I SA/Kr 2212/13

|Sygn. akt I SA/Kr 2212/13 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 lutego 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek (spr.), Protokolant: st. referent Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2014 r., sprawy ze skargi W. Ś. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 31 października 2013 r. Nr [...], w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia - skargę oddala - Naczelnik Urzędu Skarbowego, jako organ egzekucyjny, prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec zobowiązanego W.Ś. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...], wystawionego przez Ministra Finansów, na należności z tytułu podatku obrotowego od importu oraz podatku akcyzowego od wyrobów tytoniowych, objętych wnioskiem obcego państwa. W toku postępowania egzekucyjnego doręczono zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego oraz skierowano zawiadomienie o zajęciu jego wynagrodzenia u pracodawcy. W dniu 29 sierpnia 2013 r. W.Ś. złożył w Urzędzie Skarbowym następujące dokumenty: - pismo (w języku niemieckim) z dnia 1 października 2010 r., skierowane do F., - pismo z dnia 1 października 2010 r., zatytułowane "Sprzeciw do orzeczenia w sprawie odwołania" skierowane do F., - pismo z dnia 29 sierpnia 2013 r., skierowane do H. będące prośbą o umorzenie należności podatkowej, - wniosek o wstrzymanie egzekucji do czasu rozpatrzenia zarzutów wniesionych do obcego państwa, skierowany do Naczelnika Urzędu Skarbowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 9 września 2013 r. nr [...] odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego uznając, że pismo z dnia 29 sierpnia 2013 r., skierowane do H., jest prośbą o umorzenie należności podatkowej i nie stanowi zarzutu na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Na powyższe postanowienie W.Ś. złożył zażalenie wnosząc o zmianę tego postanowienia lub jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zobowiązany stwierdził, ze w pismach z dnia 1 października 2010 r. oraz z dnia 29 sierpnia 2013 r. w wystarczający sposób sprecyzował zarzuty skierowane do zagranicznego tytułu wykonawczego. Ponadto wskazał, że zgodnie z art. 66zf § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm., powoływanej dalej jako "u.p.e.a.") organ egzekucyjny wstrzymuje postępowanie egzekucyjne z dniem powiadomienia go o wniesionych zarzutach. Zobowiązany wyjaśnił również, że pojęcie zarzutów w odniesieniu do § 1 należy przepisu należy rozumieć szeroko, jako każdą, przewidzianą w przepisach obcego państwa, możliwość kwestionowania wystawionego przez to państwo tytułu wykonawczego lub objętych tym tytułem należności pieniężnych. Postanowieniem z dnia 31 października 2013 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej działając na podstawie art. 134 oraz art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267) w związku z art. 18 u.p.e.a. stwierdził niedopuszczalność opisanego zażalenia. Na podstawie art. 17 § 1 u.p.e.a. na postanowienie służy zażalenie tylko wtedy, gdy ustawa tak stanowi. Przepis art. 66zf u.p.e.a. nie przewiduje natomiast możliwości złożenia zażalenia na przedmiotowe postanowienie. Przyjęcie dopuszczalności zażalenia, powodowałoby konieczność rozpatrzenia go w formie zaskarżalnego postanowienia, a to prowadziłoby do stanu sprzecznego z dyspozycją wymienionych przepisów. Ponadto organ wyjaśnił, że w przypadku powiadomienia organu egzekucyjnego o wniesionych zarzutach do właściwych władz obcego państwa, wstrzymanie postępowania egzekucyjnego następuje z mocy prawa. W powyższej sytuacji organ egzekucyjny, wstrzymując prowadzone postępowanie, powinien wydać stosowne postanowienie. W skardze kierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie W. Ś. zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania, a to 66zf u.p.e.a. wobec stwierdzenia niedopuszczalności zażalenie pomimo jego oczywistej zasadności, pouczenia w tym zakresie ze strony organu administracyjnego oraz oczywistej bezzasadności zaniechania wstrzymania postępowania egzekucyjnego pomimo złożenia przez skarżącego formalnych zastrzeżeń i zarzutów do zagranicznego tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie. Dodatkowo skarżący wytknął organowi błąd w poczynionych ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że jego pismo z dnia 29 sierpnia 2013 r. skierowane do wierzyciela B. nie stanowi zastrzeżeń i zarzutów do tytułu egzekucyjnego, pomimo jego treści. W konsekwencji zażądał stwierdzenia nieważności opisanego postanowienia, względnie jego uchylenia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymując stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy zauważyć, że kontrola sądowa zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawowana jest na podstawie kryterium legalności, co oznacza, że sąd administracyjny bada, czy zaskarżone postanowienie narusza konkretny przepis prawa. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) skarga na działanie organu podlega uwzględnieniu, jeżeli w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub też naruszenia dającego podstawę do wznowienia postępowania bądź też istotnego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Ponadto sąd stwierdza nieważność postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 w/w ustawy). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. W pierwszej kolejności należy wskazać, że sądowej kontroli zostało poddane postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na postanowienie o odmowie wstrzymania egzekucji. Postanowienie to zostało wydane na podstawie art. 134 w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego ( dalej "k.p.a.") przy uwzględnieniu art. 18 u.p.e.a. Zgodnie z art. 134 k.p.a. Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Przepis ten ma także zastosowanie do zażaleń poprzez art. 144 k.p.a. (w sprawach nie uregulowanych w rozdziale 11 do zażaleń maja odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań), w tym także do zażaleń składanych na postanowienia wydawane w postępowaniu egzekucyjnym (art. 18 u.p.e.a.). Jak wynika z akt sprawy skarżący złożył zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego odmawiające wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Z kolei dla przedmiotowego postanowienia podstawę materialnoprawną stanowiły przepisy art. 66zf, w tym § 4 u.p.e.a., który stanowił, że organ egzekucyjny wstrzymuje postępowanie egzekucyjne z dniem powiadomienia go wniesionych zarzutach, o których mowa § 1, do dnia powiadomienia go o rozstrzygnięciu obcego państwa w sprawie wniesionych zarzutów z zastrzeżeniem § 5. Regulacje z art. 66 zf u.p.e.a. przestały obowiązywać z dniem 21 listopada 2013 r., na mocy art. 111 pkt 31 ustawy z dnia 11 października 2013 r. o wzajemnej pomocy przy dochodzeniu podatków, należności celnych i innych należności pieniężnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1289). Powyższy przepis, ani żaden inny przepis art. 66zf u.p.e.a, który regulował zasady i tryb zgłaszania zastrzeżeń (zarzutów) dotyczących zagranicznego tytułu wykonawczego lub należności pieniężnych objętych tym tytułem w trakcie postępowania egzekucyjnego wszczętego na wniosek obcego państwa nie zawierają możliwości zaskarżenia w drodze zażalenie postanowienia w sprawie wstrzymania postępowania egzekucyjnego wszczętego na wniosek obcego państwa i prowadzonego według zasad określonych w art. 66zf u.p.e.a. Podkreślić należy, że przepis art. 134 k.p.a. obliguje organ drugiej instancji do badania, w pierwszej kolejności, dopuszczalności zażalenia. Cytowany przepis nie określa jakie warunki decydują o dopuszczalności bądź niedopuszczalności zażalenia, wynikają one jednak z innych przepisów procesowych stanowiących o przedmiocie zaskarżenia i toku postępowania. Niedopuszczalność zażalenia może wynikać z przyczyn o charakterze przedmiotowym, jak i podmiotowym. Dokonując oceny przesłanki podmiotowej, badaniu podlega złożenie zażalenia przez legitymowany podmiot - stronę postępowania w sprawie. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn przedmiotowych obejmuje natomiast przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz przypadki wyłączenia przez przepisy prawa możliwości zaskarżenia postanowienia w toku instancji. Niedopuszczalne jest zażalenie na postanowienie, co do którego ustawodawca nie przewidział uprawienia do jego zaskarżenia. (por. wyrok WSA z dnia 6 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Ol 410/13). W kontekście powyższego stwierdzić należy, że skoro u.p.e.a. nie przewidziała środka zaskarżenia w postaci zażalenia na postanowienie w sprawie wstrzymania postępowania egzekucyjnego, to organ drugiej instancji nie miał innej możliwości, jak tylko stwierdzić niedopuszczalność złożonego przez skarżącego zażalenia z dnia 20 września 2013 r. Ponieważ organ ten nie rozpatrywał sprawy merytorycznie, nie mógł również odnieść się do zarzutów podnoszonych przez skarżącego w/w zażaleniu. Zasadności i prawidłowości podjętego przez organ drugiej instancji rozstrzygnięcia nie podważa fakt, że organ egzekucyjny w wydanym przez siebie postanowieniu z dnia 9 września 2013 r. błędnie pouczył skarżącego o przysługującym mu prawie do wniesienia zażalenia, ponieważ zażalenie na postanowienia przysługuje jedynie w wypadkach wskazanych w ustawie (art. 141 § 1 k.p.a., a także art. 17 § 1 u.p.e.a.). Samo pouczenie strony o możliwości zaskarżenia postanowienia takiego uprawnienia nie tworzy. Zatem, skoro brak jest normy prawa pozytywnego, która dopuszczałaby zaskarżenie postanowienia o wszczęciu postępowania, to stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia skarżących jest prawidłowe. Wydanie postanowienia opartego na art. 134 k.p.a. powoduje, że rozstrzygnięcie wydane przez organ pierwszej instancji staje się ostateczne. W konsekwencji kontrola powyższego postanowienia dokonywana przez sąd administracyjny, w przypadku braku podstaw do zakwestionowania legalności postanowienia wydanego na mocy art. 134 k.p.a. nie może obejmować badaniem pod względem legalności rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Postanowienie organu drugiej instancji nie ma charakteru oceny merytorycznej, a jest jedynie formalnym stwierdzeniem, że zażalenie nie może zostać rozpoznane ( por. wyrok WSA z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 640/10, wyrok NSA z dnia 1 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GSK 1005/11). Wobec powyższego, skoro zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.