V SA/Wa 2193/13
WyrokWSA w Warszawie2014-03-20
Skład orzekający: Beata Krajewska, Ewa Wrzesińska - Jóźków, Jarosław Stopczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do merytorycznego rozpoznania zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, jeśli zostały one wniesione po upływie ustawowego terminu?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do merytorycznego rozpoznania zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, jeśli zostały one wniesione po upływie ustawowego terminu. W takiej sytuacji organ powinien odmówić uwzględnienia zarzutów z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia.Stan faktyczny
Skarżący A. M. wniósł zarzuty do postępowania egzekucyjnego, kwestionując prawidłowość tytułu wykonawczego. Organ egzekucyjny odmówił uwzględnienia zarzutów z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia, wskazując na datę doręczenia odpisu tytułu wykonawczego. Po uchyleniu przez Dyrektora Izby Skarbowej pierwszej decyzji organu egzekucyjnego i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, Naczelnik Urzędu Skarbowego ponownie odmówił uwzględnienia zarzutów z tej samej przyczyny. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że zarzuty zostały wniesione po terminie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska - Jóźków, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2014 r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia ... lipca 2013 r. nr ... w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia oddala skargę
Po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez A. M. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia ....04.2013r., nr ... w sprawie zarzutów wniesionych do postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego o numerze ... z dnia ...05.2011 r. wystawionego przez Wójta Gminy S. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia ... lipca 2013 r., nr ... utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu własnego postanowienia organ odwoławczy przywołał następujące okoliczności faktyczne i prawne:
Wójt Gminy S. wystawił wobec A. M. tytuł wykonawczy o numerze ... obejmujący zaległości powstałe z tytułu wzrostu wartości nieruchomości we wsi L. w kwocie należności głównej ... zł., który przekazał do realizacji Naczelnikowi Urzędu Skarbowego W. Organ egzekucyjny celem wyegzekwowania zaległości sporządził dnia ....10.2012 r. zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w ...SA. Przedmiotowe zawiadomienie zostało doręczone A. M. za pośrednictwem poczty polskiej do rąk własnych wraz z odpisem tytułu wykonawczego. Dłużnik zajętej wierzytelności pismem z dnia ....10.2012 r. poinformował organ egzekucyjny o przeszkodzie w realizacji zawiadomienia w postaci braku wystarczających środków na należących do Zobowiązanego rachunkach bankowych. Organ egzekucyjny dokonał również skutecznych zajęć należących do Zobowiązanego rachunków bankowych w: [...].
Pismem z dnia 26.10.2012 r. A. M. wniósł zarzuty powołując okoliczność naruszenia art. 33 pkt 10 u.p.e.a. w związku z art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. Strona jednocześnie wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego, uchylenie dokonanych w sprawie czynności egzekucyjnych oraz wstrzymanie na podstawie art. 35 § 1 u.p.e.a postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia zarzutów. W uzasadnieniu pełnomocnik Zobowiązanego wskazał, że w treści tytułu wykonawczego przytoczona została nieprawidłowa podstawa prawna obowiązku, ze względu na brak wskazania publikatora rządowego w którym ustawa wskazana w tytule wykonawczym została opublikowana, co uniemożliwiło Stronie sprawdzenie jej zasadności. Nadto wskazał, iż Wójt Gminy B. pismem z dnia ....09.2012 r. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego W. o umorzenie postępowania egzekucyjnego w części dotyczącej odsetek za zwłokę z uwagi na nieistnienie obowiązku.
Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wydał dnia ...12.2012 r. postanowienie nr ... mocą którego odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia. Przedmiotowe postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi Zobowiązanego dnia ....12.2012 r.
Pełnomocnik Zobowiązanego nie zgadzając się z przedmiotowym rozstrzygnięciem wniósł zażalenie zarzucając postanowieniu naruszenie art. 27 § 1 pkt 9 u.pe.a. w związku z art. 57 § 5 pkt 2 kpa poprzez błędne przyjęcie, iż termin do wniesienia zarzutów nie został dochowany przez Stronę wskazując, że zobowiązany odebrał tytuł wykonawczy osobiście dnia ...11.2012 r.
Po rozpoznaniu powyższego zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej w W. wydał dnia ....03.2013 r. postanowienie o numerze ... mocą którego uchylił zaskarżone postanowienie w całości oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Wskazał, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o błędną podstawę prawną. Nadto poinformował organ egzekucyjny, iż poprawnie sporządzone uzasadnienie postanowienia winno zawierać: dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Organ egzekucyjny rozpatrując ponownie przedmiotową sprawę winien także dokładnie przeanalizować mające znaczenie w sprawie okoliczności oraz przy uwzględnieniu orzecznictwa sądowo administracyjnego rozważyć na jakiej podstawie prawnej winno zostać wydane postanowienie po ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Następnie Naczelnik Urzędu Skarbowego w. wydał dnia ....04.2013 r. postanowienie mocą którego odmówił uwzględnienia zarzutów z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia. W uzasadnieniu organ egzekucyjny wskazał, iż na podstawie znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru ustalono, że odpis tytułu wykonawczego o numerze ... został doręczony Zobowiązanemu dnia ....10.2012 r. Ponieważ termin do wniesienia zarzutów upłynął z dniem....10.2012 r. pełnomocnik Strony nadając zarzuty za pośrednictwem poczty polskiej dnia ....11.2012 r. uchybił terminowi do ich wniesienia.
Pełnomocnik Zobowiązanego nie zgadzając się z otrzymanym rozstrzygnięciem sporządził zażalenie, w treści którego wniósł o uchylenie postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia ....04.2013 r. i rozpoznanie zarzutów. Strona zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. w związku z art. 57 § 5 pkt 2 poprzez błędne przyjęcie, iż termin do wniesienia zarzutów nie został dochowany, bowiem Zobowiązany odebrał odpis tytułu wykonawczego osobiście dopiero ...11.2012 r. w konsekwencji czego dochowany został termin do wniesienia zarzutu.
Uznając bezzasadność wniesionego zażalenia organ odwoławczy wskazał, iż ze zgromadzonych akt postępowania egzekucyjnego wynika w sposób jednoznaczny, że tytuł wykonawczy o numerze ... wystawiony dnia ...05.2011 r. przez Wójta Gminy S. został doręczony Zobowiązanemu za pośrednictwem poczty polskiej do rąk własnych dnia ...10.2012 r. wraz z zawiadomieniami z dnia ...10.2012 r. o numerach od ... do ... O niniejszej okoliczności jednoznacznie świadczy znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki listowej nr ... zawierające odręczny podpis A. M. oraz stosowną adnotację świadczącą, że zawierała ona między innymi odpis tytułu wykonawczego o numerze ... Tym samym organ nie daje wiary twierdzeniu pełnomocnika Strony, iż Zobowiązany odebrał odpis tytułu wykonawczego osobiście dopiero dnia ...11.2012 r., albowiem nie znajduje ono odzwierciedlenia w aktach prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Podkreślił nadto, że ponieważ nie budzi wątpliwości organu, iż Strona odebrała tytuł wykonawczy dnia ...10.2012 r., przewidziany prawem termin do wniesienia zarzutów upłynął z dniem ...10.2012 r. Pełnomocnik Strony nadał, zaś sporządzone dnia ...10.2012 r. zarzuty za pośrednictwem poczty polskiej dopiero dnia ...11.2012 r., uchybiając tym samym terminowi do ich wniesienia. Ustawodawca w treści art. 57 § 5 wskazał, iż termin dokonania czynności uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe.
Organ wyjaśnił również, że wobec złożenia przez Stronę zarzutów do postepowania egzekucyjnego, po upływie przewidzianego prawem terminu organ egzekucyjny, (zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowo-administracyjnym wyrażonym między innymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 07.10.2009 r., w sprawie o sygn.. akt III SA/Łd 246/09), winien był oddalić zarzuty z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia.
Postanowieniem organu odwoławczego zaskarżył A. M. zarzucając mu naruszenie przepisu art. 27 § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 57 § 5 pkt 2 kpa poprzez błędne przyjęcie, iż termin do wniesienia zarzutów do prowadzenia postępowania egzekucyjnego nie został zachowany;
Podnosząc powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozpoznanie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania administracyjnego na podstawie tytułu wykonawczego nr ... z dnia ... maja 2011 r.
