenia, zgodnie z którym uposażenie zasadnicze policjanta wzrasta z tytułu wysługi lat o 2 % po 2 latach służby i o 1 % za każdy następny rok służby, aż do wysokości 20 % po 20 latach służby (....) łącznie do wysokości 25 % po 30 latach służby, a także z § 4 ust. 1 rozporządzenia, w myśl którego do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego zalicza się wymienione w tym przepisie okresy. Okoliczność, że policjant składa dokumenty potwierdzające okresy zaliczane do wysługi lat później niż w dacie przyjęcia do służby, skutkuje tylko tym, że jego roszczenie za okres dłuższy niż 3 lata wstecz przedawnia się. Podobny pogląd na rozpatrywane zagadnienie zaprezentował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w wyroku z dnia 28 grudnia 2012 r., II SA/Ke 846/12 (opubl. centralna baza orzeczeń sądów administracyjnych). Dodatkowo Sąd I instancji zwrócił uwagę, że skoro przepis § 5 ust. 4 rozporządzenia nakazuje przy obliczaniu terminu nabycia prawa do wzrostu uposażenia z tytułu wysługi lat uwzględniać przepisy o przedawnieniu (tzn. art. 107 ustawy o Policji, bo tylko ten przepis wchodzi w grę), to wykładnię normy przyznającej funkcjonariuszowi prawo do wzrostu uposażenia z tytułu wysługi lat, dokonaną z pominięciem przepisu o przedawnieniu, należy uznać za wadliwą – a takiej właśnie wykładni dokonał Komendant Wojewódzki Policji, czego wyrazem jest wywód prawny zawarty w końcowym fragmencie uzasadnienia zaskarżonego rozkazu personalnego oraz w odpowiedzi na skargę, przedstawiający stanowisko organu w sprawie. Odnosząc się do poglądu organu odwoławczego, który swoje stanowisko uzasadnia treścią art. 106 ust. 1 ustawy o Policji (w myśl którego zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę), Sąd I instancji stwierdził, że wysługa lat (rozumiana jako suma wszystkich okresów wliczanych do okresu służby, od którego zależą uprawnienia wynikające ze stosunku służbowego) jest kategorią obiektywną, zależną jedynie od tego, ile lat dany funkcjonariusz przepracował (pozostawał w stosunku służbowym, ewentualnie prowadził gospodarstwo rolne lub w nim pracował). Czym innym jest natomiast kwestia udokumentowania tych okresów. Funkcjonariusz nie składając w komórce kadrowej właściwej jednostki Policji dokumentów potwierdzających te okresy, ryzykuje przedawnieniem roszczenia, co zostało już wyżej opisane. W świetle powyższych okoliczności, Sąd I instancji uznał, że zaskarżony rozkaz personalny w zakresie zakwestionowanym skargą, jako naruszający przepisy prawa materialnego, tj. art. 107 ust. 1 i 3 ustawy o Policji oraz § 5 ust. 4 wskazanego wyżej rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, należało uchylić. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł Komendant Wojewódzki Policji w Gorzowie Wlkp., zaskarżając go w całości zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego tj. 1) art. 106 ust. 1 w zw. z art. 101 ust. 1 i 107 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz § 5 ust. 2 i 4 rozporządzenia MSWiA z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, przez błędną ich wykładnię i w konsekwencji bezpodstawne przyjęcie, że skarżącemu należy ustalić wzrost uposażenia z tytułu wysługi lat na dzień przyjęcia do służby- to jest w realiach sprawy na 26 kwietnia 2010 r.- zaś wymagalność roszczenia a tym samym bieg przedawnienia zaczyna się od dnia przyjęcia do służby - co miało istotny wpływ na treść zapadłego w sprawie wyroku. W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że przepis art.107 ust. 1 ustawy o Policji, nie daje organowi podstawy do określania procentowego wzrostu uposażenia z tytułu wysługi lat na dzień o 3 lata wstecz, ale tylko na dzień kiedy wspomniane roszczenie stało się wymagalne i to nie dłużej niż 3 lata wstecz. Co zrozumiałe bieg terminu przedawnienia nie rozpoczyna się jeśli roszczenie nie stało się wymagalne. Stosownie zaś do treści art. 106 ust.1 zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tą zmianę. Jeśli nadto przywołać art. 105 ust. 1 ustawy o Policji, statuujący termin płatności uposażenia nu pierwszy dzień roboczy każdego miesiąca to datą wymagalności jest dzień w którym aktualizuje się roszczenie funkcjonariusza o wypłatę uposażenia w zmienionej wysokości. Organ podkreślił, że przedawnienie jest instytucją prawa cywilnego materialnego i na użytek sprawy nic nie stoi na przeszkodzie odwołanie się do art. 120 § 1 zdanie 2 Kodeksu cywilnego. Otóż jeśli wymagalność roszczenia zależy - jak w realiach sprawy- od podjęcia przez uprawnionego określonej czynności, bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się od dnia w którym roszczenie stałoby się wymagalne gdyby uprawniony podjął czynność w najwcześniej możliwym terminie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten w odróżnieniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. W niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta wyłącznie na zarzutach naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego, które w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie mogły odnieść zamierzonego skutku. W zasadzie istota sporu sprowadzała się do wykładni § 5 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, tj. do określenia terminu nabycia przez skarżącego prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, w sytuacji, gdy udokumentowanie przez niego dodatkowego okresu zaliczanego do wysługi lat, istniejącego faktycznie w dniu przyjęcia do służby, nastąpiło później, niż w dniu przyjęcia do służby. W myśl powołanego przepisu termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat oraz procentową jego wysokość określa się w decyzji ustalającej lub zmieniającej wysługę lat w trybie określonym w ust. 2 i 3, z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu. Przy dokonywaniu wykładni § 5 ust. 4 in fine cyt. rozporządzenia należy zwrócić uwagę na zawarte w nim określenie "z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu". Dotyczy ono terminu nabycia prawa do wzrostu uposażenia w określonej procentowo wysokości, w powiązaniu z wynikającą z decyzji zmianą wysługi lat. Konieczność określenia terminu nabycia prawa do wzrostu uposażenia jest skutkiem tego, że stosownie do art. 107 ust. 1 ustawy o Policji prawo do uposażenia ulega przedawnieniu z upływem trzech lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Z art. 107 ust. 3 pkt.1 ustawy wynika, że bieg przedawnienia roszczenia z tytułu uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych przerywa każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, właściwym do rozpatrywania roszczeń, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia. Przepisy § 5 ust. 2, 3 i 4 omawianego rozporządzenia przewidują, że również w razie zmiany wysługi lat w związku z zaliczeniem policjantowi dotychczas nieudokumentowanych okresów, wysługę lat ustala się na dzień przyjęcia policjanta do służby, natomiast termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia określa się z uwzględnieniem przepisów o przedawnieniu. Oznacza to, że oprócz art. 107 ust. 1 ustawy o Policji, określającego 3 letni termin przedawnienia, należy także uwzględniać art. 107 ust. 3 pkt 1 tej ustawy, regulujący kwestię przerwania biegu przedawnienia. Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że dzień złożenia przez policjanta udokumentowanego wniosku o zmianę wysługi lat w komórce organizacyjnej jednostki Policji właściwej do spraw kadr ( tak jak wymaga tego przepis § 5 ust. 1 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r.) przerywa bieg przedawnienia roszczenia o wypłatę różnicy między uposażeniem zasadniczym w wysokości uwzględniającej wzrost z tytułu nowo udokumentowanego okresu wysługi lat, a uposażeniem zasadniczym w wysokości dotychczasowej. W konsekwencji policjant traci prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu na nowo udokumentowanej wysługi lat jedynie za okres objęty przedawnieniem. Natomiast podjęcie przez policjanta czynności przerywającej bieg terminu przedawnienia skutkuje tym, że zachowuje on prawo do odpowiednio powiększonego uposażenia za trzyletni nieprzedawniony okres. Powyższe rozważania upoważniają do stwierdzenia, że policjant nabywa prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z momentem osiągnięcia odpowiedniej wysługi lat uwzględniającej wysługę liczoną na dzień przyjęcia do służby. W przypadku, gdy już w dacie przyjęcia do służby legitymuje się on wymaganą wysługą lat, to już z tym dniem nabywa przedmiotowe uprawnienie. Oznacza to, że uprawnienie do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat jest nabywane z mocy prawa. Złożenie przez policjanta wymaganych dokumentów i wydanie decyzji (rozkazu personalnego) ma charakter potwierdzający istniejące już uprzednio uprawnienie. Wydana w tym przedmiocie decyzja (rozkaz personalny) ma zatem charakter deklaratoryjny. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego policjant z chwilą powstania z mocy prawa uprawnienia do wzrostu uposażenia zasadniczego posiada roszczenie o ustalenie nabycia prawa, a w konsekwencji roszczenie o jego realizację. Nie oznacza to jednak, że z tą chwilą powstaje po stronie organów Policji obowiązek realizacji świadczenia. Obowiązek ten istnieje potencjalnie i warunkowo. Uruchomienie przez policjanta jego prawa następuje poprzez złożenie wniosku, a następnie wydanie stosownej decyzji (rozkazu personalnego). Przy czym zauważyć należy, iż te czynności nie stanowią podstawy nabycia prawa do realizacji roszczenia, które w dacie ich podejmowania już faktycznie istnieje. Złożenie przez policjanta wniosku o zaliczenie do wysługi lat dotychczas nieudokumentowanych okresów stanowi natomiast podjęcie czynności, o której mowa w art. 107 ust. 3 pkt 1 ustawy o Policji, a więc przerywa bieg przedawnienia. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że prawidłowe jest stanowisko Sądu I instancji co do tego, że policjant nabył prawo do wzrostu uposażenia z tytułu większej wysługi lat, nie z dniem złożenia wniosku o zaliczenie okresu pracy w gospodarstwie rolnym do wysługi lat, ale wcześniej. Prawo to istniało już w dniu przyjęcia do służby, a ponieważ przerwanie biegu przedawnienia tego prawa zostało dokonane w dniu 15 lutego 2013 r. ( dzień złożenia wniosku ), to termin nabycia prawa należnego funkcjonariuszowi do wyższego uposażenia z tytułu wysługi lat winien uwzględniać okres nieprzedawniony ( 3 lata przed złożeniem wniosku ). Mając na względzie, że M.K. został przyjęty do służby w dniu 26 kwietnia 2010 r., dzień ten będzie w tym konkretnym przypadku także terminem nabycia prawa do wzrostu uposażenia. Z tych powodów nieuzasadnione są zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji § 5 ust. 2 i 4 rozporządzenia MSWiA z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego oraz art. 107 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Gdy chodzi natomiast o zarzut naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 101 ust. 1 i art. 106 ust. 1 ustawy o Policji to trzeba odwołać się do przedstawionych wyżej rozważań a nadto stwierdzić, że z przepisów tych nie wynika termin nabycia prawa do wzrostu uposażenia z tego właśnie tytułu. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku Sąd I instancji w ogóle nie dokonywał wykładni tych przepisów, co oznacza że zarzut z nimi związany jest chybiony. Dlatego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. ----------------------- 10

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło