I FSK 1265/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-10-29

Skład orzekający: Krystyna Chustecka, Barbara Wasilewska, Izabela Najda-Ossowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy montaż zabudowy wnękowej, trwale zamontowanej w lokalach mieszkalnych lub domach jednorodzinnych o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej odpowiednio 150 m² lub 300 m², stanowi usługę modernizacji obiektu budowlanego podlegającą preferencyjnej stawce VAT w wysokości 8%?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że montaż zabudowy wnękowej, nawet trwale zamontowanej, nie stanowi usługi modernizacji w rozumieniu art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, jeśli nie następuje konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego w sposób istotny, ingerujący w substancję budynku i uniemożliwiający demontaż bez uszkodzenia. Samo trzymanie się zabudowy meblowej nie jest wystarczające do zastosowania obniżonej stawki VAT.
Stan faktyczny
Skarżąca E. T. wniosła o interpretację indywidualną dotyczącą stawki VAT na usługi produkcji i montażu zabudowy wnękowej, którą trwale montuje w mieszkaniach klientów. Uważała, że powinna mieć zastosowanie stawka 8% VAT, powołując się na uchwałę NSA. Minister Finansów uznał jej stanowisko za nieprawidłowe, twierdząc, że montaż mebli nie jest modernizacją obiektu budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił interpretację, uznając montaż zabudowy wnękowej za modernizację. Minister Finansów wniósł skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach i oddalił skargę E. T., zasądzając od niej zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Sędzia NSA Barbara Wasilewska, Sędzia WSA (del.) Izabela Najda-Ossowska (sprawozdawca), Protokolant Krzysztof Zaleski, po rozpoznaniu w dniu 29 października 2015 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Ministra Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 marca 2014 r., sygn. akt III SA/Gl 31/14 w sprawie ze skargi E. T. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 17 października 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżony wyrok, 2) oddala skargę, 3) zasądza od E. T. na rzecz Ministra Finansów kwotę 340 (słownie: trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Syg akt I FSK 1265/14 UZASADNIENIE 1. Wyrok Sądu pierwszej instancji i przedstawiony przez ten Sąd przebieg postępowania administracyjnego. 1.1. Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 17 października 2013 r. wydaną na wniosek E. T. (skarżąca) w przedmiocie podatku od towarów i usług. 1.2. Sąd wskazał, że we wniosku o interpretację skarżąca opisała, iż w ramach prowadzonej działalności gospodarczej wykonuje usługowo zabudowy wnękowe, które na trwale zamontowane są w mieszkaniach klientów. Usługi te wykonuje w budynkach sklasyfikowanych pod nr 111 i 112, tj takich, gdzie powierzchnia użytkowa budynków mieszkalnych nie przekracza 300 m2, a lokali mieszkalnych - 150 m2. Na tym tle zapytała, czy będąc producentem szaf wnękowych i dokonując ich montażu ma prawo stosować 8% stawkę VAT w lokalach mieszkalnych lub domach jednorodzinnych o w.w. powierzchni użytkowej? Prezentując, w ramach własnego stanowiska, pozytywną odpowiedź na pytanie skarżąca odwołała się do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2013 r. w sprawie I FPS 2/13 i stwierdziła, że prawidłowa pozostaje 8% stawka VAT dla usługi montażu trwałej zabudowy meblowej, wykonanej w obiektach budowlanych zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, jako usługi modernizacji. 1.3. Organ uznał stanowisko skarżącej za nieprawidłowe. W uzasadnieniu powołał art. 41 ust. 12, ust. 12a, 12c ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm. dalej "ustawa o VAT") i stwierdził, że zastosowanie stawki preferencyjnej (8%) możliwe jest jedynie dla dostawy oraz usług budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji, przebudowy obiektów budowlanych lub ich części, zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Ponieważ ustawa o VAT nie definiuje pojęcia budowa, remont, modernizacja, termomodernizacja oraz przebudowa, to należy pomocniczo odwołać się do przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623 ze zm. dalej prawo budowlane), z której przytoczył art. 3 pkt 1, pkt 6, pkt 7, pkt 7a, pkt 8. Stwierdził, że prawo budowlane nie definiuje pojęcia modernizacji i montażu, więc należy uwzględnić językowe znaczenie tych pojęć. Z powołaniem na źródło wskazał, że: modernizacja to "unowocześnienie i usprawnienie czegoś" a montaż - to "składanie maszyn, aparatów, urządzeń z gotowych części; zakładanie, instalowanie urządzeń technicznych, łączenie oddzielnych części w całość". Usługa montażu, w połączeniu z zespołem innych czynności, w wyniku których podnosi się, bądź przywraca poprzedni stan techniczny, czy wartość użytkową budynku lub lokalu, możne być traktowana jako modernizacja, o której mowa w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT. Modernizacja powinna dotyczyć elementów konstrukcyjnych obiektów lub ich części, zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, których powierzchnia użytkowa nie przekracza 300 m² (budynki mieszkalne jednorodzinne) lub 150 m² (lokale mieszkalne). 1.4. Organ stwierdził, że przy określaniu właściwej stawki VAT decydujące znaczenie ma ustalenie, czy podatnik dokonuje dostawy towarów, czy usług oraz czy czynność ta mieści się w zakresie czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT. W ocenie organu wykonywana przez skarżącą zabudowa wnękowa nie jest trwale zamontowana w opisanych obiektach. Stanowi ona ze swej istoty zabudowę "meblową", nie jest instalacją lub urządzeniem technicznym budynku. Może być w każdym czasie zdemontowana lub wymieniona. Nadto sama usługa montażu, czy też instalacja poszczególnych elementów nie może być traktowana jako remont lub modernizacja. Dopiero w połączeniu z zespołem innych czynności, w wyniku których podnosi się, bądź przywraca poprzedni stan lub wartość użytkową budynku lub lokalu, usługę taką można traktować jako usługę budowy, remontu, modernizacji lub przebudowy, o których mowa w ustawie. Organ stwierdził, że świadczona przez skarżącą czynność wykonania zabudowy wnękowej na trwale zamontowanej w lokalach mieszkalnych lub domach jednorodzinnych o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej odpowiednio 150 m2 lub 300 m2, nie mieści się w katalogu czynności wymienionych w powołanym przepisie, w szczególności w pojęciu modernizacji obiektu budowlanego, bo nie dotyczy substancji samego budynku. 2. Skarga do Sądu pierwszej instancji. 2.1. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego powołując się na uchwałę NSA w sprawie sygn. akt I FPS 2/13. Podniosła, że część firm na rynku stosuje stawkę 8%, natomiast jej firma w dalszym ciągu wystawia faktury ze stawką 23%, co obniża jej konkurencyjność. Dlatego domaga się rozstrzygnięcia sprawy na drodze sądowej. 3. Wyrok Sądu pierwszej instancji. 3.1. Wyrokiem z 27 marca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną interpretację. Podkreślił, że spór w sprawie dotyczy zastosowania 8% stawki VAT dla usług montażu szaf wnękowych w lokalach mieszkalnych lub domach jednorodzinnych o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej odpowiednio 150 m2 lub 300 m2. Za kluczową w sprawie uznał Sąd wykładnię art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, zgodnie z którym obniżoną stawkę VAT, o której mowa w art. 41 ust. 2, stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części, zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Sąd przytoczył art. 41 ust. 12a ustawy o VAT, wyjaśniający pojęcie obiektów budownictwa mieszkaniowego. Wskazał, że spór dotyczył stawki VAT, jaką ma zastosować skarżąca do czynności opisanych we wniosku. 3.2. Sąd, wskazując na rozbieżność w orzecznictwie sądów, odwołał się także do uchwały siedmiu sędziów NSA z 24 czerwca 2013r w sprawie I FPS 2/13. Uznał, że zamieszczone w tym orzeczeniu rozważania dotyczące możliwości zastosowania obniżonej stawki VAT na podstawie art. 41 ust. 12 ustawy o VAT oraz kwalifikacji czynności polegających na usługowym wykonywaniu zabudowy wnękowej, jako usługi modernizacji, mają zastosowanie także w sprawie. Wskazał, że art. 41 ust. 12 ustawy o VAT jest odpowiednikiem regulacji z pkt 10 załącznika III do Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE. L 347, str. 1 ze zm. dalej Dyrektywa 112), zawierającego "Wykaz dostaw towarów i świadczenia usług, do których można zastosować stawki obniżone, o których mowa w art. 98". Przewiduje on możliwość stosowania przez państwa członkowskie obniżonej stawki do dostawy, budowy, remontu i przebudowy budynków mieszkalnych w ramach polityki społecznej. W tej sytuacji wykładnia celowościowa pozwala na przyjęcie, że zawarte w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, pojęcia modernizacji i termomodernizacji nie wykraczają poza zakres przedmiotowy pkt 10 załącznika III do Dyrektywy 112. Jednocześnie rodzaje usług wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, których wykonanie w obiektach budowlanych lub ich częściach, zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, daje podstawę do stosowania preferencyjnej stawki VAT, nie zostały zdefiniowane w ustawie. Ustawodawca nie odesłał również do definicji zawartych w innych ustawach, np w prawie budowlanym. Dlatego przyjąć należy, że czynności wymienione w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, w tym pojęcie modernizacji, zostały wprowadzone do ustawy w potocznym ich rozumieniu. W takim znaczeniu modernizacja oznacza unowocześnienie, ulepszenie, udoskonalenie, podniesienie standardu obiektu budowlanego lub jego części. 3.3. W ocenie Sądu, warunkiem dla zastosowania art. 41 ust. 12 ustawy o VAT jest prawidłowa kwalifikacja czynności opisanych przez skarżącą polegających na usługowym wykonywaniu zabudowy wnękowej. Zasadnicza rozbieżność sprowadzała się do kwestii, czy czynności te można określić jako usługę modernizacji obiektu budowlanego lub jego części (lokalu mieszkalnego) objętego społecznym programem mieszkaniowym, czy też jest ona dostawą towaru w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT. W zależności od kwalifikacji, zastosowanie będzie miała preferencyjna lub podstawowa stawka VAT. 3.4. Sąd stwierdził, że z wniosku wynika, iż wykonywane zabudowy wnękowe są na trwałe montowane w mieszkaniach klientów; wskazał, że jeśli czynności te polegają na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz montażu komponentów w sposób tworzący wraz z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części trwałą zabudowę meblową, to mają one charakter usługi, bowiem elementem dominującym jest ulepszenie lub unowocześnienie obiektu budowlanego lub jego części (lokalu mieszkalnego). Wydanie towaru w postaci elementów mebli wykonanych i dopasowanych do konkretnego obiektu, które następnie zostaną trwale związane z tym obiektem, ma charakter pomocniczy, niezbędny do wykonania usługi. Wykonane na wymiar do konkretnego budynku lub lokalu i trwale powiązane z jego elementami konstrukcyjnymi, komponenty meblowe nie funkcjonują w obrocie tak, jak meble wolnostojące. Z tego względu, do celów podatkowych nie można ich utożsamiać z dostawą towarów w postaci gotowych mebli. Obniżona stawka VAT ma zatem zastosowanie wtedy, gdy montaż komponentów meblowych następuje z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu). W omawianym wypadku nie chodzi o jakiekolwiek wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu), lecz takie, które przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego (lokalu) tworzy trwałą zabudowę spełniającą jako całość funkcję użytkową. Montaż komponentów meblowych, do którego nie zostaną wykorzystane w sposób istotny elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu), nie korzysta z obniżonej stawki przewidzianej w tym przepisie. Po trwałym połączeniu komponentów meblowych z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części, podnoszą standard obiektu. Dlatego należy uznać, że czynności, polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz trwałym montażu takich komponentów w obiekcie budowlanym lub jego części, mieszczą się w pojęciu modernizacji obiektów budowlanych lub ich części. W przypadku zaś gdy modernizacja dotyczy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, wymienione wyżej czynności są objęte hipotezą normy z art. 41 ust. 12 ustawy o VAT i do takich czynności ma zastosowanie preferencyjna stawka podatku, z ust. 2 art. 41. 3.5. Sąd powołał i zaaprobował to orzecznictwo sądowe, które opowiedziało się za szerszym rozumieniem pojęcia "modernizacja", jako skutek w postaci: podniesienia standardu obiektu budowlanego m.in. przez jego ulepszenie lub unowocześnienie. Podstawową okolicznością nakazującą stosowanie 8% stawki VAT jest bowiem modernizacja lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego objętego społecznym budownictwem mieszkaniowym. Zgodnie z realiami gospodarczymi usługę tę należy traktować jako jedną transakcję mającą charakter modernizacji budynku (lokalu), opodatkowaną preferencyjną stawką VAT. 4. Skarga kasacyjna organu. 4.1. W skardze kasacyjnej organ wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i oddalenie skargi, zarzucając naruszenie: a) prawa procesowego w postaci art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U z 2012 r poz. 270 ze zm, dalej ustawa p.p.s.a.) w zw. z art. 14b § 2 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. dalej O.p.), art. 169 § 1 O.p. oraz art. 133 § 1 ustawy p.p.s.a. przez przyjęcie, że stan faktyczny sprawy wskazany we wniosku jest wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy oraz jego nieuprawnioną zmianę, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia prawa materialnego, b) prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1 w zw. z art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, przez ich niewłaściwe zastosowanie, co w świetle przedstawionego we wniosku stanu faktycznego było przedwczesne. 4.2. W zakresie pierwszego zarzutu podniósł, że uwzględniając powołaną uchwałę, należy najpierw w sprawie rozstrzygnąć, czy mamy do czynienia z dostawą towaru, czy świadczeniem usług, a następnie rozstrzygnąć, czy czynność stanowi modernizację. Należy jednak tego dokonać w oparciu o przedstawiony we wniosku stan faktyczny, o ile jest wyczerpujący. Tymczasem skarżąca wskazała jedynie, że w ramach prowadzonej działalności wykonuje usługowo zabudowy wnękowe, które są na trwałe zamontowane w mieszkaniach klientów. Sąd przyjął, że jeżeli czynności te polegają na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz montażu komponentów w sposób tworzący wraz z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części trwałą zabudowę meblową, to mają charakter usługi. 4.3. Zdaniem organu nie chodzi o jakiekolwiek wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu) przy wykonywaniu zabudowy meblowej, a tylko takie, które przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego (lokalu) stworzy trwałą zabudowę, spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową. Montaż komponentów meblowych, niezależnie od stopnia ich przetworzenia, do którego nie zostaną wykorzystane elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu) nie korzysta z obniżonej stawki przewidzianej w tym przepisie. W ocenie organu rozstrzygnięcie Sądu opiera się o elementy stanu faktycznego, które nie zostały zawarte we wniosku. Dokonanie rozstrzygnięcia wymaga uzupełnienia stanu faktycznego o ustalenia czy wykonywana czynność stanowi dostawę towarów czy też świadczenie usług, a w tym ostatnim przypadku - czy można przypisać jej znamiona modernizacji. Dla ustalenia, czy usługę można uznać za modernizację, należy stwierdzić w okolicznościach sprawy, czy montaż komponentów meblowych następuje z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu), zgodnie z uchwałą I FPS 2/13. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 5.1. Skarga kasacyjna ma uzasadnione podstawy. W tym miejscu należy podkreślić, że Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 ustawy p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przypadki zostały określone w § 2 tego artykułu. Żadna ze wskazanych w tym przepisie przesłanek nieważności nie znalazła zastosowania w sprawie. Do rozpoznania pozostawały zarzuty skargi kasacyjnej, które oparte zostały na obu podstawach kasacyjnych przewidzianych w art. 174 ustawy p.p.s.a. tj na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszeniu prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. 5.2. W ramach zarzutu naruszenia prawa procesowego skarżący kasacyjnie organ podniósł naruszenie art. 146 § 1 ustawy p.p.s.a. w związku z art. 14b § 2 i 3 O.p., art. 169 § 1 O.p. oraz art. 133 § 1 ustawy p.p.s.a. wskazując, że przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia stan faktyczny sprawy nie odpowiadał stanowi opisanemu we wniosku o interpretację i bez uzupełnienia go o istotne elementy, nie stwarzał podstawy do zastosowania wskazanych przepisów prawa materialnego. 5.3. Oceniając powyższy zarzut należy podkreślić, że interpretacja indywidualna przepisów prawa podatkowego wydawana na wniosek zainteresowanego przez Ministra Finansów musi odnosić się ściśle do stanu faktycznego, czy zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku. Wielokrotnie w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazywano, że w sprawach o interpretację organ interpretacyjny nie dokonuje samodzielnych ustaleń, lecz opiera się na przedstawionym we wniosku opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Stosownie bowiem do art. 14b § 3 O.p. składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej zobowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w zakresie oceny tych zdarzeń. Interpretacja indywidualna w myśl art. 14c § 1 O.p. zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny (por. wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2015 r syg akt II FSK 1252/13; wyrok z dnia 6 sierpnia 2015 r, syg akt II FSK 1059/13; wyrok z dnia 10 marca 2015 r., syg akt II FSK 103/13 dostępne na stronie www.orzeczeniansa.gov.pl). Wydając interpretację indywidualną organ opiera się więc na opisie stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego podanego we wniosku, chyba że organ, uznając, że przedstawiony we wniosku stan faktyczny, czy zdarzenie przyszłe nie ma charakteru wyczerpującego w rozumieniu art. 14b § 3 O.p. tj. nie zawiera faktów i okoliczności wystarczających do wydania wnioskowanej interpretacji, wezwie zainteresowanego na podstawie art. 169 § 1 w związku z art. 14h O.p. do uzupełnienia w tym zakresie wniosku. Taka sytuacja w rozstrzyganej sprawie nie miała miejsca, skarżąca nie była wzywana do uzupełnienia przedstawionego przez nią we wniosku stanu faktycznego, czy zdarzenia przyszłego. Takie wezwanie nie jest już możliwe na etapie wezwania do usunięcia naruszenia prawa, czy na etapie postępowania sądowego w związku ze wniesioną skargą. Podawane na tych etapach dodatkowe okoliczności faktyczne nie mogą mieć też wpływu na ocenę prawidłowości wydanej interpretacji przez sąd administracyjny. 5.4. We wniosku o wydanie interpretacji skarżąca, przedstawiając stan faktyczny, podała, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, wykonuje usługowo zabudowy wnękowe (jest przy tym ich producentem), które na trwałe zamontowane są w mieszkaniach klientów znajdujących się w budynkach sklasyfikowanych pod poz. 111 i 112, tzn. powierzchnia użytkowa budynków mieszkalnych, w których dokonywane są zabudowy nie przekracza 300 m², a powierzchnia lokali mieszkalnych nie przekracza 150 m². Z treści wniosku wynika, że do tej pory do kompleksowej usługi produkowania i montażu trwałej zabudowy meblowej w obiektach wskazanych wyżej naliczała stawkę podatku VAT w wysokości 23%. Stan prawny w podatku od towarów i usług obowiązujący po 1 stycznia 2011 r. oraz teza uchwały składu siedmiu sędziów NSA z 24 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 2/2013 spowodowały u skarżącej do wątpliwości, czy do opisanej swojej działalności, nie znajduje aby zastosowania art. 41 ust. 12 w związku z ust. 2 ustawy o VAT. 5.5. Podkreślić należy, że skarżąca nie powoływała się we wniosku na okoliczność, że montowane elementy zabudowy są trwale połączone z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego (lokalu). Wskazała jedynie, że zabudowa szaf wnękowych jest trwale zamontowana. Stwierdzenia Sądu, który w uzasadnieniu dokonanej oceny prawnej kilkakrotnie odnosił się do takich elementów stanu faktycznego, jak trwałe połączenie komponentów meblowych z elementami konstrukcyjnymi budynku czy lokalu, nie znajdowało oparcia w opisie stanu, który we wniosku przedstawiła skarżąca. Nie każda bowiem zabudowa meblowa indywidualnie zamontowana w lokalu lub budynku stanowi modernizację obiektu budowlanego, nawet przy szerokim rozumieniu tego pojęcia. 5.6. Zasadnie, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przy ocenie stanowiska skarżącej w kontekście orzeczenia organu, Sąd pierwszej instancji odwołał się do uchwały składu siedmiu sędziów NSA wydanej w sprawie syg. akt I FPS 2/13. W uchwale tej NSA stwierdził, że w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2011 r. świadczenie kompleksowe polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz montażu komponentów w sposób tworzący wraz z elementami konstrukcyjnym obiektu budowlanego lub jego części trwałą zabudowę meblową, wykonywane w obiektach budowlanych zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, stanowi usługę modernizacji opodatkowaną stawką obniżoną podatku od towarów i usług, na podstawie art. 41 ust. 12 w związku z ust. 2 ustawy o VAT. Wyjaśniając pojęcie modernizacji użyte w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, do której to usługi zastosowanie ma stawka 8 % VAT, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oznacza ono unowocześnienie, ulepszenie, udoskonalenie, podniesienie standardu obiektu budowlanego lub jego części. Wskazał, że obniżona stawka VAT ma zastosowanie, gdy montaż komponentów meblowych następuje z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego. Nie chodzi w tym wypadku o jakiekolwiek wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu) przy wykonywaniu zabudowy meblowej, lecz jedynie takie, które przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego (lokalu) stworzy trwałą zabudowę spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową. Dalej Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale stwierdził, że montaż komponentów meblowych, niezależnie od stopnia ich przetworzenia, do którego nie zostaną wykorzystane w sposób istotny elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu) nie korzysta z obniżonej stawki przewidzianej w tym przepisie. 5.7. Jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 14 maja 2015 r. (sygn. akt I FSK 321/14) wydanym na tle podobnego, jak w tej sprawie, stanu faktycznego i prawnego, powołana wyżej uchwała nie precyzuje, w jakim stopniu przymocowanie owych komponentów meblowych do elementów konstrukcyjnych modernizowanego obiektu odpowiada warunkowi uznania jej za "trwałą zabudowę meblową". Jej treść nie wyjaśnia, czy za trwałą zabudowę można uznać jedynie taką, która dotyczy wykorzystywanych obecnie technik połączenia komponentów meblowych ze ścianami, podłogami czy sufitami obiektu budowlanego lub jego części w sposób jedynie uniemożliwiający przestawienie takiej zabudowy, czy może chodzi o takie połączenie zabudowy z elementami konstrukcyjnymi budynku (lokalu), które ingeruje w substancję budynku w stopniu uniemożliwiającym demontaż zabudowy meblowej bez uszkodzenia czy to jej komponentów, czy też elementów konstrukcyjnych budynku. Naczelny Sąd Administracyjny we wskazanym wyżej wyroku stwierdził, że chodzi w tym przypadku o takie połączenie zabudowy z elementami konstrukcyjnymi budynku (lokalu), które ingeruje w substancję budynku w stopniu uniemożliwiającym demontaż zabudowy meblowej bez uszkodzenia czy to komponentów, czy też substancji budynku, gdyż połączenie zabudowy ma się odbywać z istotnym wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych budynku (lokalu). Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w tym składzie w pełni podziela stanowisko zawarte w powołanym wyżej wyroku, że z trwałą zabudową meblową, stanowiącą usługę modernizacji w rozumieniu art. 41 ust. 12 ustawy o VAT mamy do czynienia, gdy połączona jest ona konstrukcyjnie z budynkiem (lokalem) w taki sposób, że demontaż może spowodować uszkodzenie jej elementów, czy też substancji budynku lub lokalu. Naczelny Sąd Administracyjny w powołanej wyżej uchwale wyraźnie bowiem stwierdził, że chodzi o takie połączenie komponentów meblowych, które następuje z wykorzystaniem w sposób istotny, a nie w jakikolwiek sposób, elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego. Jest to oczywiste w kontekście brzmienia art. 41 ust 12 ustawy o VAT, który obniżoną stawkę podatku nakazuje stosować do m.in. modernizacji obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. 5.8. Z opisanego we wniosku o interpretację stanu faktycznego wynika, że skarżąca będąc producentem szaf wnękowych dokonuje również ich montażu u klientów, uzyskując w efekcie trwałą zabudowę wnękową. Z przedstawionego opisu wynika więc, że chodzi o zwykłą zabudowę meblową. Ponieważ z opisu tego w ogóle nie wynika, by zabudowy te wykonywane były z wykorzystaniem w istotny sposób elementów konstrukcyjnych budynku, za zasadny należało uznać zarzut skargi kasacyjnej, że opisane we wniosku czynności wykonywane przez skarżącą nie znajdują odzwierciedlenia w stanie faktycznym przyjętym za podstawę oceny przez Sąd pierwszej instancji zastosowania prawa materialnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie było, przy tak opisanej we wniosku czynności, podstawy do uzupełniania stanu faktycznego na podstawie art. 169 § 1 O.p. 5.9. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd pierwszej instancji zaskarżonym wyrokiem art. 146 § 1 ustawy p.p.s.a. i art. 133 § 1 ustawy p.p.s.a. w związku z art. 14b § 2 i 3 O.p. za zasadny. 5.10. Konsekwencją oceny, że przedstawiony we wniosku o interpretację podatkową stan faktyczny był wyczerpujący oraz, że nie wynikało z niego, by elementy zabudowy meblowej łączyły się z elementami konstrukcyjnymi budynku tworząc trwałą zabudowę – było uznanie, że opisane we wniosku czynności nie mieszczą się w pojęciu modernizacji obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w rozumieniu art. 41 ust 12 ustawy o VAT, dla której zastosowanie ma stawka VAT określona w art. 41 ust 2 ustawy o VAT. W tym kontekście za zasadny należało uznać zarzut skargi kasacyjnej naruszenia powiązanych z art. 41 ust 12 ustawy o VAT, art. 7 ust 1, art. 8 ust 1 ustawy o VAT przez ich niewłaściwe zastosowanie. 5.10. W efekcie Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadne uchylić zaskarżony wyrok i rozpoznać skargę, do czego podstawę stwarza art. 188 ustawy p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem Naczelny Sąd Administracyjny w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej, uchylając zaskarżone orzeczenie, rozpoznaje skargę, jeżeli uzna, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona. Ponieważ stan faktyczny przedstawiony we wniosku zawierał informację o wszystkich istotnych okolicznościach dla oceny wydanego przez Ministra Finansów rozstrzygnięcia, Naczelny Sąd Administracyjny, uznał, że istnieją podstawy do rozpoznania skargi i na podstawie art. 188 ustawy p.p.s.a. w związku z art. 151 ustawy p.p.s.a. uwzględnił skargę kasacyjną organu uchylając zaskarżony wyrok i oddalił skargę. 5.11. O kosztach postępowania, które z uwagi na oddalenie skargi, sprowadzały się do rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego, orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 w związku z art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a. w związku z § 14 pkt 1) ust 2 lit. c) oraz pkt 2) lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło