II OSK 1817/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-12-19
Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Jerzy Bujko, Roman Ciąglewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykonanie nowych ścian z desek wokół istniejącego budynku gospodarczego, z wykonaniem nowej podmurówki, ustawieniem nowych słupków i nowym pokryciem dachu, stanowi budowę nowego obiektu budowlanego w rozumieniu Prawa budowlanego, czy też remont istniejącego obiektu?Ratio decidendi
Wykonanie nowych ścian z desek wokół istniejącego budynku, z wykonaniem nowej podmurówki, ustawieniem nowych słupków i nowym pokryciem dachu, z podwyższeniem wysokości obiektu, stanowi budowę nowego obiektu budowlanego, a nie remont. Wymiana wszystkich lub prawie wszystkich elementów budynku i ponowne wzniesienie obiektu o większych wymiarach, przy zastosowaniu nowych materiałów budowlanych, nie może być rozumiana jako remont. W przypadku budowy bez wymaganego pozwolenia, organ nadzoru budowlanego zobligowany jest do wydania nakazu rozbiórki.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego – stolarni, stwierdzając, że skarżący dokonał budowy nowego obiektu, a nie remontu. Legalizacja była niemożliwa ze względu na niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz warunkami technicznymi (bliskość granicy działki). Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Bujko Sędzia del. NSA Roman Ciąglewicz (spr.) Protokolant asystent sędziego Justyna Rosińska po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Z.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 marca 2012 r. sygn. akt II SA/Lu 971/11 w sprawie ze skargi Z.K. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem z dnia 13 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 971/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę Z.K. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L., z dnia [...] października 2011 r., nr [...], w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.
Wyrok ten został wydany w następujących okolicznościach sprawy.
Decyzją z dnia [...] lipca 2011r., znak: [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. nakazał Z.K. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego – stolarni, zlokalizowanego na działce nr [...], przy ul. [...] w K. Powołał się na art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.). Podczas oględzin dokonanych w dniu 10 listopada 2008 r. organ ustalił, że na przedmiotowej działce znajduje się drewniany budynek o wymiarach 5, 45 m x 5 m, wysokości ok. 3 m, zlokalizowany w odległości ok. 0,30 m od granicy działki nr [...]. Budynek posiada 2 - skrzydłowe drzwi o wysokości 2 m, szerokości 2,10 m, dach budynku jest jednospadowy, pokryty blachodachówką, ze spadkiem w kierunku działki nr [...]. Budynek został wykonany bez wymaganego pozwolenia na budowę przez jednego ze współwłaścicieli działki - Z.K. w 2006 r., a obecnie jest wykorzystywany przez jego syna – A.K., który od dnia 15 maja 2010 r. prowadzi w nim zakład stolarski, na co wskazuje decyzja Starosty Puławskiego z dnia [...] października 2010 r., określająca dopuszczalny poziom hałasu emitowanego przez urządzenia stolarskie w tym zakładzie oraz wyniki pomiaru tego hałasu dokonane w dniu 27 września 2010 r., wskazujące na przekroczenie dopuszczalnych norm. Organ ustalił, że poza inwestorem Z.K., współwłaścicielami działki nr [...] są Z.O. i A.O., a także po śmierci E.K. w dniu 27 maja 2006 r., M.W., H.K., M.K., E.K. i A.K. Organ stwierdził, że wobec postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta K., zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w K. z dnia 28 marca 2003 r., Nr VI/29/2003, nie jest możliwa legalizacja tej budowy. Plan umożliwia tylko zabudowę w postaci usług administracji, usług kultury, usług gastronomicznych, usług handlu i budownictwa wielorodzinnego. Organ wskazał, że legalizacja nie jest możliwa także ze względu na usytuowanie obiektu zbyt blisko granicy z działką sąsiednią (0,30 m), gdyż jest to niezgodne z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Inspektor przedstawił stanowisko Z.K., według którego dokonał on remontu istniejącego w tym miejscu od lat 60 - tych budynku – komórki (szopy), która znajdowała się w złym stanie i zagrażała bezpieczeństwu. Organ I instancji nie podzielił stanowiska inwestora, uznając - w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, w tym analizę map z różnych okresów (1973 r., 1986 r. oraz odbitki z mapy obowiązującej do 1986 r.) – że inwestor wykonał nowy obiekt, a nie remont istniejącej szopy i – wobec braku możliwości jego legalizacji – na podstawie art. 48 Prawa budowlanego nakazał inwestorowi rozbiórkę przedmiotowego obiektu.
W odwołaniu K.K. zarzucił naruszenie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez nakazanie rozbiórki obiektu budowlanego oraz poprzez uznanie, że remont budynku, w tym obicie go deskami było wybudowaniem nowego obiektu wokół starego budynku. Zdaniem odwołującego się, zakres robót nie wymagał zgłoszenia. Nie nastąpiła zmiana parametrów obiektu budowlanego. Opisując dokonane roboty, stwierdził, że nie powiększył powierzchni dachu starej komórki. Wykonał podmurówkę równo z krawędzią zewnętrzną starego dachu, przy czym od strony działki nr ew. [...] ściana nie została przesunięta i tam na istniejącej podmurówce została wykonana nadlewka. Na wykonanej podmurówce zostały ustawione słupki drewniane, a pomiędzy słupkami zostało wykonane obicie z nowych desek. Wysokość budynku została zwiększona o ok. 20 cm. Ponadto, zostało wykonane nowe pokrycie z blachodachówki oraz uzupełniona podlewka posadzki warstwą 5 cm betonu.
Decyzją z dnia [...] października 2011 r., znak: [...], Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu odwoławczego, zmiana powierzchni zabudowy i kubatury budynku świadczy o tym, że inwestor dokonał budowy w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego, a nie remontu. Wojewódzki Inspektor przyjął, że usytuowanie budynku zbyt blisko granicy oraz ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uniemożliwiają legalizację budynku. Nie został spełniony wymóg z art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniósł Z.K. Zażądał uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego w P. Zarzucił naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez wydanie decyzji jedynie w stosunku do jednego ze współwłaścicieli, co czyni decyzję niewykonalną oraz poprzez ustalenie błędnego stanu faktycznego. Nadto, podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego polegającego na błędnym przyjęciu, że w sprawie ma zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. Zdaniem skarżącego, organy bezpodstawnie przyjęły, że budynek jest stolarnią, a nie budynkiem gospodarczym. Nie świadczy o tym ani przekroczenie hałasu, ani maszyny stolarskie znajdujące się w tym budynku, gdyż służą one jedynie do wykonywania prac warsztatowych na potrzeby własne i rodziny, ani też to, że pod tym adresem zarejestrowany jest zakład stolarski A.K. Jego działalność polega na zakładaniu stolarki budowlanej i stolarki wykończeniowej w innych budynkach. Skarżący podniósł, że budynek nie może być uznany za stolarnię także i z tego powodu, że nie zachowuje, wymaganej w § 72 warunków technicznych, wysokości pomieszczeń do pracy i innych celów, w których występują czynniki szkodliwe (3, 30 m). Jego zewnętrzna wysokość w najwyższym miejscu wynosi ok. 3 m, a w niższym ok.2, 5 m. Ponadto wskazał, że w konsekwencji przyjęcia, że przedmiotowy budynek nie jest stolarnią, lecz budynkiem gospodarczym, nie można uznać, że jego lokalizacja na działce nr [...] jest niedopuszczalna, gdyż plan miejscowy nie zakazuje zabudowy gospodarczej uzupełniającej zabudowę usługową, administracji, kultury, gastronomicznych, handlu oraz budownictwa wielorodzinnego. Powtórzył stanowisko, że wykonał jedynie remont istniejącego budynku, a nie dokonał budowy nowego obiektu. Zdaniem skarżącego, niewielka zmiana kubatury istniejącego budynku nie wyklucza, że wykonano remont, a nie budowę. Do remontu obiektu budowlanego nie mają zaś zastosowania przepisy rozporządzenia o warunkach technicznych, w szczególności dotyczące odległości obiektu od granicy z działką sąsiednią.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wskazał, że materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji był przepis art. 48 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane. W ocenie Sądu, organy prawidłowo uznały, że skarżący Z.K. wybudował na działce nr [...] przy ul. [...] w K., bez wymaganego pozwolenia, budynek gospodarczy - stolarnię. Nie było podstaw do przyjęcia, że skarżący wykonał jedynie remont istniejącego budynku oraz że budynek ten nie jest stolarnią, lecz zwykłym budynkiem gospodarczym. Sąd pierwszej instancji przytoczył definicje budowy i remontu zawarte w art. 3 pkt 6 i 8 Prawa budowlanego. Za bezsporne Sąd przyjął, że na działce nr [...] w K. istniał wcześniej drewniany budynek gospodarczy – "szopa", "komórka" i wokół ścian tego budynku skarżący Z.K. wykonał nowe ściany z desek powiększając istniejący budynek – wynika to zarówno z oględzin, fotografii załączonych do akt sprawy, zeznań świadków, jak i wyjaśnień samego skarżącego. Kwestią sporną jest natomiast kwalifikacja prawna tych robót. W ocenie Sądu, inwestor dokonał budowy nowego obiektu w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy – Prawo budowlane, a nie remontu, skoro powstały nowe ściany obiektu, o innych (większych) wymiarach, niż wymiary budynku dotychczas istniejącego. Okoliczność, na którą wskazuje skarżący, iż wykonanie nowych drewnianych ścian (czyli obicie deskami ścian budynku istniejącego) wymagało uprzedniego wykonania nowych drewnianych słupów (gdyż istniejąca konstrukcja była zbyt słaba), a te z kolei wymagały wykonania nowej wylewki ("dolewki" do już istniejącego fundamentu) świadczy o tym, że wymianie uległy podstawowe elementy konstrukcyjne istniejącego budynku, a ponadto zostały wykonane nowe, dodatkowe elementy (wspierające). Powstał zatem nowy obiekt budowlany, choć podobny do poprzednio istniejącego. Potwierdza to dokumentacja fotograficzna, na której widać wewnątrz budynku tylko nowe ściany. Sąd stwierdził także, że skarżący zrealizował nowy budynek bez wymaganego - ze względu na rozpiętość konstrukcji przekraczającą 4, 80 m - zgodnie z art. 28 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a) - Prawa budowlanego - pozwolenia na budowę.
Według Sądu pierwszej instancji, legalizacja obiektu nie jest możliwa. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie dopuszcza w tym terenie lokalizacji stolarni – działka nr [...], na której znajduje się przedmiotowy budynek, leży bowiem w obszarze oznaczonym UA – usługi administracji, UK – usługi kultury, UG – usługi gastronomiczne, UH – usługi handlu i MW – tereny budownictwa wielorodzinnego. Budynek gospodarczy, który przeznaczony jest do wykonywania prac stolarskich, nie może być więc usytuowany w tym obszarze. Wbrew stanowisku skarżącego, w przedmiotowym budynku prowadzone są prace stolarskie, co w świetle planu miejscowego na tym terenie jest niedopuszczalne - nie ma przy tym znaczenia czy prace te wykonywane są stale czy też jedynie – jak podnosi skarżący - okresowo dla potrzeb własnych, skoro powodują one uciążliwości charakterystyczne dla zakładu produkcyjnego. Wobec powyższego, nie można uznać, że przedmiotowy budynek ma charakter jedynie zabudowy uzupełniającej zabudowę mieszkaniową. Za chybiony Sąd uznał zarzut skargi, iż budynku tego nie można uznać za stolarnię, gdyż nie posiada wysokości określonej w § 72 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690). O zakwalifikowaniu budynku jako stolarni decyduje bowiem wyłącznie jego przeznaczenie, nie zaś parametry techniczne. Nadto, budynek znajduje się zbyt blisko (0,3 m) granicy z działka sąsiednią, co jest niezgodne z § 12 ust. 1 – 4 warunków technicznych. Także z tego powodu nie jest możliwe zalegalizowanie budowy: niezgodność z warunkami technicznymi stanowi bowiem bezwzględną przeszkodę utrzymania takiego stanu faktycznego i obliguje organ nadzoru budowlanego do wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt 2 ustawy. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, organ nadzoru budowlanego zobligowany był do wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego budynku gospodarczego – stolarni podstawie art. 48 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane.
Za nieuzasadniony Sad uznał zarzut skargi, iż nakaz powinien być skierowany do wszystkich współwłaścicieli działki nr [...], a nie tylko do skarżącego Z.K. Sąd odwołał się do przepisu art. 52 Prawa budowlanego, zgodnie z którym, adresatami decyzji wydawanych w oparciu o art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51 są - inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. W pierwszej kolejności zatem nakaz rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy powinien być kierowany do inwestora. Dopiero, gdy nie ma inwestora – do właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego. Sąd przyjął. że sytuacja taka zachodzi w niniejszej sprawie, dlatego skierowanie nakazu rozbiórki wyłącznie do skarżącego, będącego inwestorem należy uznać za prawidłowe.
Skargę kasacyjną złożył Z.K. reprezentowany przez adwokata.
Zaskarżył wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w całości.
Na zasadzie art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił:
I. naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a to:
- art. 3 ust. 6 i 8, art. 29 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) polegające na dokonaniu błędnej ich wykładni i w konsekwencji błędnym zastosowaniu art. 3 ust. 6 i niezastosowaniu wyżej wymienionych przepisów art. 3 ust. 8 i 29 ust. 2 pkt 1, co skutkowało przyjęciem, że w sprawie niniejszej skarżący dokonał odbudowy a nie remontu przedmiotowego drewnianego budynku gospodarczego, usytuowanego na działce o numerze ewidencyjnym [...] położonej w K. przy ul. [...], gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że przeprowadzone prace odpowiadały charakterem definicji remontu zawartej w art. 3 ust. 8 ustawy Prawo budowlane i w konsekwencji uznanie, że powinien on przed rozpoczęciem prac budowlanych uzyskać pozwolenie na budowę;
- art. 48 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) polegające na dokonaniu błędnej jego wykładni poprzez uznanie, że skarżący dopuścił się samowoli budowlanej i w konsekwencji wydanie w stosunku do Z.K. decyzji nakazującej rozbiórkę drewnianego budynku gospodarczego usytuowanego na działce o numerze ewidencyjnym [...] położonej w K. przy ul. [...];
II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, a to:
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art. 7, w związku z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niedostateczne rozważenie i wyjaśnienie przez WSA w Lublinie czy na etapie postępowania przed organem administracji zostały prawidłowo ustalone istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, a mianowicie czy nie zachodziła potrzeba wywołania opinii biegłego na okoliczność stwierdzenia, czy w przypadku prac budowlanych wykonanych przez skarżącego mamy do czynienia z remontem, czy odbudową w rozumieniu definicji zawartych w art. 3 ustawy Prawo budowlane, w sytuacji gdy była to okoliczność wymagająca wiadomości specjalnych i same oględziny obiektu związane z jego obmiarem i analiza jego fotografii nie jest wystarczająca do stwierdzenia czy powstał nowy obiekt, czy też został dokonany remont dotychczasowego budynku gospodarczego;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P..p.s.a. w związku z art. 8, 9, 11, 59 § 1 K.p.a. poprzez brak kompleksowej kontroli przez Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowości przeprowadzonego postępowania administracyjnego przez organ I i II instancji, tj. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. i Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. poprzez uznanie, iż budynek gospodarczy zlokalizowany przy ul. [...] w K. nie spełnia wymagań z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w sytuacji gdy w czasie kiedy budynek ten był wznoszony (lata 60 XX wieku), rozporządzenie owo nie obowiązywało i nie może być stosowane do obiektów istniejących przed jego wejściem w życie;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo wykazania, iż postępowanie organów administracji dotknięte było wadami uniemożliwiającymi dokonanie prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie, jak również nie odniesienie się szeregu zarzutów podniesionych w skardze i ich obszernej argumentacji;
- art. 151 P.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na oddaleniu skargi, pomimo że zachodziły podstawy do jej uwzględnienia;
- naruszenie art. 133 § 1 i 141 § 4 P.p.s.a. poprzez ustalenie istotnego faktu niezgodności budynku gospodarczego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego na podstawie okoliczności nie mających odzwierciedlenia w materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy, tj. przez uznanie, iż budynek ten jest stolarnią, gdy w rzeczywistości nie spełnia on wymagań przewidzianych w § 72 warunków technicznych pomieszczenia do pracy i innych celów, w których występują czynniki szkodliwe.
Na podstawie art. 176 w związku z art. 185 § 1 P.p.s.a. wniósł o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie,
2) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Przepis art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Sąd ten bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, ale przesłanki stwierdzenia nieważności w niniejszej sprawie nie zostały stwierdzone.
W razie podniesienia w skardze kasacyjnej zarówno zarzutu naruszenia prawa procesowego, jak i zarzutu naruszenia norm prawa materialnego, w pierwszej kolejności rozpoznać należy zarzut naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt FSK 618/04, ONSA i wsa 2005/6/120).
Nie jest trafny zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. W postępowaniu administracyjnym nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, dla stwierdzenia, czy wykonane przez inwestora roboty budowlane były remontem, czy odbudową. Stan faktyczny co do zakresu wykonanych robót został ustalony na podstawie oględzin, zeznań świadków, fotografii i przesłuchania stron. Przedmiotem opinii biegłego są okoliczności dotyczące stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy. Spór dotyczy kwalifikacji wykonanych robót, a to jest kwestia stosowania prawa. Do stosowania prawa powołane są w postępowaniu administracyjnym organy rozstrzygające sprawę, a nie osoby mające wiadomości specjalne. Nie jest więc dopuszczalne powołanie biegłego co do stosowania przepisów prawa (por. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1845/06, niepublikowany, treść [w:] CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). To, czy prawo materialne zostało zastosowane właściwie zostanie omówione w nawiązaniu do materialnej podstawy skargi kasacyjnej.
Prawidłowości zaskarżonego wyroku nie podważa także drugi zarzut procesowy kasacji. Przede wszystkim, przepisy art. 8, 9, 11 i 59 § 1 K.p.a. powołane dla wykazania naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., nie mają związku z opisem naruszenia. Przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego nie było przecież przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej. Ewentualny błędny wybór prawa materialnego dla oceny legalności robot budowlanych, zamiast wyboru prawa obowiązującego w chwili ich wykonania, poprzez niewłaściwe zastosowanie norm intertemporalnych, nie może być wykazywany poprzez powołane przepisy procedury administracyjnej. Sam opis naruszenia oparty jest zaś na błędnym założeniu. Wbrew bowiem temu opisowi, ocenie, pod względem zgodności z przepisami § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), podlegał nie obiekt wykonany w "latach sześćdziesiątych XX wieku", ale budynek gospodarczy – stolarnia, wykonany w 2006 r.
Bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez zaakceptowanie wad uniemożliwiających dokonanie prawidłowych ustaleń faktycznych. W analizowanej podstawie kasacji nie wykazano, na czym te wadliwości polegały. Nie podważono prawidłowości ustaleń faktycznych dokonanych przez organy nadzoru budowlanego i zaaprobowanych przez Sąd pierwszej instancji. Brak odniesienia się do zarzutów podniesionych w skardze może zaś być podstawą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a., którego wnoszący kasację, podnosząc ten zarzut, nie powołał. Niezależnie od tego zauważyć można, że w skardze do Sądu pierwszej instancji podniesiono dwa zarzuty proceduralne i jeden o charakterze materialnym. Sąd odniósł się do obu zarzutów procesowych. Omówił kwestię skierowania nakazu do jednego ze współwłaścicieli i przyjął, że takie skierowanie nakazu rozbiórki do inwestora nie jest naruszeniem prawa. Sąd szczegółowo odniósł się do ustaleń faktycznych w zakresie okresu i zakresu wykonanych robót oraz przeznaczenia wykonanego budynku. Nadto, Sąd pierwszej instancji rozważył kwestie materialne znacznie precyzyjniej, niż zostały one poruszone w zarzucie skargi. Skarżący przywołał jedynie ogólnie przepis art. 48 Prawa budowlanego, podczas gdy w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przeprowadzono obszerną analizę zastosowania norm art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego. Sąd szczegółowo odniósł się także do kwestii podniesionych w uzasadnieniu skargi: twierdzenia, że sporny budynek jedynie uzupełnia zabudowę mieszkaniową, a także znaczenia w sprawie przepisu § 72 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Od razu dodać w tym miejscu można, że we wszystkich tych zagadnieniach stanowisko Sądu było prawidłowe. Dotyczy to także braku znaczenia, dla uznania, czy sporny budynek jest stolarnią, przepisu § 72 przywołanego rozporządzenia. Sąd pierwszej instancji trafnie przyjął, że o zakwalifikowaniu budynku jako stolarni decyduje jego przeznaczenie, a nie wysokość budynku. Decydującym kryterium zakwalifikowania samowolnie wykonanego obiektu do określonej kategorii obiektów budowlanych powinna być, obok spełniania przez wykonany obiekt przesłanek wskazanych w art. 3 Prawa budowlanego, zamierzona i realizowana przez inwestora funkcja obiektu. Bezpodstawny jest więc zarzut naruszenia art. 133 § 1 i art. 141 § 4 P.p.s.a.
Przepis art. 151 P.p.s.a. nie jest samodzielną podstawą kasacyjną (por. wyrok NSA z dnia 27 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 471/07, niepublikowany, treść [w:] CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Jego zastosowanie poprzez oddalenie skargi tylko wtedy byłoby niewłaściwe, gdyby potwierdziły się inne zarzuty skargi kasacyjnej skutkujące uwzględnieniem skargi kasacyjnej.
Zdaniem Naczelnego Sadu Administracyjnego, w zaskarżonym wyroku, w ślad za stanowiskiem organów, trafnie zakwalifikowano wykonanie nowej podmurówki na zewnątrz starej, wykonanie nadlewki na starej podmurówce przy ścianie sąsiadującej z działką nr [...] , ustawienie nowych słupków drewnianych i obicie ich deskami oraz wykonanie nowego dachu z blachodachówki, z podwyższeniem wysokości obiektu, jako wykonanie nowego obiektu budowlanego, tj. budowę, w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), a nie remont, o którym mowa w art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego. Jeśli roboty budowlane polegają na wykonaniu faktycznie nowego obiektu budowlanego, choćby z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych po innym obiekcie budowlanym, poprzednio istniejącym w tym samym miejscu, inwestor dokonuje budowy, a nie remontu (por. wyrok NSA z dnia 29 marca 2001 r., sygn. akt SA/Bk 852/00, ONSA 2002/2/85). Wymiana wszystkich lub prawie wszystkich elementów budynku i ponowne wzniesienie obiektu o większych wymiarach, przy zastosowaniu nowych materiałów budowlanych, nie może być rozumiana jako remont (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 281/11, niepublikowany, treść [w:] CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W tej sytuacji, nie można podzielić tez zawartych w zarzucie błędnej wykładni art. 3 pkt 6 i 8 oraz art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego. Trafnie także zastosowano przepisy art. 3 pkt 6 oraz art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Nie było natomiast podstaw do zastosowania art. 3 pkt 8 oraz art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło