I FZ 329/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Zirk-Sadowski, po rozpoznaniu w dniu 6 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia E. [...] sp. z o.o. z/s w J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 749/14 w zakresie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi E. [...] sp. z o.o. z/s w J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 6 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2006 r. do sierpnia 2009 r. postanawia: 1) uchylić zaskarżone postanowienie, 2) odrzucić wniosek o przywrócenie terminu. Zaskarżonym postanowieniem z 14 kwietnia 2015 r., III SA/Wa 749/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił E. [...] sp. z o.o. w J. przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, poprzez nadesłanie uchwały stosownego organu spółki konstytuującej jej zarząd oraz pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżącej udzielonego przez nowy zarząd. W zażaleniu na powyższe postanowienie wniesiono w szczególności o jego uchylenie i przywrócenie terminu do uzupełnienia ww. braków formalnych skargi, zarzucając naruszenie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej Ppsa poprzez przyjęcie, że spółka uchybiła terminowi do dokonania czynności procesowej w sposób zawiniony. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W pierwszej kolejności odnotować należy, że postanowieniem z 9 grudnia 2014 r. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę spółki w związku z nieuzupełnieniem w ustawowym terminie ww. braku formalnego skargi, polegającego w szczególności na niewykazaniu, czy spółka ma możność działania w postępowaniu sądowoadministracyjnym (posiada obsadzony zarząd). Postanowienie powyższe doręczono pełnomocnikowi spółki 15 grudnia 2014 r., zaś 22 grudnia 2014 r. strona wniosła o przywrócenie terminu do złożenia uchwały konstytuującej zarząd. Z kolei 13 stycznia 2015 r. spółka złożyła skargę kasacyjną od ww. postanowienia z 9 grudnia 2014 r. Należy w związku z tym zauważyć, że w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd o kolizji środków prawnych wymienionych w art. 86 i n. Ppsa (wniosek o przywrócenie terminu) oraz art. 173 i n. tej ustawy (skarga kasacyjna). Wniosek o przywrócenie terminu jest bowiem oparty na twierdzeniu, że do uchybienia terminowi doszło, jednakże nastąpiło to bez winy strony, która w takim wniosku wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. Natomiast środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminowi do dokonania czynności procesowej jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia nie doszło, a Sąd zajął w tej kwestii błędne stanowisko. W sytuacji więc, gdy strona złożyła skargę kasacyjną od postanowienia o odrzuceniu skargi, początek biegu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia jej braków formalnych wyznaczać będzie data doręczenia orzeczenia rozstrzygającego w przedmiocie skargi kasacyjnej. Innymi słowy wniosek o przywrócenie terminu można złożyć po prawomocnym ustaleniu, że doszło do uchybienia terminowi. Wobec tego wniosek o przywrócenie terminu złożony równocześnie ze skargą kasacyjną podlega odrzuceniu jako przedwczesny, a tym samym niedopuszczalny w rozumieniu art. 88 Ppsa. Stanowisko to jest ugruntowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i nie ma potrzeby szerszej jego w tym miejscu eksplikacji, zważywszy na tę okoliczność, że strona jest zastępowana w niniejszej sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika, tj. adwokata (por. np. post. NSA z dnia 29 czerwca 2012 r., II GZ 222/12, CBOSA oraz powołane tam orzecznictwo). W sytuacji więc, gdy strona złożyła w niniejszej sprawie w stosownych terminach (art. 87 § 1, art. 177 § 1 Ppsa) wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i następnie skargę kasacyjną od postanowienia odrzucającego skargę (nie cofając ww. wniosku) uznać należało, że wniosek o przywrócenie terminu jest przedwczesny. Zarazem z ugruntowanego orzecznictwa Sądu odwoławczego wynika, że "nie ma przeszkód do uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego o odmowie przywrócenia terminu i odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu jako niedopuszczalnego lub spóźnionego" (szerzej por. np. post. NSA z 7 października 2014 r., I FZ 345/14, CBOSA oraz powołane tam orzecznictwo, w szczególności uchwałę NSA z 8 grudnia 2009 r., II GPS 5/09, ONSAiWSA z 2010 r. nr 3, poz. 40). W tej sytuacji nie ma możliwości odniesienia się do zarzutów zażalenia dotyczących kwestii zawinienia w uchybieniu terminowi. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w zw. z art. 88, art. 193 i art. 197 § 2 Ppsa orzekł jak w sentencji.