I GZ 100/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. S.A. w K. na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 23 stycznia 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 7/14 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi P. S.A. w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku akcyzowym postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie. P. S.A. w K. pismem z dnia 19 listopada 2013 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2013 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku akcyzowym. Wskazana w skardze wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła 12.680 zł. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. jako wartość przedmiotu sporu wskazał 18.622 zł. Zarządzeniem z dnia 22 stycznia 2014 r. ustalono wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie na kwotę 18.622 zł, a następnie, zaskarżonym zarządzeniem Przewodniczący V Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 559 złotych, stosownie do § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193; dalej: rozporządzenie z dnia 16 grudnia 2003 r.). Spółka zaskarżyła powyższe zarządzenie, wnosząc o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Przewodniczącego Wydziału WSA w W. Zarządzeniu zarzucono naruszenie art. 215 § 1, art. 216, art. 218, art. 220 § 1 i § 3 oraz art. 231 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w związku z § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 16 grudnia 2003 r. w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP poprzez określenie kwoty wpisu stosunkowego obliczonego nie w oparciu o kwotę dochodzoną przez skarżącą, stanowiącą wartość przedmiotu zaskarżenia, ale w oparciu o całość zobowiązania podatkowego w akcyzie za listopad 2008 r., którego zwrotu domagała się skarżąca pierwotnie. Powyższe - zdaniem strony - skutkuje istotnym wzrostem obciążeń finansowych skarżącej związanych z prowadzonym postępowaniem, a w rezultacie ograniczeniem prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy. W uzasadnieniu skarżąca podkreśliła, że w skardze wartość przedmiotu zaskarżenia określono na kwotę 12.680 zł, stanowiącą "nieodzyskaną" część podatku akcyzowego. Spółka deklarowała ograniczenie żądania o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku akcyzowym do wskazanej wyżej kwoty. Tym samym, zadeklarowana przez skarżącą wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi rzeczywistą kwotę nadpłaty w podatku akcyzowym. Tymczasem, Przewodniczący Wydziału błędnie określając kwotę wpisu, oparł się na wysokości określonej w zaskarżonej decyzji. Kwota ta stanowiła pełną kwotę zapłaconego podatku akcyzowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne. Zgodnie z art. 216 p.p.s.a., jeżeli przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, stanowi ona wartość przedmiotu zaskarżenia. Gdy przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – jak wynika z treści art. 231 powołanej ustawy - pobiera się wpis stosunkowy. Według zaś art. 215 § 1 p.p.s.a., w każdym piśmie wszczynającym postępowanie sądowe w danej instancji należy podać wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość opłaty. Mimo że w świetle ostatniego z powołanych przepisów podanie wartości przedmiotu zaskarżenia jest obowiązkiem, ale i prawem strony, przewodniczący – stosownie do treści art. 218 p.p.s.a. - może dokonać sprawdzenia tej wartości, gdy informacja podana w piśmie będzie budziła wątpliwości co do jej rzetelności w świetle materiału wynikającego z akt sprawy (tak M. Niezgódka-Medek: Komentarz do art. 218 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz powołane tam postanowienie NSA z dnia 15 listopada 2011 r., sygn. akt II FZ 603/11, LEX nr 1070076). Jeżeli w wyniku sprawdzenia wartości przedmiotu zaskarżenia okaże się, że podana przez skarżącego wartość nie jest prawidłowa, przewodniczący określa zarządzeniem wartość przedmiotu zaskarżenia, przy czym w związku z faktem, że zarządzenie to jest niezaskarżalne (patrz postanowienie NSA z dnia 20 sierpnia 2013 r., sygn. akt I FZ 353/13), określenie przez przewodniczącego wartości przedmiotu sporu podlega kontroli wskutek zażalenia na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu (tak: M. Jagielska, J. Jagielski, P. Gołaszewski: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2013, str. 772). Należy przy tym podzielić stanowisko zaprezentowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt I FZ 293/12, że w sytuacji, gdy rzeczywista wartość przedmiotu zaskarżenia jest inna niż ta wskazana w skardze, zarządzenie przewodniczącego wydane w trybie art. 218 p.p.s.a., powinno być opatrzone stosownym uzasadnieniem zgodnie z art. 141 § 4 w zw. z art. 166 i 167 p.p.s.a. W takich okolicznościach sprawy, również zarządzenie wydane na podstawie art. 220 § 1 p.p.s.a. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, wymaga uzasadnienia. W rozpoznawanej sprawie - jak wynika z treści wniesionej skargi - Spółka nie zakwestionowała w całości decyzji odmawiającej stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym, gdyż nienależną płatność ograniczyła do kwoty 12.680 zł. Naczelny Sąd Administracyjny stoi zatem na stanowisku, że ta właśnie kwota winna być miarodajna dla ustalenia wysokości wpisu sądowego. Należy mieć bowiem na względzie i to, że – stosownie do regulacji zawartej w art. 46 § 1 pkt 3 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a. – to strona w skardze określa osnowę wniosku, z której winno wynikać jaki jest faktyczny zamiar strony wnoszącej skargę. W tym stanie rzeczy, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy brak podstaw, by należny wpis uzależniać od kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji, skoro niewątpliwie strona kwestionuje zasadność rozstrzygnięcia organu w ograniczonym zakresie. Ani zaskarżone postanowienie, ani też poprzedzające je zarządzenie o ustaleniu wysokości wartości przedmiotu zaskarżenia, nie uzasadnia przy tym przyjęcia wartości przedmiotu zaskarżenia w kwocie 18.622 zł. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej sprawie należny od skargi wpis winien zostać wyliczony zgodnie z § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 16 grudnia 2003 r., jako wpis stosunkowy, od wskazanej w skardze wartości przedmiotu zaskarżenia, tj. od kwoty 12.680 zł. W konsekwencji zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału WSA w W. - wzywające do uiszczenia kwoty wpisu sądowego od wartości wskazanej w decyzji odmawiającej stwierdzenia nadpłaty, tj. od kwoty 18.622 zł - należało uznać za nieprawidłowe. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i § 2 w zw. z art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.