W uzasadnieniu skargi jej autor stwierdził, że termin do zgłoszenia zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego został zachowany z uwagi na to, iż odpis tytułu wykonawczego nr ... z dnia ... maja 2011 został doręczony zobowiązanemu dnia ... listopada 2012 r., wówczas bowiem zobowiązany odebrał tytuł wykonawczy osobiście, nie zaś jak twierdzi Naczelnik Urzędu Skarbowego, dnia ... października 2012 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jednym z obligatoryjnych elementów tytułu wykonawczego jest pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Strona, która uchybiła terminowi do wniesienia zarzutu, może złożyć zarzut wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, zgodnie z art. 58 § 1 kpa. Skutkiem niezłożenia takiego wniosku jest bezskuteczność zarzutu – organ egzekucyjny nie jest bowiem uprawniony do jego rozpatrzenia. Z powyższego wynika więc, że po upływie siedmiodniowego terminu liczonego od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu egzekucyjnego, o ile termin ten nie został na wniosek zobowiązanego przywrócony, nie może on podnosić skutecznie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
W niniejszej sprawie tytuł wykonawczy doręczono skarżącemu w dniu ... października 2012 r. Następnego dnia tj. 23 października 2012 r. rozpoczął bieg ustawowy termin do wniesienia zarzutów, który upłynął ... października 2012 r. Zarzuty wobec otrzymanego tytułu wykonawczego zostały jednak wniesione dopiero ... listopada 2012 r., a więc z uchybieniem 7-dniowego terminu. Powyższe wynika z materiałów znajdujących się w aktach postępowania administracyjnego (zob. k-... akt tegoż postępowania). Natomiast twierdzenie skarżącego, iż termin do zgłoszenia zarzutów został zachowany albowiem odpis tytułu wykonawczego został mu doręczony dopiero ... listopada 2012 r. należy uznać za gołosłowne. Skarżący niczym go bowiem nie udokumentował.
Skoro zatem skarżący uchybił terminowi do wniesienia zarzutów organ I instancji nie był władny ich merytorycznie rozpoznać. Kwestią dyskusyjną jest jaką formę winno wówczas przybrać wydane przez organ rozstrzygnięcie, przepisy u.p.e.a. nie regulują bowiem wprost tego zagadnienia. W przepisie art. 34 § 4 jest jedynie mowa, że organ egzekucyjny "wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione – o umorzeniu postępowania egzekucyjnego". Orzecznictwo sądów administracyjnych nie jest w tej mierze jednolite.
W razie uchybienia terminu do wniesienia zarzutów niektóre sądy uznają, że powinno się wówczas oddalić zarzuty (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 15 stycznia 2009 r., sygn.. akt I SA/Bk 361/08) bądź pozostawić zarzuty bez rozpoznania (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 lipca 2008 r., sygn.. akt I SA/Po 443/08) albo też umorzyć postępowanie w przedmiocie zarzutów (wyrok NSA z dnia 24 października 2000 r. sygn.. akt I SA/Ka 712/99) bądź nie uwzględnić zarzutów z powodu ich wniesienia po upływie terminu (wyrok NSA z dnia 1 października 1999 r., sygn.. akt I SA/Lu 722/98; wyrok WSA w Łodzi z dnia 24 kwietnia 2008 r. sygn.. akt III SA/Łd 19/08, LEX nr 524102. Tutejszy skład orzekający podziela pogląd wskazany jako ostatni uznając, że prawidłowym rozstrzygnięciem jest odmowa uwzględnienia zarzutów z uwagi na uchybienie terminu do uch wniesienia. Skoro bowiem przepis art. 34 § 4 u.p.e.a. przewiduje wydanie postanowienia "w sprawie zgłoszonych zarzutów" to oznacza to, że w każdej sytuacji gdy zarzutów nie można uwzględnić, czy to dlatego, że są niezasadne, czy też dlatego, że nie zostały spełnione wymogi formalne do ich wniesienia, (np. uchybiono siedmiodniowemu terminowi do ich wniesienia), należy odmówić ich uwzględnienia. Wskazane wyżej wątpliwości co do prawidłowej formy, w której organ odnieść się winien do spóźnionych zarzutów nie mają jednak istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem w żadnym razie nie może on merytorycznie rozpoznać wniesionych po terminie zarzutów.
W konsekwencji poprawnie co do zasady organ I instancji uznał, iż zarzuty wobec spóźnionego ich wniesienia nie mogą być uwzględnione, poprawnie też organ II instancji postanowienie pierwszoinstancyjne utrzymał w mocy.
W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło