I FZ 248/14

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-08-26

Skład orzekający: Sędzia NSA Barbara Wasilewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nagłe pogorszenie stanu zdrowia pełnomocnika, które uniemożliwiło mu terminowe złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, stanowi podstawę do przywrócenia terminu, jeśli nie zostało poparte dokumentacją medyczną?
Ratio decidendi
Nagłe pogorszenie stanu zdrowia pełnomocnika, które uniemożliwiło mu terminowe złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu, jeśli strona nie przedstawiła stosownych dokumentów lekarskich potwierdzających wystąpienie problemów zdrowotnych uniemożliwiających dokonanie czynności lub skorzystanie z pomocy innych osób. Sąd powinien oceniać brak winy w uchybieniu terminu z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy.
Stan faktyczny
Pełnomocnik strony skarżącej złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku przed jego wydaniem. Po otrzymaniu postanowienia o odmowie sporządzenia uzasadnienia, złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie, powołując się na nagłe pogorszenie stanu zdrowia uniemożliwiające mu przybycie na rozprawę i terminowe złożenie wniosku. Sąd I instancji odmówił przywrócenia terminu, uznając, że przedstawione okoliczności nie uzasadniają braku winy w uchybieniu terminu, zwłaszcza w braku dokumentacji medycznej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie S. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Barbara Wasilewska, , , po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 maja 2014 r. sygn. akt III SA/Gl 1817/13 odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi S.B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 16 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt III SA/Gl 1817/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił S. B. przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd I instancji wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na rozprawie w dniu 11 lutego 2014 r., postanowił odroczyć termin ogłoszenia orzeczenia i wyznaczyć go na dzień 24 lutego 2014 r. Wyrokiem z dnia 24 lutego 2014 r. oddalono skargę S. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 16 września 2013 r. Pismem z dnia 13 lutego 2014 r. Pełnomocnik Skarżącego złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 11 lutego 2014 r. Postanowieniem z dnia 25 lutego 2014 r. Sąd odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku z dnia 11 lutego 2014 r. stwierdzając, iż w przedmiotowej sprawie w chwili złożenia wniosku przez Skarżącego wyrok nie został wydany, a na rozprawie w dniu 11 lutego 2014 r., na którą to za Stronę skarżącą nikt się nie stawił, odroczono termin ogłoszenia wyroku na dzień 24 lutego 2014 r. Pełnomocnik S. B. pismem z dnia 13 marca 2014 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Uzasadniając opisane żądanie podniósł, że w dniu 10 marca 2014 r. otrzymał postanowienie o odmowy sporządzenia uzasadnienia wyroku w niniejszej sprawie. Stwierdził, iż na rozprawę w dniu 11 lutego 2014 r. nie zgłosił się ze względu na bardzo złe samopoczucie w trakcie jazdy do Sądu wywołane silnymi bólami serca. Wyjaśnił, iż po zażyciu nitrogliceryny i konsultacji z lekarzem, przerwał dalszą jazdę i po 30 minutowym odpoczynku udał się zasięgnąć dalszej konsultacji lekarskiej. Wskazał, że w dniu 13 lutego 2014 r. przesłał do Sądu wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie wiedząc, że Sąd odroczył termin ogłoszenia orzeczenia. Podkreślił, że taka sytuacja zdarzyła mu się po raz pierwszy i jest świadomy tego, że popełnił błąd nie zasięgając informacji o stanie sprawy. Zaakcentował, że w atmosferze choroby wystąpił jedynie z wnioskiem o uzasadnienie w dniu 13 lutego 2014 r., a o przedwczesności tego wniosku dowiedział się odbierając postanowienie z dnia 25 lutego 2014 r. W ocenie Sądu I instancji, wskazane przez pełnomocnika skarżącego okoliczności uchybienia terminu nie uzasadniają jego przywrócenia. Sąd wskazał, że schorzenie kardiologiczne może mieć wpływ na pełnienie obowiązków pełnomocnika strony, jednakże w sprawie nie zaszły okoliczności wskazujące na dochowanie minimum staranności przez pełnomocnika strony skarżącej. Sąd podkreślił przy tym, że pełnomocnik skarżącego wraz zawiadomieniem o terminie rozprawy został pouczony, że w przypadku oddalenia skargi wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku należy złożyć w terminie siedmiu dni od dnia jego ogłoszenia. Obecność pełnomocnika skarżącego na rozprawie nie była obowiązkowa, co oznacza, że nie stanowiło to przeszkody do wydania wyroku. Skoro pełnomocnik skarżącego, znał termin rozprawy, mógł nawet telefonicznie dowiedzieć się o wydanym rozstrzygnięciu, a następnie podjąć określone czynności procesowe, przestrzegając terminów do dokonania czynności. W złożonym zażaleniu pełnomocnik strony skarżącej zwrócił się o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu przypomniał, że na skutek złego stanu zdrowia nie przybył na rozprawę w dniu 11 lutego 2014 r. Stan zdrowia i problemy z nim związane spowodowały, że nie podjął czynności zmierzających do uzyskania informacji o przebiegu rozprawy. Z uwagi na powyższe uznał, że uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2013 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a.") jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. We wniosku stronna powinna uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Przepis art. 86 § 1 oraz art. 87 § 2 P.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony ubiegającej się o przywrócenie terminu. Ocena ta została pozostawiona uznaniu sądu, który badając wystąpienie braku winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z wykorzystaniem wszystkich okoliczności sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Oceniając okoliczności mające uprawdopodobnić brak winy w naruszeniu terminu sąd powinien uwzględnić wszystkie okoliczności konkretnej sprawy oraz brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Instytucja przywrócenia terminu jest bowiem stosowana jedynie w sytuacjach wyjątkowych, tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu nie jest zatem możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (zob. postanowienie NSA z 10 września 2010 r., sygn. akt II OZ 849/10). W przedmiotowej sprawie pełnomocnik strony składając wniosek o przywrócenie terminu podniósł, że uchybienie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku było następstwem nagłego pogorszenia stanu jego zdrowia. Mając na uwadze argumentację autora zażalenia należy wskazać, że na okoliczność zaistnienia nagłej choroby uniemożliwiającej prowadzenie spraw i dokonywanie czynności powinno być przedstawione stosowne zaświadczenie lekarskie (zob. postanowienia NSA: z dnia 17 października 2013 r., sygn. akt I FZ 397/13, z dnia 3 października 2013 r., sygn. akt I FZ 410/13, z dnia 4 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OZ 245/12). Tymczasem pełnomocnik skarżącego nie przedstawili żadnych dokumentów lekarskich wskazujących na wystąpienie u niego opisywanych we wniosku problemów zdrowotnych, które uniemożliwiłyby dokonanie czynności w terminie, czy też skorzystanie z pomocy innych osób. Prawidłowo zatem Sąd I instancji stwierdził, że okoliczności przedstawione przez pełnomocnika strony, nie mogły prowadzić do uwzględnienia wniosku. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło