II SA/Wa 257/12
WyrokWSA w Warszawie2012-05-23
Skład orzekający: Ewa Pisula-Dąbrowska, Sławomir Antoniuk, Waldemar Śledzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sędziemu w stanie spoczynku, będącemu jednocześnie byłym żołnierzem zawodowym, przysługuje świadczenie pieniężne należne przez okres roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, pomimo pobierania uposażenia sędziego w stanie spoczynku?Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko Ministra Obrony Narodowej, że świadczenie pieniężne należne przez okres roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej nie przysługuje sędziemu w stanie spoczynku, który jednocześnie pobiera uposażenie sędziego w stanie spoczynku. Pomimo odmienności tych świadczeń, ustawodawca w różnych aktach prawnych traktuje je jako świadczenia, których nie można kumulować, co uzasadnia systemową i celowościową wykładnię art. 96 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Celem tej regulacji jest niedopuszczenie do nadmiernej kumulacji korzyści finansowych z budżetu państwa, zapewniających środki utrzymania po zaprzestaniu aktywności zawodowej.Stan faktyczny
Sędzia w stanie spoczynku, będący jednocześnie byłym żołnierzem zawodowym, T. G., złożył wniosek o wypłatę świadczenia pieniężnego przysługującego przez okres roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej. Organ administracji odmówił wypłaty tego świadczenia, uznając, że nie można go kumulować z uposażeniem sędziego w stanie spoczynku, które skarżący pobierał. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Ministra Obrony Narodowej. Skarżący wniósł skargę do sądu, zarzucając błędną wykładnię przepisów i naruszenie prawa procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk (spr.) Waldemar Śledzik Protokolant referent stażysta Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2012 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty świadczenia pieniężnego należnego przez okres roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej - oddala skargę -
Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 127 § 2 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] października 2011 r. nr [...], odmawiającą sędziemu w stanie spoczynku ppkł rez. T. G. wypłaty świadczenia, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn. Dz. U z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.), przysługującego przez okres jednego roku, z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej.
W uzasadnieniu powyższej decyzji Minister Obrony Narodowej podniósł, iż sędzia ppłk T.G. pełnił zawodową służbę wojskową w okresie od 1 lutego 2000 r. do 31 sierpnia 2011 r., ostatnio na stanowisku Zastępcy Prezesa Sądu Garnizonowego - Sędziego w Wojskowym Sądzie Garnizonowym w [...]. W związku ze zniesieniem Wojskowego Sądu Garnizonowego w [...] - Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w [...] decyzją z dnia [...] września 2010 r. nr [...] ustalił zainteresowanemu prawo do uposażenia w stanie spoczynku, którego płatnikiem od 1 października 2010 r. jest wojskowy organ emerytalny w [...]. Kolejną decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. [...] Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w [...] ustalił zainteresowanemu nową wysokość uposażenia w stanie spoczynku od dnia 1 stycznia 2011 r.
Minister Obrony Narodowej pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. wypowiedział ww. stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej. W następstwie powyższego, Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w [...] rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] (pkt 3) stwierdził fakt zwolnienia zainteresowanego z zawodowej służby wojskowej z mocy prawa z dniem 3 sierpnia 2011 r. wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, dokonanego przez właściwy organ.
W dniu 22 września 2011 r. sędzia ppłk rez. T. G. złożył do Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] (dalej Dyrektora WBE) wniosek o wypłatę jednorazowo z góry świadczenia pieniężnego, przysługującego za okres jednego roku po zwolnieniu ze służby wojskowej od dnia 1 września 2011 r. do dnia 31 sierpnia 2012 r., o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
Dyrektor WBE decyzją z dnia [...] października 2011 r. odmówił zainteresowanemu prawa do świadczenia pieniężnego przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej.
W dniu 29 października 2011 r. sędzia ppłk rez. T.G. wniósł do Ministra Obrony Narodowej odwołanie od powyższej decyzji.
Nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania, Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora WBE w [...]. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy przywołał treść art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych i podniósł, że świadczenie pieniężne, o którym mowa w tym przepisie, nie przysługuje żołnierzowi w przypadku, gdy żołnierza zawodowego zwolniono na podstawie art. 111 pkt 1, 6, 15 i 16 albo wskutek wypowiedzenia przez żołnierza stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, jeżeli pełnił on zawodową służbę wojskową przez okres krótszy niż 10 lat. Zgodnie zaś z art. 96 ust. 2 pkt 1, prawo do świadczenia pieniężnego nabywa także żołnierz, który nie spełnia wymogu posiadania 15 lat nieprzerwanej czynnej służby wojskowej, jeżeli zwolnienie ze służby wojskowej nastąpiło w wyniku wypowiedzenia stosunku służbowego przez właściwy organ wojskowy.
Organ wskazał, że z przebiegu służby T. G. wynika, iż pełnił on nieprzerwanie służbę wojskową w okresie od dnia 2 września 1982 r. do dnia 31 sierpnia 2011 r., tj. 28 lat, 11 miesięcy i 29 dni. Zatem T. G. spełnił, co do zasady, warunki wymagane do uzyskania prawa do świadczenia, jednakże ustawodawca wprowadził przepisy wyłączające wypłatę należności z tego tytułu, w przypadku ich zbiegu z prawem do innych świadczeń, tj. emerytalnych lub rentowych. Jednocześnie organ II instancji podniósł, że pomimo tego, iż brzmienie art. 96 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie wskazuje, iż pobieranie uposażenia sędziego w stanie spoczynku wyklucza możliwość wypłaty świadczenia przysługującego przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, to ze względu na fakt objęcia sędziów – żołnierzy regulacjami dwóch odrębnych ustaw przy interpretacji art. 96 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych konieczne było dokonanie systemowej i celowościowej wykładni przepisów. Rozpatrując wniosek T. G., wojskowy organ emerytalny trafnie przyjął, że w stanie faktycznym i prawnym nie ma uzasadnienia do jednoczesnej wypłaty uposażenia w stanie spoczynku oraz świadczenia z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej.
Minister Obrony Narodowej podniósł, że brak w art. 96 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wyraźnego wskazania uposażenia w stanie spoczynku, nie oznacza, że wolą ustawodawcy było dopuszczenie do zbiegu świadczenia, o którym mowa w art. 95 pkt 1 przywołanej ustawy, z uposażeniem sędziego w stanie spoczynku. Organ wskazał, że biorąc pod uwagę, że świadczenia emerytalne oraz uposażenie w stanie spoczynku spełniają taką samą funkcję, zapewniającą środki do utrzymania, to powinny być tak samo potraktowane w kontekście zasady niekumulowania świadczeń. Podkreślił przy tym, że ustawodawca ustanowił jako zasadę, że w przypadku zbiegu prawa do świadczeń emerytalnych lub rentowych z kilku tytułów, jak również w przypadku zbiegu prawa do tych świadczeń z innymi świadczeniami wypłacanymi z budżetu państwa, a wynikającymi ze stosunku służbowego – wypłacane jest tylko jedno z tych świadczeń. W ocenie organu, wyłączenie kumulacji świadczeń w przypadku sędziego – żołnierza nie pozostaje w sprzeczności z konstytucyjną zasadą równości. Ponadto wskazał, że z art. 32 ustawy – Prawo o ustroju sądów wojskowych oraz art. 100 ustawy o ustroju sądów powszechnych wynika, że sędziowie także zostali objęci zasadą niekumulowania świadczeń.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi T. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, której zarzucił:
1. naruszenie art. 100 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 2 ustawy – Prawo o ustroju sadów wojskowych poprzez błędne uznanie, iż uzyskany przez skarżącego stan spoczynku jest zamiennikiem stanu prawnego odpowiadającego przeniesieniu strony na emeryturę, podczas gdy stany te w analizowanym przypadku nie są zamienne,
2. naruszenie art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych poprzez błędną wykładnię, zakładającą ograniczenie prawa do wnioskowanego świadczenia pieniężnego jedynie do żołnierzy niebędących sędziami przeniesionymi w stan spoczynku i pobierającymi z tego tytułu uposażenie sędziego w stanie spoczynku oraz naruszenie tego prawa, polegające na pominięciu faktu złożenia przez skarżącego wniosku o wypłatę świadczenia z art. 95 pkt 1 powołanej ustawy, w trybie art. 96 ust. 9 ww. ustawy, zawierającego wyrażoną wolę skarżącego co do wypłaty tego właśnie świadczenia,
3. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 6 i 7 k.p.a. poprzez formułowanie zaskarżonej decyzji w oparciu o nieznaną k.p.a. zasadę sprawiedliwości społecznej oraz art. 19 i 20 k.p.a. w zw. z art. 96 ust. 9 i 10 w zw. z art. 104 wojskowej ustawy pragmatycznej poprzez usankcjonowanie podejmowania decyzji konstytutywnej o odmowie wypłaty świadczenia z art. 95 pkt 1 powołanej ustawy przez niewłaściwy organ, tj. Dyrektora WBE, w sytuacji, gdy decyzję konstytutywną w tym zakresie może podjąć tylko właściwy dowódca, w tym przypadku Prezes Wojskowego Sądy Okręgowego w [...].
W związku z powyższym, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, względnie o stwierdzenie nieważności tej decyzji.
W uzasadnieniu skargi skarżący przypomniał stan faktyczny sprawy. Wskazał m.in., iż dokonana przez Ministra Obrony Narodowej wykładnia przepisów, stanowiących podstawę wydania zaskarżonej decyzji, jest zbyt daleko idąca i sprzeczna z ich jednoznacznym brzmieniem. Skarżący podkreślił, iż spełnia wszystkie ustawowe przesłanki do wypłaty świadczenia pieniężnego, przewidzianego przepisem art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Fakt ten został przyznany w decyzjach administracyjnych. Skarżący wskazał, że uposażenie sędziego w stanie spoczynku nie może być uznane za świadczenie emerytalne. Uposażenie sędziego w stanie spoczynku i świadczenia emerytalne to dwa odrębne rodzaje świadczeń, z których każde regulowane jest odrębną ustawą i każde spełnia z woli ustawodawcy odrębną funkcję i cel. Z tego powodu, zgodnie z treścią przepisu art. 96 ust. 3 wojskowej ustawy pragmatycznej, skarżący nie miał żadnego formalnego obowiązku dokonania wyboru pomiędzy uposażeniem spoczynkowym, które nie jest świadczeniem emerytalnym, a świadczeniem z art. 95 pkt 1 tej ustawy. Skoro pobierane przez skarżącego świadczenie (uposażenie spoczynkowe) nie jest świadczeniem emerytalnym, to dyspozycja przepisu art. 96 pkt 3 wojskowej ustawy pragmatycznej nie ma zastosowania w niniejszej sprawie i nie może stanowić podstawy do odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Ponadto organ wyjaśnił, że rozstrzygnięcie sprawy w decyzji nastąpiło po wszechstronnym i dogłębnym zbadaniu materiału dowodowego oraz rozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych sprawy. Nadto w zaskarżonej decyzji szczegółowo wyjaśniono przyczyny rozstrzygnięcia.
W ocenie organu, istota sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii w zakresie interpretacji obowiązujących przepisów, czy sędziemu w stanie spoczynku –byłemu żołnierzowi zawodowemu, przysługuje prawo do świadczenia pieniężnego z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, przy jednoczesnym pobieraniu uposażenia w stanie spoczynku za ten sam okres. Zdaniem organu, sporne świadczenie pieniężne z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie przysługuje skarżącemu w przypadku otrzymywania uposażenia w stanie spoczynku. Z tego też powodu zarzuty skargi są niezasadne.
Odnosząc się do kwestii właściwości organu uprawnionego do wydania decyzji w przedmiocie przyznania świadczenia z art. 95 pkt 1 wojskowej ustawy pragmatycznej, Minister Obrony Narodowej wskazał, iż wprowadzenie przepisu art. 96 pkt 9 tej ustawy jednoznacznie usankcjonowało właściwość wojskowego organu emerytalnego w przedmiocie uprawnień do świadczenia pieniężnego z tytułu zwolnienie z zawodowej służby wojskowej. Pogląd ten poparty jest ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych, np. wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2010 r. (sygn. akt I OSK 920/09). W uzasadnieniu powyższego wyroku stwierdzono, że w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego takim przepisem szczególnym jest właśnie art. 96 ust. 9 ustawy, który wyłącza kompetencje dowódcy jednostki wojskowej do wydania decyzji w przedmiocie świadczenia z art. 95 pkt 1 ustawy. Kompetencje te przysługują bowiem wojskowemu organowi emerytalnemu, co wynika wprost z art. 96 ust. 9, a całkowicie potwierdza ust. 10 ustawy. W ustępie tym zawarta jest bowiem kompetencja dowódcy jednostki wojskowej, o którym mowa wart. 104 ustawy, do wydania decyzji w przedmiocie należności związanych ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, ale innych niż określone m.in. w art. 95 pkt 1 ustawy. Na podstawie tego przepisu dowódca jednostki nie posiada kompetencji do wydania decyzji w przedmiocie świadczenia pieniężnego należnego żołnierzowi na podstawie art. 96 pkt 1, bo takie kompetencje przysługują na podstawie art. 96 ust. 9 ustawy wojskowemu organowi emerytalnemu. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku z dnia 23 lipca 2009 r., sygn. akt I OSK 1471/09, z dnia 9 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 362/09 i z dnia 11 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 757/09.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej, i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia, zapadłego w postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy podnieść, iż Sąd w całości podziela stanowisko Ministra Obrony Narodowej, wskazujące na właściwość Dyrektora WBE do wydawania decyzji w przedmiocie świadczenia z art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.), szczegółowo uzasadnione w odpowiedzi na skargę.
Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji, należy wskazać, iż zgodnie z art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych świadczenie pieniężne, o którym mowa w tym przepisie, nie przysługuje żołnierzowi w przypadku, gdy żołnierza zawodowego zwolniono na podstawie art. 111 pkt 1, 6, 15 i 16 albo wskutek wypowiedzenia przez żołnierza stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, jeżeli pełnił on zawodową służbę wojskową przez okres krótszy niż 10 lat. Zgodnie zaś z art. 96 ust. 2 pkt 1, prawo do świadczenia pieniężnego nabywa także żołnierz, który nie spełnia wymogu posiadania 15 lat nieprzerwanej czynnej służby wojskowej, jeżeli zwolnienie ze służby wojskowej nastąpiło w wyniku wypowiedzenia stosunku służbowego przez właściwy organ wojskowy.
W rozpoznawanej sprawie niesporne jest, że T. G. pełnił nieprzerwanie służbę wojskową w okresie od dnia 2 września 1982 r. do dnia 31 sierpnia 2011 r., co oznacza, że skarżący spełnił, co do zasady, warunki wymagane do uzyskania prawa do świadczenia, o które wnosił na podstawie art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Organ, odmawiając wypłaty mu tego świadczenia, powołał się na zapis art. 96 ust. 3, zgodnie z którym w razie zbiegu uprawnień do świadczenia pieniężnego, o którym mowa w art. 95 pkt 1 i świadczenia emerytalnego żołnierzowi przysługuje, według jego wyboru, tylko jedno z tych świadczeń.
T. G., kwestionując zaskarżoną decyzję, zarzucił organowi, że uposażenie sędziego w stanie spoczynku i świadczenie emerytalne to dwa odrębne rodzaje świadczeń, z których każde regulowane jest odrębną ustawą i każde spełnia z woli ustawodawcy odrębną funkcję i cel, co oznacza, że przepis art. 96 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie mógł mieć zastosowania w stosunku do niego.
Zdaniem Sądu, rozpoznającego niniejszą sprawę, decyzja organu, odmawiająca skarżącemu wypłaty świadczenia, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w sytuacji pobierania przez skarżącego uposażenia sędziego w stanie spoczynku jest prawidłowa.
Rozpoznając niniejszą sprawę, wskazać należy, że skarżący co do zasady ma niewątpliwie rację wskazując, że świadczenie emerytalne i świadczenie sędziego w stanie spoczynku to w istocie dwa odmienne świadczenia.
Nie oznacza to jednak, że w określonych sytuacjach świadczenia te traktowane są przez ustawodawcę w sposób tożsamy. Świadczy o tym na przykład uregulowanie zawarte w ustawie z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.), gdzie w art. 100 § 6 ustawodawca przewidział, iż w razie zbiegu prawa do uposażenia w stanie spoczynku z prawem do emerytury lub renty z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, wypłaca się wyłącznie uposażenie z zastrzeżeniem § 7. Podobnie w ustawie z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. Nr 240, poz. 2052 ze zm.); w art. 94 § 5 tej ustawy przewiduje się również, w razie zbiegu uposażenia sędziego Sądu Najwyższego Izby Wojskowej w stanie spoczynku z prawem do emerytury lub renty wojskowej, wypłacenie osobie uprawnionej wyłącznie świadczenia wyższego lub przez nią wybranego. Podobnie sytuacja przedstawia się w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. - Prawo o ustroju sądów wojskowych (Dz. U. z 2007 r. Nr 226, poz. 1676 ze zm.), gdzie w art. 32 § 5 ustawodawca również przewidział, że w razie zbiegu prawa do uposażenia w stanie spoczynku z prawem do emerytury lub renty wojskowej, wypłaca się osobie uprawnionej wyłącznie świadczenie wyższe albo przez nią wybrane. Podane przykłady wyraźnie wskazują, że przy całej odmienności uregulowań, dotyczących uposażenia sędziego w stanie spoczynku oraz świadczeń emerytalnych i rentowych, są one w razie zbiegu tych świadczeń traktowane przez ustawodawcę w sposób tożsamy, a to oznacza, że uprawniony był pogląd organu odnośnie zastosowania w rozpoznawanej sprawie art. 95 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
Wskazać należy, że wprawdzie z brzmienia przepisu art. 95 ust. 3 istotnie nie wynika, iż pobieranie uposażenia sędziego w stanie spoczynku wyklucza możliwość wypłaty świadczenia przysługującego przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, nie oznacza to jednak, że skarżący uprawniony jest do wypłaty obu tych świadczeń. Zgodzić się bowiem należy z organem, że w sytuacji, gdy sędziowie – żołnierze objęci są regulacjami dwóch odrębnych ustaw, to przy interpretacji art. 96 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych konieczne jest dokonanie systemowej i celowościowej wykładni przepisów.
Podkreślić należy, że w wielu sytuacjach prawo pozwala odstąpić od wyraźnego sensu językowego przepisu, na przykład wtedy, gdy interpretacja językowa prowadzi ad absurdum lub do rażąco niesprawiedliwego rozstrzygnięcia i w tego rodzaju sytuacjach odstąpienie od sensu językowego przepisu nie uważa się za wykładnię niezgodną z prawem (por. Lech Morawski, Wykładnia w orzecznictwie sądów, Dom Organizatora, Toruń 2002, str. 18, Komentarz). Podkreślenia wymaga bowiem, że wykładnia prawa opierać się musi na założeniu racjonalnego i prawidłowego działania ustawodawcy oraz na przyjęciu wewnętrznej spójności aktu prawnego, ale i całego systemu prawa.
Zgodzić się należy z organem, że celem regulacji zawartej w art. 96 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych jest niedopuszczenie do kumulowania korzyści finansowych, w sytuacji wypłaty należności z budżetu państwa, gdyż już jedna z wypłacanych należności ma charakter wyjątkowy, a nawet uprzywilejowany w stosunku do innych grup zawodowych, a ponadto wypłacane należności nie są związane z kontynuowaniem aktywności zawodowej. Świadczą o tym podane wyżej przykłady dotyczące zarówno sędziów Sądu Najwyższego Izby Wojskowej, czy też sędziów sądów wojskowych. Oznacza to zatem, że organ, odmawiając wypłaty skarżącemu świadczenia, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, zasadnie uznał, że z punktu widzenia funkcji jaką świadczenia te spełniają ustawodawca postawił między nimi znak równości.
Zakaz łączenia prawa do wypłaty uposażenia w stanie spoczynku z prawem do emerytury lub renty dodatkowo przemawia za zamiarem ustawodawcy wypłaty tylko jednego świadczenia. Z tego względu stwierdzić należy, ze podzielenie stanowiska skarżącego i przyznanie mu wypłaty świadczenia, o jakim mowa w art. 95 pkt 1 ustawy, prowadziłoby do usytuowania skarżącego w pozycji uprzywilejowanej w stosunku do innych sędziów, w tym sędziów Sądu Najwyższego Izby Wojskowej. Zakaz łączenia prawa do wypłaty uposażenia odnosi się również do sędziów Sądu Najwyższego, jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. Wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 października 2010 r., sygn. akt III AUa 153/10).
Zgodzić się należy z Ministrem Obrony Narodowej, że brak w art. 96 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wyraźnego wskazania uposażenia w stanie spoczynku nie oznacza, że wolą ustawodawcy było dopuszczenie do zbiegu świadczenia, o którym mowa w art. 95 pkt 1 przywołanej ustawy, z uposażeniem sędziego w stanie spoczynku. Podkreślić należy, że prawo do świadczenia, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, związane jest z pełnieniem służby wojskowej, nie zaś ze sprawowaniem urzędu sędziego. Podkreślić należy, że podstawową funkcją jaką skarżący pełnił było wykonywanie przez niego obowiązków sędziego, będąc przy okazji żołnierzem zawodowym. Podkreślić należy również, że świadczenia emerytalne oraz uposażenie sędziego w stanie spoczynku spełniają taką samą funkcję – zapewnić mają środki utrzymania po zaprzestaniu aktywności zawodowej, z tą różnicą, że świadczenie, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, wypłacane jest jedynie przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, uposażenie zaś sędziego w stanie spoczynku, które przyznane zostało skarżącemu, wypłacane jest do ukończenia przez niego 65 lat. A zatem niewątpliwie regulacja dotycząca sędziów jest rozwiązaniem zdecydowanie korzystniejszym niż to ma miejsce w stosunku do żołnierzy.
Wskazać należy, że analiza przedstawionych wyżej unormowań prawnych, dotyczących różnych grup sędziów, wyraźnie wskazuje, że ustawodawca ustanowił jako zasadę, że jego intencją było, w przypadku zbiegu prawa do świadczeń emerytalnych lub rentowych z kilku tytułów, jak również w przypadku zbiegu prawa do tych świadczeń z innymi świadczeniami wypłacanymi z budżetu państwa, a wynikającymi ze stosunku służbowego – wypłacanie tylko jednego z tych świadczeń. Niewątpliwie zatem uprawniony jest pogląd, że intencją ustawodawcy było stosowanie zakazu kumulacji świadczeń dotyczących uposażenia sędziego w stanie spoczynku z innymi świadczeniami emerytalnymi czy rentowymi. Nieuzasadniony byłby zatem pogląd dopuszczający możliwość innego traktowania sędziów sądów wojskowych w stosunku do innych sędziów innych sądów. Podkreślić również należy, że pozostali żołnierze zawodowi zostali objęci wyłączeniem kumulacji świadczeń, o którym mowa w art. 95 pkt 1 powołanej ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
Zgodzić się zatem należy ze stanowiskiem organu, że wyłączenie kumulacji świadczeń w przypadku sędziego - żołnierza nie pozostaje w sprzeczności z konstytucyjną zasadą równości. Trudno bowiem rozpatrywać zasadę równości w oderwaniu od zasady sprawiedliwości społecznej, o której mowa w art. 2 Konstytucji RP.
Oznacza to zatem, że Sąd, rozpoznający niniejszą sprawę, nie podzielił zarzutów T. G., zawartych w skardze, odnośnie naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, uznając decyzję organu za prawidłową.
Sąd nie podzielił pozostałych zarzutów skarżącego, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa procesowego w stopniu powodującym konieczność jej uchylenia.
Kierując się powyższymi względami, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło